VERGİ
VE DİĞER BAZI ALACAKLARIN YENİDEN YAPILANDIRILMASINA
İLİŞKİN 7143 SAYILI
KANUN GENEL TEBLİĞİ
(SERİ
NO: 1)
I-
AMAÇ, KAPSAM, DAYANAK VE TANIMLAR
11/5/2018 tarihli
ve 7143 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile
Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun 18/5/2018 tarihli ve
30425 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmış ve yapılandırmaya ilişkin
hükümleri yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Bu Tebliğ ile
7143 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin Bakanlığımıza verdiği yetkiye
istinaden, Maliye Bakanlığına bağlı tahsil dairelerince takip edilen
amme alacakları, il özel idareleri ile belediyeler ve Yatırım İzleme
ve Koordinasyon Başkanlıklarına (YİKOB) ait alacakların
yapılandırılması, matrah ve vergi artırımı, işletme kayıtlarının
düzeltilmesine ilişkin hükümlerinin uygulanmasına dair usul ve esaslar
belirlenmiştir.
Kanunun 1 inci
maddesinin ikinci fıkrasında, Kanun uygulamasında vergi, beyanname ve
Yİ-ÜFE aylık değişim oranlarının;
- Vergi: 213
sayılı Kanun kapsamına giren vergi, resim ve harçları,
- Beyanname:
vergi tarhına esas olan beyanname ve bildirimleri,
- Yİ-ÜFE aylık
değişim oranları: Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) her ay için
belirlediği 31/12/2004 tarihine kadar toptan eşya fiyatları
endeksi (TEFE) aylık değişim oranlarını, 1/1/2005 tarihinden itibaren
üretici fiyatları endeksi (ÜFE) aylık değişim oranlarını, 1/1/2014
tarihinden itibaren yurt içi üretici fiyat endeksi (Yİ-ÜFE) aylık değişim
oranlarını, 1/11/2016 tarihinden itibaren aylık %0,35 oranını (bu Kanunun
yayımlandığı ay dâhil),
ifade ettiği
hükme bağlanmıştır.
Bu Tebliğde,
vergi, beyanname ve Yİ-ÜFE aylık değişim oranları, 7143 sayılı Kanunda
tanımlandığı şekilde kullanılmıştır.
A- MALİYE
BAKANLIĞINA BAĞLI TAHSİL DAİRELERİNCE TAKİP EDİLEN AMME ALACAKLARI
7143 sayılı
Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (b), ve (c) bentlerinde;
Maliye Bakanlığına bağlı tahsil dairelerince takip edilen amme
alacaklarından Kanun kapsamına alınan alacaklar düzenlenmiş, (ç) bendinde
de işletme kayıtlarının düzeltilmesine ilişkin düzenlemelerin Kanun
kapsamında olduğu hükme bağlanmıştır. Bu hükümler çerçevesinde Kanun
kapsamına giren alacaklar, tür ve dönemler itibarıyla aşağıda
açıklanmıştır.
1- Alacağın
Türü ve Dönemi
a) 213 sayılı
Vergi Usul Kanunu Açısından
(1) Alacağın
türü
7143 sayılı
Kanunun kapsamına, 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul
Kanunu kapsamına giren vergiler ve vergi cezaları ile bunlara bağlı gecikme
faizleri, gecikme zamları gibi fer’i alacaklar girmektedir.
(2) Alacağın
dönemleri
Kanun
kapsamına giren vergiler, vergilendirme dönemleri itibarıyla aşağıda
açıklanmıştır.
i) 31/3/2018 tarihinden
(bu tarih dâhil) önceki dönemlere, beyana dayanan vergilerde ise bu tarihe
kadar verilmesi gereken beyannamelere ilişkin vergi ve bunlara bağlı vergi
cezaları, gecikme faizleri, gecikme zamları Kanun kapsamındadır.
Konuya ilişkin
açıklamalar aşağıda yer almaktadır.
-
Vergilendirme dönemi 15 gün olan mükellefiyetler
Vergilendirme
döneminin bitim tarihi ve beyanname verme süresinin son günü Mart/2018 ayı
ve öncesine rastlayan dönemler kapsama girmekte, dönemin bitim tarihi
Mart/2018 ayına rastlamakla beraber beyanname verme süresinin son günü
Nisan/2018 ayına sirayet edenler kapsama girmemektedir.
Örneğin, 1-15
Mart 2018 vergilendirme dönemine ait petrol ve doğalgaz ürünlerine ilişkin
özel tüketim vergisinin vergilendirme döneminin bitim tarihi ile beyanname
verme süresinin son günü Mart/2018 ayına rastladığından kapsama girmekte,
16-31 Mart 2018 vergilendirme dönemi ise dönemin bitim tarihi Mart/2018
ayında olmakla birlikte beyanname verme süresi Nisan/2018 ayına sirayet
ettiğinden kapsama girmemektedir.
Aynı şekilde,
1-15 Mart 2018 tarihleri arasında noterler tarafından tahsil edilen ve
dönemi izleyen 7 nci iş günü mesai saati bitimine kadar ilgili
vergi dairesine yatırılması gereken noter harçları kapsama girmekte, buna
karşılık 16-31 Mart 2018 dönemine ilişkin olanlar kapsama girmemektedir.
- Vergilendirme dönemi aylık olarak
belirlenen mükellefiyetler
Şubat/2018
vergilendirme dönemi ve önceki dönemler kapsama girmekte, Mart/2018
vergilendirme dönemi ise kapsama girmemektedir.
Örneğin,
Şubat/2018 dönemi katma değer vergisi kapsama girmekte, Mart/2018 dönemi
katma değer vergisinin dönemi Mart/2018 itibarıyla sonlanmakla birlikte
beyanname verme süreleri Nisan/2018 ayına rastladığından kapsama
girmemektedir.
- Vergilendirme dönemi 3 aylık olarak belirlenen
mükellefiyetler
Vergilendirme
döneminin bitim tarihi ve beyanname verme süresinin son günü Mart/2018 ayı
ve öncesine rastlayan dönemler kapsama girmekte, Mart/2018 ayından sonraya
rastlayanlar kapsama girmemektedir.
Örneğin,
10-11-12/2017 dönemi (3 aylık) gelir (stopaj) vergisi ve katma değer
vergisi kapsama girmekte, 1-2-3/2018 dönemine (3 aylık) ilişkin gelir
(stopaj) vergisi ve katma değer vergisinin dönemi Mart/2018 itibarıyla
sonlanmakla birlikte beyanname verme süreleri Nisan/2018 ayına
rastladığından kapsama girmemektedir.
Ayrıca, Kanunun 1
inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin (1) numaralı alt bendi
gereğince, gelir ve kurumlar vergisine mahsuben 2018 yılında ödenmesi
gereken geçici vergi de Kanun kapsamında değildir.
- Yıllık beyanname ile beyan edilen gelir ve
kurumlar vergisi mükellefiyetleri
Vergilendirme
dönemi yıllık olan vergilerde, beyanname verme
süresi 31/3/2018 tarihine (bu tarih dâhil) kadar olan vergiler
Kanun kapsamındadır. Buna göre, 2017 takvim yılına ilişkin gelir vergisi
beyannamesi 31/3/2018 tarihine kadar verildiğinden bu vergi Kanun
kapsamında olduğu halde Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (a)
bendinin (1) numaralı alt bendi gereğince, 31/3/2018 tarihinden sonra
ödenmesi gereken gelir vergisi taksitleri Kanun kapsamına girmemektedir.
Kurumlar vergisi beyannamesi Nisan/2018 ayı içinde verildiğinden 2017
yılına ilişkin kurumlar vergisi ise Kanun kapsamında değildir.
Özel hesap
dönemine tabi olan mükellefler bakımından, özel hesap döneminin sona erdiği
tarih ve beyanname verme süresinin son günü 31/3/2018 tarihinden
(bu tarih dâhil) önce olanlar kapsama girmekte, bu tarihten sonra olanlar
ise kapsama girmemektedir. Özel hesap dönemine ait
beyannamenin 31/3/2018 tarihinden önce verilmesi durumunda,
31/3/2018 tarihinden sonraya isabet eden gelir vergisi taksitlerinin
kapsama girmeyeceği tabiidir.
2018
yılı kıst dönemlerine ilişkin olup vergi mevzuatı gereği 2018
yılı içinde verilmesi gereken yıllık gelir ve kurumlar vergisi
beyannamelerinden, beyanname verme süresinin son
günü 31/3/2018 tarihinden (bu tarih dâhil) önce olanlar kapsama
girmektedir. Aynı şekilde, tasfiye dönemine ilişkin olarak verilmesi
gereken beyannamelerden kanuni beyanname verme
süresi 31/3/2018 tarihinden (bu tarih dâhil) önce olanlar kapsama
girmektedir.
- Veraset ve intikal vergisi mükellefiyetleri
Bu vergi türünde,
beyanname verme süresinin son günü 31/3/2018 tarihinden (bu tarih
dâhil) önce olanlar kapsama girmektedir.
- Harç mükellefiyetleri
2/7/1964 tarihli
ve 492 sayılı Harçlar Kanununa göre alınan harçlar genel olarak işlem
anında beyanname alınmaksızın tahakkuk ettirilerek tahsil edilmektedir. Bununla
birlikte, harçlar da 213 sayılı Kanun hükümlerine göre tarhiyata konu
olabilmektedir.
492 sayılı Kanuna
göre gayrimenkullerin devir ve iktisap işlemleri nedeniyle ödenmesi gereken
harç tutarı ile ilgili olarak devir ve iktisap tarihinden sonra tarhiyat
yapılabilmektedir. Bu çerçevede, 31/3/2018 tarihi ve bu tarihten
önce gerçekleştirilen devir ve iktisap işlemleri nedeniyle, tarh edilip
kesinleşmiş bulunan ya da ihtilaflı olan alacaklar ile Kanunun yayımı
tarihinden önce inceleme ve tarhiyat safhasında bulunan işlemler Kanunun
kapsamına girmektedir. Aynı şekilde, 31/3/2018 tarihi ve bu
tarihten önce gerçekleştirilen devir ve iktisap işlemleri nedeniyle Kanunun
4 üncü maddesinin onuncu fıkrası kapsamında pişmanlıkla ya da kendiliğinden
beyanda bulunulması da mümkündür.
492 sayılı
Kanunun 28 inci maddesi uyarınca tahsili gereken karar ve ilam harçları ile
aynı Kanunun (8) sayılı tarifesi uyarınca tahsil edilen yıllık harçlardan,
Kanunun yayımı tarihi itibarıyla vadesi geldiği hâlde ödenmemiş olan ya da
ödeme süresi henüz geçmemiş bulunanlar kapsama girmektedir.
- Ücretlilerde asgari geçim indirimi
Ücretlilerde
asgari geçim indirimi nedeniyle ilgililer veya işverenler adına tarh ve
tahakkuk ettirilen gelir vergisi ve bu vergiye bağlı cezalar Kanun kapsamındadır.
Bu alacaklar için de 31/3/2018 tarihi esas alınacak, aylık ya da
üç aylık vergilendirme dönemleri için yukarıda yapılan açıklamalar
çerçevesinde Kanun kapsamına girip girmediği tespit edilecektir.
ii) 2018 yılına ilişkin
olarak 31/3/2018 tarihinden (bu tarih dâhil) önce tahakkuk eden
vergi ve bunlara bağlı vergi cezaları, gecikme faizleri, gecikme zamları
Kanun kapsamındadır.
2018 yılına
ilişkin olarak 31/3/2018 tarihinden (bu tarih dâhil) önce
tahakkuk eden motorlu taşıtlar vergisi, yıllık harçlar gibi alacaklar
Kanunun kapsamına girmektedir.
Ancak, Kanunun 1
inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin (2) numaralı alt bendi
gereğince, 2018 yılı için tahakkuk eden motorlu taşıtlar vergisi ikinci
taksiti bu Kanun kapsamında değildir.
18/2/1963 tarihli
ve 197 sayılı Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanununun 9 uncu maddesinin altıncı
fıkrası gereğince, yıl içinde ilk defa kayıt ve tescil edilen taşıtlara
ilişkin olup, kayıt ve tescilin yapıldığı tarih 31/3/2018 tarihinden (bu
tarih dâhil) önce olanlara ilişkin tahakkuk eden motorlu taşıtlar
vergisinin birinci taksiti Kanun kapsamına girmekte, bu tarihten sonra
olanlar ise girmemektedir.
2018 yılına
ilişkin olarak yıllık tahakkuk etmesi gereken motorlu taşıtlar vergisi için
yapılan tarhiyatlardan 31/3/2018tarihine kadar tahakkuk edenler
kapsama girmektedir. Ancak, 31/3/2018 tarihinden sonra tahakkuk
edenler kapsama girmemektedir.
492 sayılı Kanuna
bağlı (8) sayılı tarife uyarınca tahsil edilen ve 2018 yılına ilişkin
olarak 31/3/2018 tarihinden (bu tarih dâhil) önce tahakkuk eden
yıllık harçlar kapsama girmektedir.
iii) 31/3/2018 tarihinden (bu tarih
dâhil) önce yapılan tespitlere ilişkin olarak kesilen vergi aslına bağlı
olmayan vergi cezaları Kanun kapsamındadır.
Vergi aslına
bağlı olmayan vergi cezalarında 31/3/2018 tarihinden (bu tarih
dâhil) önce yapılan tespitlere ilişkin olarak kesilen ve Kanunun
yayımı tarihi itibarıyla; kesinleştiği hâlde ödenmemiş ya da ödeme süresi
geçmemiş, dava açılmış veya dava açma süresi geçmemiş ya da tespit edildiği
hâlde ceza ihbarnameleri düzenlenmemiş veya düzenlendiği hâlde tebliğ
edilmemiş olanlar kapsam dâhilindedir.
Örneğin;
Şubat/2018 dönemine ait olup 31/3/2018 tarihi saat 00:00’a kadar
elektronik ortamda verilmesi gereken mal ve hizmet alımlarına ilişkin bildirim
formu (Form Ba) ile mal ve hizmet satışlarına ilişkin bildirim
formunun (Form Bs) bu tarihte verilmemesine ilişkin tespitler en erken
bu tarihin bittiği 00:00 saatinden sonra dolayısıyla 1/4/2018 tarihinde
yapılabileceğinden, bu tespitlere ilişkin vergi aslına bağlı olmayan vergi
cezaları Kanun kapsamına girmemektedir. Şubat/2018 döneminden önceki
dönemlere ait söz konusu bildirimler nedeniyle kesilmesi gereken cezalar
ise Kanun kapsamına girmektedir.
Diğer taraftan,
vergi aslına bağlı olarak kesilen vergi cezalarında ise verginin ait olduğu
dönem dikkate alınarak kapsama girip girmediği tespit edilecektir.
b) Kapsama Giren İdari Para Cezaları
Kanun kapsamına;
- 21/6/1927 tarihli
ve 1111 sayılı Askerlik Kanunu,
-
Mülga 11/2/1950 tarihli ve 5539 sayılı Karayolları Genel
Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun,
- 10/6/1983 tarihli
ve 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu,
- 13/10/1983 tarihli
ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu,
- 18/1/1984 tarihli
ve 2972 sayılı Mahalli İdareler ile Mahalle Muhtarlıkları ve İhtiyar
Heyetleri Seçimi Hakkında Kanun,
- 23/5/1987 tarihli
ve 3376 sayılı Anayasa Değişikliklerinin Halkoyuna Sunulması Hakkında
Kanun,
-
Mülga 13/4/1994 tarihli ve 3984 sayılı Radyo ve Televizyonların
Kuruluş ve Yayınları Hakkında Kanun,
- 10/7/2003 tarihli
ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu,
- 25/4/2006 tarihli
ve 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu,
- 25/6/2010 tarihli
ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri
Hakkında Kanun,
- 15/2/2011 tarihli
ve 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri
Hakkında Kanun,
hükümlerine göre
31/3/2018 tarihinden (bu tarih dâhil) önce verilen idari para cezaları
girmektedir.
7143 sayılı Kanun
hükümlerine göre, söz konusu idari para cezalarından, 31/3/2018 tarihinden
(bu tarih dâhil) önce verilen ve Kanunun yayımı tarihi
itibarıyla kesinleştiği hâlde ödenmemiş veya ödeme süresi geçmemiş ya da
dava açılmış veya dava açma süresi geçmemiş olanlar kapsam
dâhilindedir. 31/3/2018 tarihinden önce verilmekle birlikte 7143
sayılı Kanunun yayımı tarihi itibarıyla ilgilisine tebliğ edilmemiş idari
yaptırım kararlarına konu idari para cezaları Kanunun kapsamına
girmemektedir.
c) 6183 sayılı
Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun Kapsamında Takip Edilen
Diğer Alacaklar
21/7/1953 tarihli
ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında
takip edilen ve 7143 sayılı Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının
(c) bendi kapsamında olan alacaklardan, bu Kanunun yayımı tarihi itibarıyla
kesinleşmiş olup, vadesi geldiği hâlde ödenmemiş ya da ödeme süresi henüz
geçmemiş olan asli ve fer’i amme alacaklarından takip için vergi
dairelerine intikal edenler Kanun kapsamındadır.
Kanunun 1 inci
maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamına;
- Ecrimisiller,
- Kaynak
Kullanımını Destekleme Fonu (KKDF) alacakları,
- Destekleme ve
Fiyat İstikrar Fonu (DFİF) alacakları,
- Yüksek Öğrenim
Kredi ve Yurtlar Kurumu tarafından verilen öğrenim ve katkı kredisi
alacakları,
- Doğrudan gelir
desteği ödemelerinden geri alınması gereken alacaklar,
- 30/6/1934 tarihli
ve 2548 sayılı Ceza Evleriyle Mahkeme Binaları İnşası Karşılığı Olarak
Alınacak Harçlar ve Mahkümlara Ödettirilecek Yiyecek Bedelleri
Hakkında Kanuna göre doğan yiyecek bedelleri,
gibi alacaklardan
vergi dairelerine takip için intikal etmiş olanlar girmektedir.
Ayrıca, 28/3/2002 tarihli
ve 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında
Kanun kapsamında olup, vergi dairelerine takip için intikal etmiş olan amme
alacakları 7143 sayılı Kanun kapsamındadır.
6183 sayılı
Kanunun 58 inci maddesinin beşinci fıkrası uyarınca hesaplanan %10
oranındaki zam, 68 inci maddesinin üçüncü fıkrası ile 79 uncu maddesinin
dördüncü fıkrası uyarınca hesaplanan %10 oranındaki tazminatlar asli alacak
olarak dikkate alınmak suretiyle Kanun kapsamında yapılandırılacaktır.
Ancak, Maliye
Bakanlığına bağlı tahsil dairelerince 6183 sayılı Kanun kapsamında takip
edilen;
- Adli ve idari
para cezaları (Kanun kapsamına giren idari para cezaları hariç),
- Mülga 7/3/1954 tarihli
ve 6326 sayılı Petrol Kanununa istinaden alınan Devlet hissesi ve Devlet
hakkı ile 30/5/2013 tarihli ve 6491 sayılı Türk Petrol Kanununa istinaden
alınan Devlet hissesi,
-
Mülga 22/6/1956 tarihli ve 6747 sayılı Şeker Kanununa istinaden alınan
şeker fiyat farkı,
-
Mülga 10/9/1960 tarihli ve 79 sayılı Milli Korunma Suçlarının
Affına, Milli Korunma Teşkilat, Sermaye ve Fon Hesaplarının Tasfiyesine ve
Bazı Hükümler İhdasına Dair Kanuna istinaden alınan akaryakıt fiyat
istikrar payı ve akaryakıt fiyat farkı,
- 4/6/1985 tarihli
ve 3213 sayılı Maden Kanununa istinaden alınan Devlet hakkı ve özel idare
payı ile madencilik fonu,
-
Mülga 10/8/1993 tarihli ve 491 sayılı Denizcilik Müsteşarlığının
Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile 26/9/2011
tarihli ve 655 sayılı Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığının
Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye istinaden alınan
kılavuzluk ve römorkörcülük hizmet payları,
7143 sayılı Kanun
kapsamı dışında tutulmuştur.
2- İşletme
Kayıtlarının Düzeltilmesi
7143 sayılı
Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinde “ç) İşletmede
mevcut olduğu hâlde kayıtlarda yer almayan emtia, makine, teçhizat,
demirbaşlar ile kayıtlarda yer aldığı hâlde işletmede bulunmayan emtia,
kasa mevcudu ve ortaklardan alacakların beyanı,” hükmüne yer
verilerek işletme kayıtlarının düzeltilmesi ile ilgili düzenlemeler Kanun
kapsamına alınmış ve Kanunun 6 ncı maddesinde konuya ilişkin
hükümlere yer verilmiştir.
B- İL ÖZEL
İDARELERİNCE TAKİP EDİLEN AMME ALACAKLARI
7143 sayılı
Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi gereğince, il özel
idarelerinin vadesi 31/3/2018tarihinden (bu tarih dâhil) önce olduğu
hâlde bu Kanunun yayımı tarihi itibarıyla ödenmemiş bulunan ve 6183 sayılı
Kanun kapsamında takip edilen asli ve fer’i amme alacakları Kanunun
kapsamına girmektedir.
Ancak, aynı bent
ile il özel idarelerinin, idari para cezası ve 3213 sayılı Kanundan
kaynaklanan özel idare payı alacakları Kanun kapsamı dışında tutulmuştur.
C-
BELEDİYELERCE TAKİP EDİLEN ALACAKLAR
7143 sayılı
Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) ve (ğ) bentleri ile
belediyelerin anılan Kanun kapsamına giren alacakları sayılmış olup bu
alacaklar aşağıda belirtilmiştir.
1- 213 sayılı
Kanun Kapsamına Giren Alacaklar
- 31/3/2018 tarihinden
(bu tarih dâhil) önceki dönemlere, beyana dayanan vergilerde ise
bu tarihe kadar verilmesi gereken beyannamelere ilişkin vergi ve bunlara
bağlı vergi cezaları, gecikme faizleri, gecikme zamları,
- 2018 yılına
ilişkin olarak 31/3/2018 tarihinden (bu tarih
dâhil) önce tahakkuk eden vergi ve bunlara bağlı vergi cezaları,
gecikme faizleri, gecikme zamları,
kapsama girmektedir.
Belediyelerin 213
sayılı Kanun kapsamına giren alacaklarının dönemleri bu Tebliğin (I/A-1-a)
bölümünde açıklandığı şekilde tespit edilecektir.
Örneğin,
Şubat/2018 dönemine ait ilan ve reklam vergisi kapsama girmekte, Mart/2018
dönemine ait ilan ve reklam vergisi ise beyannamenin Nisan/2018 ayında
verilmesi gerektiğinden kapsama girmemektedir. Aynı şekilde, Şubat/2018
dönemine ait haberleşme vergisi kapsama girmekte, Mart/2018 dönemine ait
haberleşme vergisi ise kapsama girmemektedir.
7143 sayılı
Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendinin (1) numaralı
alt bendi gereğince, 2018 yılına ilişkin tahakkuk eden emlak vergisi,
emlak vergisi üzerinden hesaplanan taşınmaz kültür varlıklarının
korunmasına katkı payı ile işyeri ve diğer şekillerde kullanılan binalara
ait çevre temizlik vergisi Kanun kapsamına girmemektedir.
Ayrıca, 2018
yılına ilişkin olarak 31/3/2018 tarihinden önce yıllık olarak
tahakkuk eden ve 26/5/1981 tarihli ve 2464 sayılı Belediye Gelirleri
Kanununun 16 ncı maddesine istinaden belediye meclislerince
taksitle ödenmesi uygun görülen ilan ve reklam vergisi kapsama girmektedir.
Diğer taraftan,
2464 sayılı Kanun gereğince, alınan yol harcamalarına katılma payı,
kanalizasyon harcamalarına katılma payı ve su tesisleri harcamalarına
katılma payından oluşan belediye
alacaklarından 31/3/2018 tarihinden önce tahakkuk edenler Kanun
kapsamındadır.
2- 6183 sayılı
Kanun Kapsamına Giren Alacaklar
Belediyelerin bu
Tebliğin (I/C-1) bölümünde açıklanan alacaklarının yanı sıra, 6183 sayılı
Kanun kapsamında takip edilen ve vadesi 31/3/2018 tarihinden (bu
tarih dâhil) önce olduğu hâlde 7143 sayılı Kanunun yayımı tarihi itibarıyla
ödenmemiş olan asli ve fer’i amme alacakları da Kanun kapsamına alınmıştır.
Ancak, 6183
sayılı Kanun kapsamında takip edilmekle birlikte belediyelerce verilen
idari para cezaları ile 2464 sayılı Kanunun mükerrer
97 nci maddesinin (b) fıkrası gereğince, belediye sınırları ve
mücavir alanlar içinde faaliyet gösteren maden işletmelerince 3213 sayılı
Kanunun 14 üncü maddesinde yer alan paylara ilaveten belediyelere ödenmesi
gereken paylar Kanun kapsamı dışında tutulmuştur.
3- Belediyelerin
Ücret Alacakları
7143 sayılı
Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendinin (2) numaralı alt
bendinde, 2464 sayılı Kanunun 97 nci maddesine göre tahsili
gereken ve vadesi 31/3/2018 tarihinden (bu tarih dâhil) önce
olduğu hâlde Kanunun yayımı tarihi itibarıyla ödenmemiş olan ücret
alacakları ile bunlara bağlı fer’i alacaklar da Kanunun kapsamına
alınmıştır.
Örneğin,
mükellefin talebi üzerine inşaat sahasında meydana gelen yıkım
artığı malzemenin belediyece kaldırılması ve taşınması hizmetine ilişkin
belediyelere 2464 sayılı Kanunun 97 nci maddesinin verdiği
yetkiye istinaden ödenmesi gereken ücretin
vadesi 31/3/2018 tarihinden (bu tarih dâhil) önce ise Kanun
kapsamına girmekte, bu tarihten sonra ise girmemektedir.
4-
Belediyelerin Su, Atık Su ve Katı Atık Ücreti Alacakları
7143 sayılı
Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendinin (3) numaralı alt
bendi ile 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu
kapsamındaki belediyelerin, su abonelerinden olan ve vadesi 31/3/2018 tarihinden
(bu tarih dâhil) önce olduğu hâlde Kanunun yayımı tarihi itibarıyla
ödenmemiş bulunan su, atık su ve katı atık ücreti alacakları ile bunlara
bağlı fer’i alacakları (sözleşmelerde düzenlenen her türlü ceza ve zamlar
dâhil) Kanun kapsamındadır.
Örneğin, su
kullanım dönemi 15 Şubat 2018 ila 15 Mart 2018 olan su alacağının faturada
yer alan son ödeme tarihi Mart/2018 ayı içerisine rastladığı takdirde Kanun
kapsamına girmekte, Nisan/2018 ayına rastladığı takdirde Kanun kapsamına
girmemektedir.
5- Büyükşehir
Belediyelerinin Katı Atık Ücreti Alacakları
7143 sayılı
Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendinin (4) numaralı alt
bendi ile büyükşehir belediyelerinin 9/8/1983 tarihli ve 2872
sayılı Çevre Kanununun 11 inci maddesine göre vadesi 31/3/2018 tarihinden
(bu tarih dâhil) önce olduğu hâlde bu Kanunun yayımı tarihi itibarıyla
ödenmemiş bulunan katı atık ücreti alacakları ile bunlara bağlı fer’i
alacakları (sözleşmelerde düzenlenen her türlü ceza ve zamlar dâhil) Kanun
kapsamındadır.
6- Büyükşehir
Belediyeleri Su ve Kanalizasyon İdarelerinin Su ve Atık Su Alacakları
7143 sayılı
Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (ğ)
bendinde, 20/11/1981 tarihli ve 2560 sayılı İstanbul Su ve
Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun
kapsamındaki büyükşehir belediyeleri su ve kanalizasyon idarelerinin
alacaklarına yönelik düzenleme yapılmış ve bu idarelerin vadesi 31/3/2018
tarihinden (bu tarih dâhil) önce olduğu hâlde Kanunun yayımı tarihi
itibarıyla ödenmemiş bulunan su ve atık su bedeli alacakları ile bu
alacaklara bağlı faiz, gecikme faizi, gecikme zammı gibi fer’i alacakları
(sözleşmelerde düzenlenen her türlü ceza ve zamlar dâhil) Kanun kapsamına
alınmıştır.
Ç- YİKOB’LARCA
TAKİP EDİLEN TAŞINMAZ KÜLTÜR VARLIKLARININ KORUNMASINA KATKI PAYI
ALACAKLARI
7143 sayılı
Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (h)
bendinde, YİKOB’ların belediyelerden olan ve
vadesi 31/3/2018 tarihinden (bu tarih dâhil) önce olduğu hâlde
Kanunun yayımı tarihi itibarıyla ödenmemiş bulunan taşınmaz kültür
varlıklarının korunmasına katkı payı ile buna bağlı fer’i
alacakları Kanun kapsamına alınmıştır.
II- KESİNLEŞMİŞ
ALACAKLARA İLİŞKİN HÜKÜMLER
7143 sayılı
Kanunun 2 nci maddesi ile Maliye Bakanlığına, il özel
idarelerine, belediyelere ve YİKOB’lara bağlı tahsil dairelerince
takip edilen kesinleşmiş amme alacakları ile belediyelerin ve büyükşehir
belediyeleri su ve kanalizasyon idarelerine kesinleşmiş bazı alacaklarının
yapılandırılmasına ilişkin düzenlemeler yapılmıştır.
Madde kapsamına
tür ve dönem açısından Kanun kapsamına alınmış olan ve bu Tebliğin (I)
numaralı bölümünde yer verilen tüm alacaklar girmektedir.
A- BAŞVURU
SÜRESİ VE ŞEKLİ
7143 sayılı
Kanunun 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde, ilgili
maddelerde yer alan özel hükümler saklı kalmak kaydıyla Kanundan
yararlanmak için yapılacak başvuruların süreleri belirlenmiş ve Kanunun
yayımı tarihini izleyen ikinci ayın sonuna kadar ilgili idareye başvuruda
bulunulması şartı getirilmiştir.
Buna göre, Maliye
Bakanlığına, il özel idarelerine, belediyelere, büyükşehir
belediyelerine, YİKOB’lara, büyükşehir belediyeleri su ve kanalizasyon
idarelerine bağlı tahsil dairelerine olan ve Kanunun
2 nci maddesi kapsamına giren alacakları bu madde kapsamında
ödemek isteyen borçluların 31 Temmuz 2018 tarihine (bu
tarih dâhil) kadar borçlu bulundukları tahsil dairelerine yazılı olarak
başvurmaları gerekmektedir.
Maliye
Bakanlığına bağlı vergi dairelerine olan borçları için Kanun hükümlerinden
yararlanmak isteyen borçlular, bağlı bulundukları vergi dairesine doğrudan
başvurabilecekleri gibi posta yoluyla veya Başkanlığımız internet adresi (www.gib.gov.tr) ya da e-devlet (www.turkiye.gov.tr)
üzerinden başvuruda bulunabileceklerdir.
Ayrıca, borçlular
motorlu taşıtlar vergisi ve/veya taşıtla ilişkili idari para cezaları için
bulundukları ildeki/ilçedeki motorlu taşıtlar vergisini tahsile yetkili
vergi dairelerine de başvuru yapabileceklerdir. Bu takdirde, ödeme planları
mükelleflerin bağlı oldukları vergi daireleri tarafından tanzim edilecek ve
mükelleflere ödeme planları müracaat ettikleri vergi dairesinde imza
karşılığında elden, gerekli şartların bulunması koşuluyla (www.gib.gov.tr) internet adresi üzerinden
doğrudan verilebilecektir.
Bu Tebliğ ekinde
yer alan başvuru dilekçeleri (Ek:2/A, 2/B, 2/C, 2/D), Maliye
Bakanlığına bağlı vergi dairelerine ödenecek kesinleşmiş alacaklar için
madde hükmünden yararlanmak isteyen borçlularca kullanılmak üzere
düzenlenmiş olup alacaklı diğer idarelerce örneğe uygun başvuru
dilekçelerinin hazırlanarak borçluların kullanımına sunulması icap
etmektedir.
Borçluların birden
fazla vergi dairesine olan borçları için Kanundan yararlanmak istemeleri
hâlinde, her bir vergi dairesine ayrı ayrı başvurmaları
gerekmektedir.
213 ve 6183
sayılı Kanunlar ile diğer kanunlarda yer alan sorumluluk düzenlemeleri
nedeniyle mirasçılar, kefiller, şirket ortakları ve kanuni temsilciler gibi
amme borçlusu sayılan kişiler sorumlu oldukları tutarlar dikkate alınarak
ilgili vergi dairesine yazılı başvuru yapmak suretiyle 7143 sayılı Kanun
hükümlerinden yararlanabileceklerdir. Dolayısıyla bu kişilerin Kanundan
yararlanabilmek için Gelir İdaresi Başkanlığının internet adresi üzerinden
başvurmaları mümkün bulunmamaktadır.
Borçlular, madde
kapsamına giren toplam borçları için madde hükmünden yararlanabilecekleri
gibi talep ettikleri dönem ve türler açısından da Kanundan
yararlanabileceklerdir. Ancak, motorlu taşıtlar vergisi mükelleflerinin,
her bir taşıt itibarıyla hesaplanacak toplam borç tutarı için başvuruda
bulunmaları zorunludur.
7143 sayılı
Kanunun 2 nci maddesinin beşinci fıkrasında yer alan hüküm
gereğince, Kanunun kapsadığı dönemlere ilişkin olup bu Kanunun
yayımı tarihi itibarıyla yargı kararı ile kesinleştiği hâlde Vergi
Mahkemesi/Bölge İdare Mahkemesi/Danıştay Kararına Göre Vergi/Ceza
İhbarnamesinin mükellefe tebliğ edilmemiş olması nedeniyle ödeme süresi
oluşmamış alacaklar için maddeden yararlanmak isteyen mükellefler başvuru
dilekçesinde bu hususu ayrıca belirteceklerdir.
Diğer taraftan,
6183 sayılı Kanunun 5 inci maddesi kapsamında vergi dairelerince Gümrük ve
Ticaret Bakanlığına bağlı tahsil daireleri adına niyabeten takip
edilen alacaklar için vergi dairelerine başvurulması mümkün bulunmayıp, bu
yöndeki taleplerin ilgili gümrük idaresine yapılması gerekmektedir.
7143 sayılı
Kanunun 2 nci maddesinin onuncu fıkrası gereğince, Kanun
hükümlerinden yararlanmanın şartlarından birisi de dava açılmaması, açılmış
davalardan vazgeçilmesi ve kanun yollarına başvurulmaması olduğundan, bu
madde hükümlerinden yararlanmak üzere başvuran borçluların, takip
ve tahsilat işlemlerinden dolayı açtıkları davalardan da
(ihtirazikayıtla verilen beyannameye konu alacaklar için Kanundan
yararlanmak isteyenlerin alacağa ilişkin olarak açmış oldukları davalar
dâhil) vazgeçmeleri gerekmektedir.
Öte yandan,
elektronik ortamda Kanundan yararlanmak için başvuruda bulunan borçluların,
yararlanmak istedikleri borçlarıyla ilgili davalar bulunması hâlinde ilgili
vergi dairesine ayrıca yazılı olarak da başvurmaları şarttır.
B- ALACAK
TUTARININ TESPİTİ
7143 sayılı
Kanunun 2 nci maddesinde, Kanun kapsamında yapılandırılarak
ödenecek tutarın tespitinde uygulanacak esaslar belirlenmiş ve alacak asılları
üzerinden hesaplanan faiz, gecikme faizi, gecikme zammı gibi fer’i amme
alacakları yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları kullanılarak hesaplanacak
Yİ-ÜFE tutarının alacak asılları ile birlikte ödenmesi kuralı
getirilmiştir.
Madde kapsamında,
yapılandırılarak ödenecek alacakların tespitinde aşağıda yapılan
açıklamaların dikkate alınması gerekmektedir.
1- Yİ-ÜFE
Tutarının Hesaplanması
Yİ-ÜFE tutarı,
fer’i alacaklar için esas alınan hesaplama yöntemleri kullanılarak tespit
edilecektir.
Yİ-ÜFE tutarının
hesaplanmasında, 213 sayılı Kanuna göre hesaplanan gecikme faizi ve 6183
sayılı Kanuna göre hesaplanan gecikme zammının hesaplama yöntemi ve
hesaplama süreleri değiştirilmeyecek, sadece aylık gecikme faizi/gecikme
zammı oranı yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları kullanılacaktır.
Yİ-ÜFE tutarı,
gecikme faizi veya gecikme zammı dışında Kanun kapsamına giren diğer fer’i
alacaklar yerine de hesaplanabilmektedir. Bu durumda da ilgili fer’i
alacağın hesaplama yöntemi kullanılarak ödenecek Yİ-ÜFE tutarı bulunacaktır.
Ayrıca, Yİ-ÜFE
tutarı, 31/10/2016 tarihine kadar (bu tarih
dâhil) TÜİK’in her ay için belirlediği aylık değişim oranları,
1/11/2016 tarihinden itibaren Kanunun yayımlandığı Mayıs 2018 ayı dâhil
geçen süreye her ay için aylık %0,35 oranı esas alınmak suretiyle
hesaplanacaktır.
Yİ-ÜFE
hesaplamalarında ilk aya ilişkin esas alınacak Yİ-ÜFE aylık değişim oranı,
alacağın vadesinin rastladığı ay için açıklanmış olan orandır. Alacağın
vade tarihinin ayın son günü olması hâlinde de hesaplamalarda başlangıç
oranı olarak kullanılacak Yİ-ÜFE aylık değişim oranı, vade tarihinin
rastladığı ay için belirlenmiş oran olacaktır.
TÜİK tarafından,
Ocak/1980 ayından Ekim/2016 ayına kadar açıklanan Yİ-ÜFE aylık değişim
oranları ile 1/11/2016tarihinden itibaren esas alınacak aylık oran
ekli tabloda (Ek:1) yer almaktadır.
Yİ-ÜFE
tutarlarının tespitinde kullanılacak olan Yİ-ÜFE aylık değişim oranlarının
eksi değer çıkması durumunda bu oranlar da hesaplamada eksi değer olarak
dikkate alınacaktır. Hesaplamaya konu döneme ilişkin olarak Yİ-ÜFE aylık
değişim oranlarının toplamı eksi değer olduğu takdirde alacak asılları
üzerinden hesaplanan fer’iler yerine alınması gereken Yİ-ÜFE tutarı sıfır
kabul edilecektir.
Örnek 1- 15/9/2016 vadeli
bir verginin Kanunun yayımı tarihi itibarıyla ödenmemiş olması hâlinde bu
vergiye %28,0934 oranında hesaplanması gereken gecikme zammı yerine Yİ-ÜFE
aylık değişim oranları toplamı aşağıdaki şekilde hesaplanacaktır.
Yİ-ÜFE Oranı
ve Hesaplanacak Süre
SÜRE
ESAS
ALINACAK ORAN (%)
16/9/2016 -
15/10/2016 için
Eylül ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,29
16/10/2016 -
15/11/2016 için
Ekim ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,84
16/11/2016 -
15/12/2016 için
Kasım ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/12/2016 -
15/1/2017 için
Aralık ayına
ait Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/1/2017 -
15/2/2017 için
Ocak ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/2/2017 -
15/3/2017 için
Şubat ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/3/2017 -
15/4/2017 için
Mart ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/4/2017 -
15/5/2017 için
Nisan ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/5/2017 -
15/6/2017 için
Mayıs ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/6/2017 -
15/7/2017 için
Haziran ayına
ait Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/7/2017 -
15/8/2017 için
Temmuz ayına
ait Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/8/2017 -
15/9/2017 için
Ağustos ayına
ait Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/9/2017 -
15/10/2017 için
Eylül ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/10/2017 -
15/11/2017 için
Ekim ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/11/2017 -
15/12/2017 için
Kasım ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/12/2017 -
15/1/2018 için
Aralık ayına
ait Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/1/2018 -
15/2/2018 için
Ocak ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/2/2018 -
15/3/2018 için
Şubat ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/3/2018 -
15/4/2018 için
Mart ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/4/2018 -
15/5/2018 için
Nisan ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
16/5/2018 -
17/5/2018 için
Mayıs ayına ait
Yİ-ÜFE oranı (2 gün)
[(0,35/100)/30x100]x2*
0,0234
TOPLAM
Yİ-ÜFE ORANI
7,4534
*Gecikme
zammının ay kesrine isabet eden günleri için Yİ-ÜFE tutarının
hesaplanmasında, ilgili ay Yİ-ÜFE aylık değişim oranı
30’a bölünmek suretiyle (Yİ-ÜFE aylık değişim oranı/100/30=) bulunacak
günlük oran kullanılacaktır. Bulunacak rakamın virgülden sonraki 6 hanesi
hesaplamalarda kullanılacak olup, 7 nci ve devam eden hanelerde
bir sayı bulunması hâlinde 6 ncı hane bir üst sayıya tamamlanacak
ve bulunan rakam 100 sayısı ile çarpılmak suretiyle günlük Yİ-ÜFE oranı
bulunacaktır. Bulunan günlük oran geçen gün sayısı ile çarpılarak ay
kesrine isabet eden toplam Yİ-ÜFE oranı bulunacaktır.
Toplam Yİ-ÜFE
aylık değişim oranı ile vergi aslı çarpılmak suretiyle gecikme zammı yerine
ödenmesi gereken Yİ-ÜFE tutarı hesaplanacaktır.
Bu tutar, vergi
aslı ile toplanarak madde hükmüne göre yapılandırılan alacak tutarı
bulunacaktır.
Örnek 2- 28/2/2017 vadeli
bir verginin Kanunun yayımı tarihi itibarıyla ödenmemiş olması hâlinde bu
vergiye %20,3939 oranında hesaplanması gereken gecikme zammı yerine toplam
Yİ-ÜFE oranı aşağıdaki şekilde hesaplanacaktır.
Yİ-ÜFE Oranı
ve Hesaplanacak Süre
SÜRE
ESAS
ALINACAK ORAN (%)
1/3/2017 -
31/3/2017 için
Şubat ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
1/4/2017 -
30/4/2017 için
Mart ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
1/5/2017 -
31/5/2017 için
Nisan ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
1/6/2017 -
30/6/2017 için
Mayıs ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
1/7/2017 -
31/7/2017 için
Haziran ayına
ait Yİ-ÜFE oranı
0,35
1/8/2017 -
31/8/2017 için
Temmuz ayına
ait Yİ-ÜFE oranı
0,35
1/9/2017 -
30/9/2017 için
Ağustos ayına
ait Yİ-ÜFE oranı
0,35
1/10/2017 -
31/10/2017 için
Eylül ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
1/11/2017 -
30/11/2017 için
Ekim ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
1/12/2017 -
31/12/2017 için
Kasım ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
1/1/2018 -
31/1/2018 için
Aralık ayına
ait Yİ-ÜFE oranı
0,35
1/2/2018 –
28/2/2018 için
Ocak ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
1/3/2018 -
31/3/2018 için
Şubat ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
1/4/2018 -
30/4/2018 için
Mart ayına ait
Yİ-ÜFE oranı
0,35
1/5/2018 -
17/5/2018 için
Nisan ayına ait
Yİ-ÜFE oranı (17 gün)
[(0,35/100)/30x100]x17
0,1989
TOPLAM
Yİ-ÜFE ORANI
5,0989
Toplam Yİ-ÜFE aylık
değişim oranı ile vergi aslı çarpılmak suretiyle gecikme zammı yerine
ödenmesi gereken Yİ-ÜFE tutarı hesaplanacaktır.
Bu tutar, vergi
aslı ile toplanarak madde hükmüne göre yapılandırılan alacak tutarı
bulunacaktır.
Yİ-ÜFE Tutarının Hesaplanmasında Esas Alınacak
Diğer Hususlar;
Gecikme zammının
günlük olarak hesaplanması gerektiği hallerde, bu sürelere uygulanması
gereken Yİ-ÜFE aylık değişim oranı da Seri:A Sıra No:1 Tahsilat
Genel Tebliğinde yapılan düzenlemeler çerçevesinde günlük olarak bulunacaktır.
6183 sayılı
Kanunun 51 inci maddesinde yer alan asgari gecikme zammı tutarı, gecikme
zammı yerine alınacak Yİ-ÜFE tutarı için de uygulanacaktır.
6183 sayılı
Kanunun 52 nci maddesine göre gecikme zammı tatbik süresini
durduran iflas ve aciz halleri söz konusu ise gecikme zammı uygulanmayan
süreye Yİ-ÜFE aylık değişim oranı da uygulanmayacak, bu hallerin varlığı
Yİ-ÜFE uygulanan süreyi de durduracaktır.
6183 sayılı
Kanunun 53 üncü maddesi uyarınca, belediye sınırları dışındaki köylerde
tahsildarlar tarafından tahsil edilen ve tahsildarın ilk uğradığı zaman
ödeme yapılmadığı takdirde %10 oranında uygulanan gecikme zammı yerine,
tahsildarın ilk uğradığı aydaki Yİ-ÜFE aylık değişim oranı uygulanacaktır.
2- Kanunun
Yayımı Tarihi İtibarıyla Kesinleşmiş ve Vadesi Geldiği Hâlde Ödenmemiş
Vergiler
Kanunun
2 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi
kapsamına, Kanunun kapsadığı dönemlere ilişkin kesinleşmiş olup,
Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihi (bu tarih dâhil)
itibarıyla vadesi geldiği hâlde ödenmemiş vergiler girmektedir.
Madde kapsamında
ödenecek alacak tutarının tespiti için vergi asıllarına;
- vade
tarihinden, Kanunun yayımı tarihine kadar geçen süre için gecikme zammı
yerine,
- daha önce
hesaplanmış gecikme faizi olması hâlinde, bu faizin hesaplandığı süre
dikkate alınarak, gecikme faizi yerine,
Yİ-ÜFE aylık
değişim oranları esas alınarak Yİ-ÜFE tutarı hesaplanacaktır.
Yİ-ÜFE tutarı,
vergi aslı ile toplanarak madde hükmüne göre yapılandırılan alacak tutarı
bulunacaktır.
Yapılandırılan
alacak tutarının, Kanunda öngörülen süre ve şekilde ödenmesi hâlinde vergi
aslına ilişkin gecikme zammı, gecikme faizi, vergi aslına bağlı vergi
cezaları ile bu cezalara uygulanan gecikme zamlarının tamamının tahsilinden
vazgeçilecektir.
Örnek 3- 26/10/2016 vadeli
7.200 TL katma değer vergisi süresinde ödenmemiştir. Bu Kanunun yayımı
tarihine kadar 1.885,01 TL gecikme zammı hesaplanmıştır. Kanunun yayımı
tarihi itibarıyla toplam borç tutarı 9.085,01 TL’dir.
Bu Kanundan
yararlanmak üzere başvuruda bulunulması hâlinde, vergi aslına uygulanan
gecikme zammı yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları kullanılarak Yİ-ÜFE
tutarı hesaplanacaktır.
Buna göre,
gecikme zammının hesaplandığı süre, gecikme zammı tutarı, gecikme zammı
yerine uygulanacak toplam Yİ-ÜFE oranı ve Yİ-ÜFE tutarı aşağıdaki şekilde
olacaktır.
Gecikme Zammı Hesaplanan
Süre
Alacak Aslı Tutarı
(TL)
Toplam Gecikme Zammı
Oranı
Gecikme Zammı Tutarı
(TL)
Toplam
Yİ-ÜFE Oranı
Yİ-ÜFE Tutarı
(TL)
27/10/2016 - 17/5/2018
7.200
%26,1807
1.885,01
%7,0357
506,57
Buna göre,
ödenecek tutar ile tahsilinden vazgeçilen alacak tutarı aşağıdaki gibi
olacaktır.
Ödenecek
Tutar
Katma Değer
Vergisi
:
7.200,00 TL
Yİ-ÜFE Tutarı
(Vergi Aslına Uygulanan Gecikme Zammı Yerine)
:
506,57 TL
TOPLAM
:
7.706,57 TL
Tahsilinden
Vazgeçilen Alacaklar
Vergi Aslına
Uygulanan Gecikme Zammı
:
1.885,01 TL
Yukarıda
belirtilen şekilde hesaplanan toplam 7.706,57 TL tutarın Kanunda öngörülen süre
ve şekilde ödenmesi hâlinde, toplam 1.885,01 TL tutarındaki alacağın
tahsilinden vazgeçilecektir.
Örnek 4- 2014
vergilendirme dönemine ilişkin olarak 25/3/2015 tarihine kadar
elektronik ortamda verilmesi gereken yıllık gelir vergisi beyannamesi
verilmemiştir. Yapılan inceleme sonucunda, 2014 dönemi için 63.000 TL gelir
vergisi tarh edilmesi ve bir kat vergi ziyaı cezası ile 1.300 TL
özel usulsüzlük cezası kesilmesi gerektiği tespit edilmiştir. Vergi/ceza
ihbarnamesi 25/5/2016 tarihinde mükellefe tebliğ edilmiştir.
İnceleme sonucu yapılan bu tarhiyat 24/6/2016 tarihinde tahakkuk
etmiş ve Kanunun yayımı tarihine kadar herhangi bir ödemede
bulunulmamıştır. Bu tarhiyata göre tahakkuk eden vergi,
vergi ziyaı cezası, özel usulsüzlük cezası, gecikme faizi ve
gecikme zamları şu şekildedir.
Gelir Vergisi
:
63.000,00 TL
Vergi Ziyaı Cezası
:
63.000,00 TL
Özel Usulsüzlük
Cezası
:
1.300,00 TL
Gecikme Faizi
:
10.584,00 TL
Vergi Aslına
Uygulanan Gecikme Zammı
:
19.198,68 TL
Vergi Ziyaı Cezasına
Uygulanan Gecikme Zammı
:
19.198,68 TL
TOPLAM
176.281,36 TL
Bu maddeden
yararlanmak üzere başvuruda bulunulması hâlinde, ödenecek tutar ile
tahsilinden vazgeçilen alacak tutarları aşağıdaki gibi olacaktır.
Vergi aslına
bağlı olmaksızın kesilmiş olan ve madde kapsamına giren vergi cezalarının
maddeden yararlanılarak ödenmek istenmesi hâlinde, Kanunun
2 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince bu
cezaların %50’sinin ödenmesi durumunda, cezanın geri kalan %50’sinin
tahsilinden vazgeçilecektir.
Vergi aslına
uygulanan gecikme faizi ve gecikme zammı ile vergi ziyaı cezasına
uygulanan gecikme zammı yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları kullanılarak,
Yİ-ÜFE tutarı hesaplanacaktır.
Buna göre, örnek
olayda gecikme faizinin hesaplandığı süre, gecikme faizi tutarı, bu
sürelere ilişkin toplam Yİ-ÜFE oranları ve Yİ-ÜFE tutarları aşağıda
gösterilmiştir.
Gecikme Faizi Hesaplanan
Süre
Alacak Aslı Tutarı
(TL)
Toplam Gecikme Faizi
Oranı
Gecikme Faizi Tutarı
(TL)
Toplam Yİ-ÜFE Oranı
Yİ-ÜFE Tutarı
(TL)
I. Taksit
1/4/2015 - 24/6/2016
31.500
%19,60
6.174
%5,35
1.685,25
II. Taksit
1/8/2015 - 24/6/2016
31.500
%14
4.410
%1,51
475,65
TOPLAM
63.000
10.584
2.160,90
Gecikme zammının
hesaplandığı süre, gecikme zammı tutarı, gecikme zammı yerine uygulanacak toplam
Yİ-ÜFE oranları ve Yİ-ÜFE tutarı aşağıdaki şekildedir.
Gecikme Zammı Hesaplanan
Süre
Alacak Aslı Tutarı
(TL)
Toplam Gecikme Zammı
Oranı
Gecikme Zammı Tutarı
(TL)
Toplam Yİ-ÜFE Oranı
Yİ-ÜFE Tutarı
(TL)
25/7/2016 - 17/5/2018
63.000
(Gelir V.)
%30.4741
19.198,68
%7,6391
4.812,63
25/7/2016 - 17/5/2018
63.000
(Vergi ZiyaıCezası)
%30.4741
19.198,68
-----
-----
Ödenecek
Tutar
Gelir Vergisi
:
63.000,00 TL
Özel Usulsüzlük
Cezası (1.300 x %50=)
:
650,00 TL
Yİ-ÜFE Tutarı (Gecikme
Faizi Yerine)
:
2.160,90 TL
Yİ-ÜFE Tutarı
(Vergi Aslına Uygulanan Gecikme Zammı Yerine)
:
4.812,63 TL
TOPLAM
:
70.623,53 TL
Tahsilinden
Vazgeçilen Alacaklar
Vergi Ziyaı Cezası
:
63.000,00 TL
Özel Usulsüzlük
Cezası (1.300 x %50=)
:
650,00 TL
Gecikme Faizi
:
10.584,00 TL
Vergi Aslına
Uygulanan Gecikme Zammı
:
19.198,68 TL
Vergi Ziyaı Cezasına
Uygulanan Gecikme Zammı
:
19.198,68 TL
TOPLAM
:
112.631,36 TL
Yukarıda belirtilen
şekilde hesaplanan toplam 70.623,53 TL’nin Kanunda öngörülen süre ve
şekilde ödenmesi durumunda, toplam 112.631,36 TL tutarındaki alacağın
tahsilinden vazgeçilecektir.
3- Kanunun
Yayımı Tarihi İtibarıyla Kesinleşmiş ve Ödeme Süresi Henüz Geçmemiş
Vergiler
7143
sayılı Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde,
Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihi itibarıyla (bu tarih
dâhil) kesinleştiği hâlde ödeme süresi henüz geçmemiş bulunan alacaklar
için de Kanun hükmünden yararlanılabileceği belirtilmiştir.
Buna
göre, muhtelif şekillerde kesinleşen ve Kanunun yayımı tarihi itibarıyla
ödeme süresi henüz geçmemiş olan alacaklar hakkında, aşağıda açıklanan
hususlar ve bu Tebliğin önceki bölümlerinde yer alan açıklamalar dikkate
alınarak işlem tesis edilecektir.
a) 213 sayılı
Kanunun Uzlaşma Hükümlerine Göre Kesinleşen Alacaklar
7143
sayılı Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihi itibarıyla
(bu tarih dâhil) 213 sayılı Kanunun gerek uzlaşma gerekse tarhiyat öncesi uzlaşma
hükümlerinden yararlanılarak uzlaşma sağlanmış ancak ödeme süresi henüz
geçmemiş borcu olan mükellefler, uzlaşma sonucu tahakkuk eden vergi ve ceza
tutarları ile hesaplanan gecikme faizleri dikkate alınarak Kanun
hükümlerinden yararlanabileceklerdir.
Örnek 5- 24/8/2017 tarihinde
verilmesi gereken katma değer vergisi beyannamesi süresinde verilmemiştir.
Mükellefin defter ve belgeleri üzerinde yapılan inceleme sonucu adına
50.000 TL katma değer vergisi tarh edilerek bir kat
vergi ziyaı cezası ile 1.400 TL özel usulsüzlük cezası kesilmesi
gerektiği tespit edilmiştir. Buna ilişkin vergi/ceza
ihbarnamesi 19/3/2018 tarihinde mükellefe tebliğ edilmiştir.
Mükellef, 16/4/2018 tarihinde
uzlaşma talebinde bulunmuş, 27/4/2018 tarihi uzlaşma günü olarak verilmiş ve
aynı gün varılan uzlaşma sonucuna göre, vergi dairesince aşağıda yazılı
tutarlar tahakkuk ettirilmiştir.
Katma Değer
Vergisi
:
30.000 TL
Vergi Ziyaı Cezası
:
10.000 TL
Özel Usulsüzlük
Cezası
:
1.400 TL
Gecikme
Faizi
:
3.360 TL
TOPLAM
:
44.760 TL
Mükellefin
Kanundan yararlanmak üzere başvuruda bulunması hâlinde, Kanunun yayımı
tarihi itibarıyla uzlaşma sonucu tahakkuk eden alacakların henüz ödeme
süresi geçmemiş (vade tarihi: 27/5/2018) olduğundan, Kanunun
2 nci maddesi hükmüne göre ödenecek tutar ile tahsilinden
vazgeçilen alacak tutarı aşağıdaki şekilde olacaktır.
Gecikme Faizi Hesaplanan
Süre
Alacak Aslı Tutarı
(TL)
Toplam Gecikme Faizi
Oranı
Gecikme Faizi Tutarı
(TL)
Toplam
Yİ-ÜFE Oranı
Yİ-ÜFE Tutarı
(TL)
27/8/2017-27/4/2018
30.000
%11.20
3.360
%2,80
840
Ödenecek
Tutar
Katma Değer
Vergisi
:
30.000 TL
Özel Usulsüzlük
Cezası (1.400 x %50=)
:
700 TL
Yİ-ÜFE Tutarı (Gecikme
Faizi Yerine)
:
840 TL
TOPLAM
:
31.540 TL
Tahsilinden
Vazgeçilen Alacaklar
Vergi Ziyaı Cezası
:
10.000 TL
Özel Usulsüzlük
Cezası (1.400 x %50=)
:
700 TL
Gecikme Faizi
:
3.360 TL
TOPLAM
:
14.060 TL
Yukarıda belirtilen
şekilde hesaplanan toplam 31.540 TL’nin Kanunda öngörülen süre ve şekilde
ödenmesi durumunda, toplam 14.060 TL tutarındaki alacağın tahsilinden
vazgeçilecektir.
b) 213 sayılı
Kanunun 376 ncı Maddesinden Yararlanılarak Ödenecek Alacaklar
213 sayılı Kanun
uyarınca kesilmiş olan vergi cezaları için anılan Kanunun
376 ncı maddesi hükmü uyarınca indirim talebinde bulunulan ancak,
7143 sayılı Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihi
itibarıyla (bu tarih hariç) dava açma süresi geçmiş, henüz ödeme süresi
geçmemiş bulunan alacaklar için indirimli ceza tutarları dikkate alınarak
Kanun hükümlerinden yararlanılabilecektir.
Bu safhada
bulunan alacaklar için, 213 sayılı Kanunun 376 ncı maddesine göre
indirimli olarak tahakkuk ettirilen cezanın vergi aslına bağlı olmayan bir
ceza ya da iştirak nedeniyle kesilen vergi ziyaı cezası olması
durumunda ödenecek ceza tutarının 7143 sayılı Kanunun
2 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi hükmüne göre
indirilmiş tutar üzerinden hesaplanmasına dikkat edilecektir.
Örnek 6- 2017
yılına ilişkin belge basım görevi ile ilgili bildirim ödevini yerine
getirmeyen matbaa işletmecisine 800 TL’lik özel usulsüzlük cezası kesilmiş
ve vergi/ceza ihbarnamesi 7/4/2018 tarihinde tebliğ edilmiştir.
Mükellef söz konusu vergi cezası için 213 sayılı Kanunun
376 ncı maddesi hükmünden yararlanmak üzere dava açma süresinin
son günü olan 7/5/2018tarihinde vergi dairesine müracaat etmiştir.
Vergi dairesince
mükellefin talebi üzerine cezanın yarısı indirilerek, kalan 400 TL özel
usulsüzlük cezası tahakkuk ettirilmiş ve mükellefe
cezayı 7/6/2018 tarihine kadar ödemesi gerektiği bildirilmiştir.
Kanunun yayımı
tarihi itibarıyla ödeme süresi henüz geçmemiş olan bu alacağa ilişkin
Kanundan yararlanmak üzere başvuruda bulunulması hâlinde, 213 sayılı
Kanunun 376 ncı maddesi çerçevesinde hesaplanan 400 TL özel
usulsüzlük cezası, 7143 sayılı Kanun hükümlerine göre %50 oranında
indirilerek tahsil edilecektir. Söz konusu cezanın %50’sine isabet eden
(400 x %50=)200 TL’nin Kanunda öngörülen süre ve şekilde ödenmesi
hâlinde, özel usulsüzlük cezasından kalan 200 TL’nin tahsilinden
vazgeçilecektir.
c) 213 sayılı
Kanunun 371 inci Maddesinde Yer Alan Pişmanlık Hükümlerine Göre Beyan
Edilen Matrahlar Üzerinden Tahakkuk Eden Alacaklar
7143 sayılı
Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihi itibarıyla (bu tarih
hariç) pişmanlık hükümlerine göre tahakkuk eden ve henüz 15 günlük ödeme
süresi geçmemiş olan alacaklar için Kanun hükümlerinden
yararlanılabilecektir. Bu takdirde, pişmanlık zammı yerine Kanunun yayımı
tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları kullanılarak Yİ-ÜFE tutarı
hesaplanacaktır.
Ancak, 7143
sayılı Kanun hükümlerine göre ödeme yapılmamış olması hâlinde pişmanlık
hükümlerinin ihlal edilmiş sayılacağı tabiidir. Dolayısıyla, kısmen
pişmanlık ihlali olamayacağından borçlular ödedikleri tutar kadar Kanun
hükmünden yararlanamayacaktır.
213 sayılı
Kanunun pişmanlık hükümlerine göre tahakkuk eden ve Kanunun yayımı tarihi
itibarıyla 371 inci maddede öngörülen 15 günlük ödeme süresinde ödenmemiş
olan vergiler için pişmanlık hükümleri ihlal edilmiş olacak ve 7143 sayılı
Kanunun 3 üncü maddesinin beşinci fıkrası ve 4 üncü maddesinin üçüncü
fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla vergi asılları ve bunlara
hesaplanan gecikme faizi/gecikme zammı Kanunun 2 nci maddesi kapsamında
yapılandırılacaktır.
Kanunun yayımı tarihinden
önce pişmanlık talebi ile verilip, ödeme yönünden şartların ihlal edildiği
beyannameler ile kendiliğinden verilen beyannameler için kesilen ve bu
Kanunun yayımı tarihi itibarıyla dava açma süresi geçmemiş olan
vergi cezaları için Kanunun 3 üncü maddesinde açıklanan hükümlere göre
işlem yapılması gerekmekte olup, vergi aslına bağlı vergi cezaları ile
ilgili yapılacak işlemler bu Tebliğin (IX/5) bölümündeki açıklamalara göre
tesis edilecektir.
Kanunun yayımı tarihinden
önce pişmanlık talebi ile verilip, ödeme yönünden şartların ihlal edildiği
beyannameler ile kendiliğinden verilen beyannameler için kesilen veya
kesilecek olan ve bu Kanunun yayımı tarihi itibarıyla tebliğ
edilmemiş olan vergi cezaları için Kanunun 4 üncü maddesinde açıklanan
hükümlere göre işlem yapılması gerekmekte olup, vergi aslına bağlı vergi
cezaları ile ilgili yapılacak işlemler bu Tebliğin (IX/5) bölümündeki
açıklamalara göre tesis edilecektir.
Örnek 7- Temmuz/2017
vergilendirme dönemine ilişkin elektronik ortamda verilmesi gereken katma
değer vergisi beyannamesi 14/5/2018 tarihinde pişmanlıkla
verilmiş, bunun üzerine 15.000 TL vergi tahakkuk etmiş ve alacağın vadesi
29/5/2018 tarihi olarak oluşmuştur. Ayrıca, beyannamenin süresinde verilmemesi
nedeniyle 1.400 TL tutarında özel usulsüzlük cezası kesilerek aynı gün
mükellefe tebliğ edilmiştir.
Kanunun yayımı
tarihi itibarıyla ödeme süresi henüz geçmemiş olan bu alacağa ilişkin
maddeden yararlanmak üzere başvuruda bulunulması hâlinde, madde hükmüne
göre ödenecek tutar ile tahsilinden vazgeçilen alacak tutarı aşağıdaki gibi
olacaktır.
Pişmanlık Zammı
Hesaplanan Süre*
Alacak Aslı Tutarı
(TL)
Pişmanlık
Zammı
Oranı
Pişmanlık
Zammı Tutarı
(TL)
Yİ-ÜFE
Hesaplanacak
Süre
Toplam Yİ-ÜFE Oranı
Yİ-ÜFE Tutarı
(TL)
27/8/2017-
17/5/2018
15.000
%12,60
1.890
27/8/2017-
17/5/2018
%3,15
472,50
* Pişmanlık
zammının hesabında Kanunun yayımı tarihi esas alınmıştır.
Ödenecek
Tutar
Katma Değer
Vergisi
:
15.000,00 TL
Damga Vergisi
:
38,80 TL
Yİ-ÜFE Tutarı
(Pişmanlık Zammı Yerine)
:
472,50 TL
TOPLAM
:
15.511,30 TL
Tahsilinden
Vazgeçilen Alacaklar
Pişmanlık Zammı
(Katma Değer Vergisi için)
:
1.890,00 TL
Yukarıda belirtilen
15.511,30 TL’nin Kanunda öngörülen süre ve şekilde ödenmesi hâlinde, 1.890
TL’nin tahsilinden vazgeçilecektir.
Mükellefe
kesilmiş olan 1.400 TL tutarındaki özel usulsüzlük cezasına ilişkin
vergi/ceza ihbarnamesinin 14/5/2018tarihinde tebliğ edilmiş olması ve
7143 sayılı Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihi itibarıyla 30 günlük dava
açma süresinin geçmemiş olması nedeniyle bu ceza için Kanunun 3 üncü
maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendi hükmünden yararlanılması mümkün
bulunmaktadır.
Mükellefçe,
yapılandırılan tutarın tamamının 7143 sayılı Kanun hükümlerine göre
ödenmemesi hâlinde, pişmanlık hükümleri ihlal edilmiş sayılacak ve Kanun
hükmünden yararlanılamayacaktır.
ç) 213 sayılı
Kanun Uyarınca İkmalen, Re’sen ya da İdarece Yapılan
Tarhiyata İlişkin Olarak Dava Açılmaksızın Kesinleşen Alacaklar
İkmalen, re’sen ya
da idarece tarh edilmiş ve Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihi
itibarıyla dava açılmaksızın kesinleşmiş ancak ödeme süresi henüz geçmemiş
bulunan alacaklar için tarhiyata ilişkin vergi/ceza ihbarnamelerinde
belirtilen tutar ve hesaplanan gecikme faizi dikkate alınarak Kanunun
2 nci maddesi hükmünden yararlanılabilecektir.
4- Kanunun
Yayımı Tarihinden Önce Asılları Kısmen ya da Tamamen Ödenmiş Olan Vergiler
7143 sayılı
Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihinden önce asılları kısmen ya
da tamamen ödenmiş olan alacaklar Kanunun 2 nci maddesinin
birinci fıkrasının (a) bendi hükmüne göre yapılandırılacaktır.
Buna göre,
Kanunun yayımı tarihinden önce asılları kısmen ya da tamamen
ödenmiş olan vergilerle ilgili olarak aşağıdaki şekilde işlem yapılacaktır.
a) Asılları
Kısmen Ödenmiş Olan Vergiler
Asılları kısmen
ödenmiş olan vergilerin ödenmemiş kısmına,
- vade tarihinden
Kanunun yayımı tarihine kadar hesaplanacak gecikme zammı yerine,
- daha önce
hesaplanmış gecikme faizi olması hâlinde, gecikme faizinin hesaplandığı
süre dikkate alınarak gecikme faizi yerine,
Yİ-ÜFE tutarı
hesaplanacaktır.
Bu tutar,
ödenmemiş vergi aslı ile toplanarak madde hükmüne göre yapılandırılan
alacak tutarı bulunacaktır.
Yapılandırılan
alacak tutarının, Kanunda öngörülen süre ve şekilde ödenmesi hâlinde vergi
aslına uygulanan gecikme faizi, gecikme zammı ve vergi aslına bağlı cezalar
ile bu cezalara uygulanan gecikme zamlarının tamamının tahsilinden
vazgeçilecektir.
Asılları kısmen
ödenmiş vergilerin, ödenmiş kısmına isabet eden gecikme zammı ve gecikme
faizinin ödenmemiş olması hâlinde ise aşağıdaki (b) bölümünde yer alan
açıklamalara göre işlem yapılacaktır.
b) Asılları
Tamamen Ödenmiş Vergilere İlişkin Gecikme Faizi ve Gecikme Zammı
7143 sayılı
Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihinden önce asılları tamamen
ödenmiş vergiler üzerinden hesaplanmış gecikme zammı ve gecikme faizleri;
- verginin vade
tarihinden ödendiği tarihe kadar geçen süre için hesaplanan gecikme zammı
yerine,
- vergiye gecikme
faizinin hesaplandığı süre dikkate alınarak, gecikme faizi yerine,
Yİ-ÜFE tutarı
hesaplanacaktır.
Yİ-ÜFE tutarının,
Kanunda öngörülen süre ve şekilde ödenmesi hâlinde vergi aslına uygulanan
gecikme faizi, gecikme zammı ve vergi aslına bağlı cezalar ile bu cezalara
uygulanan gecikme zamlarının tamamının tahsilinden vazgeçilecektir.
Diğer taraftan,
Kanunun yayımı tarihinden önce vergi aslının, vergi aslına uygulanan
gecikme zammının, gecikme faizinin ve vergi cezalarının ödenmiş olması,
başka bir ifadeyle, ödenmemiş kısmın sadece vergi cezasına uygulanan
gecikme zammından ibaret olması hâlinde, herhangi bir şart aranmaksızın
vergi cezalarına uygulanan gecikme zammının tahsilinden vazgeçilecektir.
c) Asılları
Tamamen Ödenmiş Vergilere İlişkin Gecikme Faizi ve Gecikme Zamlarından,
Kanunun Yayımı Tarihinden Önce Kısmen Tahsil Edilenler
Asılları tamamen
ödenmiş vergilere ilişkin gecikme faizi ve gecikme zamlarından, Kanunun
yayımı tarihinden önce kısmen tahsilat yapılmışsa,
- verginin vade
tarihinden ödendiği tarihe kadar geçen süre için hesaplanan gecikme zammı
yerine,
- vergiye gecikme
faizinin hesaplandığı süre dikkate alınarak, gecikme faizi yerine,
Yİ-ÜFE tutarı
hesaplanacaktır.
Ödenmiş gecikme
faizi/gecikme zammı tutarının, hesaplanan Yİ-ÜFE tutarından fazla olması
hâlinde herhangi bir tahsilat yapılmayacak, kalan gecikme
faizi/gecikme zammının tahsilinden vazgeçilecektir. Bununla birlikte,
tahsil edilmiş gecikme faizi ve gecikme zammından red ve iade yapılmayacaktır.
Ödenmiş gecikme
faizi/gecikme zammı tutarının, hesaplanan Yİ-ÜFE tutarından az olması
hâlinde ise ödenecek tutar, Yİ-ÜFE tutarından ödenmiş olan gecikme
faizi/gecikme zammı çıkartılmak suretiyle tespit edilecektir. Bu şekilde
belirlenen tutarın Kanunda öngörülen süre ve şekilde ödenmesi hâlinde,
kalan gecikme faizi/gecikme zammının tahsilinden vazgeçilecektir.
Örnek 8- Temmuz,
Ağustos, Eylül /2016 vergilendirme dönemine ilişkin 8.200 TL geçici vergi
tahakkuk etmiştir. Ancak, mükellef 17/11/2016 vadeli geçici vergi
borcunu ödememiştir. Söz konusu vergi borcu mükellefin yıllık gelir vergisi
beyannamesini, beyanname verme süresi içinde vermesi
nedeniyle, 1/3/2017 tarihi itibarıyla terkin edilmiş ve 390,35 TL
gecikme zammı hesaplanmıştır.
Mükellefin
gecikme zammı borcuna karşılık vergi
dairesince 10/4/2017 tarihinde 90 TL tahsilat yapılmıştır.
Mükellefin, 7143
sayılı Kanundan yararlanmak için başvuruda bulunması hâlinde geçici
verginin vade tarihinden terkin edildiği tarihe kadar geçen süre için
hesaplanan gecikme zammı tutarı yerine Yİ-ÜFE tutarı hesaplanacaktır.
Bu durumda
uygulanacak toplam Yİ-ÜFE oranı %1,1904’tür.
Toplam Yİ-ÜFE
tutarı ise (8.200 x %1,1904=)97,61 TL olacaktır.
Mükellefin
gecikme zammına karşılık hiç ödeme yapmamış olması hâlinde, Kanun hükmünden
yararlanmak için ödemesi gereken tutar 97,61 TL’dir.
Ancak,
mükelleften Kanunun yayımı tarihinden önce gecikme zammına karşılık 90
TL tahsilat yapıldığından, 7143 sayılı Kanuna göre ödemesi
gereken Yİ-ÜFE tutarından, daha önce ödenen gecikme zammı tutarı çıkarılarak
tahsili gereken Yİ-ÜFE tutarı bulunacaktır.
Buna göre,
ödenecek Yİ-ÜFE tutarı; (97,61 - 90=)7,61 TL’dir.
Mükellefin bu
tutarı Kanunda öngörülen süre ve şekilde ödemesi hâlinde gecikme zammından kalan
(390,35 - 90=)300,35 TL’nin tahsilinden vazgeçilecektir.
5- Sadece
Vergi Aslına Bağlı Vergi Cezası ve Buna İlişkin Gecikme Zammından İbaret
Borçlar
7143 sayılı
Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihi itibarıyla ödenmemiş borcun
sadece vergi aslına bağlı kesilen cezalardan olması durumunda bu Tebliğin
(IX/5-b) bölümünde yapılan açıklamalara göre işlem yapılacaktır.
6- Bir
Vergi Aslına Bağlı Olmaksızın Kesilmiş Olan Vergi Cezaları
7143 sayılı
Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca, 31/3/2018 tarihinden
(bu tarih dâhil) önce yapılan tespitlere ilişkin olarak kesilmiş olan vergi
aslına bağlı olmayan vergi cezaları, Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihi
itibarıyla kesinleşmiş ve vadesi geldiği hâlde ödenmemiş ya da ödeme süresi
henüz geçmemiş olması hâlinde anılan bent kapsamında
yapılandırılabilecektir.
Bu durumda, vergi
aslına bağlı olmayan vergi cezalarının (I. ve II. derece usulsüzlük
cezaları ile özel usulsüzlük cezaları) %50’sinin Kanunda belirtilen süre ve
şekilde tamamen ödenmesi şartıyla cezaların kalan %50’sinin tahsilinden
vazgeçilecektir.
Kanunun yayımı
tarihinden önce bu cezalara karşılık kısmi ödeme yapılmış olması hâlinde
ödenmemiş kısım için bu Kanundan yararlanılacaktır.
Örnek 9- Mükellefe,
yaptığı satışa ilişkin fatura vermemesinden dolayı 210 TL özel usulsüzlük
cezası kesilmiş ve vergi/ceza ihbarnamesi 11/12/2017 tarihinde
tebliğ edilmiştir. Kesilen ceza itirazsız kesinleşmiştir.
Mükellefin, 7143
sayılı Kanundan yararlanmak için başvuruda
bulunması hâlinde 210 TL özel usulsüzlük
cezasının %50’sine isabet eden (210 x %50=)105 TL ödemesi gerekecektir. Söz
konusu tutarın Kanunda öngörülen süre ve şekilde ödenmesi hâlinde
kalan 105 TL özel usulsüzlük cezasının tahsilinden vazgeçilecektir.
7- İştirak
Nedeniyle Kesilen Vergi Ziyaı Cezaları
7143 sayılı
Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi
uyarınca iştirak nedeniyle kesilen, Kanunun
yayımlandığı 18/5/2018 tarihi itibarıyla kesinleşmiş ve vadesi
geldiği hâlde ödenmemiş ya da ödeme süresi henüz geçmemiş vergi cezalarının
%50’si ve bu tutara gecikme zammı yerine, bu
Kanunun yayımı tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas
alınarak hesaplanacak tutarın; Kanunda belirtilen süre ve şekilde tamamen
ödenmesi şartıyla cezaların kalan %50’sinin ve bu cezalara bağlı gecikme
zamlarının tamamının tahsilinden vazgeçilecektir.
Kanunun yayımı
tarihinden önce bu cezalardan kısmen ödeme yapılmış ise kalan tutar
üzerinden Kanundan yararlanılabilecektir.
8- İhtirazi Kayıtla
Beyan Edilen Vergiler
7143 sayılı
Kanunun 2 nci maddesinin üçüncü
fıkrasında, ihtirazi kayıtla verilen beyannameler üzerine
tahakkuk etmiş olan vergiler hakkında, maddenin birinci fıkrasının (a)
bendi hükmünün uygulanacağı belirtilmiştir.
Buna göre,
Kanunun yayımı tarihi itibarıyla ihtirazi kayıtla beyan edilmiş
ancak ödenmemiş vergiler dava konusu yapılıp yapılmadığına bakılmaksızın
Kanunun 2 nci maddesi kapsamında yapılandırılacaktır. Bu
takdirde, ihtilafa ilişkin yargı mercilerince verilmiş kararlar dikkate
alınmadan mükelleflerin beyanı üzerine tahakkuk eden tutar esas alınarak
Kanun hükmünden yararlanılacaktır.
Ayrıca, alacağa
ilişkin açılmış olan davalardan vazgeçilmesi gerektiği tabiidir.
9- Motorlu
Taşıtlar Vergisine İlişkin Yapılacak İşlemler
7143 sayılı
Kanunun 2 nci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca, Kanun
kapsamında ödenecek olan motorlu taşıtlar vergisi ve bu vergiye bağlı
gecikme faizi ve gecikme zammı yerine bu Kanunun yayımı tarihine
kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın ait
olduğu taşıt için, Kanun hükümlerinin ihlal edilmemiş olması koşuluyla, 197
sayılı Kanunun 13 üncü maddesinin (d) fıkrası hükmü uygulanmadan, taksit
ödeme süresi sonuna kadar fenni muayene yapılmasına ve uçuşa elverişli
belgesi verilmesine imkân sağlanmaktadır.
Ancak, taşıtın
satış ve devri hâlinde taksitlendirilen borcun tamamının ödenmesi şartının
aranılacağı tabiidir.
10- 5736
sayılı Kanuna Göre Uzlaşılmış Alacaklar
7143 sayılı
Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi
ile 20/2/2008 tarihli ve 5736 sayılı Bazı Kamu Alacaklarının
Uzlaşma Usulü ile Tahsili Hakkında Kanunun 1 ve 2 nci maddeleri
gereğince ödenmesi gerektiği hâlde Kanunun yayımı tarihine kadar ödenmemiş
olan tutarların Kanunun 2 nci maddesi kapsamında
yapılandırılabileceği hüküm altına alınmıştır.
5736 sayılı Kanun
kapsamında taksitlendirilen alacaklardan 7143 sayılı Kanunun
yayımı tarihi itibarıyla ödenmemiş olanlar Kanunun
2 nci maddesine göre yapılandırılacak ve ödenecek tutarın
tespitinde, alacak asıllarına 5736 sayılı Kanunun 1 inci maddesinin altıncı
fıkrası gereğince ödemede gecikilen her ay ve kesri için aylık olarak
uygulanması gereken;
- %5 zammın
yerine ilgili aylara ait Yİ-ÜFE aylık değişim oranları,
- 5736 sayılı
Kanunda öngörülen ve taksitlere %5 zammın uygulandığı süreden sonra
gecikilen süre için 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre hesaplanması
gereken gecikme zammı yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları,
esas alınarak
Yİ-ÜFE tutarı hesaplanacaktır.
7143 sayılı
Kanuna göre; 5736 sayılı Kanunun 1 ve 2 nci maddeleri uyarınca
ödenecek taksitlere ilk taksit ödeme süresinin başlangıç tarihinden
itibaren her ay ve kesri için ayrı ayrı binde iki oranında
hesaplanan faiz için herhangi bir Yİ-ÜFE tutarı hesaplanmayacaktır. Binde
iki oranında hesaplanan tutar, 7143 sayılı Kanunun 2 nci maddesinin
birinci fıkrasının (d) bendi gereğince, Kanun kapsamında yapılandırılan
borcun Kanunda öngörülen süre ve şekilde ödenmesi şartıyla terkin
edilecektir.
Diğer taraftan,
5736 sayılı Kanunun 1 inci maddesi kapsamında uzlaşılarak tahakkuk
ettirilen ve taksitler hâlinde vadelendirilen alacak tutarı
içinde yer alan vergi aslı ve gecikme faizi Kanun kapsamında
yapılandırılacak ve varsa vergi cezaları hakkında da 7143 sayılı
Kanun hükümleri uygulanacaktır.
11- Kanun
Kapsamındaki İdari Para Cezaları
7143 sayılı
Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (c)
bendinde; 31/3/2018 tarihinden (bu tarih dâhil) önce verilen ve
Kanunun yayımı tarihi itibarıyla kesinleşmiş olup vadesi geldiği hâlde
ödenmemiş olan ya da ödeme süresi henüz geçmemiş bulunan ve Kanunun 1 inci
maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında olan idari para
cezalarının yapılandırma usulü belirlenmiştir.
Buna göre, Kanun
kapsamında yapılandırılması mümkün olan askerlik, seçim, nüfus, trafik,
karayolu taşıma, otoyollar ve köprülerden ihlalli geçiş idari para cezaları
ile Radyo ve Televizyon Üst Kurulu tarafından verilmiş olan idari para
cezalarından, 31/3/2018 tarihinden (bu tarih dâhil) önce verilmiş
olan ve bu Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihi itibarıyla kesinleşmiş
olup vadesi geldiği hâlde ödenmemiş olan ya da ödeme süresi henüz geçmemiş
bulunanların asıllarının tamamı ile bunlara bağlı faiz, gecikme faizi,
gecikme zammı gibi fer’i amme alacakları yerine, Kanunun yayımı tarihine
kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın; ödenmemiş
alacağın sadece fer’i alacaktan ibaret olması hâlinde fer’i alacak yerine
Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın, Kanunda
belirtilen süre ve şekilde tamamen ödenmesi şartıyla cezaya
bağlı fer’ilerin tamamının tahsilinden vazgeçilecektir.
Madde kapsamında
yapılandırılması mümkün olan idari para cezalarından;
- 2918 sayılı
Kanuna göre verilen ve süresinde ödenmeyen idari para cezalarına, vade
tarihinden ödendiği tarihe kadar;
- 4925 sayılı
Kanuna göre verilen ve süresinde ödenmemiş olan idari para cezalarından,
anılan Kanunda değişiklik yapan 5728 sayılı Kanunun yürürlüğe
girdiği 8/2/2008 tarihinden önce (bu tarih hariç) verilmiş
olanlara vade tarihinden 8/2/2008 tarihine kadar (bu tarih hariç),
geçen her ay
ve kesri için aylık %5 oranında faiz hesaplanması ve hesaplanan faiz
tutarının da cezanın iki katınıgeçmemesi gerekmektedir.
7143 sayılı Kanun
kapsamında trafik ve karayolu taşıma idari para cezalarının
yapılandırılmasında aylık %5 oranında hesaplanacak faiz yerine Kanunun
yayımı tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak Yİ-ÜFE
tutarı hesaplanacaktır. Ancak, hesaplanan Yİ-ÜFE tutarı da ilgili Kanun
gereğince idari para cezasının iki katını geçemeyecektir.
2918 sayılı
Kanunun 31/7/2004 tarihinde yürürlüğe giren 5228 sayılı Kanunla
değişmeden önceki 115 inci maddesi hükmüne göre, ilgilisine tebliğ
tarihinden itibaren on gün içinde ödenmeyen trafik idari para cezaları iki
katına çıkarak ödeme süresi on gün daha uzamakta ve bu süre içinde de
ödenmeyen trafik idari para cezaları üç katına çıkmaktaydı. 5228 sayılı
Kanunun yürürlüğünden önce verildiği hâlde 7143 sayılı Kanunun
yayımı tarihine kadar ödenmemiş olan trafik idari para cezalarının
yapılandırılmasında herhangi bir fer’i alacak bulunmadığından, bu alacak üzerinden
Yİ-ÜFE tutarı hesaplanmayacak ve yapılandırmada üç katına çıkmış tutar esas
alınacaktır. Aynı şekilde 4925 sayılı Kanunun 5228 sayılı Kanunla
değişmeden önceki 29 uncu maddesi hükmüne göre üç katına çıkmış karayolu
taşıma idari para cezaları için de üç katına çıkan tutar üzerinden maddeden
yararlanılabilecektir.
7143 sayılı Kanun
kapsamına giren idari para cezalarına ilişkin tutanakların ilgili vergi
dairelerine intikal etmemiş olması hâlinde, borçlular vergi dairelerine
idari yaptırım karar tutanaklarını ibraz ederek başvuruda bulunabilecek ve
bu başvurular üzerine söz konusu idari para cezaları madde kapsamında
yapılandırılacaktır.
Örnek 10- 28/6/2017 vadeli
206 TL tutarlı trafik idari para cezasının, Kanundan yararlanılmak
suretiyle ödenmesi durumunda ödenmesi gereken alacak tutarı ile tahsilinden
vazgeçilen alacak tutarı şu şekilde olacaktır.
Faiz Hesaplanan Süre
İdari Para Cezası Tutarı
(TL)
Faiz Oranı
Faiz Tutarı
(TL)
Toplam
Yİ-ÜFE Oranı
Yİ-ÜFE Tutarı
(TL)
29/6/2017-
17/5/2018
206
%55
113,30
%3,85
7,93
Ödenecek
Tutar
İdari Para
Cezası Aslı
:
206,00 TL
Yİ-ÜFE Tutarı
(Faiz Yerine)
:
7,93 TL
TOPLAM
:
213,93 TL
Tahsilinden
Vazgeçilen Alacak
Faiz
:
113,30 TL
Yukarıda belirtilen
şekilde hesaplanan toplam 213,93 TL’nin Kanunda öngörülen süre ve şekilde
ödenmesi durumunda, toplam 113,30 TL tutarındaki faizin tahsilinden
vazgeçilecektir.
12- 6183
sayılı Kanun Kapsamında Takip Edilen Diğer Alacaklar
7143 sayılı
Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinde,
vergiler ile Kanun kapsamına giren idari para cezaları dışında kalan ve bu
Tebliğin (I/A-1-c) bölümünde belirtilen amme alacaklarının
yapılandırılmasına ilişkin hükümlere yer verilmiştir.
Madde hükmüne
göre, Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihi itibarıyla
kesinleşmiş olup vadesi geldiği hâlde ödenmemiş ya da ödeme
süresi henüz geçmemiş bulunan asli alacakların ödenmemiş kısmının tamamı
ile bu alacaklara bağlı faiz, cezai faiz, gecikme faizi, gecikme zammı gibi
fer’i amme alacakları yerine Kanunun yayımı tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık
değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın, Kanunda öngörülen süre
ve şekilde ödenmesi şartıyla bu alacaklara uygulanan faiz, cezai faiz,
gecikme faizi, gecikme zammı gibi fer’i amme alacaklarının tamamının
tahsilinden vazgeçilecektir.
Kanunun yayımı
tarihinden önce ödenmemiş olan alacağın sadece fer’i alacaktan ibaret
olması hâlinde ise fer’i alacak yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas
alınarak hesaplanacak tutarın Kanunda öngörülen süre ve şekilde ödenmesi
şartıyla madde hükmünden yararlanılacak ve faiz, cezai faiz, gecikme faizi,
gecikme zammı gibi fer’i amme alacaklarının tamamının tahsilinden
vazgeçilecektir.
Söz konusu bent
kapsamına giren alacak asıllarının Kanunun yayımı tarihinden önce kısmen
veya tamamen ödenmiş olması hâlinde yapılandırılacak tutar bu Tebliğin
(II/B-4) bölümüne göre tespit edilecektir.
Bu bölümde yer
verilen alacaklara yönelik olarak Kanundan yararlanılmak istenildiği takdirde
dava açılmaması, dava açılmış olması hâlinde davalardan vazgeçilmesi ve
kanun yollarına başvurulmaması şarttır.
Söz konusu
alacakların dava konusu yapılmış olması ve bu davalarda yargı mercilerince
alacağın tutarını etkileyen bir karar verilmiş olması hâlinde de madde
hükmünden ilk aşamada istenilen tutar üzerinden yararlanılacaktır.
Örnek
11- Yurtdışından 9 ay vadeli ihracatın finansmanı
için 17/3/2015 tarihinde kredi kullanan mükelleften teşvik
mevzuatı gereğince kaynak kullanımını destekleme fonu kesintisi
yapılmamıştır.
İhracat
taahhüdünü süresi içinde kapatan mükellefin taahhüt kapatılmasında
kullanılan gümrük beyannamelerinin gerçeğe uygun olmadığının anlaşılması
üzerine ilgili banka tarafından 15.000 TL kaynak kullanımını destekleme
fonu kesintisi takip ve tahsil edilmek üzere mükellefin bağlı olduğu vergi
dairesine 1/8/2016 tarihinde bildirilmiştir. Vergi dairesince
yapılan tebliğ üzerine vadesi 18/9/2016 tarihi olan kaynak
kullanımını destekleme fonu kesintisi ile kredi kullanım tarihinden vade
tarihine kadar hesaplanan cezai faiz için Kanunun yayımı tarihine kadar
herhangi bir ödemede bulunulmamıştır.
Mükellefin,
Kanundan yararlanmak üzere bağlı olduğu vergi dairesine başvurması hâlinde,
kaynak kullanımını destekleme fonu kesintisi aslına;
- Kredi kullanım
(17/3/2015) tarihinden vade tarihine kadar geçen süre için hesaplanan cezai
faiz yerine,
- Vade tarihinden
Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihine kadar (bu tarih hariç)
geçen süre için hesaplanan gecikme zammı yerine
Yİ-ÜFE aylık
değişim oranları kullanılarak Yİ-ÜFE tutarı hesaplanacaktır.
Buna göre, kaynak
kullanımını destekleme fonu kesintisi ile cezai faiz ve gecikme zammı
yerine uygulanacak Yİ-ÜFE tutarları aşağıdaki şekilde olacaktır.
Cezai Faizin
Hesaplandığı Süre
KKDF Tutarı
(TL)
Cezai Faiz
(TL)
Toplam
Yİ-ÜFE Oranı
Yİ-ÜFE Tutarı
(TL)
17/3/2015 - 17/9/2016
15.000
4.075,89
%7,5397
1.130,96
Örnek olayın
meydana geldiği dönemde yıllık cezai faiz
oranı; 4/12/1984 tarihli ve 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt
Faizine İlişkin Kanunun 1 inci maddesinde yer alan kanuni faiz
oranlarının 2 katıdır. Hesaplamalarda, kredi kullanım tarihinden alacağın
vade tarihine kadar yürürlükte olan kanuni faiz oranlarının 2 katı esas
alınarak geçen gün sayıları üzerinden basit faiz hesaplama metodu
kullanılmaktadır. 17/3/2015 tarihinden 17/9/2016 tarihine kadar
geçen süre için faiz tutarı [15.000 x 551 x (9x2)]/36500=4.075,89 TL’dir.
Gecikme Zammının
Hesaplandığı Süre
KKDF Tutarı
(TL)
Toplam Gecikme Zammı
Oranı
Gecikme Zammı Tutarı
(TL)
Toplam
Yİ-ÜFE Oranı
Yİ-ÜFE Tutarı
(TL)
19/9/2016-17/5/2018
15.000
% 27,9543
4.193,15
%7,4193
1.112,90
Ödenecek tutar
ile tahsilinden vazgeçilen alacak tutarı:
Ödenecek
Tutar
Kaynak
Kullanımını Destekleme Fonu Kesintisi
:
15.000,00 TL
Yİ-ÜFE Tutarı
(Cezai Faiz Yerine)
:
1.130,96 TL
Yİ-ÜFE Tutarı
(Gecikme Zammı Yerine)
:
1.112,90 TL
TOPLAM
:
17.243,86 TL
Tahsilinden
Vazgeçilen Alacaklar
Cezai Faiz
:
4.075,89 TL
Gecikme Zammı
:
4.193,15 TL
TOPLAM
:
8.269,04 TL
Yukarıda
belirtilen şekilde hesaplanan toplam 17.243,86 TL tutarın Kanunda öngörülen
süre ve şekilde ödenmesi hâlinde, toplam 8.269,04 TL tutarındaki alacağın
tahsilinden vazgeçilecektir.
13- Tecilli
Alacaklar
7143 sayılı Kanunun
9 uncu maddesinin dokuzuncu fıkrasında “(9) Bu Kanun kapsamına
giren alacakların, bu Kanunun yayımı tarihinden önce 6183 sayılı Kanun ve
diğer kanunlar uyarınca tecil edilip de tecil şartlarına uygun olarak
ödenmekte olanlarından, kalan taksit tutarları için borçlular, talep
etmeleri hâlinde bu Kanun hükümlerinden yararlanabilirler. Bu takdirde
tecil şartlarına uygun olarak ödenen taksit tutarları için tecil hükümleri
geçerli sayılır. Bu şekilde ödenmiş taksit tutarlarına tecil tarihi ile
ödeme tarihi arasında geçen süre için sadece ilgili kanunda öngörülen faiz
uygulanır. Kalan taksit tutarları vadesinde ödenmemiş alacak kabul edilir
ve bu alacaklar hakkında bu Kanun hükümleri uygulanır.” hükmü yer
almaktadır.
Bu hüküm
uyarınca, 7143 sayılı Kanun kapsamına giren alacakların,
Kanunun yayımı tarihinden önce 6183 sayılı Kanun ve
diğer kanunlar uyarınca tecil edilmiş ve tecil şartlarına uygun ödeniyor
olması hâlinde borçlular, Kanunun yayımı tarihi itibarıyla ödeme süresi
geçmemiş olan taksit tutarları için Kanun hükümlerinden
yararlanabileceklerdir.
Bu takdirde tecil
şartlarına uygun olarak ödenen taksit tutarları için tecil hükümleri
geçerli sayılacaktır. Bu şekilde ödenmiş taksit tutarlarına tecil tarihi
ile ödeme tarihi arasında geçen süre için ilgili kanunun öngördüğü faiz
uygulanmış ve tahsil edilmiş olduğundan, ödenmiş kısım ile ilgili herhangi
bir işlem yapılmayacaktır. Kalan taksit tutarları vadesinde kısmen veya
tamamen ödenmemiş alacak kabul edilerek 7143 sayılı Kanunun
2 nci maddesi hükümleri uygulanacaktır.
Dava aşamasında
olduğu hâlde ilk derece yargı kararı üzerine tahakkuk eden ve 7143 sayılı
Kanunun yayımı tarihi itibarıyla tecilli olan alacaklar hakkında bu
Tebliğin “III- KESİNLEŞMEMİŞ VE DAVA SAFHASINDA BULUNAN AMME ALACAKLARI”
bölümünde açıklandığı şekilde işlem yapılacaktır.
Ayrıca, 7143
sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin onaltıncı fıkrasında, bu Kanunun
yayımı tarihinden önce tahsil edilmiş olan tutarlar ile bu maddenin
dokuzuncu fıkrası kapsamında yapılan tecile ilişkin olarak 6183
sayılı Kanun veya diğer kanunlar uyarınca ödenen faizlerin bu Kanun
hükümlerine dayanılarak red ve iadesinin yapılmayacağı hüküm
altına alınmıştır.
Bu nedenle, Kanun
hükümlerinden yararlanılarak ödeme yapılmak istenmesi hâlinde, 7143 sayılı
Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihinden önce taksit
tutarları ile birlikte ödenen tecil faizleri red ve iade
edilmeyecektir.
Bu durumdaki
alacaklar için madde hükmünden yararlanılmak istenilmesi hâlinde ödenmemiş
alacak aslına uygulanmış olan fer’i alacaklar yerine, vade tarihinden
Kanunun yayımı tarihine kadar Yİ-ÜFE tutarı hesaplanacaktır. Alacak aslı
ile Yİ-ÜFE tutarı toplanarak yapılandırılan alacak tutarının maddede
öngörülen süre ve şekilde ödenmesi hâlinde alacak asıllarıyla ilgili fer’i
alacaklar ile asla bağlı vergi cezaları ve bu cezalara ilişkin gecikme
zamlarının tahsilinden vazgeçilecektir.
6183 sayılı Kanun
ile diğer kanunlar gereğince tecil edilen alacağın gecikme zammı, gecikme
faizi ve/veya vergi cezasından ibaret olması hâlinde, bu Tebliğin (II/B-4
ila II/B-6) bölümlerinde yapılan açıklamalar çerçevesinde ödenecek Yİ-ÜFE
tutarı tespit edilerek Kanun hükmünden yararlanılacaktır. Bu takdirde de
Kanunun yayımı tarihinden önce ödenmiş tecil faizlerinin red ve
iadesi yapılmayacaktır.
Örnek 12- Mükellef
tarafından 26/5/2017 tarihinde ödenmesi gereken 36.000 TL gelir
(stopaj) vergisi zamanında ödenmemiştir. 6/9/2017 tarihinde vergi
dairesine başvurularak toplam borç için tecil talebinde bulunulmuştur.
Vergi dairesi
mükellefin gecikme zammı dâhil 37.680,12 TL borcu olduğunu tespit etmiş ve
bu tutarın, ilk taksit Eylül/2017 ayından başlamak ve 18 ayda 18 eşit
taksitte ödenmek üzere tecilini uygun görmüştür.
Aylık Taksit
Tutarı: 37.680,12 / 18 = 2.093,34 TL’dir.
Mükellef ilk
sekiz taksitini zamanında ödemiş, 28/5/2018 tarihinde Kanundan
yararlanmak için bağlı olduğu vergi dairesine başvuruda bulunmuştur. İlk
sekiz taksit ile birlikte toplam 731,27 TL tecil faizi ödenmiştir.
Bu örnekte, vergi
dairesi öncelikle kalan borç tutarından ne kadarının vergi aslı, ne
kadarının da gecikme zammı olduğunu tespit edecektir. Örnek olayda;
Ödenen Borç Tutarı
=
Aylık Taksit
Tutarı x Ay Sayısı
=
2.093,34 x 8
=
16.746,72 TL
Ödenen tutardan
vergi aslına isabet eden tutar, aşağıdaki formüle göre tespit edilecektir.
Vergi aslına isabet eden tutar
=
Ödenen Tutar
x Vergi Aslı Tutarı
Toplam
Borç Tutarı
Vergi aslına isabet eden tutar
=
16.746,72 x
36.000
37.680,12
=
16.000 TL’dir.
Kalan vergi aslı tutarı
=
36.000 - 16.000
=
20.000 TL’dir.
Bu durumda, tecil
şartlarına uygun olarak ödenen taksit tutarları için tecil hükümleri
geçerli sayılacaktır. Kalan 10 taksit tutarının toplamı 20.933,40 TL olup,
bunun 20.000 TL’si vergi aslı, 933,40 TL’si gecikme zammıdır. Vergi
aslından kalan tutara, gecikme zammı yerine vade tarihinden Kanunun yayımı
tarihine kadar hesaplanacak 819,14 TL Yİ-ÜFE tutarı ile vergi aslı
toplanarak ödenecek toplam tutar bulunacaktır.
Madde hükmüne
göre ödenmesi gereken vergi aslı ve Yİ-ÜFE tutarının, Kanunda öngörülen
süre ve şekilde ödenmesi hâlinde 20.000 TL vergi aslına Kanunun yayımı
tarihine kadar hesaplanan 3.276,14 TL gecikme zammının tahsilinden
vazgeçilecektir. Bununla birlikte, tecil kapsamında ilk sekiz taksit tutarı
ile birlikte Kanunun yayımı tarihinden önce tahsil edilen 731,27 TL tecil
faizi red ve iade edilmeyecektir.
14- Bazı Kanunlara Göre Yapılandırılmış Olan ve
Kanunun Yayımı Tarihi İtibarıyla Ödemeleri Devam Eden Alacaklar
7143 sayılı
Kanunun 9 uncu maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendinde; bu Kanun hükümlerinin,
5393 sayılı Kanunun geçici 5 inci maddesi, 10/7/2004 tarihli ve
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun geçici 3 üncü maddesi
kapsamında uzlaşılan alacaklar ile 10/9/2014 tarihli ve 6552 sayılı İş
Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması
ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanunun geçici
2 nci maddesinin birinci fıkrası kapsamında yapılandırılan
alacaklar hakkında uygulanmayacağı hükme bağlandığından, anılan Kanunlar
uyarınca uzlaşma ya da yapılandırma hükümlerinden yararlanan kuruluşların
bu borçları Kanun kapsamında yapılandırılmayacaktır.
Ayrıca, Kanunun 9
uncu maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince;
- 6552 sayılı
Kanun,
- 3/8/2016 tarihli
ve 6736 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına İlişkin Kanun,
18/5/2017 tarihli
ve 7020 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı
Kanunlarda ve Bir Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair
Kanun,
hükümlerine göre
yapılandırılan ve 7143 sayılı Kanunun yayımı tarihi itibarıyla taksit
ödemeleri devam eden alacaklar ile,
- 6736 sayılı
Kanuna göre tahakkuk eden alacakların (matrah ve vergi artırımı ile işletme
kayıtlarının düzeltilmesinden kaynaklanan vergiler),
7143 sayılı Kanun
kapsamında yapılandırılması mümkün bulunmamaktadır.
15- Kanunun
Yayımı Tarihi İtibarıyla Yargı Kararına Göre Kesinleştiği Hâlde Ödeme
Süresi Belirlenmemiş Alacaklar
7143
sayılı Kanunun 2 nci maddesinin beşinci fıkrasında, bu
Kanunun kapsadığı dönemlere ilişkin olup, Kanunun yayımı tarihi itibarıyla
yargı kararı ile kesinleştiği hâlde mükellefe ödemeye yönelik tebligatın
yapılmadığı alacaklar için mükelleflerce bu Kanunda öngörülen süre ve
şekilde başvuruda bulunulması koşuluyla bu alacakların da bu madde
hükümlerinden yararlandırılacağı, bu hüküm kapsamına giren alacaklar için
ayrıca tebligat yapılmayacağı ve alacakların vade tarihi olarak Kanunun
yayımı tarihinin kabul edileceği, bu kapsamda yapılandırılan tutarların
Kanunda öngörülen süre ve şekilde ödenmemesi hâlinde de vade tarihinde değişiklik
yapılmayacağı hükme bağlanmıştır.
Bu hükme göre,
Kanunun kapsadığı dönemlerle ilgili olup, tarhiyata ilişkin mahkemelerce
verilerek taraflardan birine tebliğ edilen ve bu Kanunun yayımı tarihi
itibarıyla (bu tarih dâhil) kesinleşen yargı kararına istinaden vergi
dairelerince mükellefe ödemeye yönelik tebligatın (Vergi Mahkemesi/Bölge
İdare Mahkemesi/Danıştay Kararına Göre Vergi/Ceza İhbarnamesi) yapılmaması
nedeniyle borcun vadesinin belirlenmediği alacaklar için bu Kanunda
öngörülen süre ve şekilde başvuruda bulunulması koşuluyla Kanunun
2 nci maddesi hükümlerinden yararlanılabilecektir.
Bu durumda,
borçlunun başvuru dilekçesinde bu fıkra kapsamına giren borçları için Kanun
hükümlerinden yararlanmak istediğini belirtmesi şartıyla, bu alacaklar için
ayrıca vergi dairesince mükellefe Vergi Mahkemesi/Bölge İdare
Mahkemesi/Danıştay Kararına Göre Vergi/Ceza İhbarnamesi tebliğ edilmeyecek
ve alacakların vade tarihi Kanunun yayımı tarihi kabul edilecektir.
Fıkra
kapsamındaki alacakların yalnızca vergi aslı veya vergi aslı ile birlikte
asla bağlı vergi cezası olması durumunda, verginin tamamı ile bu tutar
üzerinden gecikme faizi yerine Yİ-ÜFE tutarı hesaplanacaktır. Alacak aslı
ile Yİ-ÜFE tutarı toplanarak yapılandırılan alacak tutarının Kanunda
öngörülen süre ve şekilde ödenmesi şartıyla alacak asıllarıyla ilgili
gecikme faizi ile asla bağlı cezaların tahsilinden vazgeçilecektir.
Fıkra
kapsamındaki alacağın yalnızca asla bağlı vergi cezası olması ve vergi
aslının Kanunun yayımı tarihinden önce ödenmiş olması durumunda, herhangi
bir başvuruya bağlı olmaksızın bu cezaların tamamının tahsilinden
vazgeçilecektir.
Fıkra
kapsamındaki alacağın yalnızca asla bağlı olmayan vergi cezası olması
durumunda, bu vergi cezalarının (I. ve II. derece usulsüzlük cezaları ile
özel usulsüzlük cezaları) %50’sinin Kanunda belirtilen süre ve şekilde
tamamen ödenmesi şartıyla cezaların kalan %50’sinin tahsilinden
vazgeçilecektir.
7143 sayılı
Kanunun yayımı tarihinden sonra bu fıkra kapsamına giren alacaklara yönelik
başvuru süresi içinde yapılmış ödemelere ilişkin tebligatlar hakkında da
başvurulması şartıyla bu fıkra hükmü uygulanacak ve alacakların vade tarihi
olarak Kanunun yayımı tarihi kabul edilecektir.
Diğer taraftan,
Kanunun yayımı tarihinden önce fıkra kapsamına giren alacaklara karşılık
kısmi ödeme yapılmış olması hâlinde ödenmemiş kısım için bu madde
hükümlerinden yararlanılabilecektir. Ancak, fıkra kapsamına giren
alacakların Kanunun yayımı tarihinden önce tamamının ödenmiş olması hâlinde
bu madde hükümlerinden yararlanılamayacağı tabiidir.
Ayrıca, bu fıkra
hükmünden yararlanılması durumunda, fıkra kapsamına giren alacaklar için
tebligat yapılmayacağı gibi alacakların vade tarihi olarak Kanunun yayımı
tarihi kabul edileceğinden, madde hükümlerinin ihlal edilmesi hâlinde söz konusu
alacaklar için Vergi Mahkemesi/Bölge İdare Mahkemesi/Danıştay Kararına Göre
Vergi/Ceza İhbarnamesi tebliğ edilmeksizin ve Kanunun
yayımlandığı 18/5/2018 tarihi vade tarihi kabul edilmek suretiyle
takip ve tahsil işlemlerine devam edilecektir.
Ancak, borçlu
tarafından bu fıkra hükmünden yararlanmak için başvuruda bulunulmaması
durumunda vergi dairesince alacağa yönelik Vergi Mahkemesi/Bölge İdare
Mahkemesi/Danıştay Kararına Göre Vergi/Ceza İhbarnamesinin tebliğ edileceği
tabiidir.
16-
Belediyelerin Ücret, Su ve Atık Su Alacakları, Büyükşehir Belediyelerinin
Katı Atık Ücreti Alacakları İle Büyükşehir Belediyeleri Su ve
Kanalizasyon İdarelerinin Su ve Atık Su Alacakları
7143 sayılı
Kanunun 2 nci maddesinin altıncı, yedinci ve sekizinci fıkraları
gereğince yapılandırılacak ücret, su, atık su ve katı atık ücreti
alacaklarından, vadesi 31/3/2018 tarihinden (bu tarih dâhil)
önce olduğu hâlde bu Kanunun yayımı tarihi itibarıyla
ödenmemiş olanlar ile bunlara bağlı fer’iler (sözleşmelerde
düzenlenen her türlü zamlar dâhil) hakkında bu maddenin birinci fıkrasının
(ç) bendi hükümlerine göre yapılacak hesaplamalar sonucu belirlenen
tutarların aynı fıkra hükümleri çerçevesinde ödenmesi hâlinde bu alacaklara
bağlı cezaların ve fer’ilerin (sözleşmelerde düzenlenen her türlü
ceza ve zamlar dâhil) tahsilinden vazgeçilecektir.
Söz konusu
alacakların yapılandırılmasına ilişkin olarak bu Tebliğin (II/B-12)
bölümünde yapılan açıklamaların dikkate alınması gerekmektedir.
17-YİKOB’ların Taşınmaz
Kültür Varlıklarının Korunmasına Katkı Payı Alacakları
7143 sayılı
Kanunun 2 nci maddesinin dokuzuncu fıkrası
gereğince, YİKOB’ların belediyelerden olan taşınmaz kültür
varlıklarının korunmasına katkı payı alacaklarından,
vadesi 31/3/2018 tarihinden (bu tarih dâhil) önce olduğu hâlde bu
Kanunun yayımı tarihi itibarıyla ödenmemiş olanlar ile bunlara bağlı fer’i
alacakları hakkında bu maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi hükümlerine
göre yapılacak hesaplamalar sonucu belirlenen tutarların aynı fıkra
hükümleri çerçevesinde ödenmesi hâlinde bu alacaklara bağlı fer’i
alacakların tahsilinden vazgeçilecektir.
Söz konusu
alacakların yapılandırılmasına ilişkin olarak bu Tebliğin (II/B-12)
bölümünde yapılan açıklamaların dikkate alınması gerekmektedir.
C- ÖDEME
SÜRESİ VE ŞEKLİ
1- Ödeme
Süresi
7143 sayılı
Kanunun 9 uncu maddesinin birinci fıkrasında “(1) Bu Kanunun ilgili
maddelerindeki başvuru ve ödeme süresine ilişkin hükümler saklı kalmak
kaydıyla bu Kanun hükümlerinden yararlanmak isteyen borçluların;
a) Bu Kanunun
yayımı tarihini izleyen ikinci ayın sonuna kadar ilgili idareye başvuruda
bulunmaları,
b) Maliye
Bakanlığına, Gümrük ve Ticaret Bakanlığına, il özel idarelerine,
belediyelere ve YİKOB’lara bağlı tahsil dairelerine ödenecek
tutarların ilk taksitini bu Kanunun yayımı tarihini izleyen dördüncü aydan,
Sosyal Güvenlik Kurumuna bağlı tahsil dairelerine ödenecek tutarların ise
ilk taksiti bu Kanunun yayımı tarihini izleyen üçüncü aydan başlamak üzere
ikişer aylık dönemler hâlinde azami on sekiz eşit taksitte ödemeleri,
şarttır.” hükmü
yer almaktadır.
Bu hüküm
çerçevesinde; Maliye Bakanlığına, il özel idarelerine, belediyelere
ve YİKOB’lara bağlı tahsil dairelerine borçlu olanların Kanunun
2 nci maddesi hükmünden yararlanmak istemeleri hâlinde, 31
Temmuz 2018 tarihine (bu tarih dâhil) kadar borçlu bulundukları
tahsil dairelerine başvurmaları gerekmektedir. Madde kapsamında
yapılandırılan borçların ilk taksit ödeme süresi içinde tamamen ya da
ikişer aylık dönemler hâlinde azami onsekiz eşit taksitte
ödenmesi mümkün olup ilk taksit ödeme süresi 1 Ekim 2018 (30/9/2018 tarihi
Pazar gününe rastladığından) tarihi mesai saati bitiminde sona ermektedir.
Kanunun 9 uncu
maddesi hükmü ile azami taksit süresi 18 eşit taksit olarak belirlenmiş
olmakla birlikte 6, 9 ve 12 eşit taksitte ödeme seçenekleri de bulunmaktadır.
Ayrıca, Kanunun 9
uncu maddesinin onbirinci fıkrasına göre, Kanun kapsamında
yapılandırılan ve süresinde ödenen alacaklara, bu Kanunda yer alan hükümler
saklı kalmak kaydıyla Kanunun yayımı tarihinden sonraki süreler için faiz,
gecikme zammı, gecikme cezası gibi fer’i amme alacağı hesaplanmayacaktır.
Kanuna göre
ödenecek taksitlerin ödeme süresinin son gününün resmi tatile rastlaması
hâlinde süre, tatili izleyen ilk iş günü mesai saati sonuna kadar
uzayacaktır.
2- Ödeme
ve Katsayı Uygulaması
7143 sayılı
Kanunun 9 uncu maddesiyle, Kanun hükümlerine göre yapılandırılan alacak
tutarının peşin veya taksitle ödenmesi imkânı getirilmiş ve taksitli ödeme
seçeneğinin tercih edilmesi halinde katsayı uygulanacağı öngörülmüştür.
a) Peşin
veya İlk İki Taksit Ödeme Süresi İçinde Yapılan Ödemeler ve İndirim
Kanunun 9 uncu
maddesinin üçüncü fıkrasında “(3) Bu Kanun hükümlerine göre
hesaplanan tutarlar peşin veya taksitler hâlinde ödenebilir.
a) Hesaplanan
tutarların tamamının ilk taksit ödeme süresi içerisinde peşin olarak
ödenmesi hâlinde katsayı uygulanmaz ve,
1) Fer’i
alacaklar yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak
tutarların (bu Kanunun 4 üncü maddesine göre fer’i alacaklar yerine Yİ-ÜFE
aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutar ile birlikte
hesaplanan gecikme faizi dâhil) %90’ının tahsilinden vazgeçilir.
2) Bu Kanunun
1 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında olan ve bu Kanun
kapsamında yapılandırılan idari para cezalarından %25 indirim yapılır.
3) Yapılandırılan
alacağın sadece fer’i alacaktan ibaret olması hâlinde fer’i alacak yerine
Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutardan (bu
Kanunun 7 nci maddesinin dördüncü fıkrası kapsamındaki alacaklar
hariç) %50 indirim yapılır.
b) Hesaplanan
tutarların tamamının ilk iki taksit ödeme süresi içinde ödenmesi hâlinde
katsayı uygulanmaz ve,
1) Fer’i
alacaklar yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak
tutarlar (bu Kanunun 4 üncü maddesine göre fer’i alacaklar yerine Yİ-ÜFE aylık
değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutar ile birlikte hesaplanan
gecikme faizi dâhil) üzerinden %50 indirim yapılır.
2) Bu Kanunun
1 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında olan ve bu Kanun
kapsamında yapılandırılan idari para cezalarından %12,5 indirim yapılır.
3)
Yapılandırılan alacağın sadece fer’i alacaktan ibaret olması hâlinde fer’i
alacak yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak
tutardan (bu Kanunun 7 nci maddesinin dördüncü fıkrası
kapsamındaki alacaklar hariç) %25 indirim yapılır.
c) Hesaplanan
tutarların taksitle ödenmek istenmesi hâlinde, ilgili maddelerde yer alan
hükümler saklı kalmak şartıyla borçluların başvuru sırasında altı, dokuz,
on iki veya on sekiz eşit taksitte ödeme seçeneklerinden birini tercih
etmeleri şarttır. Tercih edilen taksit süresinden daha uzun bir sürede
ödeme yapılamaz...” hükmü yer almaktadır.
Bu hüküm uyarınca
yapılandırılan tutarların ilk taksit ödeme süresi içinde peşin olarak veya
ilk iki taksit ödeme süresi içinde ödenmesi halinde yapılandırılan
alacaklardan indirim yapılacaktır.
i) Peşin
Ödemede İndirim
Borçlular Kanun
kapsamında yapılandırdıkları borçlarını, ilk taksit ödeme süresi içinde
ödemek üzere peşin ödeme seçeneğini tercih edebilirler.
Kanun kapsamında
yapılandırılan tutarların tamamının ilk taksit ödeme süresi içinde peşin
olarak ödenmesi hâlinde;
- Bu
tutarlara katsayı uygulanmayacaktır.
- Fer’i
alacaklar yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak
tutarların %90’ı ile bu Kanunun 4 üncü maddesine göre fer’i alacaklar
yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutar ile
birlikte hesaplanan gecikme faizinin %90’ının tahsilinden vazgeçilecektir.
- Yapılandırılan
alacağın Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi
kapsamındaki idari para cezalarından olması halinde bu alacaktan ayrıca %25
indirim yapılacaktır.
- Yapılandırılan
alacağın sadece fer’i alacaktan ibaret olması hâlinde, fer’i alacak yerine
Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutardan (bu
Kanunun 7 nci maddesinin dördüncü fıkrası kapsamındaki alacaklar
hariç) %50 indirim yapılacaktır.
Söz konusu
ödemenin defaten yapılması zorunlu olmayıp, ilk taksit ödeme süresi içinde
farklı zamanlarda borcun tamamının ödenmesi hâlinde de bu hükümden
yararlanılacaktır.
Ayrıca,
yapılandırılan tutarların taksitle ödenme seçeneği tercih edilmesine rağmen
ilk taksit ödeme süresi içinde peşin olarak tamamının ödenmesi durumunda da
bu hükümlerden yararlanılabilecektir.
Diğer taraftan, peşin
ödeme seçeneği tercih edilmek suretiyle yapılandırılan alacakların
tamamının ilk taksit ödeme süresi içinde ödenmemesi halinde Kanunun 9 uncu
maddesinin altıncı fıkrası hükmüne göre ilk taksit ödeme süresini izleyen
ayın sonuna kadar geç ödeme zammıyla birlikte ödeme yapılarak Kanun
hükümlerinden yararlanılabilecektir. Bu durumda, geç ödeme zammıyla
birlikte yapılan ödeme, ilk iki taksit ödeme süresi içinde yapılmış
olduğundan, bu ödemelere 9 uncu maddenin üçüncü fıkrasının (b)
bendi hükmüne göre indirim uygulanacaktır.
Örnek 13- Kanunun
2 nci maddesinden yararlanmak için vergi dairesine başvuruda
bulunan mükellef, peşin ödeme seçeneğini tercih etmiştir.
Vergi dairesi,
Kanun kapsamında yapılandırılacak alacak aslı tutarını 108.000 TL, fer’i
alacaklar yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanan
tutarı ise 20.250 TL olmak üzere 128.250 TL olarak hesaplamıştır.
Mükellef,
yapılandırılan borç tutarını peşin ödeme seçeneği ile ödemeyi tercih
ettiğinden, ayrıca bir katsayı hesaplanmamıştır.
Mükellef
tarafından, yapılandırılan borcun ilk taksit ödeme süresi içinde ödenmesi
nedeniyle fer’i alacaklar yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas
alınarak hesaplanan tutardan %90 oranında indirim yapılacaktır. Bu durumda,
mükellef Yİ-ÜFE tutarı olarak [20.250 - (20.250 x %90)=]2.025 TL, toplamda
(108.000 + 2.025=)110.025 TL ödeme yapmak suretiyle Kanun hükümlerinden
yararlanacaktır.
Ancak,
yapılandırılan borcun mükellef tarafından 1 Ekim 2018 tarihine (bu
tarih dâhil) kadar ödenmeyip, hesaplanacak geç ödeme zammı
(1.795,50 TL) ile birlikte 31 Ekim 2018 tarihine (bu tarih dâhil)
kadar ödenmesi durumunda Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak
hesaplanan tutardan %50 oranında indirim yapılacaktır. Bu durumda, mükellef
Yİ-ÜFE tutarı olarak [20.250 - (20.250 x %50)=]10.125 TL ödeyecektir.
Örnek 14- 13
numaralı örnekte yer alan mükellef Kanunun 2 nci maddesi
kapsamındaki borçlarını 6 eşit taksitte ödemeyi talep etmiştir.
Mükellef,
yapılandırılan alacak tutarını 6 eşit taksitte ödemeyi talep ettiğinden
128.250 TL alacak tutarı (1,045) katsayısı ile çarpılacaktır.
Bu şekilde
bulunan tutar, 6’ya bölünmek suretiyle taksit tutarı bulunacaktır.
6 eşit taksit
için yapılandırmaya esas tutar : 128.250 x
1,045 = 134.021,25 TL
Taksit tutarı
: 134.021,25 /
6 = 22.336,88 TL’dir.
Taksitlendirmeye
esas olan 134.021,25 TL’nin (134.021,25 - 128.250=)5.771,25 TL’si toplam
katsayı tutarıdır.
Eylül/2018 ayında
mükellef vergi dairesine başvurarak taksit tutarlarını defaten ödemek
istediğini bildirmiştir. Bu durumda;
Ödenecek
Tutar
Vergi Aslı : 108.000
TL
Yİ-ÜFE Tutarının
%10’u [20.250 - (20.250 x %
90)] : 2.025
TL
TOPLAM : 110.025
TL’dir.
Mükellef
tarafından, yapılandırılan borcun ilk taksit ödeme süresi içinde ödenmesi
nedeniyle ayrıca bir katsayı hesaplanmayacak ve fer’i alacaklar yerine
Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanan tutardan %90
oranında indirim yapılacaktır.
Buna göre,
mükellef tarafından yapılandırılan borcun ilk taksit ödeme süresi içinde
ödenmesi halinde 5.771,25 TL katsayı tutarı ile 18.225 TL Yİ-ÜFE tutarı
olmak üzere toplam 23.996,25 TL daha az ödeme yapılacaktır.
Örnek
15- Mükellef 24/4/2017 vadeli 4.432 TL trafik idari para
cezası borcunu Kanunun 2 nci maddesi kapsamında yapılandırmak
için vergi dairesine başvurarak, borcunu 18 eşit taksitte ödemeyi talep
etmiştir.
Faiz Hesaplanan Süre
İdari Para Cezası Tutarı
(TL)
Faiz Oranı
Faiz Tutarı
(TL)
Toplam
Yİ-ÜFE Oranı
Yİ-ÜFE Tutarı
(TL)
25/4/2017- 17/5/2018
4.432
% 65
2.880,80
% 4,55
201,66
Vergi dairesi yapılandırılan
alacak tutarını 4.432 TL idari para cezası
aslı ve 201,66 TL Yİ-ÜFE
olmak üzere 4.633,66 TL olarak hesaplamıştır.
Mükellef,
yapılandırılan alacak tutarını 18 eşit taksitte ödemeyi talep ettiğinden,
4.633,66 TL alacak tutarı (1,15) katsayısı ile çarpılacaktır.
Bu şekilde
bulunan tutar, 18’e bölünmek suretiyle taksit tutarı hesaplanacaktır.
18 eşit taksit
için yapılandırmaya esas tutar : 4.633,66
x 1,15 = 5.328,71 TL
Taksit tutarı
: 5.328,71 / 18 = 296,04 TL’dir.
Taksitlendirmeye
esas olan 5.328,71 TL’nin (5.328,71 - 4.633,66 =)695,05 TL’si toplam
katsayı tutarıdır.
Eylül/2018 ayında
mükellef vergi dairesine başvurarak taksit tutarlarını defaten ödemek
istediğini bildirmiştir. Bu durumda, idari para cezası aslı olan 4.432
TL’den %25 oranında, Yİ-ÜFE tutarından %90 oranında indirim yapılacaktır.
Ödenecek
Tutar
İdari Para Cezası
Aslı [4.432 - (4.432 x
%25)] :
3.324,00 TL
Yİ-ÜFE Tutarı
[201,66 - (201,66 x
%90)]
: 20,17 TL
TOPLAM
: 3.344,17 TL
Buna göre,
mükellef tarafından Eylül/2018 ayında 3.344,17 TL ödenmesi durumunda
herhangi bir katsayı hesaplanmayacak, 2.880,80 TL faiz ile idari para
cezası aslının %25’i olan 1.108 TL ve Yİ-ÜFE tutarının %90’ı olan 181,49 TL
olmak üzere toplam 4.170,29 TL’nin tahsilinden vazgeçilecektir.
ii) İlk İki
Taksit Ödeme Süresi İçinde Yapılan Ödemede İndirim
Borçlular Kanun
kapsamında yapılandırdıkları borçlarını, taksitler halinde ödemek üzere
taksitli ödeme seçeneğini tercih edebilirler.
Kanunun 9 uncu
maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendinde hesaplanan tutarların tamamının
ilk iki taksit ödeme süresi içinde ödenmesi halinde indirim uygulamasına
ilişkin hükümlere yer verilmiştir.
Buna göre,
taksitle ödeme seçeneği tercih edilerek, yapılandırılan alacağa ilişkin ilk
taksitin süresinde ve tam olarak ödenmiş olması şartıyla, kalan taksitlerin
tamamının ikinci taksit ödeme süresi içinde ödenmesi hâlinde;
- Bu
tutarlara katsayı uygulanmayacaktır.
- Fer’i
alacaklar yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak
tutarların %50’si ile bu Kanunun 4 üncü maddesine göre fer’i alacaklar
yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutar ile
birlikte hesaplanan gecikme faizinin %50’sinin tahsilinden vazgeçilecektir.
- Yapılandırılan
alacağın Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi
kapsamındaki idari para cezalarından olması halinde bu alacaktan ayrıca
%12,5 indirim yapılacaktır.
- Yapılandırılan
alacağın sadece fer’i alacaktan ibaret olması hâlinde, fer’i alacak yerine
Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutardan (bu
Kanunun 7 nci maddesinin dördüncü fıkrası kapsamındaki alacaklar
hariç) %25 indirim yapılacaktır.
Bu kapsamda, ilk
taksit içinde ödenen Yİ-ÜFE tutarının %50’si, katsayı tutarı ve varsa idari
para cezasının %12,5’i ile yapılandırılan alacağın sadece fer’i alacaktan
ibaret olması durumunda Yİ-ÜFE tutarının %25’inin red ve iade
edileceği tabiidir.
Örnek 16- Kanunun
2 nci maddesinden yararlanmak için vergi dairesine başvuruda
bulunan mükellef, borcunu 18 eşit taksitte ödemeyi talep etmiştir.
Vergi dairesi
yapılandırılan alacak tutarı 200.000 TL vergi aslı ve 40.000 TL Yİ-ÜFE
olmak üzere 240.000 TL olarak hesaplamıştır.
Mükellef,
yapılandırılan alacak tutarını 18 eşit taksitte ödemeyi talep ettiğinden,
240.000 TL alacak tutarı (1,15) katsayısı ile çarpılacaktır.
Bu şekilde
bulunan tutar, 18’e bölünmek suretiyle taksit tutarı hesaplanacaktır.
18 eşit taksit
için yapılandırmaya esas tutar :
240.000 x 1,15 = 276.000 TL
Taksit tutarı
: 276.000 / 18 = 15.333,33 TL’dir.
Taksitlendirmeye
esas olan 276.000 TL’nin (276.000 - 240.000=)36.000 TL’si toplam katsayı
tutarıdır.
Mükellef,
Eylül/2018 ayında ödemesi gereken taksit tutarı olan 15.333,33 TL’yi
süresinde ödemiştir.
Kasım/2018 ayında
mükellef vergi dairesine başvurarak kalan taksit tutarlarının tamamını
defaten ödemek istediğini bildirmiştir.
Başvuru sırasında
18 eşit taksitte ödeme seçeneği tercih edilmiş olmakla birlikte, daha sonra
ikinci taksit ödeme süresi içinde, borcun tamamı ödenmek istendiğinde,
ödenecek tutar aşağıdaki şekilde bulunacaktır.
Yapılan ödemeden
vergi aslına isabet eden tutar = (Vergi Aslı) X (Yapılan Ödeme
Tutarı)
(Vergi
Aslı + Yİ-ÜFE Tutarı)
formülü ile bulunacaktır.
Buna göre;
200.000 x
15.333,33
Vergi aslına
isabet eden tutar
= =
12.777,78 TL
240.000
Yİ-ÜFE’ye isabet
eden tutar = (15.333,33 -
12.777,78)
= 2.555,55 TL
Ödenecek
Tutar
Vergi Aslı
(200.000 -
12.777,78=) : 187.222,22
TL
Yİ-ÜFE Tutarı
[(40.000 x %50)-
2.555,55=]
: 17.444,45
TL
TOPLAM
: 204.666,67
TL
Mükellef
tarafından, yapılandırılan borcun Kasım/2018 ayında ödenmesi nedeniyle
ayrıca bir katsayı hesaplanmayacak ve fer’i alacaklar yerine Yİ-ÜFE aylık
değişim oranları esas alınarak hesaplanan tutardan %50 oranında indirim
yapılacaktır.
Buna
göre, mükellef tarafından yapılandırılan borcun Kasım/2018
ayında ödenmesi halinde 36.000 TL katsayı tutarı ve 20.000 TL Yİ-ÜFE tutarı
olmak üzere toplam 56.000 TL daha az ödeme yapılacaktır.
Örnek
17- Mükellef 10/6/2017 vadeli 427 TL trafik idari para
cezası borcunu Kanunun 2 nci maddesi kapsamında yapılandırmak
için vergi dairesine başvurarak, borcunu 6 eşit taksitte ödemeyi talep
etmiştir.
Faiz Hesaplanan Süre
İdari Para Cezası Tutarı
(TL)
Faiz Oranı
Faiz Tutarı
(TL)
Toplam
Yİ-ÜFE Oranı
Yİ-ÜFE Tutarı
(TL)
11/6/2017- 17/5/2018
427
%60
256,20
% 4,20
17,93
Vergi dairesi
yapılandırılan alacak tutarını 427 TL idari para cezası aslı ve 17,93 TL Yİ-ÜFE
olmak üzere 444,93 TL olarak hesaplamıştır.
Mükellef,
yapılandırılan alacak tutarını 6 eşit taksitte ödemeyi talep
ettiğinden, 444,93 TL alacak tutarı (1,045) katsayısı ile
çarpılacaktır.
Bu şekilde
bulunan tutar, 6’ya bölünmek suretiyle taksit tutarı hesaplanacaktır.
6 eşit taksit
için yapılandırmaya
esas tutar : 444,93 x 1,045 =
464,95 TL
Taksit tutarı
: 464,95 / 6
= 77,49 TL’dir.
Taksitlendirmeye
esas olan 464,95 TL’nin (464,95 - 444,93 =)20,02 TL’si toplam katsayı
tutarıdır.
Mükellef,
Eylül/2018 ayında ödemesi gereken taksit tutarı olan 77,49 TL’yi süresinde
ödemiştir.
Kasım/2018 ayında
mükellef vergi dairesine başvurarak kalan taksit tutarlarını defaten ödemek
istediğini bildirmiştir.
Başvuru sırasında
6 eşit taksitte ödeme seçeneği tercih edilmiş olmakla birlikte, daha sonra
ikinci taksit ödeme süresi içinde, borcun tamamı ödenmek istendiğinde,
ödenecek tutar aşağıdaki şekilde bulunacaktır.
Yapılan ödemeden İPC
aslına isabet eden tutar = (İPC Aslı) X (Yapılan Ödeme Tutarı)
(İPC
Aslı + Yİ-ÜFE Tutarı)
formülü ile
bulunacaktır. Buna göre;
427
x 77,49
İPC aslına isabet
eden tutar
= =
74,37 TL
444,93
İPC tutarından
yapılacak %12,5 indirim = [427 - (427 x %12,5)]
=
427 - 53,38
=
373,62 TL
Ödenecek
Tutar
İPC
Aslı (373,62–
74,37=) : 299,25
TL
Yİ-ÜFE Tutarı
[(17,93 x %50)-
3,12=]
: 5,85 TL
TOPLAM
:
305,10 TL
Buna göre, mükellef
tarafından Kasım/2018 ayında 305,10 TL ödenmesi durumunda herhangi bir
katsayı hesaplanmayacak, 256,20 TL faiz ile idari para cezası aslının
%12,5’i olan 53,38 TL ve Yİ-ÜFE tutarının %50’si olan 8,96 TL olmak üzere
toplam 318,54 TL’nin tahsilinden vazgeçilecektir.
b) Taksitli
Ödeme ve Katsayı Uygulaması
7143 sayılı
Kanunun 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasının (ç) bendinde “ç) Hesaplanan
tutarların taksitle yapılacak ödemelerinde ilgili maddelere göre belirlenen
tutar;
1) Altı eşit
taksit için (1,045),
2) Dokuz eşit
taksit için (1,083),
3) On iki eşit
taksit için (1,105),
4) On sekiz
eşit taksit için (1,15),
katsayısı ile
çarpılır ve bulunan tutar taksit sayısına bölünmek suretiyle ikişer aylık
dönemler hâlinde ödenecek taksit tutarı hesaplanır. Bu Kanun hükümlerinden
yararlanmak üzere başvuruda bulunan borçlulara tercih ettikleri taksit
süresine uygun ödeme planı verilir. Ancak, tercih edilen süreden daha kısa
sürede ödeme yapılması hâlinde ödenecek tutar ilgili katsayıya göre
düzeltilir.” hükmü yer almaktadır.
Bu hükme göre,
kanun kapsamında yapılandırılmış olan alacakların taksitli ödenme seçeneği
tercih edilerek taksitler halinde ödenmek istenmesi durumunda, bu tutarlara
ayrıca katsayı uygulanması gerekmektedir.
i) Borçlular
tarafından, ilgili maddelerde yer alan hükümler saklı kalmak kaydıyla
başvuru sırasında; 6, 9, 12 veya 18 eşit taksitte ödeme seçeneklerinden
biri tercih edilecektir. Borçlu tarafından taksit sayısına ilişkin bir
tercihte bulunulmaması hâlinde, idarece Kanunda öngörülen en uzun taksit
sayısı olan 18 taksite ilişkin ödeme planı verilecektir.
7143 sayılı
Kanunun 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan açık hüküm sebebiyle
borçlular tercih ettikleri taksit süresinden daha uzun bir sürede ödeme
yapamayacaktır.
ii) Taksitle
yapılacak ödemeler için Kanunun öngördüğü ilgili katsayı, yapılandırılan
alacak tutarı ile çarpılacak ve bulunacak tutar borçlu tarafından seçilen
taksit sayısına bölünerek ikişer aylık dönemler hâlinde ödenecek taksit
tutarı bulunacaktır.
Örneğin; borçlu
tarafından Kanun kapsamında yapılandırılan alacağın 6 eşit taksitte
ödenmesi yönünde tercih kullanıldığı takdirde yapılandırılan alacak tutarı
6 eşit taksit için öngörülen (1,045) katsayısı ile çarpılacak ve bulunan
tutar taksit sayısı olan 6 sayısına bölünecektir. Aynı şekilde borçlunun 18
eşit taksiti seçmesi hâlinde, taksitle ödenecek alacak tutarı (1,15)
katsayısı kullanılarak tespit edilecektir.
iii) 7143 sayılı
Kanunun 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasının (ç) bendi ile borçlulara
seçtikleri taksit süresinden daha kısa sürede ödeme yapma imkânı verilmekte
ve daha kısa sürede yapılan ödemelerde madde hükmüne göre hesaplanan
katsayının düzeltilmesi öngörülmektedir.
Örneğin; borçlu
tarafından Kanun kapsamında yapılandırılan alacak tutarının 18 eşit
taksitte ödenmesi yönünde tercih kullanıldığı hâlde borcun 6 eşit taksit
için öngörülen sürede tamamen ödenmesi hâlinde, (1,15) katsayısı esas
alınarak hesaplanan tutar, 6 eşit taksit için öngörülen (1,045) katsayısına
göre düzeltilecektir.
Kanunda genel olarak
6, 9, 12 ve 18 eşit taksit süresi olmak üzere dört ayrı taksit süresi ve bu
süreler için dört farklı katsayı belirlenmiştir. Erken yapılan ödemeler
nedeniyle katsayı düzeltmesinin yapılabilmesi için borçlu tarafından
seçilen taksit süresine uygulanacak katsayı ile alacağın tamamının ödendiği
tarihin denk geldiği taksit süresi için belirlenmiş katsayının birbirinden
farklı olması gerekmektedir.
Örnek 18- Kanun
hükümlerinden yararlanmak üzere vergi dairesine başvuruda bulunan mükellef
borcunu 12 eşit taksitte ödemeyi talep etmiştir.
Vergi
dairesi Kanun kapsamında yapılandırılacak alacak tutarını 72.000 TL olarak
hesaplamıştır.
Mükellef,
yapılandırılan alacak tutarını 12 eşit taksitte ödemeyi talep ettiğinden,
72.000 TL alacak tutarı (1,105) katsayısı ile çarpılacaktır.
Bu şekilde
bulunan tutar, 12’e bölünmek suretiyle taksit tutarı hesaplanacaktır.
12 eşit taksit
için yapılandırmaya esas tutar : 72.000 x 1,105
= 79.560 TL
Taksit tutarı
: 79.560 /
12 = 6.630
TL’dir.
Taksitlendirmeye
esas olan 79.560 TL’nin (79.560 - 72.000=)7.560 TL’si toplam katsayı
tutarıdır.
Mükellef,
Eylül/2018, Kasım/2018, Ocak/2019, Mart/2019, Mayıs/2019 aylarında ödemesi
gereken taksit tutarları toplamı olan (6.630x5=)33.150 TL’yi süresinde
ödemiştir.
Temmuz/2019
ayında mükellef vergi dairesine başvurarak kalan taksit tutarlarının
tamamını defaten ödemek istediğini bildirmiştir.
Başvuru sırasında
12 eşit taksitte ödeme seçeneği tercih edilmiş olmakla birlikte, daha sonra
6 eşit taksit ödeme seçeneğinin ödeme süresi içinde, borcun tamamı ödenmek
istendiğinden, öncelikle yapılandırılan alacak tutarına (1.105) katsayısı
yerine 6 eşit taksit için öngörülmüş olan (1,045) katsayısı uygulanarak
taksitle ödenecek alacak tutarının yeniden hesaplanması gerekmektedir.
Yapılan
hesaplamaya göre, (1,045) katsayısı esas alınarak ödenmesi gereken tutardan
daha önce ödenen taksit tutarları çıkartılacak ve tahsil edilmesi gereken
tutar bulunacaktır.
6 eşit taksit
için yapılandırmaya
esas tutar : 72.000 x
1,045 = 75.240
TL
Ödenen toplam
taksit tutarı
: 6.630 x
5 =
33.150 TL
Tahsil edilecek
toplam tutar
: 75.240 - 33.150 =
42.090 TL
Bu
durumda, mükellefin 7143 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılan 72.000 TL
borcu için (75.240 - 72.000=)3.240 TL katsayı tutarı tahsil edilecektir.
Yapılacak erken
ödeme mükellefe (7.560 - 3.240=)4.320 TL daha az
ödeme imkanı sağlayacaktır.
Örnek
19- Kanun hükümlerinden yararlanmak üzere vergi dairesine
başvuruda bulunan mükellef, borcunu 18 eşit taksitte ödemeyi talep
etmiştir.
Vergi
dairesi Kanun kapsamında yapılandırılan alacak tutarını 27.000 TL olarak
hesaplamıştır.
Mükellef,
yapılandırılan alacak tutarını 18 eşit taksitte ödemeyi talep ettiğinden,
27.000 TL alacak tutarı (1,15) katsayısı ile çarpılacaktır.
Bu şekilde
bulunan tutar, 18’e bölünmek suretiyle taksit tutarı hesaplanacaktır.
18 eşit taksit için
taksitlendirmeye esas tutar
:
27.000 x
1,15 = 31.050 TL
Taksit
tutarı
:
31.050 /
18 = 1.725
TL’dir.
Taksitlendirmeye esas
olan 31.050 TL’nin (31.050 - 27.000=)4.050 TL’si toplam katsayı tutarıdır.
Mükellef, ilk 12
taksiti süresinde ödemiştir. Bu sürede yapılan
toplam tahsilat (1.725 x 12=)20.700 TL’dir.
Eylül/2020 ayında
mükellef vergi dairesine başvurarak kalan taksit tutarlarını defaten ödemek
istediğini bildirmiştir.
Mükellef
tarafından borcun tamamı 18 eşit taksit için öngörülmüş ödeme süresi
(Eylül/2018 ila Temmuz/2021) içinde erken ödenmiş olmakla birlikte,
ödemenin yapıldığı Eylül/2020 ayı Kanunda belirlenen ve farklı katsayı
uygulanmasını gerektiren 12 eşit taksit için öngörülmüş süreden (Eylül/2018
ila Temmuz/2020) sonraya rastlamaktadır.
Kanunda 12 eşit
taksit ila 18 eşit taksit arasındaki süreler için farklı bir katsayı
belirlenmemiştir. Bu nedenle, mükellefçe yapılan ödemeye 18 eşit taksit
için belirlenmiş katsayı dışında bir katsayı uygulanması imkânı
bulunmamaktadır. Dolayısıyla, Eylül/2020 ayında mükellefin kalan altı
taksit tutarını defaten ödemesi hâlinde herhangi bir katsayı düzeltmesi
yapılmayacaktır.
c) 7143
sayılı Kanun kapsamında ödenecek tutarlar, vergi dairelerine, anlaşmalı
bankalara ödenebileceği gibi, anlaşmalı bankaların banka kartı ve kredi
kartı kullanılmak suretiyle de ödenebilecektir.
3- Kredi kartı
ile ödeme
7143 sayılı
Kanunun 9 uncu maddesinin dördüncü fıkrasında “(4) Maliye Bakanlığı
ve Sosyal Güvenlik Kurumuna bağlı tahsil dairelerine bu Kanun kapsamında
ödenecek olan alacakların 6183 sayılı Kanunun 41 inci maddesine göre kredi
kartı kullanılmak suretiyle ödenmesi uygun görüldüğü takdirde, ödemeye
aracılık yapan bankalarca, kart kullanıcılarına kredi kartı işlemine konu
borç tutarının, taksitler hâlinde yansıtılması ve taksit ödeme aylarında
hesaplarına borç kaydedilmesi koşuluyla, bu ödemeler için ödeme tarihi
olarak kredi kartının kullanıldığı gün esas alınır ve
borçluya tahsilatın yapıldığını gösteren makbuz verilir. Bu
şekilde tahsil edilen tutarların bankalarca Hazine veya Sosyal Güvenlik
Kurumu hesaplarına aktarılmasına ilişkin 6183 sayılı Kanunun 41 inci
maddesinde belirlenen süre, taksit aylarının son gününü izleyen günden
itibaren hesaplanır. Taksitlerin kredi kartı kullanılmak suretiyle ödenmesi
bu madde hükmüne göre katsayı uygulanmasına engel teşkil etmez.”hükmü
yer almaktadır.
Bu hüküm, 7143
sayılı Kanun kapsamında yapılandırılan alacak tutarının kredi kartı
kullanılmak suretiyle de ödenmesine imkân vermektedir. Madde hükmüne göre
kredi kartı kullanılarak ödeme yapılabilmesi için aracılık yapan bankalarla
anlaşma yapılması gerekmektedir.
Bu Tebliğin
yayımı tarihi itibarıyla Maliye Bakanlığına bağlı vergi dairelerine
ödenecek alacakların tahsilatı amacıyla ödemeye aracılık yapacak
bankalarla gerekli anlaşma sağlanmış olup, kredi kartı kullanılmak
suretiyle yapılacak ödemeler Gelir İdaresi Başkanlığının internet sitesi (www.gib.gov.tr) üzerinden
yapılabilecektir. Ancak, bankaların uygulama geliştirmeleri hâlinde,
internet siteleri veya şubeleri üzerinden de kredi
kartıyla tahsilat işlemleri yapılması mümkündür.
Kredi kartı ile
yapılacak ödemeler, tüm taksitlerin veya bir ya da birden fazla taksitin
defaten ödenmesi ya da bir veya birden fazla taksitin ilgili taksit
aylarına yansıtılmak suretiyle ödenmesi şeklinde yapılabilecektir.
Borçluların kredi
kartına taksit şeklinde ödeme yapmak istemeleri hâlinde, 7143 sayılı Kanun
kapsamında yapılandırılan alacak tutarı banka tarafından borçlunun
hesaplarına Kanunun öngördüğü taksit aylarında yansıtılacaktır. Bununla
birlikte, borçlu tarafından yapılan ödeme tutarını gösterir alındı, kredi
kartı ile ödeme işleminin yapıldığı tarih itibarıyla verilecek ve borç
ödenmiş kabul edilecektir.
7143 sayılı
Kanunun 9 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereğince kredi kartı
kullanılmak ve borçlunun bankadaki kredi hesaplarına taksit aylarında borç olarak
yansıtılmak suretiyle yapılan ödemeler ilgili taksit ayının son gününü
izleyen günden itibaren 6183 sayılı Kanunun 41 inci maddesinde belirlenen
sürede Hazine hesaplarına aktarılacaktır.
Örneğin, borçlu
tarafından Kanun kapsamında taksitlendirilmiş alacağın ilk iki taksit
tutarının kredi kartı ile aynı gün ödendiği varsayıldığında, banka
tarafından taksitler ilgili taksit ayları olan Eylül/2018 ve Kasım/2018
aylarında borçlunun hesap ekstrelerine yansıtılacak ve bu suretle
yapılan tahsilat tutarları taksit aylarının son gününü izleyen 20
gün içinde Hazine hesaplarına aktarılacaktır.
Kredi kartıyla
yapılan taksitli ödemenin Kanunun öngördüğü taksitli ödeme şekli olduğu
dikkate alındığında, bu şekilde yapılan ödemelerde de katsayı
uygulanacaktır.
4- Mahsuben
ödeme
7143 sayılı
Kanunun 9 uncu maddesinin beşinci fıkrasında, Kanun hükümlerinden
yararlanarak borçlarını yapılandıran mükelleflerin vergi dairelerinden olan
alacaklarıyla yapılandırılan borçlarını ne şekilde ödeyebilecekleri hususu
düzenlenmiştir.
Madde hükmüne
göre, Maliye Bakanlığına bağlı tahsil dairelerine ödenmesi gereken amme
alacaklarına uygulanmak üzere, Kanun hükümlerinden yararlanmak için
başvuruda bulunan ve ödenecek tutarları ilgili vergi mevzuatı gereği iade
alacağından kendi borçlarına mahsuben ödemek isteyen borçluların, bu
taleplerinin yerine getirilebilmesi için başvuru ve/veya taksit süresi
içinde ilgili mevzuatın öngördüğü bilgi ve belgeleri tam ve eksiksiz olarak
ibraz etmeleri şarttır. Belgelere ek olarak mahsuben iadenin gerçekleştirilebilmesi
için teminat, yeminli mali müşavir raporu veya vergi inceleme raporu da
aranan durumlarda, bunların da aynı süre içinde vergi dairesine intikal
etmiş olması gerekmektedir. Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının
(g) bendine ilişkin olarak Tebliğin (V/C-5-b ve f) bölümünde yapılan
açıklamalar saklıdır.
Bu takdirde,
ilgili mevzuatın borçlunun mahsup talebine esas aldığı tarih itibarıyla bu
Kanuna göre ödenecek tutara mahsup işlemleri yapılacaktır. Mahsup talebine
konu tutardan daha az tutarda mahsubun yapılması hâlinde, mahsuben ödeme
suretiyle tahsil edilemeyen taksit tutarının bir ay içinde ödenmesi
hususunda bildirimde bulunulması gerekmektedir.
Bir aylık süre
içinde eksik ödenen taksit tutarının, ödenmesi gerektiği tarihten ödendiği
tarihe kadar gecikilen her ay ve kesri için 6183 sayılı Kanunun 51 inci
maddesine göre belirlenen gecikme zammı oranında hesaplanacak geç ödeme
zammı ile birlikte ödenmesi hâlinde eksik ödenen tutar için bu Kanun
hükümleri ihlal edilmiş sayılmayacaktır.
Mükelleflerin bu
hükümden yararlanmaları için başvurularını bu Tebliğe ekli (Ek:2/E) dilekçe
ile yapmaları gerekmektedir.
Diğer taraftan,
mükellefin mahsup talebi üzerine mahsup işlemleri yapıldıktan sonra, fazla
veya yersiz mahsup yapıldığının tespiti hâlinde, haksız alınan iade tutarı
için vergi mevzuatı gereği gerekli tarhiyatın yapılacağı tabiidir. Bu
durumda, Kanun kapsamında mahsup yoluyla yapılmış
olan tahsilatlar için herhangi bir düzeltme işlemi
yapılmayacaktır.
Ç- MADDE
HÜKMÜNDEN YARARLANMANIN DİĞER ŞARTLARI
1- Taksit
Ödeme Süresince Mükelleflerin Beyanı Üzerine Tahakkuk Edecek Vergilerin
Zamanında Ödenmesi
7143 sayılı
Kanunun 3 üncü maddesinin dokuzuncu fıkrasında “(9) Maliye
Bakanlığına bağlı tahsil daireleri tarafından takip edilmekte olan amme alacaklarından
yıllık gelir veya kurumlar vergileri, gelir (stopaj) vergisi, kurumlar
(stopaj) vergisi, katma değer vergisi ve özel tüketim vergisi için bu madde
ile 2 nci madde hükmünden yararlanmak üzere başvuruda bulunan
mükellefler, taksit ödeme süresince bu vergi türleri ile ilgili verilen
beyannameler üzerine tahakkuk eden bu vergileri çok zor durum olmaksızın
her bir vergi türü itibarıyla bir takvim yılında ikiden fazla vadesinde
ödememeleri ya da eksik ödemeleri hâlinde belirtilen madde hükümlerine göre
yapılandırılan borçlarına ilişkin kalan taksitlerini ödeme haklarını
kaybederler.”hükmü yer almaktadır.
Buna göre,
Kanunun 2 nci maddesi hükmünden yararlanmak üzere yıllık gelir
veya kurumlar vergileri, gelir (stopaj) vergisi, kurumlar (stopaj) vergisi,
katma değer vergisi ve özel tüketim vergisi için başvuruda bulunan
mükelleflerin maddede öngörülen diğer şartların yanı sıra; maddede
belirtilen vergi türlerinden, taksit ödeme süresince beyan üzerine ilk
taksit ödeme süresinin başlangıç tarihinden mükellef tarafından seçilen son
taksit ödeme süresinin sonuna kadar, erken ödeme hâlinde borcun tamamen
ödendiği tarihe kadar, tahakkuk edenleri vadesinde ödemeleri şarttır.
Dolayısıyla bu
hüküm, Kanunun 2 nci maddesine göre ödenecek taksitlerin
süresinde ödenmemesi hâlinde uygulanacak hükümler ile ilişkili olmayıp,
taksit ödeme süresince mükelleflerin beyanı üzerine tahakkuk edecek
vergilerin zamanında ödenmesi ile ilgilidir.
Örneğin, gelir
vergisi mükellefi olan bir borçlu, Kanunun 2 nci maddesinden bu
vergi türü için 18 eşit taksitte ödeme seçeneği ile yararlanması durumunda,
ilk taksit ödeme süresinin başladığı 1/8/2018 tarihinden 18 eşit
taksitin sona erdiği 31/7/2021 tarihine kadar beyanı üzerine tahakkuk eden,
gelir vergisini, katma değer vergisini, gelir (stopaj) vergisini ve
mükellefiyeti bulunması hâlinde özel tüketim vergisini ödemesi
gerekmektedir. Ancak, bu vergilerle birlikte tahakkuk eden damga vergisinin
vadesinde ödenmemesi hâlinde yapılandırma ihlal edilmiş sayılmayacaktır.
Taksit ödeme
süresince beyan üzerine tahakkuk eden vergilerin vadesinde ödenmesi şartı,
bir takvim yılında her bir vergi türü için en fazla iki defa ihlal
edilebilecektir. Böyle bir durumda borçlular Kanun hükümlerinden yararlanma
haklarını kaybetmeyecektir.
Ancak, bir vergi
türünün bir takvim yılında ikiden fazla vadesinde ödenmemesi veya eksik
ödenmesi hâlinde mükellefler üçüncü ihlale konu verginin vadesinin
rastladığı ayın sonuna kadar (bu tarih dâhil) ödedikleri taksitler için
Kanun hükmünden yararlanacak bu tarihten sonra ise Kanun kapsamında ödeme
haklarını kaybedeceklerdir.
Diğer taraftan,
mükelleflerin çok zor durumda bulunmaları nedeniyle borçlarını vadesinde
ödeyememeleri hali Kanunun ihlal nedeni sayılmamıştır.
Çok zor durum
hali, 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesinde geçen “çok zor durum” halini
ifade etmektedir.
Buna göre, 6183
sayılı Kanuna göre vadesinde ya da vadesinden önce yapılan müracaatlara
istinaden borçları tecil edilen mükelleflerin çok zor durumda bulundukları
kabul edilecektir. Tecil talebi çok zor durum hali dışındaki nedenlerle
(Örneğin, özel tüketim vergisi gibi taksitlendirilmesi uygun görülmeyen
vergiler veya diğer nedenler) uygun görülmeyen mükellefler için tecil
yapılmamakla birlikte, çok zor durum halinin varlığı tespit edilmişse madde
hükmü ihlal edilmiş sayılmayacaktır.
2- Taksit
Tutarının %10’unu Aşmamak Şartıyla 10 Türk Lirasına (Bu Tutar Dâhil) Kadar
Yapılmış Eksik Ödemeler
7143 sayılı
Kanunun 9 uncu maddesinin yedinci fıkrasında “(7) Bu Kanunun 3 üncü
maddesinin dokuzuncu fıkrası ve 8 inci maddesinin altıncı fıkrasında,
vadesinde ödenmesi öngörülen alacakların veya taksit tutarının %10’unu
aşmamak şartıyla 10 Türk lirasına (bu tutar dâhil) kadar yapılmış eksik
ödemeler için bu Kanun hükümleri ihlal edilmiş sayılmaz.” hükmü
yer almaktadır.
Bu hükme göre,
Kanun kapsamında ödenecek taksitler ile taksit ödeme süresince beyan
üzerine tahakkuk eden ve Kanunun 3 üncü maddesinin dokuzuncu fıkrasında
belirtilen vergilerin (her bir vergi türü itibarıyla) vadesinde yapılan
ödemelerinde 10 TL’ye kadar eksik ödemeler ihlal sebebi sayılmayacaktır.
Bununla birlikte, tahakkuk eden alacağın %10’u 10 TL’nin altında ise yüzde
%10 tutarına isabet eden tutar kadar eksik ödeme hali ihlal sebebi
sayılmamıştır. Ancak, bu tutarları aşan eksik ödemelerin ihlal sebebi olarak
değerlendirileceği tabiidir.
Örneğin, Kanun
hükmünden kurumlar vergisi için yararlanmış bir mükellefin Ekim/2018
dönemine ilişkin beyanı üzerine tahakkuk eden gelir (stopaj) vergisi 4.810
TL olmasına rağmen bankaya 4.800 TL olarak ödeme yapılmıştır. Eksik ödenen
tutar 10 TL’yi aşmadığından Kanun hükümleri ihlal edilmiş sayılmayacaktır.
Diğer taraftan, tahakkuk eden verginin %10’u olan (4.810 x %10=)481 TL ise
10 TL’den daha fazla olduğundan tutarın oranla mukayese edilmesine gerek
olmadığı tabiidir.
3- Dava
Açılmaması, Açılmış Davalardan Vazgeçilmesi
7143 sayılı
Kanunun 2 nci maddesinin onuncu fıkrasında, bu madde
hükmünden yararlanmak isteyen borçluların maddede belirtilen şartların yanı
sıra dava açmamaları, açılmış davalardan vazgeçmeleri
ve kanun yollarına başvurmamalarının şart olduğu belirtilmiştir.
Bu nedenle, madde hükmünden yararlanmak isteyen borçluların bu yöndeki
iradelerini başvuruları sırasında belirtmeleri gerekmektedir.
Tüzel kişiler ya
da tüzel kişiliği haiz olmayan teşekküller tarafından açılan davalardan
vazgeçme yetkisi, bunların kanuni temsilcilerinde bulunduğundan, maddeden
yararlanma başvuruları kanuni temsilcileri tarafından yapılacaktır. Aynı
şekilde, iflas idaresi tarafından açılan ya da ihtilafı devam ettirilen
davalardan da iflas idaresince vazgeçilmesi gerekecektir. Kanuni
temsilcilerin bu başvuruları sırasında dilekçelerine temsilci sıfatlarını
gösteren belgeyi eklemeleri icap etmektedir.
Kanunun 9 uncu
maddesinin onüçüncü fıkrasının (b) bendi gereğince, davadan vazgeçme
dilekçeleri ilgili tahsil dairelerine verilecek ve bu dilekçelerin tahsil
dairelerine verildiği tarih, ilgili yargı merciine verildiği tarih
sayılarak dilekçeler ilgili yargı merciine gönderilecektir. Bu nedenle,
tahsil dairelerince alınan dilekçenin bir örneğinin derhal davanın
bulunduğu yargı merciine gönderilmesi gerekmektedir.
Kanunun
2 nci maddesinden yararlanmak için elektronik ortamda başvuruda
bulunan borçluların, devam eden ihtilaflardan vazgeçtiklerini gösterir
ıslak imzalı dilekçelerini başvuru süresi içinde ilgili tahsil dairesine
vermeleri gerekmektedir.
Mükelleflerce
Kanun hükümlerinden yararlanılmak üzere davadan vazgeçilmesi hâlinde
idarece de ihtilaflar sürdürülmeyecektir.
4- Kanunun Yayımı
Tarihinden Sonra Tebliğ Edilen Yargı Kararları ile Yargılama
Giderleri
7143 sayılı
Kanunun 9 uncu maddesinin onüçüncü fıkrasının (c) bendi
gereğince, Kanun hükümlerinden yararlanmak üzere başvuruda bulunan ve
açtıkları davalardan vazgeçen borçluların bu ihtilaflarıyla
ilgili olarak karar tarihine
bakılmaksızın Kanunun yayımı tarihinden sonra tebliğ edilen
yargı kararları uyarınca işlem yapılmayacaktır.
Ayrıca, Kanunun 9
uncu maddesinin onüçüncü fıkrasının (ç) bendine göre, Kanun
hükümlerinden yararlanılmak üzere vazgeçilen davalarda verilen kararlarla
hükmedilmiş yargılama giderleri ve avukatlık ücreti
ile fer’ilerinin bulunması hâlinde bu tutarlar karşılıklı olarak
talep edilmeyecek, bu alacaklar için icra takibi yapılamayacak ve vazgeçme
tarihinden önce ödenmiş olan yargılama giderleri ve avukatlık ücretleri
geri alınmayacaktır.
D- DİĞER
HUSUSLAR
1- Tüzel
kişiler ya da tüzel kişiliği haiz olmayan teşekküller için madde
hükümlerinden yararlanma başvuruları bunların kanuni temsilcileri
tarafından yapılacaktır.
2- 7143
sayılı Kanunun kesinleşmiş alacaklara ilişkin hükümlerinden, 213 ve 6183
sayılı Kanunlar ile diğer kanunlarda yer alan sorumluluk düzenlemeleri
nedeniyle mirasçılar, kefiller, şirket ortakları ve kanuni temsilciler gibi
amme borçlusu sayılan kişiler sorumlu oldukları tutar dikkate alınarak
yararlanabileceklerdir.
1/6/1989 tarihli
ve 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Müşavirlik
Kanunu uyarınca mükellefle birlikte borcun ödenmesinden müştereken
ve müteselsilen sorumluluğu bulunanların da bu madde hükmünden
yararlanmaları mümkündür.
Asıl amme
borçlusu ile birlikte borcun ödenmesinden birden fazla kişinin sorumlu
olması hâlinde bu kişilerce Kanun hükümlerinden farklı taksit seçenekleri
seçilmek suretiyle yararlanılması mümkün bulunmaktadır.
3- Adi
ve kollektif şirketlerde ortak olanlar şirketin borçlarının
tamamı üzerinden müştereken ve müteselsilen sorumlu
olduklarından, bu ortaklar da sorumlu oldukları bu borçlar için madde
hükmünden yararlanabileceklerdir.
4- 7143
sayılı Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihi itibarıyla
haklarında 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu hükümlerine
göre iflasın açılmasına karar verilen gerçek ve tüzel kişilerin Kanun
hükümlerinden yararlanabilmeleri için iflas işlemlerini yürüten iflas
idaresinin ilgili vergi dairesine yazılı olarak müracaat etmesi zorunludur.
Ancak, iflas idaresi tarafından verilen yetki belgesine istinaden
müracaatta bulunulabilmesi mümkündür.
Bununla birlikte,
iflas hâlindeki tüzel kişiliklerin ortaklarının ve kanuni temsilcilerinin
213 sayılı Kanun ve 6183 sayılı Kanun uyarınca sorumlu oldukları borçlar
için madde hükümlerinden yararlanabilmeleri mümkün bulunmaktadır.
Ancak, iflas
hâlinde bulunan mükelleflerden aranılan kamu alacaklarına ilişkin olarak Kanundan
yararlanmak için başvuru süresi içinde herhangi bir başvuru bulunmaması ve
bu alacakların 31/7/2018 tarihinden sonra iflas masasına
kaydedilmiş olması hâlinde, alacaklar Kanunun kapsadığı dönemlere ait olsa
dahi 7143 sayılı Kanun hükümlerinden yararlanılamayacaktır.
2004 sayılı Kanun
kapsamında haklarında iflas ertelemesi kararı bulunan şirketler ve
kooperatifler 7143 sayılı Kanuna göre yapacakları başvurularını
haklarında verilmiş mahkeme kararı dikkate alınarak temsile yetkili kişiler
vasıtasıyla yapacaklardır.
Aynı şekilde,
2004 sayılı Kanun kapsamında konkordato kararı verilmiş ve kayyım
atanmış borçlular da, 7143 sayılı Kanuna göre yapacakları başvurularını
haklarında verilmiş mahkeme kararı dikkate alınarak temsile yetkili kişiler
vasıtasıyla yapacaklardır.
5- 7143 sayılı
Kanunun yayımı tarihinden önce, vergi mevzuatında yer alan düzenlemeler
nedeniyle mahsuben iade talebi bulunan mükellefler diledikleri takdirde
mahsup talep ettikleri borçları için Kanun hükümlerinden
yararlanabilecektir. Bu takdirde, mahsuben iade talebinden vazgeçtiklerini
bağlı bulundukları vergi dairesine, birden fazla vergi dairesine mahsup
talepli borçları olması hâlinde, her birine ayrı ayrı Kanundan
yararlanmak için belirlenen başvuru süresi içinde ekte bir örneği yer alan (Ek:2/F) dilekçeyle
bildirmeleri gerekmektedir.
Mükellefin kendi
borcu dışında, ilgili mevzuat uyarınca üçüncü şahısların borçlarına mahsup
talebi olması hâlinde ise mahsup talebinden vazgeçebilmesi için borcuna
mahsup istenen üçüncü şahsın da bu konuya yönelik irade beyanı
aranılacaktır. Bu takdirde, mükellefin üçüncü şahıs lehine yaptığı mahsup
talebi hükümsüz kalacaktır. Lehine mahsup talep edilen üçüncü şahsın ise
mükellefin irade beyanı olmadan Kanundan yararlanmak üzere başvuruda
bulunabileceği tabiidir.
Bununla birlikte,
mahsup talebinden vazgeçen mükelleflerin, mahsup talebine konu iade
alacaklarını 7143 sayılı Kanun kapsamındaki taksitlerine Kanunun
9 uncu maddesinin beşinci fıkrası hükmüne göre veya Kanun
kapsamında yapılandırılmayan vergi borçlarına ilgili mevzuat uyarınca
mahsubunu talep etmeleri mümkündür. Bu durumda, mahsuba esas alınacak
tarih, Kanunun yayımı tarihinden sonra yaptıkları başvuru esas alınarak
belirlenecektir.
Diğer taraftan,
ilgili vergi mevzuatından doğan iade alacağının vergi borcuna mahsubunu
talep eden ve vergi borcunu 7143 sayılı Kanuna göre ödemek üzere bu mahsup
talebinden vazgeçen mükelleflere iade alacaklarının, mahsubundan vazgeçilen
borcun söz konusu Kanun kapsamında yapılandırılmasından sonra hesaplanan
taksit tutarları toplamını aşan kısmı, ilgili mevzuat hükümleri ve 6183
sayılı Kanunun 23 üncü maddesi ile 31/5/2006 tarihli ve 5510
sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunun 88 inci
maddesinin onaltıncı fıkrası göz önünde bulundurularak nakden
iade edilebilecektir.
6- 7143 sayılı
Kanunun 9 uncu maddesinin onikinci fıkrasında, Kanuna göre
ödenecek alacaklarla ilgili olarak tatbik edilen hacizlerin yapılan
ödemeler nispetinde kaldırılacağı ve buna isabet eden teminatların iade
edileceği hükme bağlanmıştır.
Buna göre, Kanun
kapsamındaki borçlarını ödemek üzere başvuran ve borçlarına karşılık
ödemede bulunan mükelleflerin mal varlığına tatbik edilen hacizler, bu
malların bölünebilir nitelikte olması ve haczin devam edeceği malların,
ödenmemiş taksitlerin yapılandırma öncesi tutarını karşılayacak değerde
olması şartıyla ödemeler nispetinde kaldırılacaktır.
Bu hüküm
çerçevesinde, borçları Kanun hükmüne göre taksitlendirilen mükelleflerin
teminat değişikliği talepleri de değerlendirilebilecektir.
Diğer taraftan, bu
Kanun kapsamında yapılandırılan borçlar muaccel olmaktan çıktığından, bu
borçlarla ilgili olarak 6183 sayılı Kanun kapsamında takip işlemi
yapılmamaktadır. Ancak, Kanunun 9 uncu
maddesinin onikinci fıkrası hükmüne göre, bu Kanun kapsamında
ödenecek alacaklar nedeniyle tatbik edilen hacizlere konu mallar, borçlunun
talebi hâlinde 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre alacaklı tahsil
dairesince satılabilecektir. Satış sonucunda elde edilecek tutarın, ilgili
mevzuata göre öncelikli alacakların mahsubundan sonra yapılandırmaya konu
borçlara mahsup edilmesi icap etmektedir.
Aynı fıkra
gereğince, borçlu tarafından hacizli malların satılmasının talep edilmiş
olması, alacaklı tahsil dairesince söz konusu malların satışa
çıkarılamaması ya da satışa çıkarıldığı hâlde satılamaması durumunda,
borçluya Kanun kapsamında ödenmesi gereken taksitleri süresinde ödememe
hakkı vermemektedir.
7- Borçlu
tarafından Kanun kapsamında yapılan ödemelerin kredi kartı kullanılmak
suretiyle yapılması durumunda borç kredi kartı ile ödeme işleminin
gerçekleştiği anda ödenmiş olacağından, bu şekilde yapılmış olan ödemeler
yönünden de varsa ödenen alacaklara ilişkin tatbik edilmiş hacizler ödeme
nispetinde kaldırılacak ve alınmış teminatlar iade edilecektir.
Kredi kartıyla
son taksiti de içerecek şekilde ödeme yapılması hâlinde;
- Kredi kartıyla
yapılan ödemelerin ilişkin olduğu motorlu taşıtların satış ve devrine ait
ilişik kesme belgesi verilebilecektir.
- Kredi kartı ile
yapılan ödeme tarihinden itibaren Kanunun 3 üncü maddesinin dokuzuncu
fıkrasında yer alan taksit ödeme süresince beyan üzerine tahakkuk eden
vergilerin vadesinde ödenme şartı aranılmayacaktır.
8- 7143 sayılı
Kanuna göre başvuruda bulunan ve borçları Kanuna göre taksitlendirilen
mükellefler tarafından, borcu olup olmadığına dair yazı istenilmesi hâlinde
Kanun hükümleri ihlal edilmediği sürece bu borçları için vadesi geçmiş
borcun bulunmadığına dair yazı verilecektir.
9- 7143 sayılı
Kanunun 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasının (d) bendinde, il özel idareleri
ve bunlara bağlı kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşlar ile Spor Genel
Müdürlüğü, Türkiye Futbol Federasyonu ve bağımsız spor federasyonlarına
tescil edilmiş olan ve Türkiye’de sportif alanda faaliyette bulunan spor
kulüplerine, Kanun kapsamında yapılandırılan alacak tutarlarını ikişer
aylık dönemler hâlinde azami 36 eşit taksitte ödenmesi imkânı verilmiştir.
Spor kulüplerinin
bu imkândan yararlanabilmeleri için başvuru sırasında Spor Genel Müdürlüğü,
Türkiye Futbol Federasyonu ve bağımsız spor federasyonlarına tescil edilmiş
spor kulübü olduklarını belirten belgeyi ibraz etmeleri gerekmektedir. Bu
kulüplerin dernek veya şirket şeklinde örgütlenmiş olması madde ile verilen
imkândan yararlanmalarına engel teşkil etmemektedir. Spor kulüplerinden
aranılan amme alacaklarıyla ilgili olarak ikincil sorumluluğu bulunan
kişiler de bu hükümden yararlanabilecektir.
7143 sayılı
Kanun hükmüne göre bu kuruluşların kendilerine verilen imkânı kullanarak
ödeme yapmak istemeleri hâlinde, yapılandırılan alacak
tutarına; yirmidört eşit taksit için (1,194), otuz eşit taksit
için (1,238), otuzaltı eşit taksit için (1,318) katsayısı
uygulanacaktır. Katsayı uygulaması bu Tebliğin (II/C-2-b) bölümüne göre
yapılacaktır.
Diğer taraftan,
il özel idareleri ve bunlara bağlı kamu tüzel kişiliğini haiz
kuruluşlar dışında il özel idarelerine ait tüzel kişiler ise Kanunun
tanıdığı azami 36 eşit taksit imkânından yararlanamayacaklardır.
10- 7143 sayılı
Kanunun 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasının (e) bendi ile belediyeler
ve bunlara bağlı kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşların bu Kanun
kapsamında yapılandırdıkları borçlarına ilişkin taksit
tutarları, belediyelerin genel bütçe vergi gelirleri tahsilat toplamı
üzerinden ayrılan paylarından, 2/7/2008 tarihli ve 5779 sayılı İl
Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay
Verilmesi Hakkında Kanunun 7 nci maddesinin dördüncü fıkrasındaki
%40 oranı dikkate alınmaksızın aylık dönemler hâlinde azami yüz kırk dört
eşit taksitte tahsil edilecektir. Bu kapsamda, kesinti tutarı her hal ve
takdirde bu idareler adına genel bütçe vergi
gelirleri tahsilat toplamı üzerinden ayrılan payların aylık
tutarının %50’sini aşamayacaktır.
7143 sayılı
Kanun hükmüne göre bu kuruluşların kendilerine verilen imkânı kullanarak
ödeme yapmak istemeleri hâlinde, yapılandırılan alacak tutarına;
- altı eşit
taksit için (1,032),
- dokuz eşit
taksit için (1,053),
- oniki eşit
taksit için (1,064),
- onsekiz eşit
taksit için (1,086),
- yirmidört eşit
taksit için (1,109),
- otuzaltı eşit
taksit için (1,19),
- kırksekiz eşit
taksit için (1,247),
- altmış eşit
taksit için (1,304),
- yetmişiki eşit
taksit için (1,361),
- yüzkırkdört eşit
taksit için (1,703)
katsayısı uygulanmak
suretiyle bulunan tutar, taksit sayısına bölünerek ödenecek taksit
tutarları aylık dönemler hâlinde kesinti yoluyla tahsil edilecektir.
5779 sayılı
Kanuna göre yapılacak kesintilerin Bakanlar Kurulunca durdurulması hâlinde,
yapılandırılan borçlara ilişkin aylık taksitlerin ödeme süreleri kesinti yapılmayan
aylar için durdurulacak ve ödenmeyen taksitler tercih edilen taksit ödeme
süresinin sonundan itibaren ayrıca bir katsayı ve geç ödeme zammı
uygulanmaksızın aylık dönemler itibarıyla paylardan kesinti suretiyle
tahsil edilecektir. Bu kapsamdaki taksitlerin süresinde ödenmemiş olması
ihlal nedeni sayılmayacaktır.
Öte yandan, bu
idarelerin taksit tutarlarının, genel bütçe vergi
gelirleri tahsilat toplamı üzerinden aktarılacak tutarlardan daha
yüksek olması hâlinde, eksik tutarların taksit ödeme süresini takip eden ay
sonuna kadar borçlu tarafından ödenmesi durumunda, bu tutarlara geç ödeme
zammı hesaplanmayacaktır. Bu suretle ödeme yapılmaması hâlinde eksik ödenen
tutarlara geç ödeme zammı hesaplanacağı tabiidir.
Bu bent
kapsamında kesinti yoluyla tahsil edilecek olan taksitlerin, bent hükmünde
belirtildiği şekilde bir takvim yılında ikiden fazla süresinde
ödenmemesi hâlinde Kanundan yararlanma hakkı kaybedilecektir.
Ayrıca,
belediyelerin Kanunun 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendinde
belirtilen peşin ödemede indirimdenyararlanabilmesi için yapılandırılan
tutarın tamamını 1 Ekim 2018 tarihine (bu tarih dâhil) kadar, (b) bendinde
belirtilen indirimden yararlanılabilmesi için 31 Ekim 2018 tarihine (bu
tarih dâhil) kadar bu Tebliğin (II/C-2-a) bölümünde yapılan
açıklamalar çerçevesinde ödemeleri gerekmektedir.
11- 7143
sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin ondördüncü fıkrası gereğince,
Kanun hükümlerinden yararlanan il özel idareleri, belediyeler
ve bunlara bağlı kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşlar hakkında
Kanunun 3 üncü maddesinin dokuzuncu fıkrası hükmü uygulanmayacaktır. Buna
göre, anılan kuruluşların, Kanunun 2 ve 3 üncü maddelerinden yararlanmak
üzere başvuruları üzerine yapılandırılan borçlarının ödeme süresince,
beyanları üzerine tahakkuk eden vergilerini vadesinde ödeme şartı
bulunmamaktadır.
12- 7143
sayılı Kanunun 2 nci maddesi hükümlerinden
yararlanmak için açılmış davalardan vazgeçilmesi şart olduğundan, borçlular
tarafından Kanundan yararlanmak için yapılan başvurular
üzerine tahsilat işlemlerinden dolayı açılmış davalar sulh
yoluyla sonuçlanacaktır. Bu nedenle, 6183 sayılı Kanunun 55 inci
maddesi uyarınca alacağın takibi için düzenlenerek tebliğ edilen ödeme
emrine karşı açılmış olan davalara konu alacaklar için Kanun hükmünden yararlanmak
üzere başvuruda bulunulması hâlinde, ödeme emrine karşı açılmış davalardan
da vazgeçildiğinden, 6183 sayılı Kanunun 58 inci maddesi gereğince %10
oranındaki haksız çıkma zammı talep edilmeyecektir.
III–
KESİNLEŞMEMİŞ VEYA DAVA SAFHASINDA BULUNAN AMME ALACAKLARINA İLİŞKİN
HÜKÜMLER
7143 sayılı
Kanunun 3 üncü maddesi ile Maliye Bakanlığına, il özel idarelerine ve
belediyelere bağlı tahsil dairelerince takip edilen dava açma süresi
geçmemiş veya dava safhasında bulunan kesinleşmemiş amme alacaklarının
yapılandırılmasına ilişkin düzenlemeler yapılmıştır.
Madde kapsamına
tür ve dönem açısından Kanun kapsamına alınmış olan ve bu Tebliğin (I/A-1-a
ve b, I/B ile I/C-1) bölümlerinde belirtilen vergiler, vergi cezaları,
idari para cezaları, faiz, gecikme faizi ve gecikme zammı gibi fer’i
alacaklar girmekte olup, yapılandırılacak alacak tutarlarının davanın
bulunduğu safha dikkate alınmak suretiyle tespit edilmesi gerekmektedir.
Ayrıca, 6/1/1982 tarihli
ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununda yapılmış
değişikliklerin de madde uygulamasında göz önünde bulundurulması icap
etmektedir.
Bilindiği
gibi, 18/6/2014 tarihli ve 6545 sayılı Türk Ceza Kanunu ile
Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla değişik 2577 sayılı
Kanunun geçici 8 inci maddesi kapsamında faaliyete başlaması öngörülen
bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başladıkları 20/7/2016
tarihine kadar yargılama sistemi; davanın açıldığı ilk derece mahkemesi ve
bu mahkemelerin verdiği kararlara karşı itiraz başvurusunun yapıldığı bölge
idare mahkemesi veya temyiz başvurusunun yapıldığı Danıştay şeklinde iki
aşamalı olduğu halde, 20/7/2016 tarihinden itibaren davanın açıldığı ilk
derece mahkemesi, istinaf başvurusunun yapıldığı bölge idare mahkemesi ve temyiz
başvurusunun yapıldığı Danıştay olacak şekilde üç aşamalı hale gelmiştir.
Diğer taraftan,
2577 sayılı Kanunun geçici 8 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 6545
sayılı Kanunla idari yargıda kanun yollarına (istinaf ve temyiz) ilişkin
getirilen hükümlerin, bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve
başladıkları 20/7/2016 tarihinden sonra verilen kararlar hakkında
uygulanacağı düzenlenmiştir. Dolayısıyla, 20/7/2016 tarihinden
önce ilk derece mahkemesince verilmiş kararlar hakkında 2577 sayılı Kanunun
6545 sayılı Kanunla değişmeden önceki kanun yollarına (itiraz/temyiz ve
karar düzeltme) ilişkin hükümlerin uygulanması gerekmektedir.
Bu nedenle,
açılmış olan davaların karar tarihleri dikkate alınarak hangi kanun
yollarına tabi olduklarının tespiti önem arz etmektedir.
A- BAŞVURU
SÜRESİ VE ŞEKLİ
Madde hükmünün
uygulanabilmesi için, Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihi
itibarıyla;
a) İkmalen, re’sen veya
idarece yapılmış bir tarhiyatın bulunması ve tarhiyata karşı;
- Vergi
mahkemeleri nezdinde dava açma süresi geçmemiş veya dava açılmış bulunması,
- İlgisine göre
istinaf veya temyiz süreleri geçmemiş ya da istinaf/itiraz veya temyiz
yoluna başvurulmuş ya da karar düzeltme talep süresi geçmemiş veya karar
düzeltme yoluna başvurulmuş olması,
b) Kanunun 1 inci
maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamına giren idari para
cezalarına ilişkin idari yaptırım kararlarına karşı dava açma süresi
geçmemiş veya dava açılmış olması ya da kanun yollarına başvurma süresi
geçmemiş veya başvurulmuş olması,
gerekmektedir.
Kanunun 3 üncü
maddesinden yararlanılmak için 31 Temmuz 2018 tarihine (bu
tarih dâhil) kadar bağlı bulunulan tahsil dairesine yazılı olarak başvuruda
bulunulması ve başvuru dilekçesinde dava açılmayacağı, açılmış davalardan
vazgeçileceği yönünde iradenin belirtilmesi şarttır.
Maliye
Bakanlığına bağlı vergi dairelerince ikmalen, re’sen veya
idarece yapılan tarhiyatlarla ilgili davalara konu alacaklar açısından
madde hükmünden yararlanmak isteyenlerin bu Tebliğ ekinde yer alan
durumlarına uygun dilekçeyi (Ek: 3/A, 3/B, 3/C, 3/D) iki
örnek hazırlayarak 31 Temmuz 2018 tarihine (bu tarih
dâhil) kadar bağlı bulundukları vergi dairesine vermeleri gerekmektedir.
Kanunun 9 uncu
maddesinin onüçüncü fıkrasının (b) bendi hükmü gereğince, davadan
vazgeçme dilekçeleri ilgili vergi dairelerine verilecek ve bu dilekçelerin
vergi dairelerine verildiği tarih, ilgili yargı merciine verildiği tarih
sayılarak dilekçeler ilgili yargı merciine gönderilecektir. Bu nedenle,
vergi dairelerince alınan dilekçenin bir örneğinin derhal davanın bulunduğu
yargı merciine gönderilmesi gerekmektedir.
7143 sayılı
Kanunun 3 üncü maddesinin dördüncü fıkrasında düzenlenen ve idari para
cezalarına ilişkin ihtilaflara yönelik olan hükümden yararlanmak isteyen
borçluların, Kanunun 9 uncu maddesinin onüçüncü fıkrasının (b)
bendinin Bakanlığımıza verdiği yetkiye istinaden, idari para cezalarına
karşı dava açtıkları idarelere başvuruda bulunmaları ve 3 üncü maddesi
kapsamında Kanun hükmünden yararlanmak istediklerini ve davadan vazgeçtiklerini
belirtir bu Tebliğ ekinde yer alan durumlarına uygun dilekçeyi (Ek:3/E-1,
3/E-2, 3/E-3, 3/E-4) 3 örnek olarak hazırlayarak 31 Temmuz
2018 tarihine (bu tarih dâhil) kadar ilgili idarelere vermek
suretiyle başvurmaları uygun görülmüştür.
Davadan vazgeçme
dilekçelerini alan bu idarelerce dilekçelerin alındığı tarih ilgili yargı
merciine verildiği tarih sayılarak dilekçeler ilgili yargı merciine derhal
gönderilecektir. Bu dilekçeler cezayı veren idarelere verilmekle birlikte
Kanun kapsamında yapılandırılan alacaklara ilişkin ödemeler ilgili vergi
dairesine yapılacaktır. Bu nedenle, ilgili idarelerce alınan davadan
vazgeçme dilekçesinin bir örneği de başvuruyu müteakip 3 iş günü içinde
ilgili vergi dairesine gönderilecektir.
Birden fazla dava
dosyası bulunan mükellefler dilekçelerinde, hangi dava dosyası için Kanun
hükümlerinden yararlanmak istediklerini belirteceklerdir.
Tüzel kişiler ya
da tüzel kişiliği haiz olmayan teşekküller tarafından açılan davalardan
vazgeçme yetkisi bunların kanuni temsilcilerinde bulunduğundan, madde
hükmünden yararlanma başvuruları kanuni temsilcileri tarafından
yapılacaktır. Kanuni temsilciler bu başvuruları sırasında dilekçelerine
temsilci sıfatlarını gösteren belgeyi ekleyeceklerdir. Aynı şekilde, iflas
idaresi tarafından açılan ya da ihtilafı devam ettirilen davalardan da
iflas idaresince vazgeçilmesi gerekecektir. Ancak, iflas idaresi tarafından
verilen yetki belgesine istinaden müracaatta bulunulabilmesi mümkündür.
2004 sayılı Kanun
kapsamında haklarında iflas ertelemesi kararı bulunan şirketler ve
kooperatifler ile anılan Kanun kapsamında konkordato kararı
verilmiş ve kayyım atanmış borçlular, 7143 sayılı Kanuna göre yapacakları
başvurularını haklarında verilmiş mahkeme kararı dikkate alınarak temsile
yetkili kişiler vasıtasıyla yapacaklardır.
7143 sayılı
Kanunun 3 üncü maddesinden, 213 ve 6183 sayılı Kanunlar ile diğer
kanunlarda yer alan sorumluluk düzenlemeleri nedeniyle mirasçılar,
kefiller, şirket ortakları ve kanuni temsilciler gibi amme borçlusu sayılan
kişilerin sorumlu oldukları tutar dikkate alınarak yararlanması mümkün
bulunmamaktadır.
B- ALACAK
TUTARININ TESPİTİ
1- Kanunun
Yayımlandığı 18/5/2018 Tarihi İtibarıyla Vergi Mahkemeleri
Nezdinde Dava Açılmış veya Dava Açma Süresi Geçmemiş Vergiler
Kanunun 3 üncü
maddesinin birinci fıkrası kapsamına, ikmalen, re’sen veya
idarece tarh edilmiş olup, Kanunun yayımı tarihi (bu tarih dâhil)
itibarıyla vergi mahkemesi nezdinde dava açılmış ya da dava açma süresi
geçmemiş bulunan vergiler girmektedir.
Bu safhada
vergiler henüz tahakkuk etmemiş olduğundan, madde hükmünden yararlanmak
üzere başvuruda bulunulması hâlinde, dava konusu yapılmış olan vergiler,
ilk tarhiyat tutarına göre ihbarnamenin tebliğ edildiği tarih esas alınarak
dava açma süresinin son günü itibarıyla tahakkuk ettirilecek, bu tarihten
itibaren 1 ay sonrası ise vade tarihi olacaktır.
Madde hükmüne
göre, vergi aslının %50’si ile bu tutara; yukarıda belirtilen şekilde
belirlenen tahakkuk ve vade tarihleri esas alınarak hesaplanması gereken
gecikme faizi ve gecikme zammı yerine hesaplanacak Yİ-ÜFE tutarının,
Kanunda öngörülen süre ve şekilde ödenmesi, dava açılmaması ve açılan
davalardan vazgeçilmesi şartıyla vergilerin %50’sinin, gecikme faizi,
gecikme zammı ile vergi aslına bağlı vergi cezaları ve bu cezalara
uygulanan gecikme zamlarının tamamının tahsilinden vazgeçilecektir.
Kanunun yayımı
tarihi itibarıyla vergi mahkemesinde dava açma süresi henüz geçmemiş olan
vergilere, gecikme faizi yerine hesaplanması gereken Yİ-ÜFE tutarı, Kanunun
yayımı tarihine kadar hesaplanacaktır.
Madde hükmünden
yararlanmak üzere başvuruda bulunan mükelleflerin, vergi mahkemeleri
nezdinde devam eden davaları sırasında vergilerini tahakkuk etmeden önce
ödemiş olmaları hâlinde, tahsil edilen bu tutarlar Kanunun 9 uncu
maddesinin onaltıncı fıkrasına dayanılarak 3 üncü madde hükmüne
göre ödenmesi gereken vergi ve Yİ-ÜFE tutarına mahsup edilecek, kalan tutar
6183 sayılı Kanunun 23 üncü maddesi ile 5510 sayılı Kanunun 88 inci
maddesinin onaltıncı fıkrası da göz önünde bulundurularak red ve
iade edilecektir.
Diğer taraftan,
Kanunun 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “Ancak,
verilen en son kararın bozma kararı olması hâlinde birinci fıkra hükmü,
… uygulanır.” hükmü gereğince 20/7/2016 tarihinden önce vergi
mahkemesince verilmiş kararlara ilişkin olarak itiraz/temyiz başvurusu
üzerine verilen bozma kararları nedeniyle yeniden karar verilmesi amacıyla
vergi mahkemesine iade edilmiş davalara konu alacaklar için bu maddeden
yararlanılmak üzere yapılan başvurular üzerine alacaklar, bu bölümde açıklandığı
şekilde yapılandırılacak ve bu alacaklara karşılık Kanunun yayımı
tarihinden önce tahsil edilmiş tutarlar Kanunun 9 uncu
maddesinin onaltıncı fıkrası hükmüne istinaden ödenmesi gereken
tutarlara mahsup edilerek bakiyesi red ve iade edilecektir.
Ayrıca, 20/7/2016 tarihinden
sonra vergi mahkemesince verilmiş kararlara ilişkin olarak istinaf
başvurusu üzerine bölge idare mahkemesince verilmiş kararların temyiz
edilmesi sonucunda bu kararın Danıştay tarafından bozulması halinde yeniden
karar verilmek üzere bölge idare mahkemesine iade edilmiş ihtilaflara konu
alacaklar için bu maddeden yararlanılmak üzere yapılan başvurular üzerine
de alacaklar, bu bölümde açıklandığı şekilde yapılandırılacak ve bu
alacaklara karşılık Kanunun yayımı tarihinden önce tahsil edilmiş tutarlar
da Kanunun 9 uncu maddesinin onaltıncı fıkrası hükmüne istinaden
ödenmesi gereken tutarlara mahsup edilerek bakiyesi red ve iade
edilecektir. İstinaf başvurusu üzerine bölge idare mahkemesince kaldırma
kararı verilerek yeniden karar verilmek üzere vergi mahkemesine iade edilen
ihtilafa konu alacaklar hakkında da bu bölümdeki açıklamalara göre işlem
yapılacaktır.
Örnek 1- Mükellefin
defter ve belgelerinin Mayıs/2016 vergilendirme dönemi katma değer vergisi
yönünden incelenmesi sonucunda, mükellef adına 220.000 TL katma değer
vergisi tarh edilmesi ve bir kat vergi ziyaı cezası kesilmesi
gerektiği tespit edilmiştir.
Bu tarhiyata
ilişkin vergi/ceza ihbarnamesi, 3/4/2017 tarihinde mükellefe
tebliğ edilmiş, yapılan tarhiyata süresinde vergi mahkemesi nezdinde dava
açılmış ve Kanunun yayım tarihi itibarıyla mahkemece bir karar
verilmemiştir.
Kanundan
yararlanmak üzere başvuruda bulunan mükellefin, vergi aslının %50’si ile bu
tutara tahakkuk ve vade tarihleri esas alınarak gecikme faizi ve gecikme
zammı yerine hesaplanacak Yİ-ÜFE tutarını, Kanunda öngörülen süre ve
şekilde ödemesi hâlinde, verginin kalan %50’si ile gecikme faizi, gecikme
zammı, vergi ziyaı cezası ile bu cezaya uygulanan gecikme
zamlarının tahsilinden vazgeçilecektir.
Buna göre; örnek
olayda gecikme faizinin hesaplandığı süre, gecikme faizi tutarı, bu
sürelere ilişkin toplam Yİ-ÜFE oranları ve Yİ-ÜFE tutarları aşağıda
gösterilmiştir.
Gecikme Faizi Hesaplanan
Süre
Alacak Tutarı
(TL)
Toplam Gecikme Faizi
Oranı
Gecikme Faizi Tutarı
(TL)
Tahsili Gereken Alacak
Aslı
(TL)
Toplam
Yİ-ÜFE Oranı
Gecikme Faizi Yerine
Yİ-ÜFE Tutarı
(TL)
27/6/2016-3/5/2017
220.000
%14
30.800
110.000
%3,58
3.938
Gecikme zammının
hesaplandığı süre, gecikme zammı tutarı, gecikme zammı yerine hesaplanan Yİ-ÜFE
aylık değişim oranları ve Yİ-ÜFE tutarları ise aşağıdaki şekilde olacaktır.
Gecikme Zammı Hesaplanan
Süre
Alacak Tutarı
(TL)
Toplam Gecikme Zammı
Oranı
Gecikme Zammı
Tutarı
(TL)
Tahsili Gereken Alacak
Aslı
(TL)
Toplam Yİ-ÜFE Oranı
Gecikme Zammı Yerine
Yİ-ÜFE Tutarı (TL)
4/6/2017-17/5/2018
220.000
(KDV)
%16,0538
35.318,36
110.000
%4,0138
4.415,18
4/6/2017-17/5/2018
220.000
(Vergi Ziyaı C.)
%16,0538
35.318,36
-----
------
------
Ödenecek
Tutar
Katma Değer
Vergisi
:
110.000,00 TL
Yİ-ÜFE Tutarı
(Gecikme Faizi Yerine)
:
3.938,00
TL
Yİ-ÜFE Tutarı
(Gecikme Zammı Yerine)
:
4.415,18 TL
TOPLAM
:
118.353,18
TL
Tahsilinden
Vazgeçilen Alacaklar
Katma Değer
Vergisi
:
110.000,00 TL
Gecikme Faizi
:
30.800,00 TL
Vergi Ziyaı Cezası
:
220.000,00 TL
Vergi Aslına
Uygulanan Gecikme Zammı
:
35.318,36TL
Vergi Ziyaı Cezasına
Uygulanan Gecikme Zammı
:
35.318,36TL
TOPLAM
:
431.436,72
TL
Yukarıda belirtilen
şekilde hesaplanan toplam 118.353,18 TL’nin Kanunda öngörülen süre ve
şekilde ödenmesi hâlinde, toplam 431.436,72 TL tutarındaki alacağın
tahsilinden vazgeçilecektir.
2- Kanunun
Yayımlandığı 18/5/2018 Tarihi İtibarıyla, İlgisine Göre İstinaf
veya Temyiz Süreleri Geçmemiş ya da İstinaf/İtiraz veya Temyiz Yollarına
Başvurulmuş veya Karar Düzeltme Talep Süresi Geçmemiş veya Karar Düzeltme
Yoluna Başvurulmuş Vergiler
7143 sayılı
Kanunun 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası
kapsamına; ikmalen, re’sen ve idarece tarh edilmiş olup
Kanunun yayımı tarihi itibarıyla ilgisine göre istinaf veya temyiz süreleri
geçmemiş ya da istinaf/itiraz veya temyiz yollarına başvurulmuş
ya da karar düzeltme talep süresi geçmemiş veya karar düzeltme yoluna
başvurulmuş vergiler girmektedir.
Bu fıkra hükmüne
göre ödenecek alacak asıllarının tespitinde Kanunun yayımı tarihi
itibarıyla tarhiyatın bulunduğu en son safhadaki tutar esas alınacaktır.
Tarhiyatın bulunduğu en son safhadaki tutar, Kanunun yayımından önce
verilmiş ve taraflardan birine tebliğ edilmiş kararlar dikkate alınarak
tespit edilecektir.
a) Kanunun
Yayımı Tarihinden Önce Verilmiş En Son Kararın Terkin Kararı Olması
Kanunun yayımı
tarihinden (bu tarih dâhil) önce vergi mahkemesince veya istinaf başvurusu
üzerine bölge idare mahkemesince verilmiş en son kararın tarhiyatın
terkinine ilişkin olması halinde Kanunun 3 üncü maddesinin ikinci
fıkrasının (a) bendine göre, madde hükmünden yararlanılması
için terkin edilen vergilerin ilk tarhiyat tutarı esas alınarak %20’si ile bu
tutara ilişkin gecikme faizi ve gecikme zammı yerine
Kanunun yayımı tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas
alınarak hesaplanacak tutarın; Kanunda belirtilen süre ve şekilde tamamen
ödenmesi gerekmektedir. Bu takdirde, verginin kalan %80’inin, gecikme
faizi, gecikme zammı ve alacak aslına bağlı olarak kesilen vergi cezaları
ile bu cezalara bağlı gecikme zamlarının tamamının tahsilinden
vazgeçilecektir.
Madde hükmüne
göre ödenecek vergi aslı ve Yİ-ÜFE tutarının tespitinde bu Tebliğin
(III-B/1) bölümünde yapılan açıklamalar dikkate alınacaktır. Bu safhadaki
vergilere karşılık daha önce tahsilat yapılmış olması hâlinde
Kanunun 9 uncu maddesinin onaltıncı fıkrasında yer alan “Ancak,
bu Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fıkrası kapsamında olup dava konusu
edilen tarhiyatlara karşılık bu Kanunun yayımı tarihinden önce
ödeme yapılmış olması hâlinde, … verilmiş terkin kararları
üzerine red ve iade edilebilir.” hükmü dikkate alınarak
aynı bölümdeki açıklamalara göre işlem yapılacaktır.
Örnek 2- Örnek 1’de vergi
mahkemesince davanın kabul edilerek tarhiyatın terkinine karar verildiği
ve 3/3/2018tarihinde vergi dairesi kayıtlarına intikal eden karara
karşı istinaf yoluna gidildiği ve Kanunun yayımı tarihinden önce
istinaf talebine ilişkin bölge idare mahkemesince herhangi bir kararın
verilmediği kabul edildiğinde ise yapılandırılan alacak tutarı aşağıdaki
şekilde hesaplanacaktır.
Kanunun yayımı
tarihi itibarıyla verilmiş en son karar tarhiyatın terkinine ilişkin
olduğundan ödenecek vergi aslı ilk tarhiyata esas olan vergi aslının %20’si
olacak ve Kanun hükmü gereği bu tutara tahakkuk ve vade tarihleri esas
alınarak gecikme faizi ve gecikme zammı yerine Yİ-ÜFE tutarı
hesaplanacaktır. Yapılandırılan bu alacak tutarının, Kanunda öngörülen süre
ve şekilde ödenmesi hâlinde, verginin %80’i ile gecikme zammı ve gecikme
faizi ile vergi ziyaı cezası ve bu cezaya uygulanan gecikme
zammının tahsilinden vazgeçilecektir.
Buna göre;
gecikme faizinin hesaplandığı süre, gecikme faizi tutarı, bu sürelere
ilişkin toplam Yİ-ÜFE oranları ve Yİ-ÜFE tutarları aşağıda gösterilmiştir.
Gecikme Faizi Hesaplanan
Süre
Alacak Tutarı
(TL)
Toplam Gecikme Faizi
Oranı
Gecikme Faizi Tutarı
(TL)
Tahsili Gereken Alacak
Aslı
(TL)
Toplam
Yİ-ÜFE Oranı
Gecikme Faizi Yerine
Yİ-ÜFE Tutarı
(TL)
27/6/2016-3/5/2017
220.000
%14
30.800
44.000
%3,58
1.575,20
Gecikme zammının
hesaplandığı süre, gecikme zammı tutarı, gecikme zammı yerine hesaplanan
Yİ-ÜFE oranları ve Yİ-ÜFE tutarları ise aşağıdaki şekilde olacaktır.
Gecikme Zammı Hesaplanan
Süre
Alacak Tutarı
(TL)
Toplam Gecikme Zammı
Oranı
Gecikme Zammı
Tutarı
(TL)
Tahsili Gereken Alacak
Aslı (TL)
Toplam
Yİ-ÜFE Oranı
Gecikme Zammı Yerine
Yİ-ÜFE Tutarı (TL)
4/6/2017-17/5/2018
220.000
(KDV)
%16,0538
35.318,36
44.000
%4,0138
1.766,07
4/6/2017-17/5/2018
220.000
(Vergi Ziyaı C.)
%16,0538
35.318,36
-----
------
------
Ödenecek
Tutar
Katma Değer
Vergisi
:
44.000,00 TL
Yİ-ÜFE Tutarı
(Gecikme Faizi Yerine)
:
1.575,20
TL
Yİ-ÜFE Tutarı
(Gecikme Zammı Yerine)
:
1.766,07 TL
TOPLAM
:
47.341,27
TL
Tahsilinden
Vazgeçilen Alacaklar
Katma Değer
Vergisi
:
176.000,00 TL
Gecikme Faizi
:
30.800,00 TL
Vergi Ziyaı Cezası
:
220.000,00 TL
Vergi Aslına
Uygulanan Gecikme Zammı
:
35.318,36 TL
Vergi Ziyaı Cezasına
Uygulanan Gecikme Zammı
:
35.318,36 TL
TOPLAM
:
497.436,72
TL
Yukarıda
belirtilen şekilde hesaplanan toplam 47.341,27 TL’nin Kanunda öngörülen
süre ve şekilde ödenmesi hâlinde, toplam 497.436,72 TL’nin tahsilinden
vazgeçilecektir.
7143 sayılı
Kanunun yayımı tarihi itibarıyla, ilk derece mahkemesinin tarhiyatı terkin
ettiği kararın üst yargı merciince onaylanmış ve ihtilafın karar düzeltme
aşamasında olması hâlinde de bu bölümdeki açıklamalara göre işlem
yapılacaktır. Ayrıca, 20/7/2016 tarihinden sonra ilk derece
mahkemesince verilmiş olan terkin kararlarının istinafı üzerine bölge idare
mahkemelerince istinaf talebinin reddi kararı verilmesi ve ihtilafın temyiz
aşamasında olması durumunda bu bölümdeki açıklamalara göre işlem
yapılacaktır.
Örnek 3- Örnek
2’de belirtilen ihtilafla ilgili olarak vergi dairesince bölge idare
mahkemesi nezdinde istinaf yoluna başvurulduğu, bölge idare mahkemesi
tarafından vergi dairesinin istinaf talebinin reddine hükmedildiği (vergi
mahkemesinin terkine ilişkin kararının onandığı), bu karara karşı vergi
dairesince Danıştay’a temyiz başvurusunda bulunulduğu ve Danıştay’ca
Kanunun yayımı tarihi itibarıyla herhangi bir karar verilmediği kabul
edildiğinde de ödenecek vergi aslı ilk tarhiyata esas olan vergi aslının %20’si
olacak ve Kanun hükmü gereği bu tutara tahakkuk ve vade tarihleri esas
alınarak gecikme faizi ve gecikme zammı yerine Yİ-ÜFE tutarı
hesaplanacaktır. Yapılandırılan bu alacak tutarının, Kanunda öngörülen
süre ve şekilde ödenmesi hâlinde, verginin %80’i ile gecikme faizi, gecikme
zammı ile vergi ziyaı cezası ve bu cezaya uygulanan gecikme
zammının tahsilinden vazgeçilecektir.
b) Kanunun
Yayımı Tarihinden Önce Verilmiş En Son Kararın Tasdik
veya Tadilen Tasdik Kararı Olması
Kanunun yayımı
tarihinden (bu tarih dâhil) önce vergi mahkemesince veya istinaf başvurusu
üzerine bölge idare mahkemesince verilmiş en son kararın tarhiyatın tasdiki
veya tadilen tasdikine ilişkin olması halinde, Kanunun 3 üncü
maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendine göre, tasdik edilen vergilerin
tamamı ile terkin edilen vergilerin %20’si ayrıca bu tutara ilişkin gecikme
faizi ve gecikme zammı yerine Kanunun yayımı tarihine kadar
Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın; Kanunda
belirtilen süre ve şekilde tamamen ödenmesi şartıyla, terkin edilen
vergilerin kalan %80’i ile gecikme faizi, gecikme zammı ve alacak aslına
bağlı olarak kesilen vergi cezaları ve bu cezalara bağlı gecikme zamlarının
tamamının tahsilinden vazgeçilecektir.
Tarhiyatın tadilen tasdikine
ilişkin kararlarda tasdik edilmiş alacak tutarının tamamı ile terkin
edilmiş tutarın %20’si esas alınarak madde hükümlerine göre
yapılandırılacak alacak aslı tutarı belirlenecektir.
Tarhiyatı tasdik
veya tadilen tasdik eden kararlar üzerine hesaplanmış olan
vergilerin Kanunun yayımı tarihinden önce kısmen veya tamamen ödenmiş
olması hâlinde, Kanun hükmüne göre ödenecek tutar, Kanunun 9 uncu
maddesinin onaltıncıfıkrası da dikkate alınmak suretiyle aşağıdaki
açıklamalara göre tespit edilecektir.
Buna göre;
- Tasdik kararına
göre ödenmesi gereken tutarların Kanunun yayımı tarihinden önce tamamının
ödenmiş olması hâlinde, bu Kanuna göre ödenmesi gereken bir tutar
bulunmadığından, Kanundan yararlanılması söz konusu olmayacaktır.
- Tasdik kararına
göre Kanunun yayımı tarihinden önce kısmen ödeme yapılmış olması hâlinde
ödenmemiş kısım esas alınarak Kanun hükümlerine göre yapılandırılacak tutar
tespit edilecektir.
- Tadilen tasdik
kararı üzerine Kanunun yayımı tarihinden önce ödenmesi gereken tutarın
tamamı ödenmiş ise, tasdik edilen bu kısım ile ilgili herhangi
bir red ve iade yapılmayacak, ancak mükellefin Kanundan
yararlanmak istemesi hâlinde terkin edilen kısım için Kanun hükümlerinden
yararlanılacaktır.
- Tadilen tasdik
kararı üzerine Kanunun yayımı tarihinden önce tasdik edilen tutara karşılık
kısmen ödeme yapılmış olması hâlinde, tasdik edilen tutarın ödenmemiş kısmı
ile terkin edilen kısım Kanun kapsamında yapılandırılarak ödenebilecektir.
c) Kanunun
Yayımı Tarihinden (Bu Tarih Dâhil) Önce Verilmiş En Son Kararın;
- Bozma
kararı olması hâlinde, ödenecek tutar, bu Tebliğin (III/B-1)
bölümüne göre tespit edilecektir.
- Onama kararı
(tarhiyatı tasdik eden karar) olması hâlinde, ödenecek tutar, bu
Tebliğin (III/B-2-b) bölümüne göre tespit edilecektir.
- Kısmen onama,
kısmen bozma kararı olması hâlinde, onanan kısım için ödenecek
tutar, bu Tebliğin (III/B-2-b) bölümündeki, bozulan kısım için bu Tebliğin
(III/B-1) bölümündeki açıklamalara göre tespit edilecektir.
7143 sayılı Kanun
uygulamasında;
i) Bozma
kararları,
- 20/7/2016 tarihinden
önce vergi mahkemelerince tarhiyata ilişkin olarak verilmiş olan kararların
ilgisine göre bölge idare mahkemesi veya Danıştay tarafından bir bütün
olarak bozulmasını sağlayan,
- 20/7/2016 tarihinden
sonra vergi mahkemelerince tarhiyata ilişkin olarak verilmiş olan
kararların bölge idare mahkemesince kaldırılarak mahkemesine iadesini
sağlayan,
- 20/7/2016 tarihinden
sonra bölge idare mahkemesince tarhiyata ilişkin olarak verilmiş olan
kararların Danıştay tarafından bir bütün olarak bozulmasını sağlayan,
ii) Kısmen
onama, kısmen bozma kararları,
- 20/7/2016 tarihinden
önce vergi mahkemelerince tarhiyata ilişkin olarak verilmiş olan tasdik
veya tadilen tasdike ait kararların ilgisine göre bölge idare mahkemesi
veya Danıştay tarafından bir kısmının onaylanması bir kısmının ise
bozulmasına ilişkin,
- 20/7/2016 tarihinden
sonra bölge idare mahkemesi tarafından tarhiyata ilişkin olarak verilmiş
olan tasdik veya tadilentasdike ait kararların Danıştay tarafından bir
kısmının onaylanması bir kısmının ise bozulmasına ilişkin,
kararlardır.
Bu itibarla,
tarhiyata ilişkin verilen kararların yukarıda yapılan açıklamalara göre
değerlendirilmesi gerekmektedir.
3- Kanunun
Yayımı Tarihi İtibarıyla Sadece Vergi Cezalarına Karşı Açılan Davalar
7143 sayılı
Kanunun 3 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında, Kanunun yayımı tarihi
itibarıyla sadece vergi cezalarına karşı açılan davalara konu alacakların
Kanun kapsamında ne şekilde yapılandırılacağına ilişkin düzenlemeler yer
almaktadır.
a) Kanunun
3 üncü maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendi hükmüne göre, Kanunun yayımı
tarihi itibarıyla açılmış olan davanın sadece vergi aslına bağlı cezalara
ilişkin olması hâlinde, bu Tebliğin (IX/5) bölümünde yapılan açıklamalara
göre işlem yapılacaktır.
b) Kanunun
3 üncü maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendi hükmüne göre, ihtilaf
konusunun sadece vergi aslına bağlı olmayan ceza olması hâlinde Kanunun
yayımı tarihi itibarıyla;
- Vergi
mahkemeleri nezdinde dava açılmış veya dava açma süresi geçmemiş olan
cezaların %25’inin,
- Verilmiş en son
kararın terkin kararı olması hâlinde cezaların %10’unun,
- Verilmiş en son
kararın tasdik veya tadilen tasdik kararı olması hâlinde tasdik
edilen ceza tutarının %50’sinin, terkin edilen ceza tutarının %10’unun
bu Kanunda
belirtilen süre ve şekilde tamamen ödenmesi şartıyla kalan cezaların
tahsilinden vazgeçilecektir.
Kanunun 3 üncü
maddesinin üçüncü fıkrasının (c) bendi hükmüne göre, sadece vergi aslına
bağlı olmayan cezalara yönelik açılmış davalarda Kanunun yayımı tarihi
itibarıyla verilmiş bulunan en son kararın;
- Bozma
kararı olması hâlinde cezanın %25’i,
- Kısmen onama
kısmen bozma kararı olması hâlinde, onanan kısmın tasdik
veya tadilen tasdike ilişkin karar olması hâlinde tasdik edilen
cezanın %50’si, terkin edilen kısmın %10’u, bozulan kısmın %25’i
esas alınarak
Kanun hükmünden yararlanılacaktır. Madde hükmünden yararlanılması hâlinde
ödenecek tutar bu Tebliğin (III/B-1 ve III/B-2) bölümlerinde yapılan
açıklamalara göre hesaplanacaktır.
c) Tarh
edilen vergi ile birlikte dava konusu edilen asla bağlı olmaksızın kesilen
vergi cezaları için de bu bölümün (b) alt bölümünde yapılan açıklamalara
göre işlem yapılacaktır.
ç) Kanunun
3 üncü maddesinin beşinci fıkrasında, Kanunun kapsadığı dönemlere ilişkin
olarak Kanunun yayımı tarihinden önce pişmanlık talebi ile verilip, ödeme
yönünden şartların ihlal edildiği beyannameler ile kendiliğinden verilen
beyannameler için kesilen ve Kanunun yayımı tarihi itibarıyla dava açma
süresi geçmemiş olan vergi cezaları için de mükelleflerin Kanunun 3 üncü
maddesinin üçüncü fıkrasından yararlanabilecekleri düzenlenmiştir. Bu
durumda, kesilen cezanın türüne göre bu bölümün (a) veya (b) alt
bölümlerinde yapılan açıklamalara göre işlem yapılacaktır.
4- İştirak
Nedeniyle Kesilen Vergi Ziyaı Cezaları
7143 sayılı
Kanunun 3 üncü maddesinin altıncı fıkrasında, iştirak nedeniyle kesilen ve
Kanunun yayımı tarihi itibarıyla yargı mercilerinde ihtilaf konusu olan
vergi ziyaı cezalarına ilişkin düzenleme yapılmıştır.
Buna göre,
iştirak nedeniyle cezaya muhatap olan ve Kanunun yayımı tarihi itibarıyla
bu konuda yargı mercilerinde ihtilaf oluşturmuş olan kişiler bu Tebliğin
(III/B-3-b) bölümünde yapılan açıklamalara göre Kanun hükmünden
yararlanabileceklerdir.
5- Kanunun
Yayımı Tarihi İtibarıyla Uzlaşma Talepli Alacaklar
7143 sayılı
Kanunun 3 üncü maddesinin sekizinci fıkrasında, Kanunun yayımı tarihi
itibarıyla 213 sayılı Kanunun uzlaşma hükümlerinden yararlanılmak
üzere başvuruda bulunulmuş, uzlaşma günü verilmemiş veya uzlaşma günü
gelmemiş ya da uzlaşma sağlanamamış ancak, dava açma süresi geçmemiş
alacaklar için Kanunun 3 üncü maddesi hükmünden yararlanılacağına
yönelik düzenleme yapılmıştır.
Bu safhada
bulunan alacaklar için Kanun hükmünden yararlanılmak istendiği takdirde, bu
Tebliğin (III/B-1 ve III/B-3-a) bölümünde belirtilen şekilde işlem
yapılacaktır.
Bu takdirde,
madde hükmünden yararlanmak isteyen mükelleflerin uzlaşma talebinden
vazgeçmeleri ve dava açmamaları şarttır.
6- Kanunun
Yayımı Tarihi İtibarıyla Dava Açma Süresi Geçmemiş veya İhtilaf Konusu Olan
İdari Para Cezaları
7143 sayılı
Kanunun 3 üncü maddesinin dördüncü fıkrasında, Kanunun yayımı tarihi (bu
tarih dâhil) itibarıyla yargı mercilerinde ihtilaf konusu olan veya dava
açma süresi geçmemiş bulunan ve Kanunun 1 inci maddesinin birinci
fıkrasının (b) bendi kapsamına giren idari para cezalarına
ilişkin düzenleme yapılmıştır.
Madde hükmüne
göre, Kanunun yayımı tarihi itibarıyla Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının
(b) bendi kapsamına giren idari para cezalarına ilişkin olarak;
- Dava açma
süresi geçmemiş veya ilk derece yargı merciinde dava açılmış olması hâlinde
cezanın %50’si,
- İlk derece
yargı merciinin veya ilgisine göre istinaf başvurusu üzerine bölge idare
mahkemesinin ya da itiraz başvurusu üzerine sulh ceza hâkimliğinin cezayı
kaldırdığı ancak ilgisine göre itiraz/istinaf veya temyiz/karar düzeltme
aşamasında yargılamanın devam ettiği safhada olanlarda cezanın %20’si,
- İlk derece
yargı merciinin/ilgisine göre istinaf başvurusu üzerine bölge idare
mahkemesinin ya da itiraz başvurusu üzerine sulh ceza hâkimliğinin kısmen
veya tamamen onayladığı cezalarda onaylanan kısmın tamamı, terkin edilen
cezanın %20’si,
- Verilen en son
kararın bozma kararı olması hâlinde cezanın %50’si,
- Verilen en son
kararın kısmen onama kısmen bozma kararı olması hâlinde; onanan kısmın
tasdik veya tadilen tasdike ilişkin karar olması hâlinde tasdik
edilen cezanın tamamı, terkin edilen cezanın %20’si, bozulan kısmın %50’si,
esas alınarak
düzenleme yapılmış olup ihtilafın bulunduğu safhaya göre ödenecek idari
para cezası tutarı belirlenmiştir. Madde hükmünden yararlanılması hâlinde
ödenecek tutar bu Tebliğin (III/B-1 ve III/B-2) bölümlerinde yapılan
açıklamalara göre hesaplanacaktır.
Örnek 4- Trafik
kurallarını ihlal nedeniyle 2918 sayılı Kanun uyarınca kesilen 427 TL
tutarlı trafik idari para cezası 21/8/2017 tarihinde ilgilisine
tebliğ edilmiştir. Söz konusu para cezasına karşı cezaya muhatap olan kişi
31/8/2017 tarihinde sulh ceza hakimliğinde dava açmıştır. Ancak,
ilk derece yargı merciinde dava devam ederken yürürlüğe giren 7143 sayılı
Kanundan yararlanmak suretiyle trafik idari para cezası ödenmek
istenmiştir.
Bu durumda,
cezaya muhatap olanın Kanunun 3 üncü maddesinden yararlanma talebinin ve
davadan vazgeçtiğine ilişkin iradesinin bulunduğu başvuru
dilekçesini 31/7/2018 tarihine kadar cezayı veren ilgili emniyet
birimine vermesi gerekmektedir.
İlgili emniyet
birimince bu dilekçelerin bir örneği 3 iş günü içinde davanın devam ettiği
ilgili mahkemesine, bir örneği de cezayı takiple yetkili vergi dairesine
gönderilecektir.
İlk derece yargı
merciinde derdest olan davadan vazgeçildiğinden, idari para cezasının
%50’si ile bu tutara isabet eden faiz yerine trafik idari para cezasının
vade tarihi olan 21/9/2017 tarihinden 7143 sayılı Kanunun yayımı
tarihine kadar geçen süre için hesaplanacak Yİ-ÜFE tutarının Kanunda
öngörülen süre ve şekilde ödenmesi şartıyla trafik idari para cezasının
kalan %50’si ile bu cezaya bağlı faizin tahsilinden vazgeçilecektir.
Buna göre, Kanun
kapsamında ödenecek trafik idari para cezası tutarı ile bu tutara isabet
eden Yİ-ÜFE tutarı şu şekilde olacaktır.
Faiz
Hesaplanan
Süre
Trafik İPC Tutarı (TL)
Faiz Oranı
Faiz Tutarı (TL)
Tahsili Gereken Trafik İPC
Tutarı (TL)
Toplam Yİ-ÜFE Oranı
Yİ-ÜFE Tutarı
(TL)
22/9/2017-17/5/2018
427
%40
170,80
213,50
%2,80
5,98
Ödenecek
Tutar
Trafik İdari
Para Cezası Aslı
:
213,50 TL
Yİ-ÜFE Tutarı
(% 40 Faiz Yerine)
:
5,98 TL
TOPLAM
:
219,48 TL
Tahsilinden
Vazgeçilen Tutarlar
Trafik İdari
Para Cezası Aslı
:
213,50 TL
Faiz
:
170,80 TL
TOPLAM
:
384,30 TL
Yukarıda
belirtilen şekilde hesaplanan toplam 219,48 TL’nin Kanunda öngörülen süre
ve şekilde ödenmesi durumunda, toplam 384,30 TL tutarındaki alacağın
tahsilinden vazgeçilecektir.
Örnek 5- 22/10/2017
tarihinde tebliğ edilmiş olan ve Kanunun yayımı tarihi itibarıyla ödenmemiş
bulunan 4.514 TL tutarlı trafik idari para cezasının iptali amacıyla 30/10/2017
tarihinde sulh ceza hakimliğinde dava açılmış ve mahkemece söz
konusu idari para cezasının iptali yönünde karar verilmiş, bu karara karşı
ilgili emniyet müdürlüğü tarafından üst yargı merciine itiraz edilmiştir.
Bu safhada cezaya
muhatap olan kişi, 7143 sayılı Kanundan yararlanmak üzere davasından
vazgeçerek başvuru dilekçesini ilgili emniyet müdürlüğüne vermiştir.
Emniyet
müdürlüğünce söz konusu dilekçenin bir örneği 3 iş günü içerisinde
yargılamanın devam ettiği üst yargı merciine bir örneği de cezayı takiple
yetkili vergi dairesine gönderilmiştir.
Bu durumda vergi
dairesince, idari para cezasının %20’si ile bu tutara isabet eden ve idari
para cezasına vade tarihinden 7143 sayılı Kanunun yayımı tarihine kadar
geçen süre için hesaplanan faiz yerine Yİ-ÜFE tutarı hesaplanacaktır.
Buna göre Kanun
kapsamında ödenecek idari para cezası tutarı ile bu tutara isabet eden
Yİ-ÜFE tutarı şu şekilde olacaktır.
Faiz Hesaplanacak Süre
Trafik İPC Tutarı (TL)
Faiz Oranı
Faiz Tutarı (TL)
Tahsili Gereken Trafik
İPC Tutarı (TL)
Toplam Yİ-ÜFE Oranı
Yİ-ÜFE Tutarı
(TL)
23/11/2017-17/5/2018
4.514
% 30
1.354,20
902,80
% 2,10
18,96
Ödenecek
Tutar
Trafik İdari
Para Cezası Aslı
:
902,80 TL
Yİ-ÜFE Tutarı
(% 30 Faiz Yerine)
:
18,96 TL
TOPLAM
:
921,76 TL
Tahsilinden
Vazgeçilen Tutarlar
Trafik İdari Para
Cezası
Aslı : 3.611,20
TL
Faiz
: 1.354,20
TL
TOPLAM
: 4.965,40
TL
Yukarıda
belirtilen şekilde hesaplanan toplam 921,76 TL’nin Kanunda öngörülen süre
ve şekilde ödenmesi durumunda, toplam 4.965,40 TL tutarındaki alacağın
tahsilinden vazgeçilecektir.
C- ÖDEME
SÜRESİ VE ŞEKLİ
7143 sayılı Kanunun
3 üncü maddesine göre yapılandırılan alacakların, Kanunun 9 uncu maddesi
kapsamında peşin veya taksitler halinde ödenmesi mümkündür.
Buna göre, bu
ödemelerde Tebliğin (II/C) ve (II/D-9 ve II/D-10) bölümünde yapılan
açıklamalara göre işlem yapılacaktır.
Ç- MADDE
HÜKMÜNDEN YARARLANMANIN DİĞER ŞARTLARI
1- 7143 sayılı
Kanunun;
- 3 üncü
maddesinin dokuzuncu fıkrasında, yıllık gelir veya kurumlar vergileri,
gelir (stopaj) vergisi, kurumlar (stopaj) vergisi, katma değer vergisi ve
özel tüketim vergisi için Kanunun 3 üncü maddesi hükmünden yararlanmak
üzere başvuruda bulunan mükelleflerin, taksit ödeme süresince bu vergi türleri
ile ilgili verilen beyannameler üzerine tahakkuk eden bu vergileri, çok zor
durum olmaksızın her bir vergi türü itibarıyla bir takvim yılında ikiden
fazla vadesinde ödememeleri ya da eksik ödemeleri hâlinde yapılandırılan
borçlarına ilişkin kalan taksitlerini ödeme haklarını kaybedecekleri,
- 9 uncu
maddesinin yedinci fıkrasında ise, 3 üncü maddenin dokuzuncu fıkrasında
vadesinde ödenmesi öngörülen alacakların veya taksit tutarının %10’unu
aşmamak şartıyla 10 Türk lirasına (bu tutar dâhil) kadar yapılmış eksik
ödemeler için bu Kanun hükümlerinin ihlal edilmiş sayılmayacağı,
hüküm altına
alınmıştır.
Bu hükümlerin
uygulanması ile ilgili açıklamalar bu Tebliğin (II/Ç-1 ve II/Ç-2)
bölümlerinde yapılmış olup bu madde uygulamasında da aynı şekilde işlem
yapılacaktır.
2- 7143 sayılı
Kanunun 4 üncü maddesinin altıncı fıkrası uyarınca, 3 üncü madde kapsamında
yapılandırılan alacak tutarına yönelik olarak borçlular, ayrıca 213 sayılı
Kanun kapsamındaki alacaklar için anılan Kanunun uzlaşma ve vergi
cezalarında indirim hükümlerinden yararlanamayacaklardır.
Diğer taraftan,
aynı fıkrada Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi
kapsamına giren idari para cezalarının 3 üncü maddeden yararlanılarak
ödenmek istenmesi durumunda, 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı
Kabahatler Kanununun 17 nci maddesinde düzenlenmiş
olan peşin ödeme indiriminden yararlanılamayacağı düzenlenmiştir.
D- DİĞER
HUSUSLAR
1- 7143 sayılı
Kanunun 3 üncü maddesinin onuncu fıkrasında, bu madde hükmünden
yararlanılması için madde kapsamına giren alacaklara karşı dava açılmaması,
açılmış davalardan vazgeçilmesi ve kanun yollarına başvurulmamasının şart
olduğu belirtilmiştir. Mükelleflerce Kanun hükümlerinden yararlanılmak
üzere davadan vazgeçilmesi hâlinde idarece de ihtilaflar sürdürülmeyecektir.
2- Kanun
hükümlerinden yararlanmak üzere başvuruda bulunan ve açtıkları davalardan
vazgeçen borçluların bu ihtilaflarıyla ilgili olarak karar tarihine
bakılmaksızın Kanunun yayımı tarihinden sonra tebliğ edilen
yargı kararları uyarınca işlem yapılmayacak ve bu kararlara ilişkin
hükmedilmiş yargılama gideri, avukatlık ücreti ve bu
alacakların fer’ilerinin bulunması hâlinde bu tutarlar karşılıklı
olarak talep edilmeyecektir.
Ayrıca, söz
konusu yargılama gideri, avukatlık ücreti ve bu alacakların fer’ileri için
icra takibi yapılamayacak ve vazgeçme tarihinden önce ödenmiş olan
yargılama gideri ve avukatlık ücreti geri alınmayacaktır.
3- Kanunun
3 üncü maddesine göre yapılandırılan alacak tutarının tespitinde esas
alınacak olan en son karar, tarhiyata ilişkin verilen ve Kanunun yayımı
tarihinden önce (bu tarih dâhil) taraflardan birine tebliğ edilmiş karar
olacaktır.
4- Kanunun
3 üncü maddesinden yararlanmak için başvuruda bulunan ancak Kanunda
belirtilen ödeme şartını yerine getirmeyen borçlulardan;
- 213 sayılı
Kanun kapsamındaki alacaklar için ilk tarhiyata esas teşkil eden vergi ve
ceza tutarları ile gecikme zammı ve gecikme faizleri,
- Kanunun
1 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamına giren idari para
cezaları için idari yaptırım kararında yer alan tutar ile bunlar üzerinden
hesaplanan fer’ileri,
6183 sayılı Kanun
hükümlerine göre takip ve tahsil edilecektir.
Ancak, Kanunun
yayımı tarihinden önce verilmiş olan en son yargı kararının tarhiyatın
tasdikine ilişkin olması hâlinde bu karar üzerine tahakkuk eden alacak
tutarları esas alınacaktır. Bir başka anlatımla, tasdik kararı üzerine
yapılan tahakkuk işleminde herhangi bir değişiklik yapılmayacaktır.
213 sayılı Kanun
kapsamındaki alacaklardan ilk tarhiyat tutarı esas alınarak takip edilecek
olanlar, vergi/ceza ihbarnamesinin tebliğ edildiği tarih esas alınarak dava
açma süresinin son günü itibarıyla tahakkuk ettirilecek, bu tarihten
itibaren 1 ay sonrası ise alacakların vade tarihi olacaktır. Gecikme
zamlarının, amme alacağının vade tarihinden tahsil tarihine kadar geçen
süre için hesaplanacağı tabiidir.
Kanunun 1 inci
maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamına giren idari para cezaları
ise idari yaptırım kararının tebliğine bağlı olarak oluşan vade tarihleri
esas alınmak suretiyle ve özel kanunlarında düzenlenmiş olan fer’i
alacakları da dikkate alınarak takip edilecektir.
5- Ödeme
emrine karşı açılan davalar ile ilgili olarak, Kanunun yayımı tarihinden
önce dava konusu ödeme emri ile istenilen amme alacağının tarhiyatına
ilişkin karar verilmiş olması ve ihtilafın Kanunun
yayımlandığı 18/5/2018 tarihi itibarıyla devam ediyor
olması hâlinde, bu mükellefler söz konusu davalara konu amme alacakları ile
ilgili olarak Kanunun 3 üncü maddesinden yararlanabileceklerdir. Ancak, bu
yönde bir kararın bulunmaması hâlinde ödeme emrine karşı açılan davalara
konu alacaklar Kanunun 2 nci maddesi kapsamında
değerlendirilecektir.
6- 7143
sayılı Kanunun yayımı tarihinden önce tarhiyata karşı açılmış olan
ve 18/5/2018 tarihi itibarıyla devam eden davalara ilişkin olarak
daha önce verilen kararlar üzerine tahakkuk eden vergiler ile vergi
cezaları ve bunlara hesaplanan gecikme faizi ve gecikme zammının 6183
sayılı Kanun hükümlerine göre tecil edilmiş ve Kanunun yayımı tarihi
itibarıyla tecil şartlarına uygun olarak ödenmekte olması durumunda da
mükellefler isterlerse Kanunun 3 üncü maddesi hükmünden
yararlanabileceklerdir. Bu takdirde, mükelleflerin yararlanabileceği
tutarların tespitinde bu Tebliğin (III/B-2-b) bölümünde yapılan
açıklamalara göre işlem yapılacaktır.
7- Dava
açma süresi geçmemiş veya dava safhasında bulunan kesinleşmemiş alacaklarla
ilgili olarak bu bölümde yapılan açıklamalar saklı kalmak kaydıyla, bu
Tebliğin (II/D) bölümünde yapılan açıklamalar da dikkate alınarak işlem
yapılacaktır.
IV– İNCELEME
VE TARHİYAT SAFHASINDA BULUNAN İŞLEMLER İLE PİŞMANLIKLA YA DA KENDİLİĞİNDEN
YAPILAN BEYANLARA İLİŞKİN HÜKÜMLER
7143 sayılı
Kanunun 4 üncü maddesinin;
- Birinci ila
yedinci fıkralarında, Kanunun kapsadığı dönemlere ilişkin olarak kapsama
giren vergi ve vergi cezaları açısından, Kanunun yayımı tarihinden önce
başlanıldığı hâlde bu tarihe kadar tamamlanamamış olan vergi incelemeleri
ile takdir, tarh ve tahakkuk işlemlerine devam edileceği ve bu işlemlerin
tamamlanmasından sonra tarh edilen vergi ve kesilen cezaların Kanun
kapsamında yapılandırılmasına,
- Onuncu
fıkrasında, 213 sayılı Kanunun 371 inci maddesinde düzenlenen
pişmanlık ve ıslah hükümlerinden yararlanmak üzere ya da aynı Kanunun 30
uncu maddesinin dördüncü fıkrasına göre kanuni süresinden sonra
kendiliğinden verilen beyannameler üzerine tahakkuk edecek alacaklar
ile 31/3/2018 tarihinden (bu tarih dâhil) önce verilmesi
gerektiği halde Kanunun yayımı tarihi itibarıyla bildirilmeyen veya
bildirildiği halde eksik tahakkuk eden emlak vergisi bildirimleri üzerine
tahakkuk edecek alacakların yapılandırılmasına,
- Onbirinci fıkrasında, 31/12/1960 tarihli
ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 64 üncü maddesinde sayılan diğer
ücrete tabi mükelleflerin gelir vergisi mükellefiyetlerine,
ilişkin hükümlere
yer verilmiştir.
A- KANUNUN
YAYIMI TARİHİNDEN ÖNCE BAŞLANILDIĞI HÂLDE BU TARİHE KADAR TAMAMLANAMAMIŞ
OLAN VERGİ İNCELEMELERİ İLE TAKDİR, TARH VE TAHAKKUK İŞLEMLERİ
7143 sayılı
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci ila yedinci fıkraları, matrah ve vergi artırımına
ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla, Kanunun yayımı tarihinden önce
başlayan ancak tamamlanamamış bulunan vergi incelemeleri, takdir, tarh ve
tahakkuk işlemlerine devam edileceğini öngördüğünden; bu madde hükmünden
yararlanmak için başvuru süresi, söz konusu işlemlerin tamamlanmasına bağlı
olarak düzenlenmiştir. Buna göre, bu işlemler sonucunda düzenlenen ve
Kanunun yayımı tarihinden (bu tarih hariç) sonra tebliğ edilen ihbarnameler
üzerine mükelleflerin bu fıkralardan yararlanma taleplerini maddenin
birinci fıkrasında belirtilen süreler içinde vergi dairelerine bildirmeleri
gerekmektedir.
1- Başvuru
Süresi ve Şekli
7143 sayılı
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci ila yedinci fıkraları hükmünden
yararlanmak isteyen mükelleflerin, bu işlemlerin tamamlanmasından sonra
tarh edilen vergi ve kesilen cezalara ilişkin ihbarnamelerin tebliğ
tarihinden itibaren 30 gün içinde bu Tebliğ ekinde yer alan dilekçe (Ek:4/A) ile
başvurmaları gerekmektedir.
Ancak, Kanunun 4
üncü maddesinin birinci fıkrasında, 9 uncu maddenin birinci fıkrasının (a)
bendinde belirtilen süre içinde tebliğ edilen ihbarnameler için özel bir
başvuru süresi düzenlenmiş ve 4 üncü maddenin birinci ila yedinci fıkraları
hükmünden yararlanmak isteyen mükelleflerin 9 uncu maddenin birinci fıkrasının
(a) bendinde belirtilen süre içinde, bu sürenin otuz günden az kalmış
olması halinde otuz gün içinde, başvuruda bulunmaları gerektiği hüküm
altına alınmıştır.
Bu kapsamda,
Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihinden (bu tarih hariç) 31
Temmuz 2018 tarihine (bu tarih dâhil) kadar tebliğ edilen ihbarnameler için
madde hükmünden yararlanmak isteyen mükelleflerin 31 Temmuz 2018 tarihine
(bu tarih dâhil) kadar başvuruda bulunmaları, ihbarnamenin tebliğ
tarihi (bu tarih hariç) ila 31 Temmuz 2018 tarihi (bu tarih
dâhil) arasındaki sürenin 30 günden az kalmış olması halinde
ise ihbarnamenin tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde
başvuruda bulunmaları gerekmektedir.
Örneğin,
anılan fıkraların kapsamına giren bir tarhiyata ilişkin
ihbarnamenin 25/6/2018 tarihinde tebliğ edildiği varsayıldığında
madde hükmünden yararlanılabilmesi için 31/7/2018 tarihine (bu tarih dâhil)
kadar, 9/7/2018 tarihinde tebliğ edildiği varsayıldığında ise tebliğ tarihi
ila 31/7/2018 tarihi arasındaki süre 30 günden daha az olduğundan 8/8/2018
tarihine (bu tarih dâhil) kadar başvuruda bulunulması gerekmektedir.
Kanunun 9 uncu
maddesinin üçüncü fıkrasının (d) ve (e) bentlerinde sayılan borçluların 4
üncü maddenin birinci ila yedinci fıkraları kapsamında yapacakları
başvurular üzerine yapılandırılan alacak tutarlarını bu bentlerde
belirtilen sürelerde ödemek istediklerine yönelik taleplerini başvuru
sırasında belirtmeleri icap etmektedir.
Mükellefler bu
fıkralardan, adlarına yapılan tüm tarhiyatlar için yararlanabilecekleri
gibi sadece talep edecekleri tür ve dönemler için de
yararlanabileceklerdir.
2- Alacak
Tutarının Tespiti
7143 sayılı
Kanunun yayımlandığı 18/5/2018 tarihinden önce
başlanıldığı hâlde bu tarihe kadar tamamlanamamış bulunan vergi
incelemeleri ile takdir ve tarh işlemlerinin tamamlanması sonucu hesaplanan
vergi ve ceza tutarı dikkate alınarak yapılandırılacak alacak tutarı tespit
edilecektir.
Kanunun 4
üncü maddesinin birinci ila yedinci fıkralarına göre, bu
işlemlerin tamamlanmasından sonra tarh edilen verginin %50’si ile bu tutara
hesaplanan gecikme faizi yerine Kanunun yayımı tarihine
kadar hesaplanacak Yİ-ÜFE tutarı ve Kanunun yayımı tarihinden (bu
tarih dâhil) sonra ihbarnamenin tebliği üzerine dava açma süresinin bitim
tarihine kadar hesaplanacak gecikme faizi tutarının maddenin birinci
fıkrasında öngörülen süre ve şekilde ödenmesi şartıyla, kalan vergi
aslı ile bu vergilere uygulanan gecikme faizi ve vergi aslına bağlı
cezaların tamamının tahsilinden vazgeçilecektir.
Öte yandan, bu
işlemlerin sonucunda vergi aslına bağlı olmayan bir cezanın
veya iştirak nedeniyle kesilecek vergi ziyaıcezasının bulunması
hâlinde bu cezalar için madde hükmünden, cezanın %25’inin, maddenin birinci
fıkrasında öngörülen süre ve şekilde ödenmesi şartıyla yararlanılacak ve
cezanın kalan %75’inin tahsilinden vazgeçilecektir.
Kanunun 4 üncü
maddesinin üçüncü fıkrası gereğince, Kanunun kapsadığı dönemlere ilişkin
olarak Kanunun yayımı tarihinden önce pişmanlık talebi ile verilip, ödeme
yönünden şartların ihlal edildiği beyannameler ile kendiliğinden verilen
beyannameler için kesilen ve Kanunun yayımı tarihi itibarıyla tebliğ
edilmemiş olan vergi aslına bağlı olmayan cezalar da bu madde hükümlerine
göre yapılandırılarak ödenebilecektir. Vergi aslına bağlı vergi
cezaları hakkında ise bu Tebliğin (IX/5) bölümünde yapılan
açıklamalara göre işlem yapılacaktır.
Kanunun yayımı
tarihi itibarıyla, 213 sayılı Kanunun tarhiyat öncesi uzlaşma hükümlerine
göre uzlaşma talebinde bulunulmuş, ancak uzlaşma günü gelmemiş ya da
uzlaşma sağlanamamış olmakla birlikte vergi/ceza ihbarnameleri mükellefe
tebliğ edilmemiş alacaklar da Kanunun 4 üncü maddesinin birinci ila yedinci
fıkra hükümlerine göre yapılandırılarak ödenebilecektir.
Bu takdirde,
Kanunun yayımı tarihi itibarıyla, tarhiyat öncesi uzlaşma temin edilememiş
veya uzlaşma müzakeresinde uzlaşmaya varılamamış ya da mükelleflerin
tarhiyat öncesi uzlaşma talebinden vazgeçmiş olması hallerinde düzenlenen
inceleme raporunun vergi dairesine intikali üzerine anılan fıkra hükümleri
uygulanacaktır. Bu safhada da ödenecek tutarın tespitinde, tarhiyata
ilişkin olarak düzenlenen vergi/ceza ihbarnamelerinde belirtilen tutarlar
dikkate alınacaktır.
Kanun kapsamına
giren dönemlere ilişkin olarak Kanunun
yayımlandığı 18/5/2018 tarihinden önce tamamlandığı halde, bu
tarihte ya da bu tarihten sonra vergi dairesi kayıtlarına intikal eden
takdir komisyonu kararları ve vergi inceleme raporları üzerine gerekli tarh
ve tebliğ işlemleri yapılacaktır.
Yapılan tarhiyat
üzerine maddenin birinci fıkrasında öngörülen süre ve şekilde ödeme
yapılması hâlinde madde hükümlerinden yararlanılabilecektir.
Diğer taraftan,
vergi inceleme raporlarına veya takdir komisyonu kararlarına dayanmamakla
birlikte, Kanunun kapsadığı dönemlere ilişkin olarak, Kanunun yayımı
tarihinden önce başlanılmış, ancak bu tarih itibarıyla tamamlanamamış olan
tarh işlemlerine devam edilecek ve Kanunun yayımı tarihinden sonra yapılan
bu tarhiyatlar için de 4 üncü maddenin birinci ila yedinci fıkra
hükümlerinden yararlanılabilecektir.
İnceleme raporu
veya takdir komisyonu kararı üzerine sadece vergi ziyaı cezası
kesilmesi gerektiği hallerde ise (Örneğin, mahsup dönemi geçtikten sonra
yapılan geçici vergi incelemeleri sonucu kesilen
vergi ziyaı cezası gibi) vergi aslına uygulanan gecikme faizi
yerine Kanuna göre hesaplanacak Yİ-ÜFE tutarının, Kanunda öngörülen süre ve
şekilde ödenmesi hâlinde vergi aslına bağlı cezalara ilişkin olarak bu
Tebliğin (IX/5) bölümünde yapılan açıklamalara göre işlem yapılacaktır.
Örnek 1- Mükellefin
defter ve belgeleri Nisan/2016 vergilendirme dönemine ilişkin katma değer
vergisi yönünden incelemeye başlanılmış ve 7143 sayılı Kanunun yayımı tarih
itibarıyla inceleme sonuçlanmamıştır. Ayrıca mükellef tarafından bu Kanun
uyarınca söz konusu vergi türünden artırımda da bulunulmamıştır.
İnceleme sonucu
düzenlenen vergi inceleme raporunun 6/6/2018 tarihinde vergi
dairesi kayıtlarına intikal ettiği, rapor üzerine mükellef adına 3.500.000
TL katma değer vergisi tarh edildiği, 3.500.000 TL
vergi ziyaı cezası kesildiği ve tarhiyata ilişkin vergi/ceza
ihbarnamesinin 11/9/2018 tarihinde mükellefe tebliğ edildiği
varsayıldığında, mükellef Kanunun 4 üncü maddesinin birinci ila yedinci
fıkralarından aşağıda belirtilen şekilde yararlanabilecektir.
Mükellef,
ihbarnamenin tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde Kanundan yararlanmak
üzere yazılı başvuruda bulunacaktır.
Bu durumda,
mükellefin Kanuna göre ödeyeceği tutar aşağıdaki şekilde hesaplanacaktır.
Vergi aslının % 50’si
:
(3.500.000 /
2=)1.750.000 TL
Yİ-ÜFE
Tutarı
:
1.750.000 x %9,26 (Normal
vade tarihinden Kanunun yayımı tarihine kadar)
162.050 TL’dir.
Gecikme Faizi*
:
1.750.000
x %5,6
98.000 TL’dir.
* Gecikme faizi
Kanunun yayımı tarihinden, ihbarnamenin tebliği üzerine dava açma süresinin
son gününe kadar ve Kanunun yayımı tarihi itibarıyla uygulanmakta olan
gecikme zammı oranı esas alınarak hesaplanmıştır.
Buna göre;
Ödenecek
Tutar
Vergi Aslının
%50’si
:
1.750.000 TL
Yİ-ÜFE Tutarı
:
162.050 TL
Gecikme Faizi
:
98.000 TL
TOPLAM
:
2.010.050
TL’dir.
Tahsilinden
Vazgeçilen Alacaklar
Vergi Aslının
%50’si
:
1.750.000 TL
Gecikme Faizi
:
1.372.000 TL
Vergi Ziyaı Cezası
:
3.500.000 TL
TOPLAM
:
6.622.000
TL’dir.
Bu örneğe göre mükellefin
ihbarnamenin tebliğ tarihini izleyen ayda (Ekim/2018) yapılandırılan alacak
tutarını ilk taksit ödeme süresi içinde defaten ödemesi hâlinde bu tutara
faiz ya da katsayı uygulanmayacağı gibi ödenecek toplam tutar içinde yer
alan Yİ-ÜFE tutarı ile gecikme faizi toplam tutarı olan
(162.050+98.000=)260.050 TL üzerinden ayrıca %90 indirim yapılacaktır.
Buna göre,
mükellef borç aslının yarısı olan 1.750.000 TL ile Yİ-ÜFE tutarı ile
gecikme faizi için [260.050-(260.050 x %90)=]26.005 TL olmak üzere toplam
1.776.005 TL ödeyecektir.
Ancak, mükellefin
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrası hükmüne göre yapılandırılan
alacağı ikişer aylık dönemler hâlinde azami 6 eşit taksitte ödemesi mümkün
olup, bu takdirde taksitler hâlinde ödenecek alacağa Kanunun 9 uncu maddesi
gereğince (1,045) katsayısı uygulanacaktır.
Mükellefin
yapılandırılan alacağı taksitle ödemek istemesi hâlinde taksit ayları;
Ekim/2018, Aralık/2018, Şubat/2019, Nisan/2019, Haziran/2019 ve
Ağustos/2019 ayları olacaktır.
3- Ödeme
Süresi ve Şekli
7143 sayılı Kanunun
4 üncü maddesinin birinci ila yedinci fıkra hükümlerinden
yararlanmak isteyen mükelleflerin ihbarnamenin tebliğ tarihinden itibaren
30 gün içinde yazılı başvuruda bulunmaları ve anılan fıkralara
göre yapılandırılan tutarı, ilk taksit ihbarnamenin tebliğini izleyen
aydan başlamak üzere peşin veya ikişer aylık dönemler hâlinde 6 eşit
taksitte ödemeleri gerekmektedir.
Ancak, Kanunun
yayımı tarihi (bu tarih hariç) ila 31 Temmuz 2018 tarihi (bu tarih dâhil)
arasında tebliğ edilen ihbarnamelere konu borçlar için bu fıkralardan
yararlanmak isteyen mükellefler başvurularını 31 Temmuz 2018 tarihine (bu
tarih dâhil) kadar (sürenin 30 günden az kalmış olması durumunda 30 gün
içinde), başvuruda bulunmaları ve ilk taksit Kanunun yayımını takip
eden dördüncü ayın sonuna kadar ödenmek üzere peşin veya ikişer aylık
dönemler hâlinde 6 eşit taksitteödemeleri gerekmektedir.
Örneğin, anılan
fıkraların kapsamına giren bir tarhiyata ilişkin
ihbarnamenin 12/12/2018 tarihinde tebliğ edildiği
varsayıldığında, madde hükmünden yararlanılabilmesi için 11/1/2019 tarihine
(bu tarih dâhil) kadar başvuruda bulunulması ve Kanun hükmüne göre ödenecek
tutarın ilk taksitinin Ocak/2019 ayında, diğer taksitlerin ise 2019 yılının
Mart, Mayıs, Temmuz, Eylül ve Kasım aylarında ödenmesi gerekmektedir.
Buna göre, bu
ödemelerde Tebliğin (II/C) ve (II/D-9 ve II/D-10) bölümünde yapılan
açıklamalara göre işlem yapılacaktır.
4- Fıkralardan
Yararlanmanın Diğer Şartları
a) 7143 sayılı Kanunun
4 üncü maddesinin birinci ila yedinci fıkraları kapsamında
yapılandırılacak alacaklara ilişkin olarak vergi incelemesinin başladığı
tarihin belirlenmesinde 213 sayılı Kanunun 140 ıncı maddesi esas
alınacaktır.
b) Mükelleflerin bu
fıkralardan yararlanabilmeleri için anılan fıkralar kapsamında ödeme başvurusunda
bulundukları alacağa ilişkin dava açmamaları, açılmış davalardan
vazgeçmeleri ve kanun yollarına başvurmamaları şarttır.
c) Anılan
fıkra hükümlerinden yararlanmak isteyen mükellefler, ayrıca 213 sayılı
Kanunun uzlaşma, tarhiyat öncesi uzlaşma ve vergi cezalarında indirim
hükümlerinden yararlanamazlar.
ç) Düzeltme
taleplerine ilişkin incelemelere devam edilecektir. Ancak, mükelleflerin
düzeltme istediği yıl için 7143 sayılı Kanunun 5 inci maddesine göre matrah
ve vergi artırımında bulunmaları hâlinde, düzeltme talebinden vazgeçtikleri
kabul edilerek bu tür incelemeler sürdürülmeyecektir.
B- PİŞMANLIKLA
YA DA KENDİLİĞİNDEN YAPILAN BEYANLARA
İLİŞKİN
HÜKÜMLER
7143 sayılı
Kanunun 4 üncü maddesinin onuncu fıkrasının;
- (a) bendinde,
213 sayılı Kanunun 371 inci maddesinde düzenlenen pişmanlık ve ıslah
hükümlerinden yararlanmak üzere ya da aynı Kanunun 30 uncu maddesinin
dördüncü fıkrasına göre kanuni süresinden sonra kendiliğinden verilen
beyannameler,
- (b)
bendinde, 31/3/2018 tarihinden önce verilmesi gerektiği halde
Kanunun yayımı tarihine kadar bildirilmeyen veya bildirildiği halde eksik
tahakkuk eden emlak vergisi bildirimleri
üzerine tahakkuk
edecek alacakların ne şekilde yapılandırılacağı düzenlenmiştir.
1- Pişmanlıkla
Beyan
7143 sayılı Kanunun
4 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendinin (1) numaralı alt bendinde,
Kanunun kapsadığı dönemlere ilişkin olarak 31 Temmuz 2018 tarihine
(bu tarih dâhil) kadar 213 sayılı Kanunun 371 inci maddesine göre beyan
edilen matrahlar üzerinden tarh ve tahakkuk ettirilen vergilerin
tamamı ile hesaplanacak pişmanlık zammı yerine bu
Kanunun yayımı tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas
alınarak hesaplanacak Yİ-ÜFE tutarının; Kanunda belirtilen süre ve şekilde
tamamen ödenmesi şartıyla pişmanlık zammı ve vergi cezalarının
tamamının tahsilinden vazgeçileceği hüküm altına alınmıştır.
a) Başvuru
Süresi ve Şekli
Kanunun 4 üncü
maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendinin (1) numaralı alt bendinden
yararlanmak isteyen mükelleflerin bu Tebliğin ekinde yer alan (Ek:4/B) örneğe
uygun başvuru dilekçesiyle birlikte kapsama giren dönemlere ilişkin vergi
beyannamelerini31 Temmuz 2018 tarihine (bu tarih dâhil) kadar
bağlı oldukları vergi dairelerine vermeleri gerekmektedir.
7143 sayılı
Kanunun 4 üncü maddesinin onuncu fıkrası çerçevesinde pişmanlık hükümlerine
göre verilecek beyannamelerden elektronik ortamda gönderilebilenlerin;
yıllık gelir veya kurumlar ile katma değer vergisi beyannamelerini ya da
muhtasar beyannamelerini elektronik ortamda göndermek zorunda olan
mükellefler tarafından 30/9/2004 tarihli ve 25599 sayılı Resmi
Gazete’de yayımlanan 340 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile
3/3/2005 tarihli ve 25744 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 346 Sıra No.lu
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde belirtilen usul ve esaslar doğrultusunda
elektronik ortamda gönderilmesi zorunludur.
Kanunun 9 uncu
maddesinin üçüncü fıkrasının (d) ve (e) bentlerinde sayılan borçluların
anılan alt bent kapsamında yapacakları başvurular üzerine yapılandırılan
alacak tutarlarını bu bentlerde belirtilen sürelerde ödemek istediklerine
yönelik taleplerini başvuru sırasında belirtmeleri icap etmektedir.
b) Alacak
Tutarının Tespiti
Kanunun 4 üncü
maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendinin (1) numaralı alt bendinden,
pişmanlık talebiyle verilen beyannameler üzerinden tarh ve tahakkuk
ettirilen vergilerin tamamı ile hesaplanacak pişmanlık zammı yerine
Kanunun yayımıtarihine kadar hesaplanacak Yİ-ÜFE tutarının bu Kanunda
belirtilen süre ve şekilde tamamen ödenmesi halinde pişmanlık zammı ve
vergi cezalarının tamamının tahsilinden vazgeçilecektir.
Örnek 2- 23
Kasım 2017 tarihine kadar verilmesi gereken Ekim 2017 dönemine ait gelir
(stopaj) vergisi beyannamesi 7143 sayılı Kanun hükümlerinden yararlanmak
suretiyle 7 Haziran 2018 tarihinde pişmanlıkla vergi dairesine verilmiştir.
Pişmanlıkla verilen beyannameye istinaden ödenmesi gerek
Bu sayfadaki metin bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Bağlayıcı olan, Resmî Gazete’de yayımlanan metindir.