BELEDİYE GELİRLERİ KANUNU GENEL TEBLİĞİ
(SERİ
NO: 37)
1. Kapsam
Bilindiği üzere, 2464 sayılı Belediye Gelirleri
Kanununun(1) 34 ila 39 uncu maddelerinde düzenlenen elektrik ve
havagazı tüketim vergisinin tarh, tahakkuk ve tahsili ilgili belediyelerce yapılmakta
iken, 5828 sayılı 2009 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununun(2) 29
uncu maddesinin (9) numaralı fıkrasıyla yapılan değişiklikle; 1/1/2009
tarihinden sonra verilmesi gereken elektrik ve havagazı tüketim vergisi
beyannamelerine uygulanmak üzere bu verginin tarh, tahakkuk ve tahsiline Maliye
Bakanlığına bağlı vergi dairelerinin yetkili olduğu, söz konusu verginin
sorumlularınca kurumlar vergisi yönünden bağlı bulundukları vergi dairesine,
Maliye Bakanlığınca belirlenecek usul ve esaslara göre bir beyannameyle
bildirilmesi ve verginin de aynı sürede, Genel Bütçenin (B) işaretli cetveline
gelir kaydedilmek üzere, ödenmesi esası getirilmiş ve konuya ilişkin olarak 36
Seri No.lu Belediye Gelirleri Kanunu Genel Tebliği(3)
yayımlanmıştır.
5917 sayılı Bütçe Kanunlarında Yer Alan Bazı
Hükümlerin İlgili Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelere Eklenmesi ile Bazı
Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanunun(4)
18 inci maddesiyle, bu Kanunun yayımı tarihi itibarıyla yürürlüğe girmek üzere
5828 sayılı Kanunda yer alan düzenlemeye benzer bir hüküm 2464 sayılı Kanuna
geçici 6 ncı madde olarak eklenmiştir.
2464 sayılı Kanuna eklenen geçici 6 ncı maddeyle,
“31/12/2009 tarihine kadar tahakkuk eden elektrik ve havagazı tüketim vergileri
için; bu Kanunun 35 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “ilgili
belediyeye” ibaresi “kurumlar vergisi yönünden bağlı bulundukları vergi
dairesine” şeklinde, 39 uncu maddesinde yer alan “belediyeye bir beyanname ile
bildirmeye ve vergiyi aynı sürede ödemeye mecburdurlar.” ibaresi “kurumlar
vergisi yönünden bağlı bulundukları vergi dairesine, Maliye Bakanlığınca
belirlenen usul ve esaslara göre bir beyannameyle bildirmeye ve vergiyi aynı
sürede, genel bütçenin (B) işaretli cetveline gelir kaydedilmek üzere ödemeye
mecburdurlar; verginin tarh, tahakkuk ve tahsiline ilgili vergi daireleri
yetkilidir.” şeklinde uygulanır.” hükmü getirilmiş bulunmaktadır.
Söz konusu düzenleme, elektrik ve havagazı tüketim
vergisine ilişkin 2464 sayılı Kanunun 35 ve 39 uncu maddelerinin uygulanmasına
yönelik olup bu Tebliğin konusunu, 31/12/2009 tarihine kadar verilecek
beyannameler üzerine tahakkuk edecek olan elektrik ve havagazı tüketim
vergisinin tarh, tahakkuk ve tahsili hususlarındaki açıklamalar
oluşturmaktadır.
2. Verginin Konusu
Belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde elektrik
ve havagazı tüketimi, elektrik ve havagazı tüketim vergisine tabi
bulunmaktadır.
Belediye sınırları ve mücavir alanlar dışında
tüketilen elektrik ve havagazı ile belediye hizmetlerinin götürülmediği mücavir
alanlarda tüketilen elektrik ve havagazı, vergiye tabi değildir.
2464 sayılı Kanunun 104 üncü maddesine göre, elektrik
ve havagazı tüketim vergisinin mücavir alanlarda uygulanabilmesi için belediye
hizmetlerinin bu mahallere götürülmüş olması şarttır.
Bu kapsamda mahalline götürülmesi gereken belediye
hizmetleri; taşıtların mahallin özelliğine göre gidebileceği yolun yapılması
veya bakıma alınması ile temiz ve sağlığa uygun içme ve kullanma suyu temin
edilmesidir.
İlgili belediyeler veya valilikler kendi mülki veya
mücavir alan sınırlarındaki değişiklikleri, değişikliğin vuku bulduğu tarihi
izleyen 15 gün içinde elektriği tedarik eden veya havagazı dağıtımı yapan
kuruluşlara bildirirler.
3. Mükellef ve Sorumlu
Elektrik ve havagazı tüketim vergisinin mükellefi
elektrik ve havagazını tüketenlerdir.
20/2/2001 tarihli ve 4628 sayılı Elektrik Piyasası
Kanununa(5) göre elektrik enerjisini tedarik eden ve havagazını
dağıtan kuruluşlar, satış bedeli ile birlikte bu verginin de tahsilinden ve
kurumlar vergisi yönünden bağlı bulundukları vergi dairesine yatırılmasından
sorumludurlar. Organize sanayi bölgelerinde tüketilen elektrik enerjisinin
vergisini organize sanayi bölgeleri tüzel kişiliklerine elektriği temin eden kuruluşlar
öder.
Buna göre, organize sanayi bölgelerinde tüketilen
elektriğin, elektrik ve havagazı tüketim vergisinin sorumlusu, organize sanayi
bölgesi tüzel kişiliğine elektriği temin eden kuruluştur.
4. İstisnalar
Kazanç amacı gütmemek şartıyla işletilen; hastane,
dispanser, klinik, sağlık ocağı ve merkezleri, rehabilitasyon, teşhis ve tedavi
merkez ve kurumları, doğum ve çocuk bakımevleri, kreşler, sanatoryum,
prevantoryum gibi sağlık kuruluşları ile düşkünler evi, yetimhaneler, Sosyal
Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü ve korunmaya muhtaç
çocukları koruma birliklerine ait çocuk yurtları ve bunlara bağlı işyerleri
gibi sosyal yardım kuruluşlarında tüketilen elektrik vergiden istisnadır.
Dini hizmetlerin ifasına mahsus ve umuma açık bulunan
cami, mescit, kilise ve havra gibi ibadethanelerde; milletlerarası panayır,
sergi ve fuarlarda, bunların giriş yerlerinde, mal teşhir edilen ve satılan
pavyonlarda ve doğrudan doğruya elektrik ve havagazı üreten dağıtım ve istihsal
müesseselerinde tüketilen elektrik, elektrik ve havagazı tüketim vergisinden
müstesnadır.
Elektrik üretimi yapan bir işletmenin sadece elektrik
üretim tesisinde tükettiği elektrik bu vergiden istisna olup, bu işletme
tarafından üretilen elektriğin, elektrik üretim tesisi dışında kullanılması
veya diğer işletmelere satılması halinde istisna uygulanmayacaktır.
Ayrıca, doğrudan doğruya elektrik ve havagazı
üretmeyen yalnızca iletim ve dağıtım yapan işletmelerce tüketilen elektrik
istisna kapsamında değerlendirilemeyeceğinden vergiye tabidir.
Yukarıda sayılan kurum ve kuruluşların kamu kurum
veya kuruluşu olup olmaması istisna uygulamasına engel değildir.
5. Matrah
Verginin matrahı, elektriğin iletimi, dağıtımı ve
perakende satış hizmetlerine ilişkin bedelleri hariç olmak üzere elektrik
enerjisi satış bedeli ile havagazının satış bedelidir. Matraha vergi, fon ve
paylar dâhil edilmez.
Buna göre, elektrik satış bedelinden elektriğin
iletimi, dağıtımı ve perakende satış hizmetlerine ilişkin bedeller düşüldükten
sonra kalan tutar elektriğe ilişkin matrahı oluşturacaktır. Havagazına ilişkin
matrah ise doğrudan havagazının satış bedelidir.
Elektrik ve havagazı tüketim vergisinin matrahına her
ne ad altında olursa olsun herhangi bir vergi, fon veya pay dâhil
edilmeyecektir.
6. Oran
Elektrik ve havagazı tüketim vergisinin oranı,
vergiye tabi tüketilen elektrik ve havagazının satış bedeli üzerinden % 5’tir.
Bu oran, imal ve istihsal, taşıma, yükleme, boşaltma,
soğutma, telli ve telsiz telgraf ve telefon müraselesi (haberleşmesi) işlerinde
tüketilen elektriğin satış bedeli üzerinden yüzde 1 olarak uygulanır.
7. Tarh, Tahakkuk ve Ödeme
Elektrik ve havagazı tüketim vergisi, sorumluların
kurumlar vergisi yönünden bağlı bulundukları vergi dairesince tarh olunur.
Elektrik enerjisini tedarik eden veya havagazını
dağıtan kuruluşlar tahsil ettikleri vergiyi, bu Tebliğin ekinde yer alan
beyanname örneğine uygun olarak tahsil tarihini takip eden ayın 20 nci günü
akşamına kadar kurumlar vergisi yönünden bağlı bulundukları vergi dairesine beyan
etmek ve aynı süre içinde ödemekle yükümlüdürler.
Elektrik ve havagazı tüketim vergisi
beyannamelerinin, 340 ve 346 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğlerinde
belirtilen usul ve esaslar doğrultusunda elektronik ortamda verilmesi
zorunludur. Bu zorunluluğa uymayanlara, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun(6)
mükerrer 355 inci maddesi uyarınca durumlarına uygun özel usulsüzlük cezası
kesilir.
8. Usul Hükümleri
Elektrik ve havagazı tüketim vergisinin tarh,
tahakkuk ve tahsili, sorumluların kurumlar vergisi yönünden bağlı bulundukları
vergi dairesi tarafından, 213 sayılı Kanun ile 6183 sayılı Amme Alacaklarının
Tahsil Usulü Hakkında Kanun(7) hükümleri çerçevesinde,
gerçekleştirilir.
9. Yürürlükten Kaldırılan Düzenlemeler
36 Seri No.lu Belediye Gelirleri Kanunu Genel Tebliği
bu Tebliğin yayımı tarihi itibarıyla yürürlükten kaldırılmıştır.
Tebliğ olunur.
Ek: Beyanname örneği
1
29/5/1981 tarihli ve 17354 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
2
31/12/2008 tarihli ve (1. mükerrer) 27097 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanmıştır.
3
15/1/2009 tarihli ve 27111 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
4
10/7/2009 tarihli ve 27284 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
5 3/3/2001
tarihli ve 24335 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
6
10/1/1961 tarihli ve 10703 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
7
28/7/1953 tarihli ve 8469 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
Tüketim
Vergisi Beyannamesini görmek için tıklayınız
Bu sayfadaki metin bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Bağlayıcı olan, Resmî Gazete’de yayımlanan metindir.