BİREYSEL KATILIM YATIRIMCISI İNDİRİMİ HAKKINDA TEBLİĞ (SERİ
NO: 1)
Bu Tebliğde,
13/6/2012 tarihli ve 6327 sayılı Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi
Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına
Dair Kanunun1 10 uncu maddesi ile 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununa2 eklenen
geçici 82 nci maddede düzenlenen bireysel katılım yatırımcısı indirimi
uygulamasına ilişkin açıklamalara yer verilmektedir.
1. Bireysel
Katılım Yatırımcısı İndirimi Uygulaması
Bireysel
katılım yatırımcısı, 4059 sayılı Kanunun3 ek 5 inci maddesi kapsamında Hazine
Müsteşarlığınca devlet desteklerinden yararlanmaları için kendilerine lisans
verilecek olan, kişisel varlıklarını ve/veya tecrübe ve birikimlerini başlangıç
veya büyüme aşamasındaki girişimlere aktaran gerçek kişi yatırımcılardır.
15/2/2013
tarihli Bireysel Katılım Sermayesi Hakkında Yönetmelik4 çerçevesinde iktisap
edilen;
- Tam mükellef
anonim şirketlere ait iştirak hisselerinin alış bedellerinin %75'i,
- Bilim, Sanayi
ve Teknoloji Bakanlığı, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu ile
Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı
tarafından belirlenen araştırma, geliştirme ve yenilikçilik programları
kapsamında projesi son beş yıl içinde desteklenmiş anonim şirketlere ait
iştirak hisselerinin alış bedellerinin % 100’ü,
söz konusu
iştirak hisselerinin en az iki tam yıl elde tutulması şartıyla, bireysel
katılım yatırımcısı indirimi olarak yıllık beyanname ile bildirilen kazanç ve
iratlardan indirilebilecektir.
2.
İndirimden Yararlanma Şartları
Bireysel
katılım yatırımcısı indiriminden yararlanılabilmesi için,
- Tam mükellef
gerçek kişi olunması,
- İştirak
hisselerinin iktisap edilmesinden önce Hazine Müsteşarlığından bireysel katılım
yatırımcısı lisansı alınması,
- Tam mükellef
bir anonim şirkete ait iştirak hisselerinin iki tam yıl (730 gün) süreyle elde
tutulması,
- Bireysel
Katılım Sermayesi Hakkında Yönetmeliğe göre Müsteşarlıkça belirlenen alanlarda
yatırım yapılması ve bu yatırımın Müsteşarlıkça mevzuata uygun bulunması
gerekmektedir.
İki yıllık elde
tutma süresi, girişim şirketi adına Bireysel Katılım Sermayesi Hakkında
Yönetmeliğin 25 inci maddesi kapsamında açılan ortaklık banka hesabına nakdi
sermayenin yatırıldığı tarihte başlayacaktır.
Bireysel
katılım yatırımcısı indiriminden dar mükellef gerçek kişiler ile dar mükellef
kurumlara iştirak eden tam mükellef gerçek kişilerin yararlanması mümkün
bulunmamaktadır.
3. İndirim
Dönemi, İndirime Esas Tutarın Hesaplanması ve İndirimin Sınırı
Bireysel
katılım yatırımcısı indiriminden, indirime konu iştirak hisselerinin iktisap
edildiği vergilendirme dönemine ilişkin verilecek yıllık gelir vergisi
beyannamelerinde yararlanılabilecektir.
213 sayılı
Vergi Usul Kanununun 279 uncu maddesinde hisse senetlerinin alış bedeliyle
değerleneceği hükme bağlandığından, bireysel katılım yatırımcısı indirimine
konu anonim şirket hisse senetlerinin indirime esas tutarlarının tespitinde
alış bedellerinin dikkate alınması gerekmektedir.
Beyana tabi
kazanç ve iratlardan bu kapsamda indirim konusu yapılabilecek tutar yıllık
bazda 1.000.000 TL’yi aşamayacaktır.
Hisselerin
iktisap edildiği döneme ilişkin beyannamede bildirilen kazanç ve iradın
yetersiz olması nedeniyle indirilemeyen tutarlar, izleyen yıllarda Vergi Usul
Kanununa göre ilgili yıllar için hesaplanan yeniden değerleme oranında
artırılmak suretiyle indirim konusu yapılabilecektir.
Söz konusu
indirim uygulamasından, 31/12/2017 tarihine kadar gerçekleştirilecek
yatırımlarla ilgili olarak yararlanılabilecektir.
4. Şartların
İhlal Edilmesi Durumunda Uygulama
- Hisselerin
iktisap tarihinden itibaren iki tam yıl dolmadan elden çıkarılması,
- 4059 sayılı
Kanunun ek 5 inci maddesi kapsamında Hazine Müsteşarlığınca vergi desteğinden
yararlanılması uygun görülmeyen sektörlerde ve/veya faaliyetlerde yatırım
yapıldığının tespit edilmesi,
- Ortaklık
paylarına ilişkin Bireysel Katılım Sermayesi Hakkında Yönetmelik ile getirilen
şartlara uyulmaması,
- Lisans
kapsamında ortaklık kurulan kurumlar tarafından daha önce bireysel katılım
yatırımcısınca yapılacağı beyan edilen faaliyetlerde bulunulmaması,
- Bireysel
katılım yatırımcısının veya bireysel katılım yatırımcısı ortaklıklarının
iştirak edilen girişim şirketinin doğrudan veya dolaylı olarak ya da ayrı ayrı
veya birlikte hâkim ortağı olduğunun tespit edilmiş olması,
- Bireysel
katılım yatırımcısının; eşinin, kendisinin veya eşinin veya kendisinin altsoyu
ve üstsoyu ile üçüncü derece dahil yansoy hısımları ve kayın hısımlarına
idaresi, denetimi veya sermayesi bakımından doğrudan veya dolaylı olarak bağlı
bulunan ya da bu kimselerin nüfuzu altında bulunan girişim şirketlerine iştirak
ettiğinin tespit edilmiş olması
hallerinde
bireysel katılım yatırımcısı indirimi dolayısıyla zamanında tahakkuk
ettirilmemiş vergiler yönünden vergi ziyaı doğmuş sayılır.
İndirim
şartlarının ihlal edilmesi nedeniyle zamanında alınamayan vergiler ile vergi
cezalarında zamanaşımı, verginin tarhını veya cezanın kesilmesini gerektiren
durumun doğduğu tarihi takip eden takvim yılının başından itibaren başlar.
Bireysel
Katılım Sermayesi Hakkında Yönetmeliğe aykırılık teşkil eden diğer hallerde de
zamanında tahakkuk ettirilmemiş vergiler yönünden vergi ziyaı doğmuş sayılır.
5. Mücbir
Sebep Halleri
Bireysel
katılım yatırımcısının herhangi bir kastı olmaksızın girişim şirketinin iflas
etmesi halinde, Gelir Vergisi Kanununun geçici 82 nci maddesine göre mücbir
sebep halinin varlığı kabul edilir. Bu mücbir sebep hali nedeniyle iştirak
hisselerinin en az iki tam yıl elde tutulması yükümlülüğünün yerine
getirilemeyeceğinin anlaşılması durumunda, mücbir sebep halinin gerçekleşme
tarihi, mahiyeti, iştirak hisselerinin en az iki tam yıl süreyle elde tutulması
yükümlülüğüne olan etkisi ve mümkün olması halinde etkilerinin tahmini
giderilme süresi bireysel katılım yatırımcısı tarafından mücbir sebep halinin
ortaya çıktığı tarihten itibaren otuz gün (iş günü) içinde Maliye Bakanlığı
Gelir İdaresi Başkanlığına bildirilir.
Yapılan
başvurunun değerlendirilmesi neticesinde Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından
mücbir sebep halinin var olduğu kanaatine ulaşılması durumunda, zamanında tahakkuk
ettirilmemiş vergiler yönünden vergi ziyaı doğmuş sayılmaz ve ziyaa uğratılmış
vergiler için gecikme faizi ve vergi ziyaı cezası tahsil edilmez.
Bireysel
katılım yatırımcısının ölümü veya fiil ehliyetinin kaybı halinde ise iştirak
hisselerinin iki yıllık elde tutulma yükümlülüğü ölüm halinde mirasçılar, fiil
ehliyetinin kaybı halinde kanuni temsilciler tarafından yerine getirilecektir.
Bu yükümlülüğün yerine getirilememesi halinde, indirim dolayısıyla zamanında
tahakkuk ettirilmemiş vergiler için vergi ziyaı cezası kesilmeyecek olup,
zamanında tahakkuk etmemiş vergi aslı gecikme faiziyle birlikte mirasçılar veya
mükelleften tahsil edilecektir.
6. Bildirim
Yükümlülüğü
Lisans sahibi
bireysel katılım yatırımcısının yatırım başvurusunun uygun bulunması halinde bu
durum sermayenin girişim şirketine aktarıldığını gösterir belgeler eşliğinde,
bireysel katılım yatırımcısı indiriminden yararlanılacak oran da belirtilmek
suretiyle Gelir İdaresi Başkanlığına ve bireysel katılım yatırımcısının bağlı
olduğu Vergi Dairesi Müdürlüğüne Hazine Müsteşarlığınca bildirilir. Bireysel
katılım yatırımcısı lisansının gerçekleştirilecek ilk yatırıma ilişkin
bildirimde gönderilmesi yeterli olup, sermayenin girişim şirketine
yatırıldığını gösterir belgelerin ise her yatırım aşamasında gönderilmesi
gerekmektedir.
Öte yandan,
Bireysel Katılım Sermayesi Hakkında Yönetmeliğe aykırılık teşkil etmesi
nedeniyle vergi desteğinin geri alınmasına yol açacak hallerin tespit edilmesi
durumunda, tespit tarihinden itibaren en geç 2 ay içerisinde Gelir İdaresi
Başkanlığına bildirimde bulunulması gerekmektedir.
Tebliğ olunur.
—————————————————————
1
29/6/2012 tarihli ve 28338 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
2
6/1/1961 tarihli ve 10700 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
3
20/12/1994 tarihli ve 22147 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
4
15/2/2013 tarihli ve 28560 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
Bu sayfadaki metin bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Bağlayıcı olan, Resmî Gazete’de yayımlanan metindir.