GİDER
VERGİLERİ GENEL TEBLİĞİ
SERİ
NO: 88
Hizmet Vergisi (Banka Muameleleri Vergisi)
Beyannamelerinin bankalar tarafından tek merkezden verilmesine ilişkin
açıklamalar ile konut finansmanı kapsamında yapılan sigortalarda banka ve
sigorta muameleleri vergisi (BSMV) istisnası uygulaması bu Tebliğin konusunu
oluşturmaktadır.
A- Bankalar Tarafından Hizmet Vergisi (Banka
Muameleleri Vergisi) Beyannamesinin Verilmesi
6802 sayılı Gider Vergileri Kanununun1 44
üncü maddesinde, BSMV’nin vergiye tabi olayların vuku bulduğu yer vergi
dairesince tarh olunacağı, bu Kanunun beyannamenin bir merkezden verilmesine
izin verdiği hallerde verginin beyannamenin verildiği yer vergi dairesince tarh
olunacağı, iş gerektirirse Maliye Bakanlığının vergilemede kolaylığı ve
güvenliği sağlamak maksadı ile tarh yerini tayin etmeye yetkili olduğu hükme
bağlanmıştır.
Aynı Kanunun 45 inci maddesinde, BSMV’nin mükelleflerin
yazılı beyanı üzerine tarh olunacağı, 47/a maddesinde, her mükellefin bir ay
içindeki vergiye tabi muamelelerini bir beyanname ile ertesi ayın 15 inci günü
akşamına kadar muamelelerin yapıldığı yer vergi dairesine bildirmek
mecburiyetinde olduğu ve sigorta muamelelerine ilişkin beyannamenin sigorta
şirketlerinin kanuni veya iş merkezlerinin bulunduğu yer vergi dairesine
verileceği, 48 inci maddesinde ise, mükelleflerin beyanname üzerinden tarh ve
tahakkuk ettirilen vergileri beyanname verme süresi içinde ödemek
mecburiyetinde oldukları hükümleri yer almaktadır.
Bu hükümler uyarınca, mükelleflerin bir ay içindeki
vergiye tabi işlemlerini BSMV beyannamesi ile ertesi ayın 15 inci günü akşamına
kadar muamelenin yapıldığı yer vergi dairesine beyan etmeleri ve aynı süre
içerisinde vergiyi ödemeleri gerekmektedir. Bankalar her bir şube için ayrı
ayrı şubelerin bulundukları yerlerdeki vergi dairelerine Hizmet Vergisi (Banka
Muameleleri Vergisi) Beyannamelerini e-beyanname ortamında göndermektedir.
Öte yandan, 5345 sayılı Gelir İdaresi Başkanlığının
Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun2 23 üncü maddesinin ikinci
fıkrasında; Maliye Bakanının aynı il sınırları içinde kalmak kaydıyla
mükelleflerin, işyeri ve kanuni merkezlerine bağlı kalınmaksızın belirlenecek
ölçütlere göre hangi vergi dairesi müdürlüğü veya başkanlığına bağlı olacağını belirlemeye
yetkili olduğu, Bakanın bu yetkisini madde hükmünde yer alan sınırlamalara
bağlı kalmaksızın vergi uygulamaları bakımından gerekli gördüğü hallerde
mükelleflerin bağlı olacağı vergi dairesi müdürlüğü veya vergi dairesi
başkanlığını belirlemek ve bu belirlemeye bağlı olarak bu dairelerin yetki
alanını yeniden oluşturmak şeklinde de kullanabileceği hükme bağlanmıştır.
Bu Kanun maddesindeki yetkiye dayanılarak, bankaların
talep etmeleri durumunda 1 Şubat 2012 tarihinden itibaren Büyük Mükellefler Vergi
Dairesi Başkanlığı mükellefi olmaları uygun görülmüştür.
Ayrıca, e-beyannname, bilgisayar ve iletişim
teknolojisindeki gelişmeler dikkate alındığında şubelere ait vergilerin tek
merkezden beyanı ve aynı merkezden ödenmesi, şubelere ilişkin bilgilerin listelenerek
beyannameye eklenmesinin, operasyonel maliyeti ortadan kaldıracağı ve bu
şekilde sağlanacak tasarrufun ekonomiye kazandırılacağı değerlendirilmektedir.
Buna göre, 6802 sayılı Gider Vergileri Kanununun 44
üncü maddesinin Bakanlığımıza verdiği yetkiye istinaden vergilemede güvenliği
ve kolaylığı sağlamak amacıyla 1 Şubat 2012 tarihinden (Ocak 2012 döneminden)
itibaren Büyük Mükellefler Vergi Dairesi Başkanlığının mükellefi olan
bankaların şubeleri tarafından yapılan işlemler dolayısıyla verilmesi gereken
Hizmet Vergisi (Banka Muameleleri Vergisi) Beyannamelerinin, genel
müdürlüklerince bağlı bulundukları Büyük Mükellefler Vergi Dairesi Başkanlığına
verilmesi uygun görülmüştür.
Bankalar tarafından verilecek Hizmet Vergisi (Banka
Muameleleri Vergisi) Beyannamelerine, il bazında banka şubelerinin adı, vergi
kimlik numarası, ödemenin türü, matrahı ve vergi tutarı bilgilerini ihtiva eden
listeler eklenecektir.
Öte yandan, banka şubelerinin BSMV'ye ilişkin
mükellefiyet kaydı, Aralık 2011 dönemine ilişkin beyannamelerin 15 Ocak 2012
tarihinde verilmesinden sonra Ocak 2012 sonuna kadar ilgili vergi dairesi
müdürlüklerince kapatılacaktır.
Ancak, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 160 ıncı maddesi
uyarınca, banka şubelerinin BSMV’ye ilişkin mükellefiyet kaydının kapatılması,
mükellefin işi bırakmasından önceki dönemlere ilişkin yükümlülüklerini ortadan
kaldırmayacak, bu tarihten önceki dönemlere ilişkin vergilendirmeye ve ceza
uygulanmasına da engel teşkil etmeyecektir. Dolayısıyla, banka şubelerinin
önceki dönemlere ait verecekleri düzeltme beyannamelerini önceden bağlı
oldukları vergi dairesine verecekleri tabiidir.
B- Konut Finansmanı Kapsamında Yapılan Sigortalarda
BSMV İstisnası
6802 sayılı Kanunun İstisnalar başlıklı 29 uncu
maddesinin birinci fıkrasının (i) bendinde 5582 sayılı Kanunun3 30
uncu maddesi ile yapılan değişiklikle, 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanununun4
38/A maddesinin birinci fıkrasında tanımlanan konut finansmanı kapsamında
yapılan sigortalarda sözleşme ve poliçe üzerinden alınan paralar BSMV’den
istisna edilmiştir.
Diğer taraftan, 2499 sayılı Kanunun 38/A maddesinin
birinci fıkrasında konut finansmanı, konut edinmeleri amacıyla tüketicilere
kredi kullandırılması, konutların finansal kiralama yoluyla tüketicilere
kiralanması, sahip oldukları konutların teminatı altında tüketicilere kredi
kullandırılması ve bu kapsamdaki kredilerin yeniden finansmanı amacıyla
kullandırılan krediler şeklinde tanımlanmıştır.
Buna göre, konut finansmanına bağlı olarak yapılan
sigortalarda sözleşme ve poliçe üzerinden alınan paralar BSMV’den istisnadır.
Ancak, konut bedelinin bir kısmının konut finansmanı kapsamında alınan kredi
ile karşılanıp diğer kısmının tüketici tarafından başka kaynaklardan
karşılanması halinde, istisna uygulamasında kullanılan kredi tutarı dikkate
alınacak ve kredi tutarına kadar olan sigorta bedeli dolayısıyla alınan
primlere BSMV istisnası uygulanacaktır.
Örnek: Konut finansmanı kapsamında alınan konutun
bedelinin 200.000-TL, konut alımı için kullanılan kredi tutarının 100.000-TL,
konutun yangın sigortası bedelinin ise 150.000-TL olarak belirlenmesi
durumunda; 100.000-TL tutarındaki sigorta bedeline isabet eden primler BSMV’den
istisna olacak, bu tutarı aşan 50.000-TL tutarındaki sigorta bedeli dolayısıyla
alınan primler ise BSMV’ye tabi tutulacaktır.
Ayrıca, konut finansmanı kapsamında yapılan sigorta
işlemlerinde BSMV istisnası uygulanabilmesi için aşağıdaki şartlar aranacaktır:
- Sigorta işlemi konut finansmanı kapsamındaki krediler
için yapılmış olmalıdır.
- Sigorta poliçesinin hangi ipotekli konut kredisine
ilişkin olarak düzenlendiği poliçede belirtilmelidir.
- Konut finansmanı kapsamındaki kredi sözleşmesine
ilişkin olarak hangi sigorta işlemlerinin yapıldığı kredi sözleşmesinde
belirtilmelidir.
- Sigorta işlemlerine ilişkin istisna uygulaması, konut
finansmanı kapsamındaki kredinin süresi ile sınırlı olmalıdır.
Tebliğ olunur.
1 23/7/1956 tarihli ve 9362
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
2 16/5/2005 tarihli ve 25817
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
3 6/3/2007 tarihli ve 26454
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
4 30/7/1981 tarihli ve 17416
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
Bu sayfadaki metin bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Bağlayıcı olan, Resmî Gazete’de yayımlanan metindir.