BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNLER
İMALATHANELERİ YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı;
klinik araştırma ürünleri de dâhil olmak üzere, beşeri tıbbi ürünlerin ve
bunların etkin maddelerinin, İyi İmalat Uygulamalarına ve ilgili ulusal ve
uluslararası kabul görmüş standartlara uygun olarak imal edilmesine ve bu
çerçevede kalite güvence sisteminin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları
düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, klinik
araştırma ürünleri de dâhil olmak üzere, beşeri tıbbi ürünlerin ve bunların
etkin maddelerinin imalathanelerini, ithal ürünleri ve bu ürünlere dair tüm
işlemleri kapsar.
(2) Majistral ilaçlar kapsam dışındadır.
Dayanak
MADDE 3 – (Değişik:RG-21/10/2026-33407)
(1) Bu Yönetmelik; 14/5/1928 tarihli ve 1262
sayılı İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanununa, 7/5/1987 tarihli ve 3359
sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanununun 3 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (k) bendine ve 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili
Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 506 ncı, 508 inci ve 796 ncı maddelerine
dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bağımsız alan: Aynı imalat binasındaki diğer
alan, bölüm ve odalardan, geçirgen olmayan duvar ve benzeri yapı malzemesi
ile tamamen ayrılarak izole edilen, gerektiğinde alana hususi personel ile
işlemlerin yürütüldüğü, diğer alan ve odalardan ayrı personel ve malzeme
giriş ve çıkışlarına sahip yapı bölümünü,
b) Beşeri tıbbi ürün: Hastalığı tedavi etmek
ve/veya önlemek, teşhis koymak veya farmakolojik, immünolojik ya da
metabolik etki göstererek bir fizyolojik fonksiyonu iyileştirmek, düzeltmek
veya değiştirmek amacıyla, insanlarda kullanılan veya insana uygulanan her
türlü doğal ve/veya sentetik kaynaklı etkin madde veya maddeler
kombinasyonu içeren ürünü,
c) (Mülga:RG-21/10/2026-33407)
ç) Eksiklik: Başvuru sırasında sunulan belgeler
de dâhil olmak üzere, bu Yönetmeliğe ve ilgili mevzuatına göre gerekli olan
belgelerde veya ruhsat dosyasına uygun olarak yürütülmesi gereken
faaliyetlerde veya İyi İmalat Uygulamaları prensiplerine uyumda gözlenen
her türlü eksikliği,
d) Etkin madde: Bir beşeri tıbbi ürünün
üretiminde kullanılması planlanan, üretiminde kullanıldığında fizyolojik
fonksiyonları düzeltmek, iyileştirmek, değiştirmek veya tıbbi teşhis
amacıyla farmakolojik, immünolojik veya metabolik etki göstermek üzere
ürünün etkin bileşeni olan madde ya da maddeler karışımını,
e) İmalat: Klinik araştırma ürünleri de dâhil
beşeri tıbbi ürün ve/veya etkin maddelerin üretiminde kullanılan başlangıç
maddelerinin tartımını, bölünmesini, işlenmesini, primer ambalajlama
işlemlerini, sekonder ambalajlama işlemlerini, bitmiş ürün haline
getirilmesini, bunlarla ilgili kontrolleri ve seri serbest bırakma
faaliyetlerini,
f) İmalatçı/Üretim Yeri İzin Sahibi: Beşeri tıbbi
ürün ve/veya etkin maddelerin imalat yetkisine ve iznine sahip gerçek ya da
tüzel kişiyi,
g) İşlem geçmişi kaydı: İşlemlerin seyrinin
izlenmesine olanak sağlayan kayıt sistemini,
ğ) İthalatçı: Beşeri tıbbi ürünün ithalat
yetkisini elinde bulunduran gerçek ya da tüzel kişiyi,
h) İyi İmalat Uygulamaları: Beşeri tıbbi ürün ve
etkin maddelerin kullanım amacına uygun, ruhsatına esas bilgilerin veya
ürün spesifikasyonunun gerekli gördüğü şekilde, kalite standartlarına
uyumlu olarak sürekli imal edilmesini ve kontrolünü sağlayan kalite güvence
sisteminin parçasını,
ı) Kalite güvence sistemi: Beşeri tıbbi ürünlerin
beyan edilen amacına uygun olarak kullanımında gerekli olan kaliteyi temin
etmek amacıyla düzenlenmiş uygulamalar bütününü,
i) Kalite güvence sorumlusu: Kalite güvence sisteminin
uygulanmasından sorumlu kişiyi,
j) Kalite kontrol sorumlusu: Beşeri tıbbi ürün ve
etkin maddeler ile bunların imalatında kullanılan başlangıç maddelerinin,
tedarikinden itibaren tüm imalat sürecinde uygun kalitede olduğuna karar
verilmesini sağlayan numune alma, spesifikasyon, test etme, dokümantasyon
ve onaylama işlemlerinden sorumlu kişiyi,
k) Klinik araştırma ürünü: Klinik araştırmada
test edilen veya referans olarak kullanılan etkin maddenin veya plasebonun
farmasötik formunu,
l) Körleme: Klinik araştırma sırasında gönüllüye
hangi araştırma ürününün uygulandığının araştırmada yer alan sorumlu
araştırmacı, diğer araştırmacı, gönüllü veya izleyici gibi bir veya birden
çok tarafça bilinmemesini,
m) Kurum: Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz
Kurumunu,
n) Majistral ilaç: Hasta için özel olarak hekim
tarafından reçete edilen ve eczanede bu formüle göre hazırlanan ilacı,
o) Mesul müdür: Klinik araştırma ürünleri de
dâhil beşeri tıbbi ürünler ve etkin maddeler hakkında gerekli temel
bilimsel ve teknik birikimi ve tecrübesi olan, ilgili firma ve Kurum
tarafından sorumlu olarak kabul edilen kişiyi,
ö) Primer ambalajlama: Nihai kullanıcıya
sunulacak olan beşeri tıbbi ürünün, temas halinde olduğu kaba/ambalaja
konulması işlemini,
p) Sekonder ambalajlama: Beşeri tıbbi ürünle
temas eden iç ambalajın, dış kutuya/ambalaja konulması, kutu değişimi,
baskı, barkodlama/karekodlama, bandrol/etiket yapıştırma,
prospektüs/kullanma talimatı ilavesi, değişimi gibi işlemlerini,
r) Üretim sorumlusu: Her türlü imalat
faaliyetinden sorumlu kişiyi,
s) Üretim Yeri İzin Belgesi: Kurumca onaylanan
imalat faaliyetlerine ilişkin verilen izin belgesini,
ş)Yardımcı madde: Ürünlerin bileşiminde yer alan,
etkin maddeler ve ambalaj malzemeleri dışındaki herhangi bir maddeyi,
t) (Ek:RG-21/10/2026-33407) Aromaterapötik
ürün: Bütün üretim aşamalarından geçmiş, son ambalajı içinde aromaterapi
yöntemleriyle etki gösteren ve kullanım amacı belirlenmiş olan, bitkisel
kaynaklardan elde edilen, tek başına veya karışım olarak uçucu yağ
kullanılarak formüle edilmiş farmasötik şekilde hazırlanan ürünleri,
u) (Ek:RG-21/10/2026-33407) Geleneksel bitkisel
tıbbi ürün: Geleneksel kullanımı bibliyografik olarak kanıtlanmış veya
Kurum tarafından yapılan değerlendirme ile bilimsel geçerliliği kabul
edilmiş veya doğrulanabilir belgelerle kanıtlanmış, geleneksel kullanım ile
uyumlu endikasyonu bulunan; haricen, oral veya inhalasyon yoluyla
kullanılan ürünleri,
ü) (Ek:RG-21/10/2026-33407) Kenevirden elde
edilen ürün: Kenevirden elde edilen tıbbi ürünleri, sağlık ürünlerini,
kişisel bakım ürünlerini ve destek ürünlerini,
v) (Ek:RG-21/10/2026-33407) Müfettiş: Kurumda
görev yapan başmüfettiş, müfettiş ve müfettiş yardımcısını,
y) (Ek:RG-21/10/2026-33407) Özel tıbbi amaçlı
gıda: Besin ögelerini veya metabolitlerini vücuda alma, sindirme, absorbe
etme, metabolize etme ve vücuttan atma kapasitesi sınırlı, azalmış veya
bozulmuş olan ve diyet yönetimleri normal diyetin düzenlenmesi ile
sağlanamayan hastaların diyetlerini düzenlemek amacıyla tıbbi gözetim
altında kullanılmak üzere geliştirilen, özel olarak formüle edilip
endüstriyel yöntemlerle elde edilen, beslenme yönünden tam veya tam olmayan
ürünleri,
z) (Ek:RG-21/10/2026-33407) Tıbbi bitki çayı: Tedavi
amacı ile dekoksiyon, infüzyon, maserasyon veya perkolasyon yöntemleri ile
hazırlanarak kullanılan farmakope kalitesinde bir veya birden çok bitkisel
droğu içeren preparatı,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Başvuru, Faaliyetler,
Sorumluluklar ve Denetim
Başvuru ve değerlendirme
MADDE 5 – (1) Üretim yeri izni almak
isteyen gerçek veya tüzel kişiler, bu Yönetmeliğin Ek 1’inde belirtilen
bilgi ve belgelerle birlikte Kuruma başvuruda bulunur. Ek faaliyet
başvurusunda bulunacak üretim yeri izin sahipleri ise, Yönetmeliğin Ek
1’inde yer alan “Tesis” başlığı altında zikredilen belgelerle birlikte
Kuruma başvuruda bulunurlar. Başvuruda eksiklik tespit edilmesi durumunda
bu eksiklikler, başvuru sahibine yazılı olarak bildirilir. Kurumca,
eksiksiz bir başvurunun kabul edilmesini ve denetim yapılmasını takip eden
en geç doksan gün içinde başvuru neticelendirilerek üretim yeri izin belgesi
düzenlenip düzenlenemeyeceğine karar verilir. Başvuru sahibinden
kaynaklanan gecikmeler ve uygunsuzluklar, doksan günlük süre hesabında
dikkate alınmaz.
(2) Başvurunun değerlendirildiği aşamada,
başvuruda herhangi bir değişiklik talep edilmesi durumunda, bu talebin
ilave otuz gün içinde incelenerek sonuçlandırılması esastır. Kurumca
talep edilen ek bilgiler temin edilene kadar otuz günlük süre durdurulur.
(3) İmalathanede gerçekleştirilen denetim
sonucunda, imalathanenin gerekli şartlara sahip olmadığı tespit edilirse
başvuru Kurumca reddedilir. Bu durumda tespit edilen eksiklikler
tamamlandıktan sonra Kuruma yeni bir başvuru yapılabilir.
(4) Yalnızca seri serbest bırakma faaliyeti
yürüten gerçek veya tüzel kişiler bu Yönetmeliğin Ek 2’sinde belirtilen
bilgi ve belgelerle birlikte Kuruma başvuruda bulunur.
Belgelendirme
MADDE 6 – (1) Kurum tarafından başvurunun
kabul edilmesinden sonra, (Değişik ibare:RG-21/10/2026-33407)
müfettişlerce imalathanede gerçekleştirilen denetimler veya
yapılacak değerlendirmeler neticesinde, 5 inci maddedeki hususlar ile İyi
İmalat Uygulamaları gerekliliklerinin karşılandığının anlaşılması halinde,
Üretim Yeri İzin Belgesi düzenlenir.
(2) Üretim yeri izni, belirlenen esaslara uygun
olarak, klinik araştırma ürünleri de dâhil, başvuruda belirtilen adreste
yer alan imalathane ve faaliyetler ve/veya farmasötik formlar için verilir.
(3) Kurumca üretim yeri izin belgesi düzenlenmiş
imalathanelere, usulüne uygun olarak yapılacak başvuruya istinaden,
İyi İmalat Uygulamaları Sertifikası düzenlenir.
Yürütülebilecek faaliyetler
MADDE 7 – (1) Bu Yönetmelik kapsamında
ülkemizde imal edilerek pazara sunulacak beşeri tıbbi ürün ve etkin
maddelerin imalatı sadece Kurumca üretim yeri izni verilmiş yerlerde İyi
İmalat Uygulamaları prensip ve kılavuzları ile üretim yeri izin belgesine uygun
olarak gerçekleştirilir. Bu hüküm, sadece yurtdışına ihracat amacı ile
imalat gerçekleştiren yerler için de geçerlidir.
(2) Üretim yeri izin belgesi, başvuruda bulunulan
imalat faaliyetlerinin tamamı veya bir kısmı için verilebilir.
(3) Beşeri tıbbi ürünlerin imal edildiği
imalathanelerde yalnızca beşeri tıbbi ürünler imal edilebilir, ancak:
a) İlgili Bakanlık ve Kurumlarca düzenlenmiş
mevzuat hükümleri saklı kalmak üzere, Kurumca üretim yeri izni verilmiş
beşeri tıbbi ürün imalathanelerinde, imalatçı tarafından çapraz bulaşma
riskini engelleyici tedbirlerin alınması ve Kuruma sunularak uygun
bulunması şartıyla, aynı alanlarda uygun formda ve sınıfta veteriner tıbbi
ürünler ile uygun formda takviye edici gıdalar (Ek
ibare:RG-21/10/2026-33407) ve uygun formda geleneksel
bitkisel tıbbi ürünler üretilebilir. Kurum, gerektiğinde ek tedbirler
ile kalifiye personel talep eder.
b) İlgili Bakanlık ve Kurumlarca düzenlenmiş
mevzuat hükümleri saklı kalmak üzere, Kurumca üretim yeri izni verilmiş
beşeri tıbbi ürünlerin imalathanelerinde bağımsız alan, ayrı ekipman ve
ayrı havalandırma sistemleri kullanılması şartıyla; insana uygulanan
biyosidal ürünler, insan doku ve hücre ürünleri, tıbbi cihazlar, kozmetik
ürünler (Ek ibare:RG-21/10/2026-33407)
, özel tıbbi amaçlı gıdalar, kenevirden elde edilen ürünler,
aromaterapötik ürünler, tıbbi bitki çayları üretilebilir. Bu hususta
imalatçı tarafından, İyi İmalat Uygulamaları Kılavuzu ve diğer kılavuzlar
kapsamında çapraz bulaşmayla ilgili yapılacak risk değerlendirmesinin
Kuruma sunulması ve onay alınması zorunludur. Söz konusu risk
değerlendirmesi sonucunun daha ileri önlemler gerektirmesi durumunda bu
bentte belirtilen müsaade uygulanmaz. Tıbbi cihazların uygun sınıf ve
formda olması, beşeri tıbbi ürünlerin kalitesine risk teşkil etmediğinin
İyi İmalat Uygulamaları Kılavuzu ve diğer kılavuzlar kapsamında imalatçı
tarafından kanıtlanması ve Kurumca onay verilmesi kaydıyla, bağımsız
alanlarda üretim şartı aranmaz.
Üretim yeri izin sahibinin sorumlulukları
MADDE 8 – (1) Üretim yeri izin sahibi
aşağıdaki sorumlulukları yerine getirir:
a) Bu Yönetmelik gereklerine uygun mesul müdür
ile yürütülen faaliyetlerle uyumlu olarak İyi İmalat Uygulamaları
Kılavuzunda belirtilen gerekliliklere uygun eğitim almış ve yeterli
tecrübeye sahip üretim sorumlusu, kalite güvence sorumlusu, kalite kontrol
sorumlusu ve yeterli sayıda uygun personeli istihdam eder.
b) Mesul müdürün görevinden ayrılması durumunda
otuz gün içerisinde yerine bu Yönetmelikte belirtilen şartları taşıyan yeni
bir mesul müdür görevlendirir ve Kuruma başvuru yapar.
c) Mesul müdürün görevlerini yerine getirebilmesi
için gerekli tüm imkânları sağlar.
ç) Etkin maddeyi temin ettiği imalatçı, ithalatçı
veya dağıtıcıların; etkin maddenin temin edildiği ülkenin yetkili
otoritesinde kayıtlı olduğunu belgeler. Temin ettiği etkin madde ve
yardımcı maddelerin güvenilirliğini ve kalitesini doğrular.
d) İmalatını gerçekleştirdiği beşeri tıbbi ürün
ve etkin maddelerde ve imalat sürecinin ara basamaklarında gerekli
kontrollerin gerçekleştirilmesini sağlar.
e) Kullanılabilir olmayan veya bu niteliğini
yitirmiş beşeri tıbbi ürünler ile etkin madde ve yardımcı maddelerin ilgili
mevzuata göre imhasını sağlar.
f) Bu Yönetmeliğe dayanılarak çıkarılan İyi
İmalat Uygulamaları Kılavuzunun gereklerini yerine getirir.
g) (Değişik ibare:RG-21/10/2026-33407)
Müfettişlerin gerekli gördükleri herhangi bir zamanda tesisteki tüm
alanlar, dokümanlar ve kayıtlarda inceleme yapmalarına imkân sağlar.
(2) Üretim yeri izin sahibi; mesul müdürün,
üretim sorumlusunun, kalite güvence sorumlusunun ve kalite kontrol
sorumlusunun tam gün süreyle görev yapmasını sağlar. Bunların, geçici
olarak görevde bulunmadığı sürelerde yerlerine vekâlet edecek aynı nitelikleri
haiz vekiller, üretim yeri izin sahibi tarafından görevlendirilir. Mesul
müdürün geçici olarak görevde bulunmadığı sürenin 30 günü aşması durumunda
yapılacak vekâlet hakkında Kuruma bilgi verilir. Mesul müdüre yapılan
vekâlet süresinin altı ayı geçmesi durumunda, yeni bir mesul müdür atanması
için derhal Kuruma başvuruda bulunulur.
(3) Üretim yeri izin sahibi, bu izin kapsamına
giren beşeri tıbbi ürünlerin sahte olduğuna dair şüphe duyması veya bilgi
alması durumunda, bu ürünlerin her türlü yayın ve iletişim kanallarında
yapılan yasal olmayan satışları da dâhil olmak üzere, yasal veya yasal
olmayan tedarik zinciriyle dağıtılıp dağıtılmadığı hususunda yetkili
otoriteyi ve ruhsat sahibini bilgilendirir. Kimliğinde, kaynağında veya
dağıtım geçmişinde sahtecilik yapılan ürünler, sahte ürünlerdir.
Dolayısıyla, herhangi bir beşeri tıbbi ürünün:
a) Ambalaj, ambalaj bilgileri, etiket, isim veya
yardımcı maddeler de dâhil olmak üzere bileşimindeki maddelerden biri ve bu
maddelerden birinin dozu olmak üzere kimliğinde veya,
b) İmalatçı, imal edildiği ülke, orijin ülkesi
veya ruhsat veya izin sahibini içeren kaynağında veya,
c) Kullanılan dağıtım kanalları ile ilgili kayıt
ve dokümanlar olmak üzere dağıtım geçmişinde,
sahtecilik yapılması durumlarında, söz konusu
ürün sahte olarak kabul edilir. Bu tanım istenmeden oluşan kalite
hatalarını içermez ve fikri mülkiyet haklarının ihlali konuları bu kapsamda
değerlendirilmez.
(4) Üretim yeri izin sahibi, söz konusu ürünün
gerçek ve tahrif edilmemiş olduğunu gösteren ve 25/4/2017 tarihli ve 30048
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Beşeri Tıbbi Ürünlerin Ambalaj Bilgileri,
Kullanma Talimatı ve Takibi Yönetmeliğinde yer alan güvenlik özelliklerini,
primer ambalajı açılmayacak şekilde yerleştirerek ürünün gerçek olduğunu doğrular.
Ayrıca:
a) Ürüne ait güvenlik özelliklerinin
yerleştirilmesi, İlaç Takip Sistemine uygun olarak İyi İmalat Uygulamaları
koşullarında yapılır.
b) İlaç Takip Sistemine ilişkin güvenlik
özelliklerinin değiştirilmesi yetkisi Kuruma aittir.
Mesul müdür
MADDE 9 – (1) Mesul müdür,
eczacılık, tıp ve en az dört yıl süreli lisans eğitimi veren kimya
bilim dallarının en az birinden mezun olmak zorundadır.
(2) Bu maddede belirtilen koşulları yerine
getirmesi şartı ile üretim yeri izin sahibi, mesul müdür sorumluluğunu
bizzat kendisi yürütebilir.
(3) Mesul müdürün; Kurum tarafından ya da
bulunduğu ülke otoritesi tarafından üretim yeri izni verilmiş bir veya
birden fazla imalathanede, sigorta prim belgeleri ve işverenin beyanı ile
belgelendirdiği, üretim, kalite güvence veya kalite kontrol
faaliyetlerinden birinde en az iki yıl pratik tecrübesinin olması
zorunludur. Ancak birinci fıkrada belirtilen meslek mensuplarından, ilgili
alanlarda doktora derecesine sahip olanlar da üretim yerlerinde mesul
müdürlük görevini üstlenebilir.
(4) (Ek:RG-21/10/2026-33407)[1]
11/4/2007 tarihli ve 5624 sayılı Kan ve Kan Ürünleri Kanununun 6 ncı
maddesi kapsamında ruhsatlandırılan bölge kan merkezlerinde sorumlu hekim
olarak en az iki yıl görev yürütenler, insan kanı veya plazmasından elde
edilen tıbbi ürünlerin imalatını yürüten tesislerde mesul müdürlük görevini
üstlenebilir.
(5) Mesul müdür, beşeri tıbbi ürünlerin ve etkin
maddelerin bu Yönetmelik, yürürlükteki diğer mevzuat, İyi İmalat
Uygulamaları ve İyi Dağıtım Uygulamaları prensipleri ile ruhsat koşulları
uyarınca imalatının ve kontrollerinin yapılarak, serilerin serbest
bırakılması ve seri kayıtlarının en az beş yıl süre ile saklanarak talep
halinde Kurum yetkililerinin denetimine sunulmasından sorumludur.
(6) Bu maddede belirtilen koşulları taşıdığı
anlaşılan mesul müdürler için Kurumca belge düzenlenir.
Denetimler
MADDE 10 – (1) Bu Yönetmelik kapsamına
giren imalathaneler, Kurum denetimine tabidir. Kurum, beşeri tıbbi ürün ve
etkin maddelerden numune alabilir. Gerek görülmesi durumunda denetimler
ruhsat sahibinin tesislerini kapsayabilir. Bu madde hükümleri ile sınırlı
olmamak kaydıyla denetimlerle ilgili hususlar aşağıda belirtilmiştir:
a) İmalathaneler, beşeri tıbbi ürünler için
kontratlı analiz hizmeti veren laboratuvarlar ve ithalatçılar, Kurumun risk
bazlı değerlendirmesi sonucu oluşturduğu program dâhilinde rutin
denetimlere tabidir. Bu denetimler gerektiğinde haber vermeksizin
yapılabilir.
b) Kurumca gerek görülmesi halinde veya herhangi
bir uygunsuzluk şüphesine istinaden, ithal edilen etkin maddeler ile
yardımcı maddelerin imalathanelerinin veya depolama, dağıtım yerlerinin
denetimleri gerçekleştirilir.
(2) (Değişik ibare:RG-21/10/2026-33407)
Müfettişler yürüttükleri denetimler sırasında; gerekli gördüğü dosya
ve belgeleri kanuni bir engel bulunmadıkça, denetim yaptığı kamu veya özel
kurum ve kuruluşlar ile ilgili kişilerden istemek, incelemek, gerek
görülmesi halinde yetkili merciler tarafından onaylanmış nüshalarını almak,
imalathane, depolama ve dağıtım yerleri de dâhil olmak üzere ürünlerin imal
edildiği, analiz edildiği, depolandığı, dağıtıldığı, satıldığı veya
kullanıldığı tüm yerler ile denetime konu olan sabit ve seyyar her türlü
yerde denetim, inceleme, sayım ve araştırma yapmak, numune almak,
gerektiğinde bunları mühürlemek, imalat, dağıtım veya satışını durdurmak,
yediemine almak, toplamak veya toplatmak, elektronik takip sisteminde ürün
hareketlerini durdurmak ve bu konularda her derecedeki yetkili ve ilgiliden
her türlü yardım ve bilgiyi istemek ve gerekli yazışmaları yapmak
hususlarında yetkilidir.
(3) Kurum birinci fıkrada belirtilen denetimler
vasıtasıyla üretim yeri izni almış olan yerlerin, İyi İmalat Uygulamaları
Kılavuzu ve prensiplerine uygun faaliyette bulunmalarını sağlar.
(4) Denetim sonrası, denetlenen yere tespit
edilen hususlarla ilgili değerlendirme yapıp görüş bildirebilmesi için
Kurumca, süre verilebilir.
(5) Kurum birinci fıkrada belirtilen her
denetimin ardından hazırladığı rapor doğrultusunda, denetlenen
imalathanenin ilgili mevzuata uyum sağlayıp sağlamadığı hususunu denetlenen
firmaya bildirir.
(6) İmalathanelerde gerçekleştirilen denetimlerin
akabinde ilgili mevzuata aykırılık tespit edilmesi halinde, Kurumca
imalathaneye, tespit edilen eksikliklerini tamamlaması için eksikliklerin
niteliğine uygun süre verilebilir. Bu sürenin sonunda eksikliklerin
giderilip giderilmediği hususunda gerek görülmesi halinde tekrar yerinde
denetim yapılır.
Üretim yeri izin belgesi ve beşeri tıbbi ürün
izin/ruhsatına uyumluluk
MADDE 11 – (1) Üretim yeri izin
sahibi/ürün ruhsat sahibi, beşeri tıbbi ürün izin/ruhsat başvurusunda
Kuruma sunulan ve Kurumca kabul edilen bilgi ve belgeler kapsamında, imalat
faaliyetlerinin sürdürülmesiyle yükümlüdür. Klinik araştırma ürünlerinin
tüm imalat süreçlerinin, 13/4/2013 tarihli ve 28617 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan İlaç ve Biyolojik Ürünlerin Klinik Araştırmaları Hakkında
Yönetmelik gereğince destekleyici tarafından Kuruma sunulan bilgilere uygun
olarak gerçekleştirilmesi, imalatçının sorumluluğundadır.
(2) İmalatçı, klinik araştırma ürünlerinin
geliştirilmesi dâhil, bilimsel ve teknik ilerlemeler ışığında imalat
yöntemlerini düzenli olarak gözden geçirir.
(3) Üretim yeri izin sahibi, imalathane ile
ilgili yapılacak değişiklikleri, değişiklikler uygulamaya alınmadan önce,
Kurumca belirlenecek esaslara uygun olarak Kuruma bildirmekle yükümlüdür.
(4) İmalatçı, Tesis Ana Dosyasını başvuru
sırasında veya üretim yeri izni alınmasının hemen akabinde, Kuruma sunar.
İmalathanede gerçekleşen değişiklikler doğrultusunda, Tesis Ana Dosyası
düzenli olarak gözden geçirilir. Bu kapsamda, Tesis Ana Dosyasında
değişiklik yapılması durumunda, hazırlanan güncel Tesis Ana Dosyası Kuruma
sunulur.
Medikal gazlar
MADDE 12 – (1) Medikal gaz üretim
yerlerinde görevlendirilecek mesul müdürlerin, Kurumun görev alanına giren
ürünlerin imalatında en az iki yıl pratik tecrübesinin olması zorunludur.
(2) Yalnızca medikal gaz primer ambalajlama
(dolum) işlemi gerçekleştiren tesislerde görevlendirilecek mesul müdürler
için pratik tecrübe hususu aranmaz ve mesul müdür haricindeki personel için
8 inci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi uygulanmaz.
(3) Medikal gaz ithalat faaliyeti ile imalat,
depolama ve satış yerlerinin açılması, faaliyetlerine devam etmesi ve
denetimlere ilişkin usul ve esaslar Kurum tarafından düzenlenir.
İthal edilen beşeri tıbbi ürünler
MADDE 13 – (1) İthal edilen beşeri tıbbi
ürünlerin imalathaneleri, Kurum tarafından belirlenen usul ve esaslara göre
denetlenir.
(2) Birinci fıkradaki usul ve esaslara göre
yapılan denetim sonrası, ithal ürünlere İyi İmalat Uygulamaları Sertifikası
düzenlenip düzenlenmeyeceğine karar verilir.
(3) İthal edilen beşeri tıbbi ürünlerde,
ithalatçı, söz konusu ürünlerin bu Yönetmelik hükümleri ile düzenlenmiş İyi
İmalat Uygulamaları gerekliliklerini karşıladığına dair Kurumca verilen
veya ilgili ülkenin yetkili otoritesi tarafından verilmiş olup Kurumca
kabul edilen İyi İmalat Uygulamaları Sertifikasını ve/veya Üretim Yeri İzin
Belgesini sunar. Kurumca verilen veya kabul edilmiş İyi İmalat Uygulamaları
Sertifikası bulunmaması durumunda, ilgili kılavuzlara uygun olarak Kuruma
başvuruda bulunur. Kurumca verilen sertifikanın yenilenmesi için de
geçerlilik süresi dolmadan ilgili kılavuz doğrultusunda Kuruma başvurulması
gerekir.
(4) İthalatçı, ithal edilen beşeri tıbbi
ürünleri, imal edildiği ülkenin yetkili otoritesi tarafından onaylanmış
imalathaneden, klinik araştırma ürünü ithalatçısı ise, klinik araştırma
ürününü ilgili otoriteye bildirilmiş ve otorite tarafından uygun görülmüş
bir imalatçıdan temin etmekle yükümlüdür.
(5) İthalatçı, ithal edilen beşeri tıbbi ürünün
her bir serisinin, ithal edilmesine mukabil, ürün ruhsat
dosyası/spesifikasyonları çerçevesinde gerekli test ve kontrollerden geçmiş
olarak ülkemiz piyasasına serbest bırakılmasından sorumludur. Bu
sorumluluk, ithalatçı tarafından istihdam edilecek bir mesul müdür
tarafından yerine getirilir.
(6) Kurum, ithal edilen beşeri tıbbi ürünlerin
ülkemiz piyasasına serbest bırakılmasına esas teşkil edecek bir önceki
fıkrada belirtilen test ve analizlerin bir kısmının ya da tamamının
ülkemizde gerçekleştirilmesini ve mesul müdür tarafından seri serbest
bırakılma onayını talep edebilir.
(7) Ruhsat sahibi firma, ithal edilen beşeri
tıbbi ürünlerin her serisinden en az iki tam analitik kontrolün yapılmasına
yetecek veya Kurumca onaylanan miktarda numunenin imalatçı tarafından
alınmasından ve ürünün son kullanma tarihinden sonra en az bir yıl muhafaza
edilmesinden sorumludur. Ruhsat sahibi, Kurumca talep edilmesi halinde, söz
konusu numuneleri analiz için 1 ay içerisinde Kuruma sunar. Kurumun, bu
numunelerin Türkiye’de muhafaza edilmesini isteme hakkı saklıdır.
(8) Klinik araştırma ürünlerinin ithalat
işlemlerinde, İlaç ve Biyolojik Ürünlerin Klinik Araştırmaları Hakkında
Yönetmelik hükümleri uygulanır.
(9) (Ek:RG-10/6/2022-31862) İthal edilen
beşeri tıbbi ürünler için Kurum tarafından yapılacak İyi İmalat
Uygulamaları denetimleri kapsamında başvuru ve denetim süreçlerinde
karşılaştırılabilir standartlara sahip diğer ülke yetkili otoriteleri veya
bölgesel veya uluslararası kurum ve kuruluşlar tarafından yapılan İyi
İmalat Uygulamaları denetimlerine ilişkin bilgi ve belgeler güven
kapsamında değerlendirilebilir. Buna ilişkin usul ve esaslar ilgili
kılavuzlarla belirlenir.
Etkin ve yardımcı maddeler
MADDE 14 – (1) Beşeri tıbbi ürünlerin
imalatında, İyi İmalat Uygulamaları prensipleri ve kılavuzlarına uyumlu
olacak şekilde, sadece İyi İmalat Uygulamalarına göre imal edilen ve İyi
Dağıtım Uygulamaları prensiplerine göre dağıtımı yapılan etkin maddeler
kullanılır.
(2) Üretim yeri izin sahibi/ruhsat sahibi, etkin
madde imalatçısının ve dağıtıcısının İyi İmalat Uygulamaları ve İyi Dağıtım
Uygulamaları prensipleriyle uyumlu olduğunu, etkin maddenin imalatçı ve
dağıtıcılarının imalat ve dağıtım yerlerine denetim yaparak doğrular.
Üretim yeri izin sahibi faaliyetlerin uygunluğunu ya kendisi ya da bu
Yönetmelikte belirtildiği şekilde, bir sözleşme altında, onun adına hareket
eden bir tüzel kişiyle sağlar. Ancak bu durum imalatçının sorumluluğunu
kaldırmaz.
(3) Üretim yeri izin sahibi, yardımcı maddelerin
beşeri tıbbi ürünlerde kullanılmaya elverişli olduğunu, uygun İyi İmalat
Uygulamalarının veya eşdeğer standartları güvence eden bir kalite yönetim
sisteminin varlığını kontrol ederek onaylar. Fason imalat söz konusu olduğunda
bu sorumluluk, taraflar arasında yapılan sözleşmede açıkça tanımlanır. Bu
onay, yürürlükteki kılavuzlara uygun olarak resmîleştirilmiş risk
değerlendirmesine dayanarak yapılır. Bu risk değerlendirmesi, yardımcı
maddelerin kaynağı, kullanım amacı, önceki kalite hataları, bunların yanı
sıra diğer uygun kalite sistemleri gereksinimleri göz önüne alınarak
yapılır.
(4) Kurum, ihracat amaçlı ülkemizde imal
edilenleri de dâhil olmak üzere, etkin maddelerin imalatı, ithalatı ve
dağıtımının, İyi İmalat Uygulamaları ve İyi Dağıtım Uygulamaları ile uyumlu
olmasını sağlayacak gerekli tedbirleri alır.
(5) Etkin maddeler sadece aşağıdaki koşulların
yerine getirilmesi halinde ithal edilebilir:
a) Etkin maddeler Kurum tarafından yayımlanan İyi
İmalat Uygulamaları Kılavuzu standartlarına uygun olarak imal edilir ve
Kurum tarafından belirlenen ürün grupları için etkin madde imalathaneleri
denetlenir.
b) Kurum tarafından denetim yapılmadığı
durumlarda, ülkemize ithalatı yapılacak etkin maddelerin, ilgili ülkede
veya uluslararası kabul gören İyi İmalat Uygulamaları Kılavuzlarına uygun
olduğunu gösteren belgelerin ilgili mevzuatına göre Kuruma sunulması
gereklidir.
Özel hükümler
MADDE 15 – (1) Merkezî radyofarmasi
laboratuvarları, Kurumun denetimine ve iznine tabidir. Bunlarla ilgili
işlemler, Kurumca belirlenecek usul ve esaslar çerçevesinde yürütülür.
(2) Sekonder ambalajlama faaliyeti yürüten
imalathaneler, İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanununun 8 inci maddesi
uyarınca eczacı bir mesul müdür istihdam etmek şartıyla, ithal ürünleri
depolayabilirler ve bu ürünlerle ilgili sekonder ambalajlama
faaliyetlerinde bulunabilirler. Sekonder ambalajlama işlemlerine ek olarak
farklı imalat faaliyetlerini yürüten imalathaneler de, sekonder ambalajlama
işlemleriyle birlikte ithal ürünlerin depolama işlemlerini, üretim yeri
mesul müdürünün eczacı olması kaydıyla yapabilirler.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
İyi İmalat Uygulamaları ve
İlkeleri
Kalite güvence sistemi
MADDE 16 – (1) İmalatçı, farklı birimlerin
personel ve yönetiminin aktif katılımını sağlayacak şekilde etkin bir
kalite güvence sistemini kurar ve uygular.
Personel
MADDE 17 – (1) Personel açısından
imalathanelerde aşağıdaki hususlar uygulanır:
a) İmalatçı, her imalat alanında, kalite güvence
sisteminin amaçlarına ulaşmak için uygun nitelikte, yetkili ve yeterli
sayıda personel bulundurur.
b) İyi İmalat Uygulamalarını yerine getirmek ve
yürütmekten sorumlu, mesul müdür ve kilit personelin görevleri, iş
tanımında belirtilir. Bu kişilerin hiyerarşik ilişkisi, organizasyon
şemasında tanımlanır. Organizasyon şeması ve iş tanımları imalatçının iç
prosedürüne göre onaylanır.
c) Bu maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde
belirtilen kişilere, sorumluluklarını düzgün bir biçimde yerine
getirebilmeleri için yeterli yetki verilir.
ç) Personel, kalite güvence ve İyi İmalat
Uygulamaları kavramlarının teorisi ve uygulaması hakkında ve ayrıca varsa
klinik araştırma ürünlerinin imalatı konusundaki özel gereklilikleri
içeren, başlangıç eğitimine ve sonrasında periyodik eğitimlere dâhil edilir
ve bu eğitimlerin etkinliği değerlendirilir.
d) Yürütülen faaliyetlerle uyumlu hijyen
programları oluşturulup, düzenli aralıklarla uygun sağlık kontrolleri
programlanarak izlenir. Bu programlara personelin sağlık, hijyen
uygulamaları ve kıyafet kullanımı ile ilgili prosedürler de dahil edilir.
Bina, tesis ve ekipmanlar
MADDE 18 – (1) Bina, tesis ve ekipmanlar
açısından aşağıdaki hususlar uygulanır:
a) Bina, tesis ve ekipmanlar, amaçlanan
faaliyetlere uygun şekilde tasarlanır, inşa edilir, yerleştirilir,
düzenlenir.
b) Bina, tesis ve ekipmanlar, kontaminasyon,
çapraz kontaminasyon ve genel olarak ürünün kalitesini etkileyebilecek
herhangi bir olumsuz etkiyi önlemek, hata riskini en aza indirgemek ve
etkili bir temizlik ve bakımı temin etmek üzere düzenlenir.
c) Ürünün kalitesi açısından kritik olan imalat
faaliyetleri için kullanılacak tesis, ekipman ve sistemler, uygun
kalifikasyon ve validasyon işlemlerine tabi tutulur.
Dokümantasyon
MADDE 19 – (1) Dokümantasyon açısından
aşağıdaki hususlar uygulanır:
a) İmalatçı, üretim formülü, üretim prosesi,
ambalajlama talimatları, prosedürleri ve yürütmekte olduğu çeşitli imalat
faaliyetlerinin kayıtlarını da kapsayan spesifikasyonlara dayalı bir
dokümantasyon sistemi kurar ve işletir.
b) Dokümanlar açık, hatasız ve güncel tutulur.
Genel üretim faaliyetleri ve koşulları için önceden oluşturulmuş
prosedürler ile her seriye ait spesifik üretim dokümanları saklanır. Bu
dokümanlar, her seri imalatının geçmişini ve klinik araştırma ürününün
geliştirilme safhasına ait değişiklikleri izlemeyi mümkün kılar.
c) Seri ile ilgili dokümanlar, en az beş yıl
olmak üzere, serinin son kullanım tarihinden sonra en az bir yıl süreyle
muhafaza edilir. Ürün ruhsat dosyası ile ilgili Kuruma sunulan ilk ve
sonradan güncellenen dokümanlar, ruhsat iptal edilene kadar muhafaza
edilir. Klinik araştırma ürünleri için ise seriye ait dokümanlar, söz
konusu imalat serisinin kullanıldığı son klinik araştırmanın tamamlanmasını
veya resmî olarak sonlandırılmasını takiben en az beş yıl süre ile
saklanır.
ç) İmalatçı, yazılı dokümanlar yerine elektronik,
fotoğrafik ya da diğer veri işleme sistemleri kullanıyorsa, öngörülen
saklama süresi boyunca verileri uygun bir şekilde saklayacak sistemi valide
eder. Bu sistemle toplanan veri, okunaklı bir şekilde elde hazır
bulundurulur.
d) Elektronik olarak toplanmış veri, verinin
kaybolmasına ve zarar görmesine karşı kopyalamak, yedeklemek ya da başka
bir saklama sistemine aktarmak suretiyle korunur ve işlem geçmişi kaydına
ait veriler saklanır, talep edilmesi halinde yazılı olarak Kuruma sunulur.
İmalat
MADDE 20 – (1) Değişik imalat
faaliyetleri, önceden oluşturulmuş prosedür ve talimatlara göre ve İyi
İmalat Uygulamalarına uygun olarak yürütülür. Proses içi kontrollerin
yapılması için uygun ve yeterli kaynaklar sağlanır. Tüm proses sapmaları ve
ürün hataları yazılı hale getirilir ve detaylı olarak araştırılır.
(2) Çapraz kontaminasyon ve diğer karışıklıkları
önlemek için gerekli teknik ve idarî tedbirler alınır. Klinik araştırma
ürünleri için ise körleme işlemine veya sonrasını kapsayan tüm işlem
aşamalarına özel bir dikkat gösterilir.
(3) Beşeri tıbbi ürün ve etkin maddelere ait
üretim prosesi ile ilgili her yeni imalat yöntemi veya imalat sürecindeki
önemli değişikliklerin valide edilmesi gerekmektedir. İmalat sürecindeki
kritik aşamalar da ayrıca düzenli olarak gözden geçirilir.
(4) Klinik araştırma ürünleri için imalat
sürecinin, ürün geliştirme aşamaları da dikkate alınarak mümkün olduğu
kadar bütünüyle valide edilmesi esastır. Bunun mümkün olmadığının
gösterildiği durumlarda, kritik aşamalar valide edilir. İmalat sürecinin
tasarımı ve geliştirilmesindeki tüm basamaklar bütünüyle kayıt altına
alınır.
Kalite kontrol
MADDE 21 – (1) Kalite kontrol aşağıda
belirtilen hususlar çerçevesinde yapılır:
a) İmalatçı, gerekli niteliklere sahip ve
üretimden bağımsız bir kalite kontrol sorumlusu tarafından yönetilen bir
kalite kontrol sisteminin tesis edilmesini ve yürütülmesini sağlar.
b) Kalite kontrol sorumlusunun emrinde, başlangıç
maddesi, yarı mamul ve bitmiş ürün ile ambalaj malzemelerinin gerekli
testlerini gerçekleştirecek, uygun personel ve ekipman donanımı sağlanmış
olan bir veya daha fazla kalite kontrol laboratuvarı bulunur.
c) Satışa, dağıtıma veya klinik araştırmada
kullanıma gönderilmeden önce, analitik sonuçlara ek olarak, üretim
koşulları, proses içi kontrol sonuçları, üretim kayıtları değerlendirmeleri
ve bitmiş ürün ile son ambalaj da dahil spesifikasyonlara uygun olduğuna
dair bitmiş ürünün kontrolleri yürütülür.
ç) Bitmiş ürünün her serisinden numune alınarak,
son kullanma tarihinden sonra en az bir yıl muhafaza edilir. Üretim
prosesinde kullanılan çözücüler, gazlar ve sular haricindeki başlangıç
maddelerine ait numuneler ürünün serbest bırakılmasından sonra en az iki
yıl süreyle muhafaza edilir. Başlangıç maddelerinin stabiliteleri, ilgili
spesifikasyonlarında daha kısa olarak belirtilmiş ise saklama süreleri
kısaltılabilir. Küçük miktarlarda veya tane olarak ayrı ayrı imal edilen
veya saklanmaları özel problem oluşturan başlangıç maddeleri ve beşeri
tıbbi ürünlerden raf numunesi alınması ve saklanması koşulları, Kurumun
onayı alınmak şartıyla ayrıca düzenlenebilir.
d) Klinik araştırma ürünleri için bulk ürünün her
serisinin ve her bitmiş ürün serisinde kullanılan ambalaj bileşenlerinin
yeterli miktardaki numuneleri, serinin kullanıldığı klinik araştırmanın
tamamlanmasından veya resmî olarak sonlandırılmasından sonra en az beş yıl
süreyle muhafaza edilir.
Fason işlem
MADDE 22 – (1) Fason işlemler aşağıdaki
hususlar çerçevesinde yürütülür:
a) Fason üretim işlemi ya da üretimle
ilişkilendirilebilecek herhangi bir işlem, taraflar arasında, karşılıklı
sorumlulukların açık olarak belirtildiği bir sözleşme ile yapılır.
b) Sözleşmede; şikâyetler, geri çekme, kontratlı
analizler gibi konular da dâhil olmak üzere işveren ve yüklenici arasındaki
sorumluluklar, yüklenicinin İyi İmalat Uygulamaları prensiplerini takip
edeceğine ve her bir serinin piyasaya serbest bırakılma yetkisinin hangi
tarafın mesul müdürü sorumluluğunda bulunduğuna dair hususlar açık bir
şekilde tanımlanır. Bununla birlikte, bu hüküm tarafların Kuruma karşı
sorumluluğunu kaldırmaz.
c) Yüklenici, İyi İmalat Uygulamaları prensip ve
kılavuzlarına uyacağını taahhüt eder. Yüklenici, Kurum veya işveren
tarafından yapılacak denetimlerle ilgili yükümlülüklerini yerine getirir.
ç) Yüklenici, işverenin yazılı izni olmaksızın
sözleşmeyle kendisine verilmiş herhangi bir iş için alt yüklenici
kullanamaz.
d) İthalatçı ve imalatçılar tarafından, imalatla
ilgili kontroller ve ürünlerin seri serbest bırakılmasına esas analizleri
için yurtiçinde yüklenici olarak kontratlı laboratuvar kullanılacak ise bu
hususta Kurumdan izin alınması gerekir. Bununla ilgili usul ve esaslar
Kurumca belirlenir.
Şikâyetler ve geri çekme
MADDE 23 – (1) İmalatçı/ürün ruhsat
sahibi, şikâyetlerin kaydedilmesi ve değerlendirilmesi ile birlikte beşeri
tıbbi ürünün herhangi bir anda piyasadan derhal geri çekilebilmesini
sağlayacak etkili bir dağıtım kayıt sistemi kurar. Şikâyete konu olan hata,
imalatçı/ürün ruhsat sahibi tarafından kaydedilir ve araştırılır. Yapılan
işlemler sonucunda ürünün geri çekilmesi söz konusu ise, bu durum
gecikmeksizin Kuruma bildirilir. Ürün diğer ülkelere ihraç edilmiş ise, bu
ülkelere 19/11/2015 tarihli ve 29537 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Geri
Çekme Yönetmeliği kapsamında konu bildirilir.
(2) Klinik araştırma ürünleri söz konusu
olduğunda imalatçı/ürün ruhsat sahibi, destekleyici ile birlikte,
şikâyetleri kaydederek gözden geçirebileceği ve dağıtım kanallarındaki
ürünlerini hemen geri çekebileceği etkili bir sistem kurar. İmalatçı/ürün
ruhsat sahibi, herhangi bir şikâyeti kaydederek araştırır ve tedarikte
olağan dışı bir kısıtlamaya yol açacak durumu veya geri çekme durumunu
Kuruma bildirir. Klinik araştırma ürünlerinin çalışıldığı tüm ülkeler ile
bütün araştırma merkezleri tanımlanır. Daha önce ruhsat almış bir klinik
araştırma ürünü için, klinik araştırma ürününün imalatçısı, destekleyici
ile koordinasyon halinde, ruhsatlı ürünle ilişkili olabilecek herhangi bir
uygunsuzluk konusunda ruhsat sahibini bilgilendirir. Ayrıca destekleyici,
körleştirilmiş araştırma ürününü yalnızca geri çekmenin gerektirdiği ölçüde
açığa vurmak kaydıyla, körleştirilmiş araştırma ürünlerinden körlemeyi
hızla kaldırabilmek için bir sistem kurar.
İç denetim
MADDE 24 – (1) İmalatçı, İyi İmalat
Uygulamaları kapsamında gerekli düzeltici önlemleri almak amacıyla, kalite
güvence sisteminin bir parçası olarak iç denetim işlemini yürütür. Bu tür
iç denetim işlemlerinin ve buna dayalı düzeltici önlemlerin kayıtları
tutulur.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Veri tabanı
MADDE 25 – (1) Kurumca, kamuya açık veri
tabanı oluşturularak, izinli imalathanelere ilişkin güncel bilgiler bu veri
tabanına girilir.
Uygulama
MADDE 26 – (1) Bu Yönetmelik, İyi İmalat
Uygulamaları ve İyi Dağıtım Uygulamaları esasları çerçevesinde, ilgili
kılavuzlarla birlikte uygulanır.
Müeyyideler
MADDE 27 – (1) Kurumca yapılan
denetimlerde tespit edilen eksikliklerini tamamlaması için imalathaneye
eksikliklerin niteliğine uygun süre verilir. Verilen süre sonunda
giderilmeyen eksiklikler bulunması halinde üretim yeri izin belgesi tamamen
veya kısmen askıya alınabilir ya da iptal edilebilir. İmalatçının,
eksikliklerin veya aykırılıkların giderildiğinin tespit edilmesi yönündeki
talebine istinaden yapılacak inceleme neticesinde, bu eksikliklerin veya
aykırılıkların giderildiğinin anlaşılması halinde, imalathanenin faaliyete
geçmesine izin verilir.
(2) İmalathanede gerçekleştirilen denetimlerin
herhangi birinde kamu sağlığını tehlikeye atacak ciddi bir durumun tespit
edilmesi halinde, imalat faaliyeti derhal durdurulur. Tespit edilen
hususlar giderilinceye kadar üretim yeri izin belgesi askıya alınabilir
veya iptal edilebilir.
(3) İmalathanede gerçekleştirilen denetimlerde
belirlenen eksikliklerini gidermemekte ısrar ederek aynı eksiklikleri
mükerreren tespit edilen imalathanenin üretim yeri izin belgesi tamamen
veya kısmen askıya alınabilir ya da iptal edilebilir.
(4) Üretim yeri izin belgesi askıya alınan veya
iptal edilen imalathanelerin, askıya alma veya iptal etme tarihinden önce
imal ederek dağıtımda ve satışta olan ürünleri hakkında askıya alınma/iptal
etme gerekçesi dikkate alınarak Kurumca karar verilir. Üretim yeri izin
belgesinin askıya alınmasını gerektiren uygunsuzluklar bir yıl içerisinde
giderilmediği takdirde, askıya alınan ilgili faaliyetler; tüm faaliyetlerin
askıya alındığı durumlarda ise, üretim yeri izin belgesi iptal edilir.
(5) Kurum tarafından, bu Yönetmelik ve İyi İmalat
Uygulamaları Kılavuzuna aykırı olarak faaliyet gösterdiği tespit edilen
imalathanelerin üretim yeri izin belgeleri kısmen ya da tamamen askıya
alınabilir veya iptal edilebilir.
(6) Kurum tarafından, bu Yönetmelik ve İyi İmalat
Uygulamaları Kılavuzuna aykırı olarak faaliyet gösterdiği tespit edilen
imalathane mesul müdürlerinin yetkileri askıya alınabilir veya tamamen
iptal edilebilir. Bu hallerde, imalathane tarafından derhal bu Yönetmelik
hükümlerine uygun yeni bir mesul müdür görevlendirilerek Kuruma başvuru
yapılır.
(7) İmalathanede gerçekleştirilen denetimlerde
mesul müdürün mazeretsiz olarak üç defa görevi başında bulunmadığının tespiti
halinde, mesul müdürlük belgesi iptal edilir ve imalathane tarafından
derhal bu Yönetmelik hükümlerine uygun yeni bir mesul müdür
görevlendirilerek Kuruma başvuru yapılır.
(8) 8 inci maddenin birinci fıkrasının (b)
bendinde belirtilen süre içerisinde bu Yönetmelik hükümlerine uygun yeni
bir mesul müdür için Kuruma başvuru yapılmaması veya bunun tespiti halinde,
imalathanenin üretim yer izin belgesi askıya alınır.
(9) Üretim yeri izin belgesine uygulanan askıya
alma veya iptal işlemi, Kurum tarafından verilmiş İyi İmalat Uygulamaları
sertifikaları için de uygulanır. Ancak askıya alma/iptal işleminin belirli
bir imalat faaliyetine yönelik uygulandığı durumlarda, İyi İmalat
Uygulamaları sertifikasının kapsadığı faaliyetler dikkate alınır.
(10) Yurtdışından ithal edilen ürünlerde; Kurum
tarafından bu Yönetmelik ve İyi İmalat Uygulamaları Kılavuzuna aykırı
olarak faaliyet gösterdiği tespit edilen imalathanelerde imal edilen
ürünler için verilmiş İyi İmalat Uygulamaları Sertifikaları askıya
alınabilir veya iptal edilebilir.
(11) Bu Yönetmelik hükümlerine ya da İyi İmalat
Uygulamaları prensiplerine uygun faaliyet göstermediği tespit edilen veya
üretim yeri izin belgesi askıya alınan ya da iptal edilen imalathanelerdeki
ürünlerin ruhsatları Kurumca askıya alınabilir.
(12) Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı
davranıldığı takdirde fiilin durumuna göre İspençiyari ve Tıbbi
Müstahzarlar Kanunu, 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu ve
ilgili diğer mevzuat hükümleri de uygulanır.
(13) Üretim yeri izin sahipleri, 7/11/2013
tarihli ve 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunda tanımlandığı
şekilde imalatçı olarak kabul edilecek ve söz konusu kanunda belirtilen
durumlar ve koşullar altında zarardan ruhsat sahibiyle birlikte sorumlu
tutulacaktır.
Yönetmelikte hüküm bulunmayan haller
MADDE 28 – (1) Bu Yönetmelikte ve Kurumca
yayımlanan İyi İmalat Uygulamaları Kılavuzunda hüküm bulunmayan hallerde,
ulusal ve uluslararası kuruluşlar ve resmî otoriteler tarafından
yayımlanmış standartlar uygulanır.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 29 – (1) 27/4/2013 tarihli ve 28630
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Beşeri Tıbbi Ürünlerin İmalathaneleri
Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Avrupa Birliği mevzuatına uyum
MADDE 30 – (1) Bu Yönetmelik, Avrupa
Birliğinin 2001/83/AT sayılı beşeri tıbbi ürünler hakkındaki, 2003/94/AT
sayılı beşeri tıbbi ürünlerin ve klinik araştırma ürünlerinin İyi İmalat
Uygulamaları prensipleri ve kılavuzu hakkındaki ve 2011/62/AT sayılı sahte
beşeri tıbbi ürünlerin yasal tedarik zincirine girmesini önleme hakkındaki
direktifleri dikkate alınarak Avrupa Birliği mevzuatına uyum çerçevesinde
hazırlanmıştır.
Geçiş hükmü
MADDE 31 – (1) Yalnızca seri serbest
bırakma faaliyeti yürütmek isteyen ithalatçıların, bu Yönetmeliğin
yayımından itibaren bir yıl içerisinde Yönetmelik kapsamında Kurumdan izin
almaları gereklidir.
Yürürlük
MADDE 32 – (1) Bu Yönetmeliğin;
a) 14 üncü maddesinin ikinci fıkrasında
belirtilen hükümler bu Yönetmeliğin yayımından bir yıl sonra,
b) Diğer hükümler yayımı tarihinde,
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 33 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini
Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Başkanı yürütür.
Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî
Gazete’nin
Tarihi
Sayısı
21/10/2017
30217
Yönetmelikte Değişiklik Yapan
Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin
Tarihi
Sayısı
1.
10/6/2022
31862
2.
21/10/2026
33407
EK-1
ÜRETİM YERİ İZNİ BAŞVURUSUNDA
GEREKLİ BİLGİ VE BELGELER
Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesi çerçevesinde
üretim yeri izni almak isteyenler, İyi İmalat Uygulamaları çerçevesinde
üretim işlemlerini yürüteceklerine dair teminat içeren dilekçe ekinde
aşağıdaki bilgi ve belgeleri Kuruma sunar:
1) Firma:
a) Adı ve adresi.
b) Ticaret Sicili Gazetesi aslı veya noter onaylı
sureti.
2) Mesul müdür:
a) Özgeçmişi (tarihli ve imzalı).
b) Görev ve sorumlulukları kabul ettiğine dair
yazı.
c) Lisans diplomasının veya fotoğraflı çıkış
belgesinin Kurum onaylı sureti (Sağlık Müdürlüğü veya noter onaylı).
ç) En az 2 yıllık pratik deneyim sahibi olduğunu
gösteren işveren beyanı ve/veya sigorta prim belgeleri.
d) Nüfus cüzdanı sureti.
e) Altı aydan eski tarihli olmamak üzere göz
muayenesi raporu ve sağlık raporu.
f) Adli sicil kaydına ilişkin yazılı beyanı.
g) Son altı ayda çekilmiş 2 adet vesikalık
fotoğraf.
ğ) Bağlı olduğu meslek odasından alacağı oda
kayıt belgesi (varsa).
h) Daha önce çalıştığı işten ayrıldığını
kanıtlayan belge.
3) Yönetmeliğin 8 inci maddesinin birinci
fıkrasında belirtilen kilit personel:
a) Özgeçmişi.
b) Lisans diplomasının veya çıkış belgesinin
noter onaylı sureti.
c) Mesleki deneyimi ile ilgili diğer belgeler.
4) Tesis:
a) İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatının aslı veya
noter onaylı sureti.
b) ÇED (Çevresel Etki Değerlendirme) kararı.
c) Organizasyon şeması ve iş tanımları (Kilit
personeller için).
ç) Yürütülecek faaliyetler ve üretimi yapılacak
formlar.
d) Üretim akış şemaları.
e) Tesiste üretilen beşeri tıbbi ürünler
dışındaki tüm ürünler ve varsa ayrılmış alanlarda üretimi yapılacak beşeri
tıbbi ürünler.
f) Bina yerleşim planları.
g) Malzeme ve personel akışlarını, alanlar/odalar
arası basınç farklarını, sınıflandırılmış alanlar için hava sınıflarını
gösteren krokiler, su sistemi akış şeması.
ğ) Üçüncü firmalara fason olarak yaptırılacak
üretim veya analiz faaliyetleri.
h) Validasyon master planı
(ekipman/sistem/proseslerin validasyon/kalifikasyon durumlarını gösterecek
şekilde).
ı) Prosedür ve talimat listesi.
i) Varsa tesis ana dosyası.
EK-2
YALNIZCA SERİ SERBEST BIRAKMA
FAALİYETİ YÜRÜTECEK YERLERİN
ÜRETİM YERİ İZİN BAŞVURUSUNDA
GEREKLİ BİLGİ VE BELGELER
Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin beşinci fıkrası
çerçevesinde yalnızca seri serbest bırakma faaliyeti yürütmek isteyen
gerçek veya tüzel kişiler dilekçe ekinde aşağıdaki bilgi ve belgeleri
Kuruma sunar:
1) Firma:
a) Adı ve adresi.
b) Ticaret Sicili Gazetesi aslı veya noter onaylı
sureti.
c) İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatının aslı veya
onaylı sureti.
ç) Organizasyon şeması ve iş tanımları (Kilit
personeller için).
d) Serbest bırakması yapılacak beşeri tıbbi ürün
listesi, bu ürünlerin diğer (Yurtiçindeki ve yurtdışındaki) üretim
aşamalarından sorumlu olan firmalar ve bunların adresleri.
e) Prosedür ve talimat listesi.
2) Mesul müdür:
a) Özgeçmişi (tarihli ve imzalı).
b) Görev ve sorumlulukları kabul ettiğine dair
yazı.
c) Lisans diplomasının veya çıkış belgesinin
Kurum onaylı sureti (Sağlık Müdürlüğü veya noter onaylı).
ç) En az 2 yıllık pratik deneyim sahibi olduğunu
gösteren işveren beyanı ve/veya sigorta prim belgeleri.
d) Nüfus cüzdanı sureti.
e) Altı aydan eski tarihli olmamak üzere göz
muayenesi raporu ve sağlık raporu.
f) Adli sicil kaydına ilişkin yazılı beyanı.
g) Son altı ayda çekilmiş 2 adet vesikalık
fotoğraf.
ğ) Bağlı olduğu meslek odasından alacağı oda
kayıt belgesi (varsa).
h) Daha önce çalıştığı işten ayrıldığını
kanıtlayan belge.
3) Yönetmeliğin 8 inci maddesinin birinci
fıkrasında belirtilen kilit personel:
a) Özgeçmişi (tarihli ve imzalı).
b) Lisans diplomasının veya fotoğraflı çıkış
belgesinin onaylı sureti.
c) Mesleki deneyimi ile ilgili diğer belgeler.
EK-3
YALNIZCA SEKONDER AMBALAJLAMA VE
DEPOLAMA FAALİYETİ
YÜRÜTECEK YERLERİN ÜRETİM YERİ
İZİN BAŞVURUSUNDA
GEREKLİ BİLGİ VE BELGELER
Bu Yönetmeliğin 15 inci maddesinin ikinci
fıkrasının birinci cümlesi çerçevesinde üretim yeri izni almak isteyenler,
İyi İmalat Uygulamaları çerçevesinde üretim işlemlerini yürüteceklerine
dair teminat içeren dilekçe ekinde aşağıdaki bilgi ve belgeleri Kuruma
sunar:
1) Firma:
a) Ticaret Sicili Gazetesi aslı veya noter onaylı
sureti.
2) Tesis:
a) Adı, adresi.
b) Türkiye Mimarlar ve Mühendisler Odasınca
onaylı imar planı.
c) İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatının aslı veya
noter onaylı sureti.
ç) Tesisin teçhizatını ve kabul, karantina, red
vb. bölümlerini gösteren kroki.
d) Tesisin personel listesi ve organizasyon
şeması.
e) Tesisin yangın güvenliği açısından uygun
olduğuna dair ilgili makamdan alınmış belge.
f) Tesiste yürütülecek faaliyetler.
3) Mesul müdür:
a) Özgeçmişi (tarihli ve imzalı).
b) Görev ve sorumlulukları kabul ettiğine dair
yazı.
c) Lisans diplomasının veya fotoğraflı çıkış
belgesinin Kurum onaylı sureti (Sağlık Müdürlüğü veya noter onaylı).
ç) En az 2 yıllık pratik deneyim sahibi olduğunu
gösteren işveren beyanı ve/veya sigorta prim belgeleri.
d) Nüfus cüzdanı sureti.
e) Altı aydan eski tarihli olmamak üzere göz
muayenesi raporu ve sağlık raporu.
f) Adli sicil kaydına ilişkin yazılı beyanı.
g) Son altı ayda çekilmiş 2 adet vesikalık
fotoğraf.
ğ) Türk Eczacılar Birliğince onaylanmış meslekten
yasaklama cezasının olup olmadığına dair belge.
h) Daha önce çalıştığı işten ayrıldığını
kanıtlayan belge.
4) Yönetmeliğin 8 inci maddesinin birinci
fıkrasında belirtilen kilit personel:
a) Özgeçmişi.
b) Lisans diplomasının veya fotoğraflı çıkış
belgesinin noter onaylı sureti.
c) Mesleki deneyimi ile ilgili diğer belgeler.
[1]
21/10/2026 tarihli ve 33407 sayılı Resmî Gazete’ de yayımlanan değişiklikle
maddeye üçüncü fıkrasından sonra gelmek üzere dördüncü fıkra eklenmiş ve diğer
fıkralar buna göre teselsül ettirilmiştir.
Bu sayfadaki metin bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Bağlayıcı olan, Resmî Gazete’de yayımlanan metindir.