MOTORLU ARAÇLARIN DİKİZ AYNALARIYLA İLGİLİ
YÖNETMELİK
(71/127/AT) (79/795/EEC, 85/205/EEC, 86/562/EEC ve
88/321/EEC ile Tadilli(1)
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak ve Tanımlar
Amaç
Madde 1 -
Bu Yönetmeliğin amacı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu hükümleri
uyarınca, araçların yapım ve kullanım bakımından karayolu yapısına ve trafik
güvenliğine uyma zorunluluğunu yerine getirmek üzere, motorlu araçların dikiz
aynalarına AT Aksam Tip Onayı Belgesi
ve bunların takılması ile ilgili AT Araç Tip Onayı Belgesi verilmesine
ilişkin hükümleri ve bunların uygulanmasına ait usul ve esasları
belirlemektir.
Kapsam
Madde 2 - Bu
Yönetmelik, 1/4/1999 tarihli ve 23653 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Motorlu
Araçlar ve Römorkları Tip Onayı Yönetmeliği (98/14/AT) kapsamında yer alan motorlu
araçlara takılan dikiz aynalarına AT Aksam Tip Onayı Belgesi ve bu aksamların
takılması bakımından araca, adı geçen Yönetmelik uyarınca AT Araç Tip Onayı
Belgesi verilmesine ilişkin hususları kapsar.
Hukuki
Dayanak
Madde 3 - Bu
Yönetmelik, 2918 sayılı Karayolları
Trafik Kanununun değişik 29 uncu
maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4 - Bu Yönetmelikte geçen tanımlar aşağıda
belirtilmiştir.
a) Bakanlık
: Sanayi ve Ticaret Bakanlığıdır.
b) M.A.R.T.O.Y
: 1/4/1999 tarihli ve 23653 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Motorlu
Araçlar ve Römorkları Tip Onayı
Yönetmeliği (98/14/AT)’dir.
c) A.İ.T.M
: 3/2/1993 tarihli ve 21485
mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Araçların İmal, Tadil ve Montajı Hakkında
Yönetmeliktir.
ç) Araç : En az dört tekerleği bulunan, azami tasarım hızı 25
km/saat’i aşan, karayolunda kullanılması amaçlanan, tamamlanmış veya
tamamlanmamış M.A.R.T.O.Y kapsamında
yer alan motorlu araçlar ve römorklarıdır.
d) Dikiz
Aynası : Aracın arkasındaki ve yanındaki trafiği
gözlemek amacıyla araçlara takılan ve bu Yönetmelik hükümlerine göre imal
edilen aksamdır.
e) Aksam : Araçların parçası olarak
ilgili yönetmelik hükümlerine tabi olan ve bu Yönetmelik hükümlerine göre
araçtan bağımsız olarak da tip onayı alabileceği belirtilen, dikiz aynası gibi bir ünitedir.
f) Tip
Onayı: Bir dikiz aynasının EK I’de belirtilen şartlara göre imal edildiğinin
belgelenmesi işlemidir.
g) AT : Avrupa
Topluluğudur.
h) Onay
Kuruluşu : Teknik Hizmetler
Kuruluşlarını görevlendiren, Tip Onay Belgelerini veren, gerektiğinde geri
alan, diğer onay kuruluşlarıyla muhatap olan ve bunlarla temasları yürüten,
imalatçının üretim uygunluk düzenlemelerine uyup uymadığını belirlemekten
sorumlu kuruluş olan Bakanlıktır.
ı)
Teknik Hizmetler Kuruluşu : Onay Kuruluşunca deneyleri veya kontrolleri yapmak üzere deney laboratuvarı olarak görevlendirilen kurum veya
kuruluştur.
i) İmalatçı:
Tip onayı işlemlerinin bütün
unsurlarından ve imalatın uygunluğunun
sağlanmasından, Onay Kuruluşuna ve Teknik Hizmetler Kuruluşuna karşı
sorumlu olan ve araçların veya dikiz aynalarının ticari isim, marka veya lisansının sahibi
veya temsilcisidir.
j) Tanıtım Dosyası : Başvuru sahibi tarafından Teknik
Hizmetler Kuruluşuna veya Onay
Kuruluşuna tanıtım bildirimi gereğince verilen bilgi, çizim, fotoğraf ve
bunun gibi belgeleri içeren dosyadır.
k)
Tanıtım Paketi : Teknik
Hizmetler Kuruluşunun veya Onay Kuruluşunun görevlerini yerine getirmeleri
sürecinde tanıtım dosyasına eklemiş oldukları deney raporları ve diğer
belgelerdir.
l) Tanıtım Paketi Fihristi : Tanıtım paketi içinde bulunan belgelerin uygun bir şekilde numaralandırılarak
veya bütün sayfaların tanımlanabilmesine imkan verecek şekilde işaretlenerek bir liste halinde
yazılmasıdır.
m) e İşareti: (Değişik:RG-09/05/2000-24044)
Motorlu araçların dikiz
aynalarının bu Yönetmelik hükümlerine
göre uygun olarak üretildiğini gösteren işarettir.
İKİNCİ BÖLÜM
Uygulama Usul ve Esasları
Tip Onayı
Belgesi Başvuruları
Madde 5- Tip Onayı Belgesi başvuruları aşağıda
belirtilmiştir.
a) Dikiz aynalarının Tip Onayı Belgesi başvuruları, tanıtım
paketi içinde tanıtım fihristine uygun olarak düzenlenmiş tanıtım dosyasıyla
birlikte imalatçı tarafından Onay Kuruluşuna
yapılır. Tanıtım paketi başvurudan itibaren onayın verildiği veya
reddedildiği tarihe kadar Onay Kuruluşunun incelemesine açıktır.
b)
Tek bir araç ya da aksam ile ilgili Tip Onayı
Belgesi başvuruları, ancak bir onay
kuruluşuna yapılabilir. Başvuru sahibi, başka bir devletin onay kuruluşuna
başvuruda bulunmadığını bir yazı ile Onay Kuruluşuna bildirir.
c)
Onaylanacak her tip
için ayrı bir başvuru yapılır.
Tip Onayı İşlemleri
Madde 6- Tip onayı işlemleri aşağıda
belirtilmiştir.
a)
Onay
Kuruluşu, Ek I’de belirtilen tanımlara uygun
olarak, Ek II’deki tasarım, yapım ve test
şartlarını yerine getiren herhangi bir dikiz aynası tipi için Ek II’ye uygun Tip Onayı İşareti, AT Aksam Tip Onayı Belgesi ve AT Aksam Tip Onay Numarası verir.
b) Onay
Kuruluşu, Ek III’de belirtilen dikiz aynalarının
araca montajına dair şartları sağlayan araca, AT Araç Tip Onayı Belgesi ve AT Araç Tip Onay Numarası verir.
Yetkili Kuruluşlar
Madde 7-Bu Yönetmeliğin uygulanmasında, Onay Kuruluşu olarak
Sanayi ve Ticaret Bakanlığı yetkili
kılınmıştır. Teknik Hizmetler Kuruluşu olarak da EN 45.000 serisi veya
eşdeğer ulusal veya uluslararası standartları haiz, deney ve analizleri
yapabilecek laboratuvar ve/veya teknik
imkanları bulunan kurum ve kuruluşlar, yapılacak protokolle
belirlenecek şartlar çerçevesinde görevlendirilebilir.
Eşdeğer
Belgeler
Madde 8- Bu Yönetmelik kapsamında yer alan dikiz aynaları
ile ilgili Birleşmiş Milletler /Avrupa Ekonomik Komisyonu (BM/AEK) Regülasyonu - 46
sayılı teknik düzenlemeye göre verilen belgeler eşdeğer olarak kabul
edilir
Bildirim
Madde 9- Bildirime ilişkin hususlar aşağıda belirtilmiştir.
a) Dikiz
aynaları ile ilgili 79/795/EEC,
85/205/EEC, 86/562/EEC ve 88/321/EEC ile değişik 71/127/EEC sayılı AT direktifine göre hazırlanan bu Yönetmeliğin uygulamaya konulduğu, AT
üyesi ülkelerin onay kuruluşlarına, Gümrük Birliği Ortaklık Komitesine ve AT Komisyonuna bildirilir.
b) Onaylanan
veya reddedilen Tip Onayı Belgelerinin bir nüshası bir ay içerisinde AT üyesi
ülkelerin onay kuruluşlarına, Gümrük Birliği
Ortaklık Komitesine ve AT
Komisyonuna gönderilir.
Tedbirler
Madde 10 – Tedbirlere ait esaslar aşağıda belirtilmiştir.
a) Bu Yönetmelik hükümlerine uygun üretilmiş AT Tip
Onayı Belgesini haiz, AT Tip Onay İşareti taşıyan dikiz aynalarının teknik
nedenlerle pazarlaması engellenemez. Bununla birlikte tasarımları itibariyle
onaylı prototipe uymayan ancak AT Tip Onayı taşıyan dikiz aynaları için gerekli önlemler alınır.
b) AT Tip Onayı Belgesini haiz dikiz aynasının
onaylanmış tipe uygun olmadığı tesbit edilirse
gerekli tedbirler alınır.
c) AT Tip Onayı Belgesini haiz prototip modele uymayan
dikiz aynalarının üretimi ile ilgili yapılan ara kontroller sonucu gerekli
önlemler alınır.
d) Dikiz aynası, bu Yönetmelik hükümlerine uygun
değilse AT Aksam Tip Onayı Belgesi verilmez.
e) Onay Kuruluşu bu Yönetmeliğe göre üretilen dikiz
aynaları ile ilgili talebi reddedemez.
f) Dikiz aynasına
ilişkin Tip Onayının geri çekilmesi, reddedilmesi veya kullanımını
yasaklayan kararlar ve alınan tedbirler imalatçıya veya yetkili
temsilcisine, AT üyesi ülkelerin onay
kuruluşlarına, Gümrük Birliği Ortaklık Komitesine ve AT Komisyonuna bildirilir.
Muafiyetler
Madde 11- Muafiyetlere ait esaslar aşağıda belirtilmiştir.
a) Teknolojik olarak gelişmiş dikiz aynalarına ilişkin Tip Onayı Belgesi talep edilmesi
halinde, AT Komisyonuna ve diğer ülkelerin onay kuruluşlarına bilgi
verilerek, dikiz aynalarına Ulusal Tip Onayı Belgesi verilebilir.
b) Bu Yönetmeliğin uygulama tarihinden önce trafiğe
çıkmış mevcut araçlar, bu Yönetmelik veya eşdeğeri kabul edilen Teknik
Düzenlemelerin kapsamı dışında ise bu Yönetmelik hükümleri uygulanmaz.
Yönetmeliklerin
Uygulama Alanları
Madde 12-
Dikiz aynalarının onaylarına ilişkin;
tarım ve orman traktörleri, iki, üç ve dört tekerlekli motosikletler ile
araçların tek tek onaylarında A.İ.T.M.
Yönetmeliğinin ...... inci maddesi hükümleri, M.A.R.T.O.Y kapsamındaki
araçlara ise bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.
Bu
Yönetmelik yürürlüğe girmeden önce trafiğe çıkmış bir aracın dikiz
aynaları bu Yönetmelik veya eşdeğeri
kabul edilen teknik düzenlemelerin kapsamı dışında ise bu Yönetmelik hükümleri uygulanmaz
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Geçici ve
Son Hükümler
Geçici
Madde 1- (Değişik:RG-09/05/2000-24044)
M.A.R.T.O.Y kapsamındaki araçlar için AT Araç Tip
Onayı Belgesi alacak imalatçılar, bu Yönetmeliğin yürürlüğe giriş tarihinden
itibaren üç ay içinde, bu Yönetmeliğe göre AT Araç Tip Onayı
Belgesi almak zorundadır.
Geçici
Madde 2- (Değişik:RG-09/05/2000-24044)
Bu Yönetmelik yürürlüğe girmeden önce Ulusal Tip Onayı Belgesi
alınmış araçlar için imalatçılar, bu Yönetmelik yürürlüğe girdiği tarihten
itibaren bir yıllık geçiş süresi içinde dikiz
aynaları için bu Yönetmeliğe göre AT
Araç Tip Onayı Belgesi almak
zorundadır. Aksi takdirde geçiş süresi sonunda
araçların Ulusal Tip Onayı Belgeleri iptal edilir.
Yürürlük
Madde 13- Bu Yönetmelik yayımı
tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 14- Bu
Yönetmelik hükümlerini Sanayi ve Ticaret Bakanı yürütür.
___________________
(1)
20/03/2006 tarihli ve 26114 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmelik ile bu
Yönetmelik, 26/1/2010 tarihinde yürürlükten kalkar.
4
Ek 1
TANIMLAR
1. Dikiz aynası, periskoplar gibi karmaşık optik sistemler hariç
olmak üzere, Ek III’ün maddesinde tanımlanan görüş
sahaları içinde aracın arkasının ve yanının net görüntüsünü verme amaçlı her
türlü tertibatı ifade etmektedir.
2. İç dikiz aynası, Madde 1’de tanımlandığı gibi, aracın yolcu
kabini içine takılan bir tertibatı ifade etmektedir.
3. Dış dikiz aynası, Madde 1’de tanımlandığı gibi, aracın dış
yüzeyine takılan bir tertibatı ifade etmektedir.
4. Gözlem dikiz aynası, Ek III’ün 5.
Maddesinde tanımlanan tipte tertibatın dışında kalan görüş sahaları sağlama
amaçlı, aracın içine ya da dışına takılabilen,
Madde 1’de belirtilen tertibatlardan farklı tipte bir tertibatı ifade
etmektedir.
5. Dikiz aynası tipi, aşağıda belirtilen esas özellikler
bakımından önemli bir farklılık göstermeyen tertibatları tanımlamaktadır:
5.1. Dikiz aynasının
yansıtıcı yüzeyinin boyutları ve yansıtıcı yüzey eğrisinin yarıçapı,
5.2. Karoseriye
bağlayan bağlantıları da dahil olmak üzere, dikiz aynalarının tasarımları,
biçimleri ve yapıldıkları maddeler.
6. <ı style="mso-bidi-font-style: normal">Dikiz
aynası sınıfı, en az bir ya da daha fazla ortak
özelliğe ya da fonksiyona sahip olan araçların
tümünü tanımlamaktadır.
Şu şekilde
sınıflandırılırlar:
Sınıf
I: Ek III’ün
5.2 maddesinde tanımlanan görüş sahasını veren iç dikiz aynaları.
Sınıf
II ve III: Ek III’ün 5.3 maddesinde tanımlanan görüş sahasını veren
“ana” dış dikiz aynaları.
Sınıf
IV: Ek III ‘ün 5.4 maddesinde
tanımlanan görüş sahasını veren “geniş açılı” dış dikiz aynaları.
Sınıf
V: Ek III’ün
5.5 maddesinde tanımlanan görüş sahasını veren “yakınlık” dış dikiz aynaları.
7 bu Ek’in 1. İlavesinin 2. maddesinde tanımlanan yönteme göre
hesaplanan yansıtıcı yüzey eğrisinin çap ortalamasını ifade etmektedir.
8. Yansıtıcı yüzey üzerinde bir noktadaki eğrilik asal yarıçapı (ri ), Ek II’nin
2.2.1 maddesinde tanımlandığı gibi yansıtıcı yüzeyin merkezinden b daire
dilimine paralel olarak geçen yüzey eğrisinin ve bu dilime dikey olan yayın,
İlave I’de tanımlanan araçlarla ölçülmesiyle elde
edilen değeri ifade etmektedir.
9. Yansıtıcı yüzey üzerinde bir noktadaki eğrilik yarıçapı (rP ), ri
ve ri asal yarıçap eğrisinin aritmetik
ortalamasını ifade etmektedir:
rP =10. Yansıtıcı
yüzeyin merkezi, yansıtıcı yüzeyin görüş sahasının merkez hattını ifade
etmektedir.
11. Dikiz aynasının tamamlayıcı parçalarının eğrilik yarıçapı,
söz konusu parçanın eğri formuna en fazla yaklaşan daire yayının ‘c’
yarıçapını ifade etmektedir.
12. Sürücünün oküler noktaları, bu Ek’in 2. İlavesinde tanımlanan
R sürücü koltuğu noktasından 635 mm düşey olarak yukarıda ve birbirlerinden
65 mm mesafede iki noktayı ifade etmektedir. Bu noktaları birleştiren doğru
çizgi, aracın düşey boyuna orta düzlemine dik olarak geçer. İki oküler
noktayı birleştiren dilimin merkezi, üretici firma tarafından tasarımlandığı
gibi, sürücünün oturma poziyonunun merkezinden geçmesi gereken düşey boyuna düzlem içindedir.
13. Ambinoküler
görüntü, sağ gözün ve sol gözün monoküler
alanlarının üst üste bindirilmesiyle elde edilen total
görüş sahasıdır (aşağıdaki çizelgeye bakınız).
E
= iç
dikiz aynası
OD
=
sürücünün gözü
OE
=
sürücünün gözü
ID
= sanal
monoküler görüntü
IE
= sanal
monoküler görüntü
I
= sanal
ambinoküler görüntü
A
= sol
gözün görüş açısı
B
= sağ
gözün görüş açısı
C
= binoküler görüş açısı
D
= ambinoküler görüş açısı
14. Dikiz aynalarına göre araç tipi, aşağıda belirtilen esas
özellikler bakımından aynı olan motorlu araçları ifade etmektedir:
14.1. Görüş sahasını
küçülten karoseri özellikleri;
14.2. R noktasının
koordinatları;
14.3. Zorunlu ve seçime
bağlı (eğer araç üzerinde takılıysa) dikiz aynalarının belirlenmiş konumları
ve tipleri.
15. M1, M2, M3, N1, N2,
N3, araç sınıfları, 98/14/AT sayılı Direktifin Ek 1’inde tanımlananları ifade
etmektedir.
Ek
I, Ilave 1
BİR DİKİZ AYNASININ YANSITICI YÜZEY EĞRİSİNİN
‘r’ YARIÇAPININ BELİRLENMESI YÖNTEMİ
1. ÖLÇÜMLER
1.1. Araçlar
Şekil 1’de
tanımlanan sferometre kullanılır.
1.2. Ölçüm noktaları
1.2.1. Eğrinin asal yarıçapı, yansıtıcı yüzeyin
merkezinden geçen ve b dilimine paralel olan yansıtıcı yüzey eğrisinin ya da eğer bu eğri uzunsa ona dikey olan yansıtıcı
yüzeyin merkezinden geçen eğri boyuncaki mesafenin
üçte birindeki, yarısındaki ve üçte ikisindeki konumlara mümkün olduğu kadar
yakın konumlanmış üç noktada ölçülecektir.
1.2.2 Yansıtıcı yüzeyin
büyüklüğü sebebiyle, Bu Ek’in 8. Maddesinde tanımlanan yönlerde ölçümleri
almanın olanaksız olduğu yerlerde, testlerden sorumlu olan teknik hizmetler
kuruluşu belirtilen noktada, yukarıda belirtilenlere mümkün olduğu kadar
yakın iki dikey yönde ölçümleri alabilir.
2. ‘R’ EĞRİLİK
YARIÇAPININ HESAPLAMASI
mm cinsinden
ifade edilen ‘r’ şu formüle göre hesaplanır
r =
rP1 =
birinci ölçüm noktasındaki eğrinin yarçapı,
rP2 =
ikinci ölçüm noktasındaki eğrinin yarıçapı,
rP3 =
üçüncü ölçüm noktasındaki eğrinin yarıçapı.
Ek I,
İlave 2.
H NOKTASINI BELİRLEME VE R İLE H
RELATİF NOKTA KONUMLARINI DOĞRULAMA
İÇİN USUL
77/649/EEC
sayılı Direktif in Ek III’ünün ilgili bölümleri
geçerlidir.
Ek II
DİKİZ AYNALARININ AT AKSAM TİP ONAYI
İÇİN GEREKEN TASARIM ŞARTLARI VE TESTLER
1. GENEL
ŞARTLAR
1.1. Tüm
dikiz aynaları ayarlanabilir olmalıdır.
1.2. Yansıtıcı
yüzeyin kenarları, kendi çevresi üzerindeki tüm noktalarda ve tüm yönlerde
2,5 mm’ye eşit ya da
büyük bir ‘c’ değerine sahip olması gereken koruyucu bir mahfaza (tutucu
v.b.) içinde tutulmalıdır. Eğer yansıtıcı yüzey koruyucu mahfazanın dışına taşarsa,
taşan kısmın kenarı üzerindeki ‘c’ eğrilik yarıçapı 2,5 mm’den
az olmamalı ve yansıtıcı yüzey, aracın boyuna orta düzlemine yaklaşık olarak
paralel bir biçimde, koruyucu mahfazaya göre en fazla taşmanın olduğu noktaya
yatay bir yönde tatbik edilen 50 N’lik bir kuvvet
altında koruyucu mahfazanın içine geri dönmelidir.
1.3. Dikiz
aynası düz bir yüzey üzerine takıldığında, ayar konumu hesaba katılmaksızın,
4.2’de açıklanan testten sonra desteğe eklenmiş kalan kısımları da dahil
olmak üzere, tertibatın bir iç dikiz aynası için çapı 165 mm olan bir küre
ile, ya da bir dış dikiz aynası için çapı 100 mm
olan bir küre ile potansiyel ve statik temasta olan tüm kısımları, 2,5 mm’den az olmayan bir ‘c’ eğrilik yarıçapına sahip
olmalıdır.
1.3.1. Çapı
ya da en uzun köşegeni 12 mm’den
az olan tespit deliği ya da girinti kenarları,
keskin olmamaları koşuluyla, madde 1.3’ün yarıçap şartlarından muaftır.
1.4. Dikiz
aynalarını araca tutturan tertibat; dikiz aynasını, uygulanan etki yönünde
büken saplama ya da dönüş ekseni (ya da eksenlerinden biri) kendi ekseni olan 50 mm
yarıçaplı bir silindir, tertibatın tutturulduğu yüzeyin en azından bir
bölümünden geçecek
şekilde tasarımlanmış olmalıdır.
1.5. Madde
1.2 ve 1.3’de değinilen, 60’ı geçmeyen Shore A sertliğindeki bir maddeden yapılmış olan dış dikiz aynalarının parçaları, ilgili
şartlardan muaftır.
1.6. 50’den
düşük Shore A sertliğindeki bir maddeden yapılmış
olan ve rijit bir desteğe takılmış iç dikiz
aynalarının parçaları söz konusu olduğunda, madde 2.1.2 ve 2.1.3’ün şartları
yalnızca destek için geçerli olacaktır.
2. BOYUTLAR
2.1. İç
dikiz aynaları (Sınıf I)
Yansıtıcı
yüzeyin boyutları, üzerine bir yüzü 4 cm diğer yüzü boyuna ‘a’ cm’lik bir dikdörtgenin çizilmesine olanak verecek
biçimde olmalıdır:
a = 15 cm x
2.2. Ana
dış dikiz aynaları (Sınıf II ve III)
2.2.1. Yansıtıcı
yüzeyin boyutları, içine
-taban
uzunluğu cm ile ölçülen bir ‘a’ değerine sahip olan 4 cm yüksekliğindeki bir
dikdörtgenin,
-dikdörtgenin
yüksekliğine paralel olan ve uzunluğu cm ile ölçülen ‘b’ değerine sahip olan
bir dilimin, çizilmesine olanak verecek biçimde olmalıdır.
2.2.2. ‘a’
ve ‘b’nin asgari değerleri aşağıdaki tabloda
verilmiştir:
Dikiz
aynası sınıfı
Dikiz aynalarının tasarımlandığı araç sınıfları
a
b
II
M2, M3,
N2 ve N3
20
III
M1, N1 ve N2
N3 (eğer ek 3’ün 2.1.3. maddesi gerekleri uygulanabilir ise)
7
2.3. ‘Geniş
açılı’ dış dikiz aynaları (Sınıf IV)
Yansıtıcı
yüzeyin çevresi basit geometrik formda olmalı ve boyutları, gerektiği
takdirde Sınıf II dış dikiz aynası ile bir arada olacak şekilde, Ek III’ün 5.4 maddesinde belirtilen görüş sahasını
sağlayacak biçimde olmalıdır.
2.4. ‘Yakınlık’
dış dikiz aynaları (Sınıf V)
Yansıtıcı
yüzeyin çevresi basit geometrik formda olmalı ve boyutları Ek III’ün 5.5. maddesinde belirtilen görüş sahasını
sağlayacak biçimde olmalıdır.
3. YANSITICI
YÜZEY VE YANSIMA KATSAYILARI
3.1. Dikiz
aynasının yansıtıcı yüzeyi ya düz ya da küresel dışbükey olmalıdır.
3.2. Eğrilik
yarıçapları arasındaki farklar:
3.2.1. Her
bir referans noktasında, r ya da rI’ ve rp
arasındaki farklar 0,15 r’yi geçmemelidir.
3.2.2. Herhangi
bir eğrilik yarıçapı (rp1, rp2 ve rp3) ve r
arasındaki fark 0,15 r’yi geçmemelidir.
3.2.3. r’ nin 3000 mm’den az olmadığı
durumlarda, madde 3.2.1. ve 3.2.2.’de alıntılanan 0,15 r değeri 0,25 r ile
değiştirilir.
3.3. r
değeri aşağıda belirtilen değerlerden az olmamalıdır:
3.3.1. Iç dikiz aynaları(Sınıf I) için ve Sınıf III ana dış
dikiz aynaları için 1200 mm;
3.3.2. Sınıf
II ana dış dikiz aynaları için 1800 mm;
3.3.3. ‘Geniş
açılı’ dış dikiz aynaları (Sınıf IV) ve ‘yakınlık’ dış dikiz aynaları (Sınıf
V) için 400 mm;
3.4. Bu
ekin 1. ilavesinde açıklanan yönteme göre belirlenen yansıma normal katsayı
değeri %40’dan az olmamalıdır.
Eğer yansıma
yüzeyi iki pozisyonluysa (‘gündüz’ ve ‘gece’), ‘gündüz’ pozisyonu yol
trafiğinde kullanılan sinyal renklerini tanımlamaya olanak vermelidir. ‘Gece’
pozisyonunun yansıma normal katsayı değeri % 4’den az olmamalıdır.
3.5. Yansıtıcı
yüzey kötü hava şartlarında dahi, madde 3.4’de belirtilen özellikleri
korumalıdır.
4. TESTLER
4.1. Dikiz
aynaları madde 4.2. ve 4.3’de
açıklanan testlere tabi olacaklardır.
4.1.1. Madde
4.2’de açıklanmış olan test, araç teknik olarak izin verilebilir azami
kapasite ile yüklenmiş haldeyken, ayarlama pozisyonu hesaba katılmaksızın tüm
parçaları itibariyle yerden yüksekliği 2 m’den az
olmayan dış dikiz aynaları için geçerli değildir.
Bu muafiyet,
en alçak dikiz aynası bağlantı parçalarından geçen enine düzlemde ya da eğer söz konusu şekil daha büyük bir genişliğe
sahipse bu düzlemin önündeki başka
bir noktada ölçülen, yerden yüksekliği 2 m’den az olan ve aracın genişliğini aşmayan dikiz
aynalarının bağlantı parçaları için de geçerli olacaktır (bağlantı plakaları,
kollar, bilyalı mafsallar, vs.).
Bu
durumlarda, dikiz aynası bağlantılarının araç üzerinde yukarıda belirtilen
şartlara uyacak şekilde yerleştirilebilmesi için dikiz aynasının nasıl
takılması gerektiğine ilişkin bir açıklama verilmelidir.
Bu
muafiyetten yararlanıldığı durumda, kol sembolüyle silinmez bir şekilde
işaretlenecek ve tip onay belgesi buna göre verilecektir.
4.2. Etki
testi
4.2.1. Test
donanımının açıklanması
4.2.1.1. Test
donanımı birbirine dik açılı iki yatay eksen ortasında sallanan bir sarkaçtan
oluşmaktadır. Bu eksenlerden biri, sarkacın serbest bırakma yörüngesini içine
alan düzleme diktir.
Sarkacın
ucunda, 165 1 mm
çapında, 5 mm kalınlığında, Shore A sertliği 50
olan kauçuk kaplamalı sert bir küre şeklindeki çekiç bulunmaktadır.
Serbest
bırakma düzlemindeki kol tarafından belirlenen azami açının belirlenmesine
imkan veren bir tertibat hazırlanır.
Sarkaç
yapısına sıkı bir biçimde tutturulan bir destek, 4.2.2.6. maddede tanımlanan
etki şartlarına uygun olarak numunelerin tutulmasını sağlar.
Aşağıdaki
şekil 1 test donanımının boyutlarını ve özel tasarım ayrıntılarını
vermektedir.
Şekil 1
4.2.1.2. Sarkacın
çarpma merkezi, çekici oluşturan kürenin merkeziyle çakışmaktadır. Merkez, l 5 mm’ye eşit olan serbest bırakma düzlemi içindeki
salınım ekseninden ‘l’ mesafesindedir. Sarkacın indirgenmiş kütlesi mo= 6,8 0,05 kilogramdır (‘m’ nin
sarkacın toplam kütlesi ‘m’ ye ve sarkacın çekim merkezi ile dönme ekseni
arasındaki ‘d’ ye olan ilişkisi şu denklemle ifade edilir:
m0 = m
4.2.2 Testin
açıklaması
4.2.2.1. Dikiz
aynasını desteğe tespit etmede kullanılan prosedür tertibatın imalatçısı ya da aracın imalatçısının tavsiye ettiği gibi olmalıdır.
4.2.2.2. Dikiz
aynasını test için konumlandırma
4.2.2.2.1 Dikiz aynaları sarkaç etki donanımı
üzerine takılırken, takma talimatına göre araca takıldığında yatay ve dikey
olan eksenler gene benzer konumda olacak şekilde yerleştirilmelidir.
4.2.2.2.2. Dikiz aynası kaideye göre ayarlanabilir
olduğunda, test konumu, uygulayıcı tarafından sağlanan ayar limitleri içinde,
herhangi bir döndürme tertibatının hareketinin en az mümkün olduğu konumda
olmalıdır.
4.2.2.2.3. Dikiz aynasında, dikiz aynasının kaide
ile olan mesafesini ayarlamaya yarayan bir alet olduğu durumlarda, alet,
mahfaza ile kaide arasındaki mesafe en az olacak şekilde ayarlanmalıdır.
4.2.2.2.4. Yansıtıcı yüzey, mahfaza içinde hareket
ediyorken, araçtan en uzak olan üst köşe, mahfazadan en fazla taşmayı yapacak
şekilde ayarlanmalıdır.
4.2.2.3. Iç dikiz aynaları için test 2’nin söz konusu olduğu
durumlar (bkz. fıkra 4.2.2.6.1) hariç olmak üzere,
sarkaç dikey pozisyonda olduğunda, çekicin merkezinden geçen yatay ve boyuna
düşey düzlemler, Ek I’in 10. Maddesinde
tanımlandığı gibi yansıtıcı yüzeyin merkezinden geçmelidirler.
Sarkacın salınımının boyuna yönü aracın boyuna
düzlemine paralel olmalıdır.
4.2.2.4. Ayarlamayı düzenleyen 4.2.2.1 ve 4.2.2.2’deki
şartlar altında, dikiz aynasının parçaları çekicin geri dönüşünü
sınırlandırıyorsa, etki noktasının yeri sözkonusu
dönme ya da devir eksenine dik yönde
değiştirilmelidir.
Yapılacak
yer değiştirme, ancak test uygulamasının gerektirdiği oranda olmalıdır ve
aşağıda belirtilen şekilde sınırlandırılmalıdır:
-
Ya çekicin sınırlarını belirleyen küre, madde
1.4’te tanımlandığı gibi silindire en azından teğet kalacaktır;
-
ya da çekiçle olan temas noktası, yansıtıcı yüzeyin
çevresinden en az 10 mm mesafeye konumlandırılacaktır.
4.2.2.5. Deneyde,
çekiç, sarkaç düşey konuma ulaştığında, dikiz aynasına çarpacak şekilde
sarkaç açısı düşeyden 60 derecelik açıya karşılık gelen bir yükseklikten
bırakılır.
4.2.2.6. Dikiz aynaları aşağıda belirtilen farklı
koşullar altında vuruş deneyine maruz tutulurlar:
4.2.2.6.1. İç dikiz aynaları
Test 1: Etki
noktası, madde 4.2.2.3’de tanımlandığı gibi olacaktır. Etki, çekicin dikiz
aynasının yansıtıcı yüzeyine vurmasıyla gerçekleştirilecektir.
Test 2:
Koruyucu mahfazanın kenarı üzerindeki etki noktası, yaratılan etki yansıtıcı
yüzey düzlemi ile 45 derecelik bir açı yapacak biçimde ve bu yüzeyin
merkezinden geçen yatay bir düzlem üzerinde olacak şekilde olacaktır. Etki,
yansıtıcı yüzey üzerinde gerçekleşmelidir.
4.2.2.6.2. Dış dikiz aynaları
Test 1: Etki noktası madde 4.2.2.3’de ve
4.2.2.4’de tanımlandığı gibi olacaktır. Etki, çekicin dikiz aynasının
yansıtıcı yüzeyine vurmasıyla sağlanacaktır.
Test 2: Etki
noktası madde 4.2.2.3’de ve 4.2.2.4’de tanımlandığı gibi olacaktır. Etki
çekicin dikiz aynasının yansıtıcı yüzeyinin aksi tarafına vurmasıyla
sağlanacaktır.
Sınıf II ve
III dikiz aynaları Sınıf IV dikiz aynalarıyla aynı desteğe takılıyorsa,
yukarıda belirtilen testler en alçak ayna üzerinde uygulanacaktır. Gene de
testlerden sorumlu olan teknik hizmetler kuruluşu, yerden yüksekliği 2 m’den düşük olduğu takdirde yukarıda bulunan ayna
üzerinde de bu testlerden birini ya da ikisini
birden tekrarlayabilir.
4.3. Gövdeye
tesbit edilen koruyucu mahfazanın eğilme testi
4.3.1. Bu
test, Sınıf IV’dekiler hariç olmak üzere, tüm dikiz
aynalarına uygulanacaktır.
4.3.2 Testin
açıklaması
Koruyucu
mahfaza, desteğin ayar parçaları güvenli bir biçimde tespit edilebilecek
şekilde, bir tertibatın içine yatay olarak yerleştirilmelidir. Mahfazanın en
geniş olduğu yöndeki ayarlama kısmı üzerinde bulunan sabitleme noktasına en
yakın olan uç, mahfazanın genişliğini kaplayan 15 mm genişliğindeki
sabitlenmiş stop” aracılığıyla hareketsiz hale getirilecektir.
Öbür uçta
ise, söz konusu test yükünün uygulanabilmesi için yukarıda tanımlanana benzer
bir stop mahfaza üzerine yerleştirilecektir.
(Şekil 2)
Kuvvetin
uygulandığı mahfaza ucunun karşı kısmı basitçe kapatılmak yerine, Şekil 2’de
görüldüğü gibi, sıkıştırılabilir.
Dikiz
aynası tutucuları için eğilme testi örneği
Şekil 2
4.3.3. Test
ağırlığı 25 kilogramdır ve bir dakika süresince uygulanır.
5. TEST
SONUÇLARI:
5.1. Madde
4.2 de açıklanan testlerde, sarkaç, serbest bırakma düzlemi üzerindeki kol
tarafından belirlenen çıkıntı konumu düşeyle en azından 20º açı yapacak
şekilde, etkiden sonra salınmaya devam etmelidir.
Ölçümünün
doğruluğu 1 derece sınırları içinde olacaktır.
5.1.1. Bu
şart ön cama takılı olan dikiz aynaları için geçerli değildir, bu hususta
madde 5.2’ de belirtilen şart testten sonra uygulanacaktır.
5.1.2. Sarkacın şart koşulan düşey duruma dönüş
açısı, normal olarak IV. Sınıf dikiz aynalarıyla kullanılan desteğe takılan
tüm Sınıf III dikiz aynaları ve Sınıf II dikiz aynaları için 20° den 10° ye indirilmiştir.
5.2. Ön
cama tutturulmuş olan dikiz aynaları söz konusu olduğunda, eğer dikiz aynası
desteği madde 4.2 de açıklanan test sırasında kırılırsa, kalan kısım kaideden
1 cm den fazla taşmamalı ve testten sonraki konfigürasyon madde 1.3’de
belirtilen şartlara uymalıdır.
5.3 Yansıtıcı
yüzey, madde 4.2’de ve 4.3’de açıklanan testler sırasında kırılmamalıdır.
Buna karşın, aşağıdaki koşullardan birinin oluşması durumunda yansıtıcı
yüzeyin kırılmasına izin verilir:
5.3.1 Kırılan
cam parçalarının hala arkadaki mahfazaya ya da
mahfazaya sıkı bir biçimde tutturulmuş olan yüzeye yapışık olduğu durumda;
cam parçalarının arkalığından kısmen ayrılması, ayrılma, çatlakların her iki
tarafında da 2,5 mm’ yi geçmedikçe kabul
edilebilir. Küçük kırıntıların çarpma
noktasında cam yüzeyinden ayrılması da kabul edilebilir sınırlar içindedir
5.3.2. Yansıtıcı
yüzeyin güvenlik camından yapılmış olduğu durumlarda.
_____
Ek II,
İlave 1
YANSIMA DERECESİNİ BELİRLEMEK İÇİN
TEST YÖNTEMİ
1. TANIMLAR
1.1. CIE standart
aydınlatıcı A (1): T68=
28855,6 K de ışık yayıcıya ilişkin kalorimetrik
aydınlatıcı ölçüsü.
1.2. CIE standart kaynak
A (1): T68 = 28855,6 K bağıntılı
renk sıcaklığında çalışan gazlı tungsten telli lamba.
1.3. CIE 1931 standart kalorimetrik gözlemleyici (1): Kalorimetrik
özellikleri spektral x (l), y (l), z (l), (b.k.z tablo) üç renk değerlerine karşılık gelen ışık yayıcı
reseptör.
1.4. CIE spektral üç
renk değerleri (1): CIE (XYZ)
sistemindeki eş enerji tayfı bileşenlerinin üç renk değerleri.
1.5. Fotofik
görüntü (1): Metrekare başına en
az birkaç kandela şiddetindeki ışık düzeylerine adapte olduğunda normal göz
tarafından görülen görüntü.
2. DÜZENEK
2.1. Genel
Düzenek, bir ışık
kaynağından, test numunesi için bir tutucudan, fotodedektörlü
bir alıcı panelden ve bir ölçüm aletinden (Şekil 1’e b.k.z.); ve dışarıdan
gelen ışık etkilerini elimine edecek araçlardan oluşmaktadır.
Alıcı, düz olmayan
(dışbükey) aynaların yansıma faktörlerinin ölçümlerini kolaylaştırmak için
bir ışık toplayıcı küreyi ihtiva edebilir (Şekil 2’ye bkz.).
2.2. Işık kaynağının ve
alıcının spektral özellikleri
Işık kaynağı,
takribi ayarlı ışık ışını sağlaması için CIE standart A kaynağından ve eşlik
eden optiklerden oluşacaktır. Çalışma sırasında sabit lamba voltajı
sağlayabilmek için bir voltaj stabilizatörünün
kullanılması tavsiye edilir.
Alıcı, CIE (1931)
standart kalorimetrik gözlemleyicinin fotofik gazışıllık fonksiyonuna orantılı spektral
duyarlığı olan bir fotodedektöre sahiptir (b.k.z.
tablo). CIE standart aydınlatıcı A ve fotofik
görüntü ile denk olan diğer aydınlatıcı filtre reseptörü kombinasyonları da
kullanılabilir. Alıcı içinde bir toplayıcı küre kullanıldığında, kürenin iç
yüzeyi spektral olarak seçici olmayan mat beyaz kaplama ile kaplanmalıdır.
2.3. Geometrik koşulllar
Gelen ışınların
açısı (Q), test yüzeyinin
dikeyi ile tercihan 0,44 0,09 rad (25 5°) açılı olmalı ve üst tolerans limitini aşmamalıdır
(yani 0,53 rad ya da 30°). Reseptörün ekseni ile bu dikey çizgi, gelen
ışının yaptığı açıya eş bir açı (Q) yapmalıdır. Işınlar test yüzeyine geldiğinde çap
19 mm (0,75 in.) den az olmamalıdır. Yansıtılan ışın, fotodedektörün
duyarlı alanından daha geniş olmamalı, bu alanın %50 sinden azını kaplamamalı
ve alet kalibrasyonu sırasında kullanılan alan
diliminin mümkün olduğu kadar aynısını kaplamalıdır.
Alıcı bölümünde
toplayıcı bir küre kullanıldığında, kürenin çapı asgari 127 mm (5 in.)
olmalıdır. Küre duvarı içindeki numune ve gelen ışın hüzme
genişlikleri, gelen ve yansıyan ışınların içeri girmelerine olanak verecek
boyutta olacaktır. Fotodedektör, ne gelen ne de
yansıtılan ışından doğrudan bir ışık almayacak şekilde yerleştirilmelidir.
2.4. Fotodedektör-
gösterge panelinin elektriksel özellikleri
Ölçüm aletinde
okunan fotodedektör çıkışı, ışığa duyarlı alanın
ışık yoğunluğunun doğrusal fonksiyonu olacaktır. Sıfırlama ve kalibrasyon ayarlamalarını kolaylaştırmak için gerekli
araçlar (elektrikli ve/veya optik) sağlanmalıdır. Bu tür araçlar aletin
doğrusallığını veya spektral özelliklerini etkilememelidir. Reseptör gösterge
panelinin doğruluğu, tam skalanın % 2’sinin veya okunan değerin % 10’u sınırları (bu ikisinden hangisi daha
küçükse) içinde olmalıdır.
2.5. Numune tutucusu
Düzenek, test
numunesini, kaynak kolun ve reseptörün eksenlerinin yansıtıcı yüzey üzerinde
çakışacağı biçimde yerleştirebilmelidir. Yansıtıcı yüzey, numune aynasının,
birinci-yüzey, ikinci yüzey veya prizmatik flip-tip
ayna olmasına bağlı olarak, içinde veya her iki tarafında olabilir.
3. USUL
3.1. Direkt kalibrasyon yöntemi
Direkt kalibrasyon yönteminde referans standardı olarak hava
kullanılır. Bu yöntem, alıcıyı doğrudan ışık kaynağının ekseni üzerinde bir
konuma salındırmak suretiyle %100 noktasında kalibrasyona
olanak sağlayacak biçimde yapılmış aletler için kullanılabilir (bkz. şekil 1).
Bu yöntemle bazı
durumlarda (örn. düşük yansıtma yüzeyi ölçümü yaparken), ara bir kalibrasyon noktası kullanmak (ölçekte 0 ile %100 arasında) gerekebilir. Bu tür
durumlarda optik yolun içine, bilinen iletimin (transmittance)
nötr yoğunluk filtresi yerleştirilecek ve kalibrasyon
kumandası, gösterge nötr yoğunluk filtresinin iletim yüzdesini okuyana kadar
ayarlanacaktır. Yansıtma ölçümleri yapılmadan önce bu filtre kaldırılmalıdır.
3.2. İndirekt
kalibrasyon yöntemi
İndirekt kalibrasyon yöntemi,
sabit kaynaklı ve alıcılı ve alıcı geometrili aletler söz konusu olduğunda
kullanılabilir. Uygun biçimde kalibrelenmiş ve
muhafaza edilmiş bir yansıtma standardına ihtiyaç duyulur. Bu referans
standardı, test numunelerinin yansıma faktörü değerlerine mümkün olduğu kadar
yakın bir yansıma faktörü değerine sahip düz bir ayna olmalıdır.
3.3. Düz ayna ölçümü
Düz ayna
numunelerinin yansıma faktörleri, direkt veya indirekt
kalibrasyon yöntemiyle çalışan aletlerle
ölçülebilir. Yansıma faktörü değeri ölçüm aletinden direkt olarak okunur.
3.4. Düz-olmayan
(dışbükey) ayna ölçümü
Düz-olmayan
(dışbükey) aynaların yansıma faktörü ölçümleri, alıcı panel içinde toplayıcı
bir küreyi barındıran aletlerin kullanımını gerektirir (bkz.
şekil 2). Eğer ölçüm aleti %E yansıtma faktörlü standart ayna için ne
çizgisini gösteriyorsa, o zaman bilinmeyen yansıtma faktörlü ayna için nx çizgisi %X yansıtma faktörüne karşılık
gelecektir. Formül aşağıdaki gibidir:
17
X = E
Şekil
1 İki kalibrasyon yöntemi geometrisini gösteren
genel reflektometre
Şekil
2 İçinde toplayıcı küre bulunan
alıcılı genel reflektometre
18
CIE 1931 standart kalorimetrik
gözlemci için spektral üç renk değerleri1
Bu tablo CIE 50 (45) (1970) yayınından alınmıştır
l nm
x (l)
y (l)
Z (l)
380
390
400
410
420
430
440
450
460
470
480
490
500
510
520
530
540
550
560
570
580
590
600
610
620
630
640
650
660
670
680
690
700
710
720
730
740
750
760
770
780
0,001 4
0,004 2
0,014 3
0,043 5
0,134 4
0,283 9
0,348 3
0,336 2
0,290 8
0,195 4
0,095 6
0,032 0
0,004 9
0,009 3
0,063 3
0,165 5
0,290 4
0,433 4
0,594 5
0,762 1
0,916 3
1,026 3
1,062 2
1,002 6
0,854 4
0,642 4
0,447 9
0,283 5
0,164 9
0,087 4
0,046 8
0,022 7
0,011 4
0,005 8
0,002 9
0,001 4
0,000 7
0,000 3
0,000 2
0,000 1
0,000 0
0,000 0
0,000 1
0,000 4
0,001 2
0,004 0
0,011 6
0,023 0
0,038 0
0,060 0
0,091 0
0,139 0
0,208 0
0,323 0
0,503 0
0,710 0
0,862 0
0,954 0
0,995 0
0,995 0
0,952 0
0,870 0
0,757 0
0,631 0
0,503 0
0,381 0
0,265 0
0,175 0
0,107 0
0,061 0
0,032 0
0,017 0
0,008 2
0,004 1
0,002 1
0,001 0
0,000 5
0,000 2(2)
0,000 1
0,000 1
0,000 0
0,000 0
0,006 5
0,020 1
0,067 9
0,207 4
0,645 6
1,385 6
1,747 1
1,772 1
1,669 2
1,287 6
0,813 0
0,465 2
0,272 0
0,158 2
0,078 2
0,042 2
0,020 3
0,008 7
0,003 9
0,002 1
0,001 7
0,001 1
0,000 8
0,000 3
0,000 2
0,000 0
0,000 0
0,000 0
0,000 0
0,000 0
0,000 0
0,000 0
0,000 0
0,000 0
0,000 0
0,000 0
0,000 0
0,000 0
0,000 0
0,000 0
0,000 0
Ek II,
İlave 2
AT
AKSAM TİP ONAYINI VE DİKİZ AYNALARININ İŞARETLENMESİNİ
BELİRLEYEN ŞARTLAR
1. AT
AKSAM TİP ONAYI İÇİN BAŞVURU
1.1. Dikiz aynası
tipleri için AT Aksam tip onayı başvurusu ticari markanın veya ismin hamili, ya da yetkili bir temsilci tarafından yapılacaktır.
1.2. Her bir tip dikiz
aynası için, aşağıda belirtilenler yapılacak başvuruya eklenecektir:
1.2.1. Bilhassa dikiz
aynasının kullanılmasının tasarlandığı araç tipini (tiplerini) belirten
teknik bir açıklama;
1.2.2. Montaj kılavuzu ile
birlikte, dikiz aynasının tanımlanması için yeterince detaylandırılmış
çizimler: çizimler, Aksam tip onay numarası ve AT Aksam tip onay işaretinin
bir bölümünü oluşturan dikdörtgenle ilgili ek semboller için önerilen konumu
göstermelidir;
1.2.3. Dört dikiz aynası:
üç tanesi yapılacak testler için kullanılacak, bir tanesi de laboratuvar tarafından daha sonra gerekli görülebilecek
testler için alıkonacaktır. Laboratuvarın
talebi üzerine ilave numuneye gerek duyulabilir.
2. YAZILAR
AT Aksam tip
onayı için verilen dikiz aynası tipi örnekleri, başvuru sahibinin net olarak
okunabilen ve silinebilir olmayan ticari markasını veya ismini taşıyacaktır,
ve AT Aksam tip onay işareti için yeterli yer bırakılmış olacaktır. Bu yer,
madde 1.1.2.’de değinilen çizelgede gösterilecektir.
3. AT
AKSAM TİP ONAYI
3.1. Ek II’nin 1’den 5’e kadar olan
maddelerinde belirtilen gerekleri karşılayan yukarıda Madde 1’deki şartlara
göre sunulan dikiz aynası için AT Aksam tip onayı onaylanacak ve Aksam tip
onay numarası verilecektir.
3.2 Bu numara başka tip
dikiz aynalarına tahsis edilmeyecektir.
4. İŞARETLEME
4.1. Bu Yönetmeliğe
uygun olarak Aksam tip onayının verildiği tipe uyan herhangi bir dikiz aynası
AT Aksam tip onay işareti taşıyacakdır.
4.2. AT Aksam tip onayı işareti, ‘e’ küçük harfini takibeden Üye Devletin ayırım harfini (harflerini) ya da sayısını çevreleyen bir dikdörtgenden oluşmaktadır:
Almanya için 1, Fransa için 2, Italya için 3,
Hollanda için 4, Belçika için 6, Birleşik Krallık için 11, Lüksemburg için 13, Danimarka için 18, Yunanistan için
GR, Irlanda için IRL, Portekiz için P, Avusturya
için 12, Finlandiya için 17, İzlanda için IS, Lihtenştayn
için FL, Norveç için 16, İsveç için 5. Bu dikdörtgene yakın bir yerde AT
Aksam tip onay numarası bulunacaktır. Bu numara tip için verilen belge
üzerinde gösterilen, AT Aksam tip onayının verildiği tarihteki 71/127/EEC
sayılı Konsey Direktifinin en son değişikliğinin seri numarasını gösteren iki
sayı tarafından öncelenen aksam tip onay numarasını içerecektir (Bkz Ilave 3). Değişiklik seri
numarası ve belge üzerinde gösterilen Aksam tip onay numarası bir asteriskle ayrılacaktır. Bu Yönetmelikte seri numarası
02’dir. Bununla birlikte, 01 seri
numarası, eğer bu üç sınıf aynalarla ilgili gerekler değişmeden kalırsa;
sınıf I, II ve III dikiz aynaları için muhafaza edilir.
4.3. AT Aksam tip onay
damgası, dikiz aynası tipinin ait olduğu sınıfı gösteren I veya II veya III
veya IV veya V ek sembolleriyle tamamlanacaktır. Ek sembol, ‘e’ harfini içine
alan dikdörtgenin dışındaki uygun bir yere yerleştirilecektir.
4.4. AT Aksam tip onay
damgası ve ek sembol, dikiz aynası araca takıldıktan sonra dahi net bir
biçimde görülebilecek bir yere (dikiz aynası üzerine) silinmeyecek bir
biçimde yazılacaktır.
4.5. Ek sembollerle tamamlanmış dört AT aksam tip onay işareti örneği
aşağıda verilmiştir.
AT Tip
Onay işareti ve ek sembol örneği
<ı
style="mso-bidi-font-style:
normal">Örnek 1
a?6 mm
Yukarıda gösterilen AT Aksam Tip Onayı işareti
taşıyan dikiz aynası, 02*35 numarasıyla Fransa’da (e2) tip onayı verilen I.
Sınıf aynasıdır (iç dikiz).
<ı
style="mso-bidi-font-style:
normal">
<ı
style="mso-bidi-font-style:
normal">Örnek 2
Yukarıda gösterilen AT Aksam Tip Onay işareti taşıyan dikiz aynası, 02*187
numarasıyla
Hollanda’da (e 4) tip onayı verilen II. Sınıf aynasıdır (dış dikiz).
<ı
style="mso-bidi-font-style:
normal">Örnek 3
<ı style="mso-bidi-font-style: normal">
Yukarıda
gösterilen AT Aksam Tip Onayı damgası taşıyan dikiz aynası, 02*39 numarasıyla
Yunanistan’da
(eGR) tip onayı verilen V. Sınıf aynasıdır (dış
dikiz ‘tersleyici’).
<ı
style="mso-bidi-font-style: normal">Örnek
4
Yukarıda gösterilen AT Aksam Tip Onay damgası
taşıyan dikiz aynası, 02*1248 numarasıyla İtalya’da (e 3) tip onayı verilen
IV. Sınıf aynasıdır (dış dikiz ‘geniş açı’)
Ek II,
İlave 3
<ı style="mso-bidi-font-style: normal">
DİKİZ AYNASI İÇİN AT AKSAM
TİP ONAY BELGESİ
ÖRNEĞİ
Onay Kuruluşu Adı
Dikiz
aynası tipi için AT Aksam Tip Onayının tasdik edilmesine,
reddedilmesine,
iptaline dair bildirim
AT Aksam Tip Onay numarası..............................................................................................................................................
1. ................................................................................................................................................................................................. Ticari
isim ya da marka...........................................................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................................................
2. ................................................................................................................................................................................................. Sınıf
(I, II, III, IV, V) (1) ...........................................................................................................................................................................................................
3. ................................................................................................................................................................................................. İmalatçının
ismi ve adresi.....................................................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................................................
4. ................................................................................................................................................................................................. Eğer
uygulanabilirliği varsa, imalatçının yetkili temsilcisinin isim ve adresi.............................................................................................
.....................................................................................................................................................................................................
5. ................................................................................................................................................................................................. Ek
II’nin 4.1.1. maddesinde tanımlanan sembol :
evet/hayır (1)
6. ................................................................................................................................................................................................. Tip
onayına sunulma tarihi............................................................................................................................................................................................
7. ................................................................................................................................................................................................. Test
laboratuvarı
.....................................................................................................................................................................................................
8. ................................................................................................................................................................................................. Laboratuvar raporunun tarih ve sayısı.........................................................................................................................................................................
9. ................................................................................................................................................................................................. AT
Aksam Tip Onayının tasdik/red/iptal/kapsam
genişletme tarihi (1).......................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................................................
10. ............................................................................................................................................................................................... Yer
11. ............................................................................................................................................................................................... Tarih
12. ............................................................................................................................................................................................... Yukarıda
gösterilen tip onay numarasını taşıyan dökümanlar
bu tip onay belgesine eklenmiştir.................................................................
(Dikiz aynalarının tanımlayıcı notları, çizimleri,
çizelgeleri ve planları)
Bu dökümanlar istenildiği taktirde diğer Üye Ülkelerin
yetkililerine verilecektir.
13. Özellikle tertibat için kullanım sınırlamaları ve/veya montaj şartları
hakkında düşünceler (eğer varsa)
.....................................................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................................................
………………………..
(imza)
1 Tanımlar CIE 50 (45) den alınmıştır, Uluslararası
Elektronik Sözlüğü, Grup 45:
Işıklandırma
1 Kısaltılmış tablo. Değerler dört haneli sisteme
yuvarlatılmıştır.
2 1962’de 3’den 2’ye değiştirilmiştir
1 Uygulanabilirliği yoksa üzerini çiziniz.
Ek III
DİKİZ
AYNALARININ ARACA TAKILMASINA DAİR
ŞARTLAR
1. GENEL
1.1. Dikiz aynası,
sürücünün algılanan görüntüyü yanlış yorumlamasına neden olabilecek ölçüde
titreşmeyecek veya ölçülen görüş sahasını değiştirecek ölçüde oynamayacak
şekilde takılması gerekmektedir.
1.2.
Madde 1.1’de değinilen koşullar, araç, 150 km/s’i
aşmamak kaydıyla azami hızının % 80’ne kadar olan hızlarda korunmalıdır.
1.3.
Bu Yönetmelik gereğince, dikiz aynalarının takılması ile ilgili olarak AT Tip
Onayı almış olan araçlara tamaman veya kısmen AT
aksam tip onaylarında 01 seri numarası taşıyan I, II ve III üncü sınıf dikiz
aynaları takılabilir. Bunun için, bu üç sınıf dikiz aynaları ile ilgili
gereklerin değişmez kalması şarttır.
2. SAYI
2.1. Zorunlu olan asgari
dikiz aynası sayısı
2.1.1. 5 no’lu maddede tanımlanan görüş
alanları aşağıdaki tabloda gösterilen asgari zorunlu dikiz aynaları
sayısından elde edilmelidir.
İç dikiz
Dış dikiz aynaları
Sınıf
aynaları
Ana dikiz aynaları
Geniş açılı dikiz aynaları
Yakınlık dikiz aynaları
Sınıf I
Sınıf II
Sınıf III
Sınıf IV
Sınıf V
M1
1
(Bkz. 2.1.2 noktası)
__
(Bkz. 2.1.2.3 noktası)
1
Trafikçe izlenen yönün ters tarafına (Bkz.
2.2.1)
__
__
M2
__
2
(sağda 1 ve solda 1)
__
__
(Bkz. madde 2.2.4 )
__
(Bkz.
madde 2.2.2 ve 3.7)
M3
__
2
(solda 1 ve sağda 1)
__
__
(Bkz. madde 2.2.4)
__
(Bkz. madde 2.2.2 ve 3.7)
N1
1
(Bkz.
madde 2.1.2)
__
(Bkz. madde 2.1.2.3)
1
Trafikçe izlenen yönün ters
tarafına
(Bkz. 2.2.1)
__
(Bkz. madde 2.2.4)
__
N2£7.5 ton
__
(Bkz. madde 2.2.3)
2
(solda 1, sağda 1)
__
(Bkz. madde 2.1.3)
__
(Bkz. madde 2.1.4)
__
(Bkz. madde 2.2.2 ve 3.7)
N2>7.5 ton
__
(Bkz. madde 2.2.3)
2
(solda 1, sağda 1)
__
(Bkz. madde 2.1.3)
1
__
(Bkz. madde 3.7)
N3
__
(Bkz. madde 2.2.3)
2
(solda 1, sağda 1)
__
(Bkz. madde 2.1.3)
1
1
(Bkz. madde 3.7)
2.1.2. Bununla beraber, M1 ve N1 sınıfındaki araçlarda:
2.1.2.1. Eğer iç dikiz aynası madde 5.2’de belirtilen şartları
karşılamıyorsa, ikinci bir dış dikiz aynası, madde 2.1.1’de değinilen zorunlu
dikiz aynasının araca takıldığı yerin karşı tarafına takılmalıdır.
2.1.2.2. Eğer iç dikiz aynası geri görüş sağlamıyorsa gerekli
değildir.
2.1.2.3. Sınıf II dış dikiz aynaları kabul edilebilir.
2.1.3. Bununla beraber, bir
IV. Sınıf dikiz aynası II. Sınıf dikiz aynasıyla aynı desteğe takıldığında,
N2 ve N3 sınıfındaki araçların tasarımları madde 5.3.2.2. ve 5.4.’de
belirtilen görüş sahalarının elde edilmesini teknik olarak imkansız hale
getiriyorsa, II. Sınıf dikiz aynaları, III. Sınıf dikiz aynaları ile
değiştirilebilir.
2.1.4. Bir sınıf IV dikiz aynası, aynı tarafa yerleştirilen zorunlu
sınıf II dikiz aynası dış bükey değilse, azami
kütlesi 7.5 tonu aşmayan tüm N2 sınıfı taşıtlar için zorunludur.
Bu muafiyet 1 Ekim 1992’ye kadar geçerlidir.
2.2. Tercihe bağlı dikiz
aynalarının azami sayısı
2.2.1. M1 ve N1 sınıfındaki
araçlar söz konusu olduğunda, bir dış dikiz aynası madde 2.1.1.’de belirtilen
zorunlu dış dikiz aynasının araca takıldığı yerin karşı tarafına takılabilir.
2.2.2. Bir sınıf V dış dikiz
aynası, azami kütlesi 7.5 tonu geçmeyen tüm N2
sınıfı taşıtlar ve M2 ve M3 sınıfı taşıtları için kabul edilebilir.
2.2.3. Bir iç dikiz aynası
N2 ve N3 sınıfı araçlara takılabilir.
2.2.4. Bir sınıf IV harici
dikiz aynası azami kütlesi 7.5 tonu geçmeyen N2
sınıf taşıtlar ve M2 ve M3 sınıfı taşıtlar için kabul edilebilir.
2.2.5. Madde 2.2.1.’den
2.2.4’e kadar değinilen dikiz aynaları bu Yönetmelikteki gerekleri
karşılamalıdır.
Bununla beraber,
bu Ek’in 5. maddesindeki şartlar, madde 2.2.3.’de değinilen dikiz aynaları
için geçerli değildir.
2.2.6. Bu Yönetmelikteki
şartlar, Ek 1 madde 4’de tanımlanan gözlem dikiz aynaları için geçerli
değildir. Bununla beraber, araç alabileceği azami yükle yüklenmiş haldeyken,
bu aynalar yerden yüksekliği en az 2 m olacak şekilde takılmış olmalıdır.
3. KONUM
3.1. Dikiz aynası,
sürücü, sürücü koltuğunda normal sürüş pozisyonunda otururken, aracın yan ve
arka taraflarının net bir görüntüsünü elde etmesini sağlayacak şekilde
yerleştirilmelidir.
3.2. Dış dikiz aynaları, yan camlardan ya
da ön cam sileceği tarafından silinen camın bir kısmından görülebilir
olmalıdır. Bununla beraber, aracın tasarımından kaynaklanan nedenlerle bu
şart, yolun sağından gidilmesinin kural olduğu Üye Devletlerde M2 ve M3
kategorisindeki araçların sağ taraflarına takılan dış dikiz aynaları ve yolun
solundan gidilmesinin kural olduğu Üye Devletlerde aynı kategorideki
araçların sol taraflarına takılan dış dikiz aynaları için geçerli değildir.
3.3. Kabinli şasi
formundaki araçların söz konusu olduğu durumlarda, görüş sahası ölçüldüğünde,
asgari ve azami karoseri genişlikleri üretici firma tarafından belirlenecek
ve, eğer gerekirse, yardımcı başlıkla harekete geçirilecektir. Deneyler
süresince dikkate alınan tüm araç ve ayna konfigürasyonları, dikiz
aynalarının takılmasıyla ilgili olarak, araç AT tip onay belgesinde
gösterilecektir (bkz ilave).
3.4. Aracın sürücü
tarafındaki dış dikiz aynası; aracın boyuna düşey orta düzlemi ile dikiz
aynasının merkezinden ve sürücünün iki oküler noktasını birleştiren 65 mm
uzunluğundaki doğru hattın merkezinden geçen düşey düzlem arasındaki açı 55° den fazla olmayacak şekilde yerleştirilmelidir.
3.5. Dikiz aynaları,
madde 5’de belirtilen görüş sahaları ile ilgili şartlara uymak için gerekli
olandan fazla aracın dış karoserisinden
taşmamalıdır.
3.6. Araç azami yükle yüklü olduğunda, dış dikiz aynasının alt
kenarının yerden yüksekliğinin 2 m’den az olduğu
durumlarda, bu dikiz aynası, dikiz aynaları hesaba katılmadan ölçülen aracın
genişliğini 0,20 m’den fazla aşmayacaktır.
3.7. V. Sınıf dikiz aynalarının veya ayna tutucularının
parçaları, ayar sonrası konumları dikkate alınmaksızın, araç azami yükle
yüklü olduğunda, yerden yükseklikleri 2 m’den az
olmayacak biçimde takılacaktır.
Bu dikiz
aynaları, buna karşın, şoför mahali yüksekliği bu
şarta uyacak biçimde olan araçlara takılmayacaktır.
3.8. Madde 3.5, 3.6 ve
3.7’deki gereklere bağlı kalarak, dikiz aynaları araçların izin verilebilir
azami genişliklerini aşabilirler.
4. AYAR
4.1. Iç
dikiz aynası sürücü tarafından sürüş pozisyonundayken ayarlanabilir
olmalıdır.
4.2. Sürücü tarafına
yerleştirilmiş olan dış dikiz aynası, kapı kapalıyken, cam açık olduğu halde,
araç içinden ayarlanabilir olmalıdır. Buna karşın, ayna bulunduğu yere
dışarıdan kilitlenmiş olabilir.
4.3. Madde 4.2’deki
şartlar, ayarları bozulduktan sonra yeniden ayarlanmaya gerek kalmaksızın ilk
pozisyonlarına dönebilen dış dikiz aynaları için geçerli değildir.
5. GÖRÜŞ
SAHALARI
5.1. Genel
Aşağıda
tanımlanan görüş sahaları, gözlerin Ek1’in 12. maddesinde tanımlanan
sürücünün oküler noktalarında olduğu, ambinoküler
görüntü için geçerli olacaktır. Görüş sahaları; araç 70/156/EEC sayılı
Direktifin I. Ek’inin 2.6. fıkrasında tanımlandığı gibi çalışır vaziyette
iken ve yolcu ağırlığı 75 kg ± %1 olmak üzere, ön koltukta ilave bir yolcu taşıdığı durumda
belirlenecektir. Görüş sahaları, toplam ışık geçirgenlik faktörü, yüzeye dik
olarak ölçüldüğünde, en az %70 olan camlar arasından belirlenmelidir.
5.2. İç dikiz aynaları
(Sınıf I)
Görüş sahası,
sürücünün, aracın boyuna düşey orta düzleminde merkezlenmiş ve sürücünün
oküler noktalarının 60 m gerisinden ufuk çizgisine doğru yatay olarak
genişleyen yolun en az 20 m genişliğindeki düz yatay kısmını görebileceği
gibi olmalıdır (Şekil 3).
5.3. Ana dış dikiz
aynaları (Sınıf II ve III)
5.3.1. <ı style="mso-bidi-font-style:
normal">Yolun sağından sürülen araçlar için sol dış dikiz aynası ve
yolun solundan sürülen araçlar için sağ dış dikiz aynası
5.3.1.1. Görüş sahası, sürücünün, aracın boyuna düşey orta
düzlemine paralel olan ve solda en dış noktasından (sağdan sürülen araçlar
için) ya da sağda en dış noktasından (soldan
sürülen araçlar için) geçen düzlem ile sınırlanan ve sürücünün oküler
noktalarının 10 m gerisinden yatay olarak ufka uzanan, yolun en az 2,50 m
genişliğindeki düz yatay kısmını görebileceği gibi olmalıdır (Şekil 4 ve 5).
5.3.2. <ı style="mso-bidi-font-style: normal">Yolun sağından sürülen araçlar
için sağ dış dikiz aynası ve yolun solundan sürülen araçlar için sol dış
dikiz aynası
5.3.2.1. M1 sınıfındaki ve azami ağırlığı 2 tonu geçmeyen N1 sınıfındaki araçlar söz konusu olduğunda,
görüş sahası, sürücünün, aracın boyuna düşey orta düzlemine paralel olan ve
solda en dış noktasından (sağdan sürülen araçlar için) ya
da sağda en dış noktasından (soldan sürülen araçlar için) geçen düzlem ile
sınırlanan ve sürücünün oküler noktalarının 20 m gerisinden yatay olarak ufka
uzanan, yolun en az 4 m genişliğindeki düz yatay kısmını görebileceği gibi
olmalıdır (Şekil 4).
5.3.2.2. Madde 5.3.2.1’de değinilen araçların dışındaki araçlar söz
konusu olduğunda görüş sahası, sürücünün, aracın boyuna düşey orta düzlemine
paralel olan ve solda en dış noktasından (sağdan sürülen araçlar için) ya da sağda en dış noktasından (soldan sürülen araçlar
için) geçen düzlem ile sınırlanan ve sürücünün oküler noktalarının 30 m
gerisinden yatay olarak ufka uzanan, yolun en az 3,5 m genişliğindeki düz
yatay kısmını görebileceği gibi olmalıdır (Şekil 4).
Ek olarak, yol, sürücüye, sürücünün oküler
noktalarından geçen düşey düzlemin 4 m arkasındaki noktadan 0,75 m genişlikte
görülebilir olmalıdır (Şekil 5).
5.4. ‘Geniş açılı’ dış
dikiz aynaları (Sınıf IV)
5.4.1. Görüş sahası, sürücünün, aracın boyuna düşey orta düzlemine
paralel olan ve solda en dış noktasından (sağdan sürülen araçlar için) ya da sağda en dış noktasından (soldan sürülen araçlar
için) geçen düzlem ile sınırlanan ve sürücünün oküler noktalarının en az 15
ila 25 m gerisine uzanan, yolun en az 3,5 m genişliğindeki düz yatay kısmını
görebileceği gibi olmalıdır. Ek olarak, yol, sürücüye, sürücünün oküler
noktalarından geçen dik düzlemin 3 m arkasındaki noktadan 12,5 m’lik genişlikte görülebilir olmalıdır (Şekil 6).
Ek olarak, yol, sürücüye,
sürücünün oküler noktalarından geçen düşey düzlemin 3 m arkasındaki noktadan
2,5 m genişlikte görülebilir olmalıdır.
5.5. ‘Yakınlık’ dış
dikiz aynası (Sınıf V)
Görüş sahası,
sürücünün, aşağıda belirtilen düşey düzlemlerle sınırlanmış, aracın yan
tarafı boyunca yolun düz yatay kısmını görebileceği gibi olmalıdır (Şekil 7a
ve 7b):
5.5.1. şoför mahallinin
sağdan en dış noktasının (soldan sürülen araçlar için) ve soldan en dış
noktasının (sağdan sürülen araçlar için) 0,2 m ilerisindeki noktadan geçen,
aracın boyuna düşey düzlemine paralel olan düzlem;
5.5.2. enine yönde, 5.5.1.
fıkrada değinilen düzlemin 1 m önünden geçen paralel düzlem;
5.5.3. arkada, sürücünün
oküler noktalarından geçen düşey düzleme paralel olan ve bu düzlemin 1,25 m arkasında
konumlanmış olan düzlem;
5.5.4. önde, sürücünün
oküler noktalarından geçen dik düzleme paralel olan ve bu düzlemin 1 m önünde
konumlanmış olan düzlem. Eğer araç tamponunun ön kenarından geçen düşey enine
düzlem, sürücünün oküler noktalarından geçen düşey düzlemin önünde 1 m’den azbir mesafedeyse, görüş
sahası bu düzleme göre sınırlanacaktır (Şekil 7b).
5.6. Farklı eğrilere
sahip olan ya da birbirleriyle açı yapan çeşitli
yansıtıcı yüzeylerden oluşan dikiz aynaları söz konusu olduğunda, en azından
yansıtıcı yüzeylerden biri görüş sahası sağlamalıdır ve ait olduğu sınıf için
tanımlanan boyutlara sahip olmalıdır (bkz. Ek II’nin 2.2.2. maddesi).
5.7. Engellemeler
5.7.1.<ı style="mso-bidi-font-style:
normal"> İç dikiz aynası (Sınıf I)
5.7.1.1. Baş dayanağı,
güneşlik, arka cam silecekleri ve ısıtıcı elemanlardan kaynaklanan görüş
sahası azalmaları, bu tertibatların tümünün belirtilen görüş sahasının
%15’den fazlasını engellememesi şartıyla kabul edilebilir.
5.7.1.2. Engelleme düzeyi, baş dayanağı en alçak pozisyona ayarlanmış
ve güneşlik arkaya katlanmış durumda ölçülür.
5.7.2. <ı style="mso-bidi-font-style:
normal">Dış dikiz aynaları (II., III., IV. ve V Sınıf)
Yukarıda
belirtilen görüş sahaları içinde, karoseriden ve
kapı kolu, genişlik gösterme lambası, sinyal lambaları ve arka tampon
çıkıntıları gibi parçalardan ve yansıtıcı yüzey temizleme parçalarından
kaynaklanan görüş sahası azalmaları, eğer bunların tümü belirtilen görüş
sahasının %10’undan fazlasını engellemiyorsa dikkate alınmayacaktır.
5.8. Test usulü
Görüş sahası oküler noktalarına güçlü ışık
kaynakları yerleştirerek ve düşey izleme ekranından yansıyan ışığı gözleyerek
belirlenecektir. Diğer benzer yöntemler de kullanılabilir.<ı style="mso-bidi-font-style:
normal">
29
Geniş açılı dikiz aynası
Şekil
7
Yakınlık dikiz aynası
<
Ek III’e
İlave
DİKİZ AYNASI TAKILMASI HUSUSUNDA ARAÇ
AT
TİP ONAY BELGESİNE EK
(Motorlu araçların ve römorklarının tip onaylarıyla
ilgili Üye Devletlerin yasalarının birbirlerine yaklaştırılması konusunda
98/14/AT sayılı Konsey Direktifin 4(2) ve 10. maddeleri)
Onay Kuruluşu adı
AT Tip Onay Numarası...........................................................................................................................................................
……………………………………………………………………………………………………………………………
kapsam genişletme1
1. Aracın
ticari ismi ya da markası:...................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................................................
2................................................................................................................................................................................................... Araç
tipi:
3................................................................................................................................................................................................... Araç
sınıfı (M1, M2, M3, N1 £ 2 t, N1, N2, N3)(2)
3.1................................................................................................................................................................................................ N3
sınıfı araçlarının tipi: sabit kamyon/römork/yarı römork (2):
4.
Araç imalatçısının isim ve adresi:...............................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................................................
5................................................................................................................................................................................................... Eğer
varsa, yetkili temsilcinin isim ve adresi:........................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................................................
5.
Dikiz aynalarının ticari ismi veya markası ve Aksam Tip Onay Numaraları:........................................................
.....................................................................................................................................................................................................
7. ................................................................................................................................................................................................. Dikiz
aynası sınıfı (sınıfları) (I, II, III, IV, V) (2)
8................................................................................................................................................................................................... N3
sınıfı araçlarında Sınıf II ve Sınıf IV dikiz aynalarının aynı desteğe
takılmasına dair (Ek 3’ün 2.1.3. maddesinde değinildiği gibi) muafiyet (1
Ekim 1992’ye kadar geçerli olan) onaylanmıştır/ reddedilmiştir(2).
9................................................................................................................................................................................................... Aşağıdaki
dikiz aynası tipini ihtiva eden aracın AT tip onayının genişletilmesi:........................................................................................................
.....................................................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................................................
10................................................................................................................................................................................................. Sürücünün
R oturma noktasının tanımlanma tarihi:.....................................................................................................................................................
11................................................................................................................................................................................................. Dikiz
aynasına tip onayının verildiği ilgili azami ve asgari karoseri genişlikleri
(Ek 3’ün 3.3. fıkrasında değinilen kabinli şasiler söz konusu olduğunda):
.....................................................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................................................
12................................................................................................................................................................................................. Aracın
AT Araç Tip Onayı için sunulma tarihi:.................................................................................................................................................................
13................................................................................................................................................................................................. AT
Tip Onayı için uygunluğun kontrolundan sorumlu
teknik bölüm:..............................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................................................
14................................................................................................................................................................................................. Teknik
bölüm tarafından yayınlanan raporun tarihi:.....................................................................................................................................................
15................................................................................................................................................................................................. Teknik
bölüm tarafından yayınlanan raporun sayısı:...................................................................................................................................................
16. Dikiz
aynasının takılması hususunda AT Tip Onayı kabul edilmiştir/ reddedilmiştir(1)
1 Uygun olduğu yerde bir önceki AT tip onayı
genişletmesinin birinci, ikinci vb. olduğunu belirtin.
2 Uygulaması
olmayanın üzerini çiziniz.
17................................................................................................................................................................................................. Dikiz
aynasının takılması hususunda AT Tip Onayının genişletilmesi kabul
edilmiştir/reddedilmiştir (1).
18................................................................................................................................................................................................. Yer:
19................................................................................................................................................................................................. Tarih:
20................................................................................................................................................................................................. İmza:
21................................................................................................................................................................................................. Yukarıda
gösterilen tip onay numarasını taşıyan aşağıdaki dökümanlar
bu belgeye eklenmiştir:
-
Dikiz aynalarının montaj konumlarını gösteren çizimler
-
Dikiz aynalarının takıldığı yapıların parçalarının montaj konumlarını ve
özelliklerini gösteren çizimler ve planlar
-
Dikiz aynalarının takıldığı yeri gösteren ön, arka ve yolcu kabini genel görünüşleri.
Bu dökümanlar, talepleri
halinde diğer Üye Devletlerin yetkili mercilerine verilmelidir.
1 Uygulaması olmayanın üzerini çiziniz.
Bu sayfadaki metin bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Bağlayıcı olan, Resmî Gazete’de yayımlanan metindir.