FAHRİ AV MÜFETTİŞLERİNİN SEÇİMİ, EĞİTİMİ, GÖREV VE YETKİLERİ İLE ÇALIŞMA ESAS VE USULLERİNE DAİR YÖNETMELİK Müfettişlerde Aranacak Şartlar, Müracaat ve Değerlendirme, Sınav Komisyonu, Eğitim Konuları ve Sınav Esasları ile Belgelerin Düzenlenmesi ve Müfettişlikten Ayrılma
BİRİNCİ BÖLÜM — Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
MADDE 1Amaç
Bu Yönetmeliğin amacı, fahri av müfettişi olarak görevlendirileceklerde aranacak şartları, bunların görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma esas ve usullerini belirlemektir.
MADDE 2Kapsam
Bu Yönetmelik, fahri av müfettişlerinin seçimi, görevleri, yetki alanları ve çalışmalarına ilişkin esas ve usulleri kapsar.
MADDE 3Dayanak
Bu Yönetmelik, 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanununun 20 nci maddesi hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
MADDE 4TanımlarDeğişik·RG 15.03.2014Değişik·RG 24.07.2025
Değişik · 15.03.2014 Bu Yönetmelikte geçen; a) Av hayvanı: Kanun kapsamında avlanan, korunan ve Bakanlıkça belirlenen listede yer alan hayvanları, b) Av koruma memurları: Kanun kapsamındaki suçların takibi, av ve yaban hayatı yaşama ortamlarının ve avcıların kontrolü, av ve yaban hayvanlarının bakımı, korunması, geliştirilmesi, gözlenmesi ve sayımı ile bu konularda gerekli tespitleri yapmak üzere eğitilen ve görevlendirilen, Bakanlık ve Orman Genel Müdürlüğünde her sınıf, derece ve vazifede çalışan memurları, c) Avcı kuruluşu: Kuruluş statüsünde, özellikle avcılık ile av ve yaban hayatının korunması, geliştirilmesi ve düzenlenmesine ilişkin hükümlerin yer aldığı dernekleri ve bunların oluşturduğu federasyon ve konfederasyonları, ç) Avcı: Avcılık belgesine sahip olan kişiyi, d) Avcılık belgesi: On sekiz yaşını doldurmuş, silâh taşıma ehliyetine sahip, Kanuna göre avcılık belgesi almaya engel hali bulunmayan, avcılık ve av yaban hayatı ile ilgili eğitim almış ve sınavda başarılı olmuş kişilere başvuruları halinde verilen belgeyi, e) Avlak: Av ve yaban hayvanlarının doğal olarak yaşadıkları veya sonradan salındıkları sahaları, f) Avlanma: Kanun kapsamında avına izin verilen yaban hayvanı türlerini, izin verilen yerlerde, tespit edilen zaman ve miktarlar ile belirlenen esas ve usullerle canlı veya ölü ele geçirmeye çalışmayı veya ele geçirmeyi, g) Bakan: Değişik ibare · 24.07.2025 Tarım ve Orman Bakanını, ğ) Bakanlık: Değişik ibare · 24.07.2025 Tarım ve Orman Bakanlığını, h) Bölge müdürlüğü: Değişik ibare · 24.07.2025 Doğa koruma ve milli parklar bölge müdürlüklerini, ı) Bölge müdürü: Bölge Müdürlüğü Müdürünü, i) Genel Müdürlük: Doğa Koruma ve Millî Parklar Genel Müdürlüğünü, j) Gönüllü kuruluş: Kuruluş maksadı tabiatın ve tabiattaki varlıkların korunması ve geliştirilmesi olan ve bu alanda faaliyet gösteren vakıf, dernek veya bunların oluşturduğu federasyon ve konfederasyonlar gibi sivil toplum kuruluşlarını, k) Kanun: 1/7/2003 tarihli ve 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanununu, l) Müfettiş: Fahri av müfettişini, m) Orman idaresi: Orman işletme müdürlüğü ile orman işletme şefliğini, n) Saha bekçisi: Yaban hayatı koruma ve geliştirme sahaları ile avlaklarda koruma görevi verilen memur ve işçi statüsünde çalışan personeli, o) Şeflik: İldeki Değişik ibare · 24.07.2025 doğa koruma ve milli parklar müdürlüğüne bağlı şeflikleri, ö) Değişik ibare · 24.07.2025 Doğa koruma ve milli parklar müdürlüğü: İldeki Değişik ibare · 24.07.2025 doğa koruma ve milli parklar müdürlüğünü, p) Tutanak: Av suçu veya kabahati tutanağını, r) Yaban Hayvanı: Sadece suda yaşayan memeliler dışında kalan ve Bakanlıkça belirlenen bütün memelileri, kuşları ve sürüngenleri, s) Yasa Dışı Avlanma: Kanun kapsamında korunan veya avına izin verilen yaban hayvanı türlerini; izin verilen yerler, belirlenen zamanlar, miktarlar dışında ve/veya zehirleyerek, tuzak ve kapan kurarak veya men edilen diğer usullerle canlı veya ölü ele geçirmeye çalışmayı veya ele geçirmeyi, ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
MADDE 5Aranacak ŞartlarDeğişik·RG 15.03.2014Değişik·RG 24.07.2025
Müfettiş olacaklarda aşağıdaki şartlar aranır: a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak, b) Değişik · 15.03.2014 En az yirmi beş yaşında olmak, c) Değişik · 15.03.2014 En az Değişik ibare · 24.07.2025 lise mezunu olmak, d) Avcı eğitimi kurslarına katılmış olmak, e) Av ve yaban hayatı konusunda faaliyet gösteren avcı kuruluşu veya gönüllü kuruluşlardan en az birisine üye olmak, f) Kamu hizmetlerinden yasaklı olmamak, g) Değişik · 15.03.2014 Av suçu veya son beş yıl içerisinde av kabahati işlememiş olmak ve 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkûm olmamak. Değişik ibare · 24.07.2025 Doğa koruma ve milli parklar müdürlüğünce; gerek görüldüğünde avcı ve gönüllü kuruluşların yönetim kurullarından müfettişlik görevi talep edenlerle ilgili görüş alınır.
MADDE 6MüracaatDeğişik·RG 31.07.2009Değişik·RG 15.03.2014Değişik·RG 24.07.2025
Değişik · 31.07.2009 Bu Yönetmelikteki şartları haiz bulunanlar; a) İki adet vesikalık fotoğrafı, b) Değişik · 15.03.2014 Avcı eğitimi kurs bitirme belgesinin Değişik ibare · 24.07.2025 doğa koruma ve milli parklar müdürlüğünce onaylı sureti, c) Değişik · 15.03.2014 Avcı kuruluşu veya gönüllü kuruluş üyesi olduğuna dair belgelerin Değişik ibare · 24.07.2025 doğa koruma ve milli parklar müdürlüğünce onaylı örneği, d) Şahsı için doldurulmuş bilgi formunu, (Ek–1) e) Değişik · 15.03.2014 Sabıka kaydının bulunmadığına dair yazılı beyanı (Değişik ibare · 24.07.2025 doğa koruma ve milli parklar müdürlüğü tarafından doğruluğu sonradan teyit edilir), dilekçelerine ekleyerek ikametinin bulunduğu Değişik ibare · 24.07.2025 doğa koruma ve milli parklar Değişik ibare · 15.03.2014 müdürlüğüne müracaat ederler.
MADDE 7Müracaatların Kabulü, Değerlendirilmesi ve EğitimDeğişik·RG 15.03.2014Değişik·RG 24.07.2025
Değişik · 15.03.2014 İbraz edilen bilgi ve belgelerin incelenmesi Değişik ibare · 24.07.2025 doğa koruma ve milli parklar müdürlüğünce yapılır. Başvurular bir deftere kayıt edilerek dosyada muhafaza edilir. Başvurulara ilişkin yapılan inceleme neticesinde, durumları Yönetmelik esaslarına uygun olan adayların listesi (Ek-2) bölge müdürlüğü onayına sunulur. Aday listesi o il için Genel Müdürlükçe belirlenen müfettiş sayısını aşamaz. Başvurular il için belirlenen müfettiş sayısına ulaşmaması halinde, bölge müdürlüğünce yeterli görülen başvuru miktarına göre de eğitim ve sınav açılabilir. Müfettiş olmasında sakınca görülmeyenler; av ve yaban hayatı ile ilgili mevzuat ve halkla ilişkiler konusunda bölge müdürlüğünün tespit edeceği yerde belirlenen tarih ve saatte sekiz saatlik kısa süreli eğitime tabi tutulurlar. Adayların eğitimi, bölge müdürlüğünce av ve yaban hayatı konusunda deneyimli personel aracılığıyla yapılır. Gerekli görülmesi halinde üniversite öğretim elemanları veya Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda görev yapan öğretmenlerden gönüllü olanlar bölge müdürlüğü tarafından adayların eğitiminde görevlendirilebilir. Adaylar yapılan eğitimin sonunda sınava tabi tutulur.
MADDE 8Sınav Yeri ve Sınav KomisyonuDeğişik·RG 15.03.2014Değişik·RG 24.07.2025
Değişik · 15.03.2014 Müfettiş adaylarının eğitimi ve sınavı bölge müdürlüğünün belirleyeceği merkezde yapılır. Sınav komisyonu; bölge müdür yardımcısı veya av ve yaban hayatı şube müdürü başkanlığında, Değişik ibare · 24.07.2025 doğa koruma ve milli parklar müdürü ve ilgili şefin katılımıyla en az üç kişiden oluşur.
MADDE 9Eğitimde Verilecek Konular ve Sınav EsaslarıDeğişik·RG 15.03.2014
Değişik · 15.03.2014 Müfettiş adaylarına verilecek eğitim ile ilgili program bölge müdürlüklerince belirlenir. Bölge müdürlüklerince yapılacak eğitim sonunda, av ve yaban hayatı ile ilgili mevzuat konusunda otuz, halkla ilişkiler ile ilgili yirmi olmak üzere toplam elli soru sorulur. Sınavda yüz üzerinden yetmiş ve daha yukarı puan alanlar başarılı sayılırlar. Eğitim programına katılmayan adaylar sınava alınmaz. Sınav sonunda müfettiş olmaya hak kazananların sayısı o il için belirlenen ve Genel Müdürlükçe onaylanan müfettiş sayısından fazla olması halinde, sınavda alınan puanlar esas alınarak en yüksek puan alandan başlamak üzere, il için belirlenen müfettiş sayısı kadar aday asil, diğer adaylar ise yedek müfettiş olarak belirlenir. Sınav sonunda müfettiş olmaya hak kazananların sayısı il için belirlenen ve Genel Müdürlükçe onaylanan müfettiş sayısından az olması halinde ise sınavda başarılı olanlar asil müfettiş olarak belirlenir. İl için belirlenen müfettiş sayısından geriye kalan müfettişlik görev ve unvanı için başvurular olduğunda bölge müdürlüğünün belirleyeceği tarihte yeniden eğitim düzenlenir ve sınav yapılır. Yapılan bu sınavda başarılı olanlar, puan sıralaması esas alınarak il için belirlenen müfettiş sayısından kalan sayı kadar asil müfettiş olarak belirlenir. Bölge müdürlüklerince yapılan eğitim ve sınav sonucunda başarılı olanlardan, sınav sonuçları başarı sıralamasına göre asil ve yedek müfettiş listesi düzenlenerek bir tutanakla tespit edilir. Asil ve yedek müfettişlerin listeleri bölge müdürünce valiliklere onaya sunulur ve onaylanan listeler dosyasında muhafaza edilir.
MADDE 10BildirimDeğişik·RG 24.07.2025
(Başlığı ile birlikte değişik:RG-15/3/2014-28942) Bölge müdürlükleri, müfettişlik görevi verilenler ile yedeklerin listelerini (Ek-3) Genel Müdürlük ile diğer bölge müdürlüklerine bildirir. Müfettişlerden görevine son verilenlerin veya görevden ayrılanların yerine, yedek müfettişlerden en yüksek puan alandan başlamak üzere, yenileri Değişik ibare · 24.07.2025 doğa koruma ve milli parklar müdürlüğünün teklifi üzerine bölge müdürlüğünce görevlendirilir. Müfettişlikten ayrılanlar ile yedeklerden müfettişliğe görevlendirilenlerin listeleri de Genel Müdürlüğe ve diğer bölge müdürlüklerine bildirilir.
MADDE 11Fahri Av Müfettişlik Belgelerinin DüzenlenmesiDeğişik·RG 15.03.2014
Değişik · 15.03.2014 Müfettişlik görev ve unvanı verilenler için düzenlenecek müfettişlik kimlik kartı (Ek-4) valilikçe onaylanır. Kimliklere verilecek numaralar beş haneli olup sol baştan ilk iki hanesi müfettişin bağlı olduğu ilin trafik kodunu, sonraki üç hane bölge müdürlüğünce verilen genel sıra numarasını ifade eder (Örnek: Ankara İli için verilen müfettişlik kimlik no: 06001).
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM — Müfettişlerin Çalışma Esas ve Usulleri ile Görevlerinin Sona Erdirilmesi
MADDE 12Müfettişlerin Çalışma Esas ve UsulleriDeğişik·RG 15.03.2014Değişik·RG 24.07.2025Ek·RG 24.07.2025
Müfettişler aşağıdaki esas ve usullere göre çalışırlar: a) Değişik · 15.03.2014 Av koruma memurları, saha bekçileri, genel kolluk kuvvetleri, köy muhtar ve ihtiyar heyeti üyeleri ile köy ve kır bekçileriyle birlikte veya münferiden denetim yaparlar, b) Değişik · 15.03.2014 Koruma ve denetim yapan müfettişler; avlaklarda yaka kokartlarını takmak ve kimliklerini göstermek zorundadırlar, c) Değişik · 15.03.2014 Müfettişler, avlaklarda şüpheli gördükleri kişileri takip eder, av suçu veya kabahati işlenmemesi için avcılara yasal avcılığın önemine ilişkin rehberlik yapar, av suçu/kabahati işleyenler hakkında delil teşkil edecek her türlü bilgiyi toplar, olay mahallinde bırakılan delil teşkil edecek sair eşyaları tespit ederler, d) Değişik · 15.03.2014 Kanunun ve ilgili mevzuat hükümlerine muhalefet edildiği tespit edildiğinde, Değişik ibare · 24.07.2025 doğa koruma ve milli parklar müdürlüğünce kendilerine verilmiş tutanağı (Ek-5) düzenler ve Değişik ibare · 24.07.2025 doğa koruma ve milli parklar müdürlüklerine, şefliklere, orman idaresine veya genel kolluk kuvvetlerinden birine teslim ederler, e) Değişik · 15.03.2014 Konut ve üst araması ile araç içi araması yapamazlar, suç veya kabahat araç-gereçlerine ve av hayvanlarına el koyamazlar. Bu durumlarda en yakın köy muhtar ve ihtiyar heyeti üyeleri ile köy ve kır bekçilerine, av koruma memurları veya genel kolluk kuvvetlerine durumu bildirirler, f) Görevlerini adil ve tarafsız olarak yapmak zorundadırlar, g) Değişik · 15.03.2014 Av ve yaban hayatı konusundaki görüş ve önerileriyle birlikte, yaptıkları çalışmalar konusunda yılda bir kez ve her yılın en geç aralık ayı sonuna kadar Değişik ibare · 24.07.2025 doğa koruma ve milli parklar müdürlüklerine rapor sunarlar, h) Görev zaman ve mahalleri sınırlı olmayıp ülkenin her yerinde görevli sayılırlar. ı) Ek · 24.07.2025 Doğa koruma ve milli parklar müdürlüklerince belirlenen ve bölge müdürlüğü internet sitesinde ilan edilen tarih ve zamanda avcılık mevzuatı ile av koruma ve kontrolü konularında her yıl dört saatlik eğitime tabi tutulurlar.
MADDE 13SorumlulukDeğişik·RG 15.03.2014
Görevini kötüye kullandığı mahkeme kararı ile tespit edilen müfettişler hakkında yetkili mahkemelerce, tabi oldukları Kanun hükümlerine göre işlem yapılır. Değişik · 15.03.2014 Ayrıca; av suçu veya kabahati işleyen müfettişler hakkında 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanununun 21 inci maddesinin beşinci fıkrası hükümleri uygulanır.
MADDE 14Müfettişlik Görev ve Unvanının Sona ErdirilmesiDeğişik·RG 15.03.2014Ek·RG 24.07.2025
Değişik · 15.03.2014 Müfettişlik görevi, aşağıda sayılan hallerin herhangi birisinin mevcudiyetinde sona erdirilir: a) Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen şartı kaybedenler ile 5 inci maddenin birinci fıkrasının (g) bendinde belirtilen suçlardan hükümlü olanlar ile kamu hizmetinden yasaklı olanların, b) Ayrılma isteğinde bulunanların, c) Görevini kötüye kullandığı mahkeme kararı ile tespit edilenlerin ve av suçu veya kabahat işleyenlerin, ç) Müfettişlik kimliğini kendilerine muafiyet kazandırmak için kullananların, d) Yetkilerini bu Yönetmelikte belirtilen görevlerin haricinde kullandığı tespit edilenlerin, e) Bölge müdürlüğünce yapılacak koruma ve kontrol çalışmalarına davet edildiği halde mazeret belirtmeden bir av dönemi içinde üç kez göreve katılmayanların, f) Av ve yaban hayatı yönetimi ve denetimi ile ilgili yetkili kişilerin görevlerini engelleyici müdahalede bulunanların, g) Suç veya kabahat unsuru görülmeyen ve kişilere kasıt gözetilerek tutanak düzenlediği bölge müdürlüğünce tespit edilenlerin, ğ) Ek · 24.07.2025 12 nci maddenin birinci fıkrasının (g) bendinde belirtilen raporu iki yıl üst üste doğa koruma ve milli parklar müdürlüğüne sunmayanların, h) Ek · 24.07.2025 12 nci maddenin birinci fıkrasının (ı) bendinde belirtilen eğitime iki yıl üst üste katılmayanların, müfettişlik görevinin sona erdirilmesi ile ilgili işlemler bölge müdürlüğünün teklifi ve valiliğin onayı ile yapılır. Görevlerine son verilen müfettişler kendilerine teslim edilen kimlik kartı, kokart ve tutanakları ayrıca duyuruya gerek kalmaksızın on beş gün içerisinde bölge müdürlüğüne iade etmek zorundadırlar.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM — Çeşitli Hükümler
MADDE 15Müfettiş SayısıDeğişik·RG 15.03.2014
Değişik · 15.03.2014 Her ilin müfettiş sayısı, o ilin avlak ve av ve yaban hayatı potansiyeli ile il dâhilindeki avcı sayıları ve il dışından bu avlaklara gelen avcı sayıları dikkate alınarak bölge müdürlüğü teklifi ve Genel Müdürlüğün onayı ile belirlenir. Değişik · 15.03.2014 Ancak, müfettiş sayıları, illerin sosyo-kültürel yapısı, kaçak avcı baskısı, yaban hayatı ve avlak durumu ve benzeri gerekçeleri belirtilmek suretiyle, il için belirlenen sayının yüzde ellisine kadar bölge müdürlüğünün teklifi ve Genel Müdürlüğün onayı ile artırılabilir. 5 inci maddenin (d) ve (e) bentleri ile 9 uncu maddede belirtilen şartlar aranmadan ülke genelinde belirlenen müfettiş sayısının yüzde onuna kadar yüksek okul mezunu olanlara Bakanlık Onayı ile müfettişlik görevi verilebilir.
MADDE 16Tutanak Düzenlenmesine Dair İşlemlerDeğişik·RG 15.03.2014Değişik·RG 24.07.2025
Değişik · 15.03.2014 Müfettişler, Kanuna göre suç ve kabahat sayılan fiilleri işleyenler hakkında işlem yapılması gayesi ile kendilerine verilen tutanağı Kanunun 20 nci maddesi kapsamında av koruma kontrolünde görevli olanlarla birlikte düzenleyebilecekleri gibi, ihbar niteliğinde münferiden de düzenleme yetkisine de sahiptirler. Müfettişler münferiden düzenledikleri tutanakların bir nüshasını, müfettişlik kimlik belgelerini ibraz ederek, Değişik ibare · 24.07.2025 doğa koruma ve milli parklar müdürlüğü, şeflik veya orman idaresine, delillerin kaybolabileceği hallerde derhal diğer hallerde ise en geç yedi gün içinde, kabahatliler hakkında yasal işlem yapılmak üzere imza karşılığı teslim ederler.
MADDE 17Yürürlük
Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 18YürütmeDeğişik·RG 15.03.2014Değişik·RG 24.07.2025
Değişik · 15.03.2014 Bu Yönetmelik hükümlerini Değişik ibare · 24.07.2025 Tarım ve Orman Bakanı yürütür. Ekleri İçin Tıklayınız.
Bu sayfadaki metin bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Bağlayıcı olan, Resmî Gazete’de yayımlanan metindir.