Kurum
Maliye Bakanlığı
Tebliğin
Adı
Harcırah Kanunu Genel Tebliği
Tebliğ No
Sıra No: 356
Resmî Gazete Tarihi
23/02/2006
Resmî Gazete Sayısı
26089
VERGİ USUL KANUNU GENEL TEBLİĞİ
(SIRA NO: 356)
A. Şehirler
Arasında Karayoluyla Yapılan Yolcu Taşıma İşlerinde Belge Düzeni
173 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu
Genel Tebliğinin1 (C/5) bölümünde, şehirler arası yolcu taşıma
işiyle uğraşan otobüs işletmecilerinin; kendi otobüsleri ile yaptıkları veya
acenteler (komisyoncular) ya da bağımsız otobüs firmalarına yaptırdıkları yolcu
taşıma hizmeti karşılığında düzenlenecek belgeler ile bu belgelerin nasıl ve
kimler tarafından düzenlenmesi gerektiği hususları açıklanmıştır.
Diğer yandan, Karayolu Taşıma Kanunu2
ve Karayolu Taşıma Yönetmeliği3 uyarınca taşımacılık ve acentelik
faaliyetlerinde bulunan gerçek ve tüzel kişilerce Ulaştırma Bakanlığından yetki
belgesi alınması zorunlu bulunmaktadır.
Yetki belgesi almış otobüs işletmecileri
ile acentelerin, 173 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde yer alan
düzenlemelere ilaveten, Vergi Usul
Kanununun Mükerrer 257 nci maddesi ile Bakanlığımıza tanınan yetkiye istinaden
bu Tebliğde açıklanan doğrultuda da belge
düzenleyebilmeleri uygun görülmüştür.
1. Şehirler Arası Yolcu Taşıma İşiyle
Uğraşan Otobüs İşletmecilerinin Kendi Biletlerini Kullandırmak Suretiyle Yolcu
Taşıttırmaları
Şehirler arası yolcu taşıma işiyle
uğraşan otobüs işletmecileri, kendi otobüslerinde taşıyacakları yolcular için
acentelere kendi biletlerini kullandırabileceklerdir.
Acente, otobüs işletmecisi tarafından
kendisine verilen yolcu taşıma biletini, her nüshasına kendi unvanını,
adresini, vergi dairesini ve vergi kimlik numarasını içerir kaşeyi basmak
suretiyle düzenleyecek ve bunları yolculara, yolcu listelerini de otobüs
işletmesine bağlı otobüs yetkilisine verecek ve acentelik hizmet bedeli
üzerinden otobüs işletmecisi firma adına fatura düzenleyecektir.
2. Yolcu Taşıma Biletlerinin
Düzenlenmesinde Ödeme Kaydedici Cihazların Kullanılması
Şehirler arası yolcu taşıma işiyle
uğraşan otobüs işletmecilerinin yaptıkları yolcu taşıma hizmeti karşılığında,
aşağıdaki esaslar çerçevesinde 31 seri no.lu Ödeme Kaydedici Cihaz Genel
Tebliğinin4 I. bölümünde belirtilen bilgisayar bağlantılı ödeme
kaydedici cihazlar kullanılabilecek ve bu cihazlar vasıtasıyla merkez, şube
veya acenteler tarafından düzenlenen fişler, Vergi Usul Kanununda yer alan
yolcu taşıma bileti olarak kabul edilecektir.
Yolcu taşıma bileti düzenlemede
kullanılacak bilgisayar bağlantılı ödeme kaydedici cihazların, 3100 sayılı
Kanunun 5 inci maddesine göre Bakanlığımızca onaylanmış bulunması şarttır.
Bilgisayar bağlantılı ödeme kaydedici
cihazlar kullanılmak suretiyle düzenlenecek yolcu taşıma biletleri “EK”teki
şekil ve muhtevaya uygun olacaktır.
Faaliyetlerinde bilgisayar bağlantılı
ödeme kaydedici cihazları kullanan ve müşterilerine “EK”teki örneğe uygun yolcu
taşıma bileti veren mükellefler, başka bir yolcu taşıma bileti
düzenlemeyecektir.
Düzenlenen yolcu taşıma biletlerinin
aslı müşteriye verilecek, nüshası ise Vergi Usul Kanununun muhafaza ve ibraz
mecburiyetine ilişkin hükümleri uyarınca mükellefçe saklanacaktır.
Ödeme kaydedici cihaz kullanılarak yolcu
taşıma bileti düzenlenmesinde ayrıca aşağıdaki esaslara da uyulması
gerekmektedir.
a) Yolcu taşıma biletlerinin bizzat
otobüs işletmecilerinin merkezi veya bunların şubeleri tarafından düzenlenmesi
halinde bilet, otobüs işletmecisi mükellefe ait ödeme kaydedici cihazdan
verilecek ve dolayısıyla biletin mükellef bilgileri bölümünde otobüs
işletmecisine ait bilgiler yer alacaktır.
b) Yolcu taşıma biletinin acenteler
tarafından düzenlenmesi halinde bilet, acentelere ait ödeme kaydedici cihazdan
verilecek ve biletin baş tarafında bileti düzenleyen acenteye, mükellef
bilgileri bölümünde ise ilgili otobüs işletmesine ait bilgiler yer alacaktır.
c) Acenteler, sahibi oldukları ödeme kaydedici
cihazlarla birden fazla otobüs işletmecisinin biletlerini de
düzenleyebileceklerdir. Bu şekilde düzenlenen yolcu taşıma biletlerinde, bilet
hangi otobüs işletmecisi adına düzenlenmişse belgenin üzerinde (acentenin yanısıra)
o otobüs işletmecisine ait mükellef bilgileri olacaktır. Bu takdirde adına
bilet düzenlenen otobüs işletmelerine ait mükellef bilgileri ödeme kaydedici
cihaza programlanacak ve mali bilgiler bilet sayıları da belirtilmek suretiyle
cihaz hafızasında ve raporlarda (X, Z, mali hafıza) her bir otobüs işletmesi
itibariyle ayrı ayrı gösterilecektir.
d) Düzenlenen biletlere ilişkin
bilgiler, bilgisayar bağlantılı ödeme kaydedici cihaz sistemlerinin özellikleri
gereği, aynı anda (online olarak) otobüs işletmecilerine ait bilgisayar sistemlerine
gönderilecektir.
e) Yukarıda açıklandığı şekilde ödeme
kaydedici cihazlar kullanılmak suretiyle yapılacak bilet satışlarından elde
edilecek gelir, vergi uygulamaları bakımından adına bilet düzenlenen otobüs
işletmecisi mükellefin geliri olarak addedilecektir.
3. Diğer Hususlar
Yolcu taşıma bileti uygulamasında, 173
sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde belirtilen veya bu Tebliğ ile
getirilen usullerden herhangi birinin kısmen veya tamamen seçimi mümkün
bulunmaktadır.
Bu bölümün 1 ve 2 numaralı maddelerinde
yazılı usullerden birini seçenler, otobüsün seyri sırasında yoldan yolcu
almaları halinde, otobüs işletmecisi firma tarafından bastırılan yolcu taşıma
biletini kullanacaklardır.
4. Ceza
Yukarıda belirlenip açıklanan usul ve
esaslara uymadıkları tespit edilenler adına, işledikleri fiile göre 213 Sayılı
Vergi Usul Kanunu ile 3100 Sayılı Kanunda yazılı cezalar kesilecektir.
B. İcra Dairelerince Alacaklı Taraf
Avukatına Ödenmesine Karar Verilen Vekalet Ücretlerinin Belgelendirilmesi
Bakanlığımıza intikal eden olaylardan,
icra dairelerince borçludan alınarak, müvekkili adına
takibat yapan alacaklı taraf avukatına ödenmesine karar verilen avukatlık (vekalet)
ücretlerinin belgelendirilmesi hususunda tereddüde düşüldüğü anlaşılmıştır.
Vergi Usul Kanununun Mükerrer 257 nci
maddesinin Bakanlığımıza verdiği yetkiye dayanılarak bundan böyle söz konusu
avukatlık ücretlerinin belgelendirilmesinde aşağıdaki hususlara uyulması
zorunluluğu getirilmiştir.
İcra dairelerince borçludan alınarak
müvekkili adına takibat yapan alacaklı taraf avukatına ödenmesine karar verilen
avukatlık (vekalet) ücretinin avukata ödendiği anda, avukat tarafından borçlu
adına en az 2 nüsha serbest meslek makbuzu düzenlenecek ve makbuzun avukatta
kalan nüshasına da icra dairesince ödemenin yapılmış olduğuna dair bir şerh
düşülerek, ödemeyi yapan memur tarafından (sicil numarası da yazılarak)
imzalanacaktır.
Yukarıda belirtilen şekilde yetkili
memura imzalattırılmadığı tespit edilen her bir serbest meslek makbuzu için
ayrı ayrı Vergi Usul Kanununun 352-II/7 nci maddesine göre söz konusu avukat
adına usulsüzlük cezası kesilecektir .
C. Uzlaşma Komisyonlarının Yetkisi
Uzlaşma komisyonlarının uzlaşma konusu
yapabilecekleri vergi miktarı 352 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği5
ile tespit edilmiş olup, bu komisyonlardan il merkezlerinde bulunan Vergi
Dairesi Uzlaşma Komisyonlarının yetki sınırları aşağıdaki şekilde yeniden
belirlenmiştir.
İl merkezlerinde (büyükşehir belediyesi
bulunan illerde büyükşehir mücavir alan sınırları içinde) yer alan vergi
dairelerince yapılan tarhiyatlara ilişkin uzlaşma talepleri, aşağıda belirtilen
limitlerin aşılması halinde, ilgili vergi dairesi başkanlığı veya defterdarlık
bünyesinde oluşturulacak uzlaşma komisyonunca incelenip sonuçlandırılacaktır.
Vergi, Resim ve Harçlar (YTL)
I.
Grup Vergi Dairesi Başkanlıkları
12.500
II.
Grup Vergi Dairesi Başkanlıkları
7.500
III.
Grup Vergi Dairesi Başkanlıkları
5.000
IV.
Grup Vergi Dairesi Başkanlıkları
3.000
Defterdarlıklar
3.000
İstanbul ilinin tamamı ile diğer illerin
il merkezi dışındaki vergi daireleri (bağlı vergi daireleri dahil) için 352
sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile belirlenen tutarlar uyarınca
işlem yapılmaya devam olunacaktır.
Bu tebliğin yayımı tarihine kadar
uzlaşma günü tayin edilmemiş uzlaşma talepleri hakkında da bu Tebliğ hükümleri
uygulanacaktır.
Tebliğ olunur.
______________________________________
[1] 03/04/1986 gün ve
19067 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.
[2] 19/07/2003 gün ve
25173 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.
[3] 25/02/2004 gün ve
25384 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.
[4]
10/05/1991 gün ve 20867 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.
[5] 15/11/2005 gün ve 25994 sayılı Resmi Gazete’de
yayımlanmıştır.
EK:
ÖDEME KAYDEDİCİ
CİHAZLARLA DÜZENLENECEK YOLCU
TAŞIMA BİLETİ ÖRNEĞİ
YOLCU TAŞIMA BİLETİ
………. TURİZM ACENTELİK A.Ş.
Saray Mah. Saz Sok. No:3 ANKARA
Keçiören V.D. 9876543210
}
Bileti Düzenleyen Acenteye ait Bilgiler (*)
………. TURİZM ve SEYAHAT A.Ş.
Konak Mah. Meneviş Sok. No:1 ANKARA
Çankaya V.D. 0123456789
}
Mükellef Bilgileri
(Otobüs İşletmesine ait Bilgiler)
Tarih
Saat
Fiş
No.
:
30.03.2006
:
13:47
:
0047
}
Biletin Düzenlendiği;
Tarih
Saat
Biletin Fiş Numarası
YOLCU
TAŞIMA %18 45,00
------------------------------------------------------------------
}
Hizmetin
Türü, KDV Oranı,
KDV
Dahil Bilet Bedeli
TOPKDV
6,86
TOPLAM
45,00
=======================================
}
Katma
Değer Vergisi Toplamı,
KDV
Dahil Toplam Tutar
YOLCUNUN (**)
ADI
SOYADI
BABA
ADI
DOĞUM
TARİHİ
DOĞUM
YERİ
:
MEHMET AK
:
ALİ
:
20.09.1978
:
ADANA
}
Yolcuya
ve
Harekete
Ait
Bilgiler
HAREKET BİLGİLERİ (**)
TARİHİ
SAATİ
KOLTUK
NO
GİDECEĞİ
YER
TERMİNAL
PERON
:
11.04.2006
:
18:00
:
12
:
İSTANBUL
:
AŞTİ
:
16
MF XY
12345678
}
Mali
Sembol, Firma Kodu ve
Cihaz
Sicil Numarası
(*) Biletin,
otobüs işletmecilerinin merkezince veya şubelerince düzenlenmesi halinde acenteye
ait bilgiler olmayacaktır.
(**) Bu
bölümde yer alan bilgilerin bilette aynen yer alması zorunlu olmayıp,
işletmeler ihtiyaçları doğrultusunda gerek gördükleri bilgilere yer
verebileceklerdir.
Bu sayfadaki metin bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Bağlayıcı olan, Resmî Gazete’de yayımlanan metindir.