Gelir Vergisi Genel Tebliği
(Seri No: 280)
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 21, 23/8, 31, 47,
48, mükerrer 80, 82, 86 ve 103 üncü maddelerinde yer alan ve yeniden değerleme
oranında artırılan maktu had ve tutarlar ile 1/1/2006 tarihinden önce ihraç
edilen bir kısım menkul kıymetlerden 2011 takvim yılında elde edilen menkul
sermaye iradının beyanında dikkate alınacak indirim oranı uygulamasına ilişkin
açıklamalar bu Tebliğin konusunu oluşturmaktadır.
1. Yeniden Değerleme Oranında Artırılan Had ve
Tutarlar
Gelir Vergisi Kanununun mükerrer 123 üncü maddesinin
(2) numaralı fıkrasında, Kanunun 21, 23/8, 31, 47, 48, mükerrer 80, 82 ve 86
ncı maddelerinde yer alan maktu had ve tutarların, her yıl bir önceki yıla
ilişkin olarak Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre belirlenen yeniden değerleme
oranında artırılmak suretiyle uygulanacağı, bu şekilde hesaplanan maktu had ve
tutarların % 5’ini aşmayan kesirlerinin dikkate alınmayacağı, Bakanlar
Kurulunun, bu surette tespit edilen had ve tutarları yarısına kadar artırmaya
veya indirmeye yetkili olduğu hükmü yer almaktadır. Aynı maddenin (3) numaralı
fıkrasında da 103 üncü maddede yer alan vergi tarifesinin gelir dilimi
tutarları hakkında da yukarıdaki hükmün uygulanacağı öngörülmüştür.
Bu hüküm göz önüne alınarak Gelir Vergisi Kanununun
21, 23/8, 31, 47, 48, mükerrer 80, 82, 86 ve 103 üncü maddelerinde yer alıp,
2011 yılında uygulanan had ve tutarların 2011 yılı için % 10,26 (on virgül
yirmi altı) olarak tespit edilen yeniden değerleme oranında1 arttırılması
suretiyle belirlenen ve 2012 takvim yılında uygulanacak olan had ve tutarlar
aşağıdaki şekilde tespit edilmiştir.
1.1. Gayrimenkul Sermaye İratlarında Uygulanan İstisna
Tutarı
Gelir Vergisi Kanununun 21 inci maddesinde yer alan
mesken kira gelirleri için uygulanan istisna tutarı, 2012 takvim yılında elde
edilen kira gelirleri için 3.000 TL olarak tespit edilmiştir.
1.2. Hizmet Erbabına İşyeri veya İşyerinin Müştemilatı
Dışında Kalan Yerlerde Yemek Verilmek Suretiyle Sağlanan Menfaatlere İlişkin İstisna
Tutarı
Gelir Vergisi Kanununun 23 üncü maddesinin 8 numaralı
bendinde yer alan, işverenlerce işyeri veya işyerinin müştemilatı dışında kalan
yerlerde hizmet erbabına yemek verilmek suretiyle sağlanan menfaatlere ilişkin
istisna tutarı, 2012 takvim yılında uygulanmak üzere 11.70 TL olarak tespit
edilmiştir.
1.3. Sakatlık İndirimi Tutarları
Gelir Vergisi Kanununun 31 inci maddesinde yer alan
sakatlık indirimi tutarları, 2012 takvim yılında uygulanmak üzere; birinci
derece sakatlar için 770 TL, ikinci derece sakatlar için 380 TL, üçüncü derece
sakatlar için 180 TL olarak tespit edilmiştir.
1.4. Basit Usule Tabi Olmanın Genel Şartlarından Olan
İşyeri Kira Bedeline İlişkin Tutar
Gelir Vergisi Kanununun 47 nci maddesinin (2) numaralı
bendinde yer alan yıllık kira bedeli toplamı, 2012 takvim yılında uygulanmak
üzere büyükşehir belediye sınırları içinde 5.000 TL, diğer yerlerde 3.500 TL
olarak uygulanacaktır.
1.5. Basit Usule Tabi Olmanın Özel Şartlarını
Belirleyen Hadler
Gelir Vergisi Kanununun 48 inci maddesinde yer alan
hadler, 2012 takvim yılında uygulanmak üzere;
- 1 numaralı bent için 70.000 TL ve 105.000 TL,
- 2 numaralı bent için 35.000 TL,
- 3 numaralı bent için 70.000 TL
olarak tespit edilmiştir.
1.6. Değer Artışı Kazançlarına İlişkin İstisna Tutarı
Gelir Vergisi Kanununun mükerrer 80 inci maddesinde
yer alan değer artışı kazançlarına ilişkin istisna tutarı, 2012 takvim yılı
gelirlerine uygulanmak üzere 8.800 TL olarak tespit edilmiştir.
1.7. Arızi Kazançlara İlişkin İstisna Tutarı
Gelir Vergisi Kanununun 82 nci maddesinde yer alan
arızi kazançlara ilişkin istisna tutarı, 2012 takvim yılı gelirlerine
uygulanmak üzere 20.000 TL olarak tespit edilmiştir.
1.8. Tevkifata ve İstisnaya Konu Olmayan Menkul ve
Gayrimenkul Sermaye İratlarına İlişkin Beyanname Verme Sınırı
Gelir Vergisi Kanununun 86 ncı maddesinde yer alan
tevkifata ve istisnaya konu olmayan menkul ve gayrimenkul sermaye iratlarına
ilişkin beyanname verme sınırı, 2012 takvim yılı gelirlerine uygulanmak üzere
1.290 TL olarak tespit edilmiştir.
1.9. Gelir Vergisine Tabi Gelirlerin
Vergilendirilmesinde Esas Alınan Tarife
Gelir Vergisi Kanununun 103 üncü maddesinde yer alan
gelir vergisine tabi gelirlerin vergilendirilmesinde esas alınan tarife, 2012
takvim yılı gelirlerinin vergilendirilmesinde esas alınmak üzere aşağıdaki
şekilde yeniden belirlenmiştir.
10.000
TL'ye kadar %
15
25.000
TL'nin 10.000 TL'si için 1.500 TL, fazlası %
20
58.000
TL'nin 25.000 TL'si için 4.500 TL (ücret gelirlerinde 88.000 TL'nin
25.000
TL'si için 4.500 TL), fazlası %
27
58.000
TL'den fazlasının 58.000 TL'si için 13.410 TL (ücret gelirlerinde
88.000
TL'den fazlasının 88.000 TL'si için 21.510 TL), fazlası %
35
2. Kar Hadleri Emsallerine Göre Düşük Olarak Tespit
Edilmiş Bulunan Emtia İçin Özel Hadler
Milli piyango bileti, akaryakıt, şeker ve bunlar gibi
kar hadleri emsallerine göre düşük olarak tespit edilmiş bulunan emtia için
özel hadler belirleme yetkisi Gelir Vergisi Kanununun 48 inci maddesi ile
Maliye Bakanlığına verilmiştir. Bu yetki kullanılarak 2011 yılı için 278 Seri No.lu
Gelir Vergisi Genel Tebliği2 ile belirlenen tutarlar yeniden
artırılmıştır.
Buna göre, anılan maddelerin ticaretini yapanların,
2012 takvim yılında da basit usulden yararlanabilmeleri için; alış, satış veya
hasılatlarının 31/12/2011 tarihi itibariyle aşağıda belirtilen hadleri aşmaması
gerekmektedir.
Emtianın Cinsi
Büyükşehir Belediye Sınırları
Dışında Kalan Yerlerde
Büyükşehir Belediye Sınırları
İçinde Kalan Yerlerde
Yıllık Alım Ölçüsü (TL)
Yıllık Satış Ölçüsü (TL)
Yıllık Alım Ölçüsü (TL)
Yıllık Satış Ölçüsü (TL)
Değerli Kağıt
110.000
129.000
150.000
170.000
Şeker – Çay
88.000
110.000
105.000
140.000
Milli Piy.
Bileti, Hemen
Kazan, Süper Toto vb.
88.000
110.000
105.000
140.000
İçki (Bira ve
Şarap Hariç) - İspirto– Sigara–Tütün
88.000
110.000
105.000
140.000
Akaryakıt ( LPG
hariç )
129.000
140.000
170.000
190.000
Belirtilen bu malların alım satımı ile uğraşanlar
hakkında, basit usulün özel şartları bakımından yukarıdaki hadler dikkate
alınmak suretiyle, 136 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğindeki3
hesaplamalar doğrultusunda işlem yapılacaktır.
3. Basit Usule Tabi Mükelleflerde Gün Sonunda Toplu
Belge Düzenleme Uygulaması
Basit usulde vergilendirilen mükelleflerle ilgili 215
Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği4 ile getirilen, belge
vermedikleri günlük hasılatları için gün sonunda tek bir fatura düzenlemesine
ilişkin uygulamanın, 31/12/2012 tarihine kadar devam etmesi Vergi Usul
Kanununun mükerrer 257 nci maddesinin Bakanlığımıza verdiği yetkiye istinaden
uygun görülmüştür.
4. 2011 Takvim Yılında Elde Edilen Bir Kısım Menkul
Sermaye İradının Beyanında Dikkate Alınacak İndirim Oranı Uygulaması
Gelir Vergisi Kanununun 76 ncı maddesinin 5281 sayılı
Kanunun 44 üncü maddesiyle yürürlükten kaldırılan ikinci fıkrasında, Gelir
Vergisi Kanununun 75 inci maddesinin ikinci fıkrasının (5), (6), (7), (12) ve
(14) numaralı bentlerinde yer alan menkul sermaye iratlarına (döviz cinsinden
açılan hesaplara ödenen faiz ve kâr payları, dövize, altına veya başka bir
değere endeksli menkul kıymetler ile döviz cinsinden ihraç edilen menkul
kıymetlerden elde edilenler hariç) fıkrada belirtilen indirim oranının
uygulanması suretiyle bulunacak kısmın, bu iratların beyanı sırasında indirim
olarak dikkate alınacağı belirtilmişti.
Gelir Vergisi Kanununun indirim oranı uygulamasına
yönelik 76 ncı maddesinin ikinci fıkrası 1/1/2006 tarihinden itibaren elde edilen
gelirlere uygulanmak üzere 5281 sayılı Kanunla yürürlükten kaldırılmakla
birlikte, anılan Kanunun geçici 67 nci maddesinin (9) numaralı fıkrası hükmü
gereğince 1/1/2006 tarihinden önce ihraç edilen her nevi tahvil ve Hazine
bonolarından elde edilen gelirlerin vergilendirilmesinde 31/12/2005 tarihinde
yürürlükte olan hükümler esas alınacağından, indirim oranı uygulaması ile
ilgili olarak aşağıdaki açıklamaların yapılmasında yarar görülmüştür.
İndirim oranı; Vergi Usul Kanununa göre o yıl için
tespit edilmiş olan yeniden değerleme oranının, aynı dönemde Devlet tahvili ve
Hazine bonosu ihalelerinde oluşan bileşik ortalama faiz oranına bölünmesi
suretiyle tespit edilmektedir.
Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre 2011 yılı için
tespit edilmiş olan yeniden değerleme oranı % 10,26’dır. Bu dönemde Devlet
tahvili ve Hazine bonosu ihalelerinde oluşan bileşik ortalama faiz oranı ise %
8,12’dir.
Bu oranlar dikkate alındığında, 2011 yılı gelirlerine
uygulanacak indirim oranı birden büyük çıkmaktadır.
Bu kapsamda, 2011 takvim yılında elde edilen menkul
sermaye iratlarından, 1/1/2006 tarihinden önce ihraç edilmiş olan ve Gelir
Vergisi Kanununun 75 inci maddesinin ikinci fıkrasının (5) numaralı bendinde
sayılan her nevi tahvil ve Hazine bonosu faizleri ile Toplu Konut İdaresi ve
Özelleştirme İdaresince çıkarılan menkul kıymetlerden sağlanan gelirler indirim
oranının birden büyük olması dolayısıyla beyan edilmeyecektir.
Dövize, altına veya başka bir değere endeksli menkul
kıymetler ile döviz cinsinden ihraç edilen menkul kıymetlerden elde edilen
menkul sermaye iratlarının beyanında indirim oranı uygulanmayacaktır.
Ayrıca, ticari işletmelere dahil kazanç ve iratlar
için indirim oranı uygulanması söz konusu değildir.
Diğer taraftan, geçici 67 nci maddenin (4) numaralı
fıkrası uyarınca, 75 inci maddenin ikinci fıkrasının (7), (12) ve (14) numaralı
bentlerinde yazılı menkul sermaye iratlarından 1/1/2006 tarihinden itibaren
ödemeyi yapanlarca % 15 oranında vergi tevkifatı yapılmakta olup, bu gelirlerin
beyanı ve bu gelirlere indirim oranı uygulanması söz konusu değildir.
Tebliğ olunur.
———————————
1 17/11/2011 tarih ve 28115
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 410 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel
Tebliği ile açıklanmıştır.
2 29/12/2010 tarih ve 27800
6. mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
3 2/5/1982 tarih ve 17682
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
4 6/12/1998 tarih ve 23545
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
Bu sayfadaki metin bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Bağlayıcı olan, Resmî Gazete’de yayımlanan metindir.