T.C.
ENERJİ PİYASASI DÜZENLEME KURULU
KURUL KARARI
TOPLANTI TARİHİ: 26/12/2019
KARAR SIRA NO: 9097
Tarifeler Dairesi Başkanlığının 25/12/2019 tarihli ve 32841861-110.05.99-58114 sayılı Başkanlık Makamına Müzekkeresi çerçevesinde; Enerji Piyasaları İşletme Anonim Şirketi’nin Ek-1’de yer alan Elektrik Piyasası İşletim Gelir Tavanının Karşılanması İçin Uygulanacak Bedeller ve Uygulamaya İlişkin Yöntem Bildirimi ile Ek-2’de yer alan Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasası İşletim Gelir Tavanının Karşılanması İçin Uygulanacak Bedeller ve Uygulamaya İlişkin Yöntem Bildirimi’nin kabul edilmesine ve 2020 yılı piyasa işletim ücretlerinin bu Yöntem Bildirimleri kapsamında uygulanmasına,
karar verilmiştir.
EKLER
Elektrik Piyasası İşletim Gelir Tavanının Karşılanması İçin Uygulanacak Bedeller ve Uygulamaya İlişkin Yöntem Bildirimi
Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasası İşletim Gelir Tavanının Karşılanması İçin Uygulanacak Bedeller ve Uygulamaya İlişkin Yöntem Bildirimi
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan:
ELEKTRİK PİYASASI İŞLETİM GELİR TAVANININ KARŞILANMASI İÇİN UYGULANACAK BEDELLER VE UYGULAMAYA İLİŞKİN YÖNTEM BİLDİRİMİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1- (1) Bu Bildirimin amacı, elektrik piyasası piyasa işletim gelir tavanının karşılanması için uygulanacak bedeller ve uygulamaya ilişkin yöntemin belirlenmesidir.
Kapsam
MADDE 2- (1) Bu Bildirim, Enerji Piyasaları İşletme Anonim Şirketi’nin elektrik piyasası piyasa işletim faaliyeti gelirlerinin belirlenmesinde kullanılacak yöntem ile bu yönteme dair usul ve esasları kapsar.
Dayanak
MADDE 3- (1) Bu Bildirim, Piyasa İşletim Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ’in 6 ncı maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4- (1) Bu Bildirimde geçen;
EPİAŞ: Enerji Piyasaları İşletme Anonim Şirketini,
Kurul: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunu,
Piyasa İşletim Gelir Tavanı: EPİAŞ’ın bir tarife yılında toplayacağı gelirin üst sınırını,
Tarife teklifi: Yönetim Kurulu tarafından tespit edilerek Kurul onayına sunulan, PİGT’nin karşılanması için uygulanacak piyasa işletim ücreti ile uygulamaya ilişkin yöntem bildiriminden oluşan teklifi,
ifade eder.
(2) Bu Bildirimde geçmekle birlikte tanımlanmamış diğer kavramlar ilgili mevzuattaki anlam ve kapsama sahiptir.
İKİNCİ BÖLÜM
Piyasa İşletim Ücretinin Piyasa Katılımcılarına Dağıtılmasına Dair Esaslar
Piyasa İşletim Ücretinin Dağıtılması
MADDE 5- (1) EPİAŞ’ın piyasa işletim faaliyetleri çerçevesinde tek sunucu statüsünde sağladığı hizmetler kapsamında ihtiyaç duyduğu gelir piyasa katılımcılarından Piyasa İşletim Ücreti olarak karşılanır. EPİAŞ tarafından, piyasa katılımcılarına piyasa işletimi dışında herhangi bir hizmetin satın alınması zorunluluğu getirilemez.
(2) Piyasa işletim ücreti; dengeleme sistemine katılmalarından dolayı ve/veya enerji açıkları ve/veya fazlaları nedeniyle, sisteme elektrik enerjisi veren ve/veya sistemden elektrik enerjisi çeken;
Üretim lisansı sahibi,
Tedarik lisansı sahibi,
OSB üretim lisansı sahibi,
Dağıtım lisansı sahibi,
İletim lisansı sahibi
tüzel kişilerden oluşan piyasa katılımcıları arasında dağıtılır.
(3) Her bir organize toptan elektrik piyasası faaliyetine ilişkin, her bir fatura dönemi için tahakkuk ettirilecek piyasa işletim ücreti bileşenleri aşağıdaki formüllere göre hesaplanır:
(4) Bu formüllerde geçen;
PIÜ_GÖ Bir fatura döneminde, gün öncesi piyasası faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek toplam Gün Öncesi Piyasası İşletim Ücreti payını (TL),
PIÜKurul tarafından belirlenen Piyasa İşletim Geliri Tavanından hesaplanan bir fatura dönemi için geçerli Piyasa İşletim Ücretini,
PIÜ_DGP Bir fatura döneminde, dengeleme güç piyasası faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek toplam Dengeleme Güç Piyasası Uzlaştırma Ücreti payını (TL),
PIÜ_D Bir fatura döneminde, dengesizliklerin uzlaştırılması faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek toplam Dengesizliklerin Uzlaştırılması Piyasa İşletim Ücreti payını (TL)
PIÜ_GİP Bir fatura döneminde, gün içi piyasası faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek gün içi piyasası işletim ücreti payını (TL),
kGün Öncesi Piyasası faaliyetlerinin Piyasa İşletmecisinin faaliyetleri içerisindeki oranını temsil eden katsayıyı,
lDengeleme Güç Piyasası faaliyetlerinin Piyasa İşletmecisinin faaliyetleri içerisindeki oranını temsil eden katsayıyı,
mDengesizliklerin Uzlaştırılması Piyasa faaliyetlerinin Piyasa İşletmecisinin faaliyetleri içerisindeki oranını temsil eden katsayıyı,
nGün İçi Piyasası faaliyetlerinin Piyasa İşletmecisinin faaliyetleri içerisindeki oranını temsil eden katsayıyı
ifade eder.
Gün öncesi piyasası faaliyetlerine ilişkin piyasa katılımcılarına tahakkuk ettirilecek piyasa işletim ücretinin hesaplanması
MADDE 6- (1) Gün öncesi piyasasına katılan her bir piyasa katılımcısına, gün öncesi piyasası faaliyetlerine ilişkin olarak tahakkuk ettirilecek olan piyasa işletim ücreti aşağıdaki formüllere göre hesaplanır:
(2) Bu formüllerde geçen;
PIÜS_GÖBir fatura döneminde, gün öncesi piyasası faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek toplam gün öncesi piyasası işletim ücreti sabit payını (TL),
PIÜ_GÖBir fatura döneminde, gün öncesi piyasası faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek toplam gün öncesi piyasası işletim ücreti tutarını (TL),
PIÜD_GÖBir fatura döneminde, gün öncesi piyasası faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek toplam gün öncesi piyasası işletim ücreti değişken payını (TL),
PIÜS_GÖsBir avans ödeme döneminde, gün öncesi piyasası faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek toplam gün öncesi piyasası işletim ücreti sabit payını (TL),
PIÜD_GÖsBir avans ödeme döneminde, gün öncesi piyasası faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek toplam gün öncesi piyasası işletim ücreti değişken payını (TL),
aİlgili avans döneminde yer alan uzlaştırma dönemi sayısını,
bİlgili fatura döneminde yer alan avans dönemi sayısını,
PIÜ_GÖp,s“p” piyasa katılımcısına, “s” avans ödeme döneminde, gün öncesi piyasası faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek gün öncesi piyasası işletim ücreti tutarını (TL),
kGün öncesi piyasasına katılan piyasa katılımcısı sayısını,
SSMt,p,s,u,rGün öncesi piyasası sonucunda belirlenen, “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinden dolayı gerçekleştirmiş olduğu sistem satış miktarını (MWh),
t1Gün öncesi piyasası kapsamında, “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için sisteme satış gerçekleştirmiş olduğu teklif sayısını,
mİlgili fatura dönemi için belirlenmiş olan teklif bölgesi sayısını,
SAMt,p,s,u,r“t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinden dolayı gerçekleştirmiş olduğu sistem alış miktarını (MWh),
t2Gün öncesi piyasası kapsamında, “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için sistemden alış gerçekleştirmiş olduğu teklif sayısını,
PIÜ_GÖpBir fatura döneminde “p” piyasa katılımcısına, gün öncesi piyasası faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek gün öncesi piyasası işletim ücreti tutarını (TL)
ifade eder.
Gün içi piyasası faaliyetlerine ilişkin piyasa katılımcılarına tahakkuk ettirilecek piyasa işletim ücretinin hesaplanması
MADDE 7- (1) Bir gün içi piyasası katılımcısına, gün içi piyasası faaliyetlerine ilişkin olarak tahakkuk ettirilecek piyasa işletim ücreti aşağıdaki formüllere göre hesaplanır:
(2) Bu formüllerde geçen;
GİPİÜBir fatura döneminde, gün içi piyasası faaliyetleri için tahakkuk ettirilecek gün içi piyasası işletim ücretini (TL),
GİPİÜSBir fatura döneminde, gün içi piyasası faaliyetleri için tahakkuk ettirilecek gün içi piyasası işletim ücreti sabit payını (TL),
GİPİÜDBir fatura döneminde, gün içi piyasası faaliyetleri için tahakkuk ettirilecek gün içi piyasası işletim ücreti değişken payını (TL),
GİPİÜSgBir avans döneminde, gün içi piyasası faaliyetleri için tahakkuk ettirilecek gün içi piyasası işletim ücreti sabit payını (TL),
GİPİÜDgBir avans döneminde, gün içi piyasası faaliyetleri için tahakkuk ettirilecek gün içi piyasası işletim ücreti değişken payını (TL),
aİlgili avans dönemindeki uzlaştırma dönemi sayısını,
bİlgili fatura dönemindeki avans dönemi sayısını,
GİPİÜp,g“p” piyasa katılımcısına g avans döneminde tahakkuk ettirilecek gün içi piyasası işletim ücretini (TL),
kgün içi piyasası katılımcısı sayısını,
GİSMp,t,g,r,u“p” piyasa katılımcısının t teklif bölgesi için g avans dönemindeki r tekliften dolayı u uzlaştırma döneminde gerçekleştirdiği gün içi satış miktarını (MWh),
xp“p” piyasa katılımcısının t teklif bölgesi için g avans dönemindeki u uzlaştırma dönemi için satış gerçekleştirdiği teklif sayısını,
mİlgili fatura dönemi için belirlenmiş olan teklif bölgesi sayısını,
GİAMp,t,g,r,u“p” piyasa katılımcısının t teklif bölgesi için g avans dönemindeki r tekliften dolayı u uzlaştırma döneminde gerçekleştirdiği gün içi alış miktarını (MWh),
yp“p” piyasa katılımcısının t teklif bölgesi için g avans dönemindeki u uzlaştırma dönemi için alış gerçekleştirdiği teklif sayısını,
GİPİÜpBir fatura döneminde p piyasa katılımcısına tahakkuk ettirilecek gün içi piyasası işletim ücretini (TL),
GİİSpBir fatura döneminde p piyasa katılımcısının haklı bulunmamış itiraz sayısını,
GİTİÜPiyasa katılımcılarının haklı bulunmadıkları itirazlar için ödedikleri toplam itiraz ücretini
ifade eder.
Dengeleme güç piyasası faaliyetlerine ilişkin piyasa katılımcılarına tahakkuk ettirilecek piyasa işletim ücretinin hesaplanması
MADDE 8- (1) Dengeleme güç piyasasına katılan her bir piyasa katılımcısına, dengeleme güç piyasası faaliyetlerine ilişkin olarak tahakkuk ettirilecek olan piyasa işletim ücreti aşağıdaki formüllere göre hesaplanır;
(2) Bu formüllerde geçen;
PIÜS_DGPBir fatura döneminde, dengeleme güç piyasası faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek toplam dengeleme güç piyasası işletim ücreti sabit payını (TL),
PIÜ_DGPBir fatura döneminde, dengeleme güç piyasası faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek toplam dengeleme güç piyasası işletim ücreti tutarını (TL),
PIÜD_DGPBir fatura döneminde, dengeleme güç piyasası faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek toplam dengeleme güç piyasası işletim ücreti değişken payını (TL),
PIÜ_DGPp,s“p” piyasa katılımcısına, “s” avans ödeme döneminde, dengeleme güç piyasası faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek dengeleme güç piyasası işletim ücreti tutarını (TL),
lDengeleme güç piyasasına katılan piyasa katılımcısı sayısını,
aİlgili avans döneminde yer alan uzlaştırma dönemi sayısını,
bİlgili fatura döneminde yer alan avans dönemi sayısını,
KEYALMp,d,s,u,r“p” piyasa katılımcısına ilişkin, dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin “s” avans dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinin kabul edilen ve yerine getirilmiş yük alma teklifi miktarını (MWh),
t1Dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme birimine ilişkin “u” uzlaştırma dönemi için kabul edilmiş olan yük alma tekliflerinin sayısını,
d1Dengeleme güç piyasası kapsamında, “p” piyasa katılımcısına ilişkin “u” uzlaştırma dönemi için kabul edilmiş olan yük alma teklifi olan dengeleme birimi sayısını,
KEYATMp,d,s,u,r “p” piyasa katılımcısına ilişkin, dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinin kabul edilen ve yerine getirilmiş yük atma teklifi miktarını (MWh),
t2Dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme birimine ilişkin “u” uzlaştırma dönemi için kabul edilmiş olan yük atma tekliflerinin sayısını,
d2Dengeleme güç piyasası kapsamında, “p” piyasa katılımcısına ilişkin “u” uzlaştırma dönemi için kabul edilmiş olan yük atma teklifi olan dengeleme birimi sayısını,
PIÜ_DGPpbir fatura döneminde “p” piyasa katılımcısına, dengeleme güç piyasası faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek dengeleme güç piyasası işletim ücreti tutarını (TL)
ifade eder.
Dengesizliklerin uzlaştırılması faaliyetlerine ilişkin dengeden sorumlu taraflara tahakkuk ettirilecek piyasa işletim ücretinin hesaplanması
MADDE 9- (1) Her bir dengeden sorumlu tarafa, dengesizliklerin uzlaştırılması faaliyetlerine ilişkin olarak tahakkuk ettirilecek olan piyasa işletim ücreti aşağıdaki formüllere göre hesaplanır:
(2) Bu formüllerde geçen;
PIÜS_DBir fatura döneminde, dengesizliklerin uzlaştırılması faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek toplam dengesizliklerin uzlaştırılması piyasa işletim ücreti sabit payını (TL),
PIÜ_DBir fatura döneminde, dengesizliklerin uzlaştırılması faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek toplam dengesizliklerin uzlaştırılması piyasa işletim ücreti tutarını (TL),
PIÜD_DBir fatura döneminde, dengesizliklerin uzlaştırılması faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek toplam dengesizliklerin uzlaştırılması piyasa işletim ücreti değişken payını (TL),
EDMf,t,s,u “f” dengeden sorumlu tarafın, bir fatura dönemi içindeki bir gün için belirlenmiş olan “t” teklif bölgesinde, “u” uzlaştırma dönemi için enerji dengesizlik miktarını (MWh),
mİlgili fatura dönemi için belirlenmiş olan teklif bölgesi sayısını,
bİlgili fatura döneminde yer alan avans dönemi sayısını,
PIÜ_Df,s“f” dengeden sorumlu tarafa, bir avans ödeme dönemine ilişkin dengesizliklerin uzlaştırılması faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek dengesizliklerin uzlaştırılması piyasa işletim ücreti tutarını (TL),
PIÜ_DfBir fatura döneminde “f” dengeden sorumlu tarafa, dengesizliklerin uzlaştırılması faaliyetleri için Piyasa İşletmecisi tarafından tahakkuk ettirilecek dengesizliklerin uzlaştırılması piyasa işletim ücreti tutarını (TL),
aBir fatura döneminde yer alan uzlaştırma dönemi sayısını,
kDengeden sorumlu taraf sayısını
ifade eder.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Piyasa İşletim Ücreti Hesaplama Yöntemlerine İlişkin Esaslar
Piyasa İşletim Ücretine İlişkin Hizmetlerin Maliyet Esaslılığı
MADDE 10- (1) Fiyatlandırma, piyasa katılımcılarına kendilerine sağlanan hizmetin maliyetinin yansıtılması esasına göre yapılır.
Piyasa İşletim Ücretine İlişkin Hesaplama Yöntemleri
MADDE 11- (1) Her bir fatura dönemi için tahakkuk ettirilecek piyasa işletim ücretinin hesaplanmasına ilişkin olarak tarife teklifinin sunulduğu yıla ait her bir organize toptan elektrik piyasası faaliyetine ilişkin tahmini değerler hesaplanır. Bu hesaplamanın, ilgili piyasalar için önceki yıllarda gerçekleşen veriler kullanılarak yapılması esas olup, gerekmesi halinde Kurul onayı ile farklı yöntemler kullanılmasına da karar verilebilir.
Tarife yılı için Gün Öncesi Piyasası tahmini işlem miktarının hesaplanması
MADDE 12- (1) Gün Öncesi Piyasası tahmini işlem miktarı, “z” tarife yılı için aşağıda yer alan formüle göre hesaplanır:
GÖP_Mz=y=1np=1kt=1ms=1bu=1ar=1t1SSMt,p,s,u,r,y,z-1+p=1kt=1ms=1bu=1ar=1t2SAMt,p,s,u,r,y,z-12p=1kt=1ms=1bu=1ar=1t1SSMt,p,s,u,r,y,z-2+p=1kt=1ms=1bu=1ar=1t2SAMt,p,s,u,r,y,z-2
(2) Bu formülde geçen;
GÖP_Mz“z” tarife yılı için tahmini Gün Öncesi Piyasası işlem miktarını (MWh),
aİlgili avans döneminde yer alan uzlaştırma dönemi sayısını,
bİlgili fatura döneminde yer alan avans dönemi sayısını,
kGün öncesi piyasasına katılan piyasa katılımcısı sayısını,
SSMt,p,s,u,r,y,z-1 Gün öncesi piyasası sonucunda belirlenen, “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “z-1” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinden dolayı gerçekleştirmiş olduğu sistem satış miktarını (MWh),
SSMt,p,s,u,r,y,z-2 Gün öncesi piyasası sonucunda belirlenen, “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “z-2” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinden dolayı gerçekleştirmiş olduğu sistem satış miktarını (MWh),
t1Gün öncesi piyasası kapsamında, “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için sisteme satış gerçekleştirmiş olduğu teklif sayısını,
mİlgili fatura dönemi için belirlenmiş olan teklif bölgesi sayısını,
SAMp,s,u,r,y,z-1 “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “z-1” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinden dolayı gerçekleştirmiş olduğu sistem alış miktarını (MWh),
SAMp,s,u,r,y,z-2 “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “z-2” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinden dolayı gerçekleştirmiş olduğu sistem alış miktarını (MWh),
t2Gün öncesi piyasası kapsamında, “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “u” uzlaştırma dönemi için sistemden alış gerçekleştirmiş olduğu teklif sayısını,
nİlgili tarife yılında yer alan fatura dönemi sayısını
ifade eder.
(3) Tarife teklifinin EPİAŞ tarafından hazırlandığı dönemde “z-1” tarife yılı için verisi bulunmayan fatura dönemleri için aşağıda yer alan formül uyarınca tahmini Gün Öncesi Piyasası işlem hacmi hesaplanır. Hesaplanan değerler ilgili fatura dönemleri için “z” tarife yılı için Gün Öncesi Piyasası tahmini işlem hacmi hesabında kullanılır.
GÖP_My,z-1=(p=1kt=1ms=1bu=1ar=1t1SSMt,p,s,u,r,y,z-2+p=1kt=1ms=1bu=1ar=1t2SAMt,p,s,u,r,y,z-2)2p=1kt=1ms=1bu=1ar=1t1SSMt,p,s,u,r,y,z-3+p=1kt=1ms=1bu=1ar=1t2SAMt,p,s,u,r,y,z-3
(4) Bu formülde geçen;
GÖP_My,z-1“z-1” tarife yılında y fatura dönemi için tahmini Gün Öncesi Piyasası işlem miktarını (MWh),
aİlgili avans döneminde yer alan uzlaştırma dönemi sayısını,
bİlgili fatura döneminde yer alan avans dönemi sayısını,
kGün öncesi piyasasına katılan piyasa katılımcısı sayısını,
SSMt,p,s,u,r,y,z-2 Gün öncesi piyasası sonucunda belirlenen, “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “z-2” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinden dolayı gerçekleştirmiş olduğu sistem satış miktarını (MWh),
SSMt,p,s,u,r,y,z-3 Gün öncesi piyasası sonucunda belirlenen, “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “z-3” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinden dolayı gerçekleştirmiş olduğu sistem satış miktarını (MWh),
t1Gün öncesi piyasası kapsamında, “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için sisteme satış gerçekleştirmiş olduğu teklif sayısını,
milgili fatura dönemi için belirlenmiş olan teklif bölgesi sayısını,
SAMp,s,u,r,y,z-2 “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “z-2” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinden dolayı gerçekleştirmiş olduğu sistem alış miktarını (MWh),
SAMp,s,u,r,y,z-3 “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “z-3” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinden dolayı gerçekleştirmiş olduğu sistem alış miktarını (MWh),
t2Gün öncesi piyasası kapsamında, “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “u” uzlaştırma dönemi için sistemden alış gerçekleştirmiş olduğu teklif sayısını
ifade eder.
Tarife yılı için Gün İçi Piyasası tahmini işlem miktarının hesaplanması
MADDE 13- (1) Gün İçi Piyasası tahmini işlem miktarı, “z” tarife yılı için aşağıda yer alan formüle göre hesaplanır:
GİP_Mz=y=1np=1kt=1mg=1bu=1ar=1xpGİSMp,t,g,r,u,y,z-1+p=1kt=1mg=1bu=1ar=1ypGİAMp,t,g,r,u,y,z-12p=1kt=1mg=1bu=1ar=1xpGİSMp,t,g,r,u,y,z-2+p=1kt=1mg=1bu=1ar=1ypGİAMp,t,g,r,u,y,z-2
(2) QUOTE GİPİÜS=0,25×GİPİÜ QUOTE GİPİÜD=0,75×GİPİÜ-GİTİÜ Bu formülde geçen;
GİP_Mz“z” tarife yılı için tahmini Gün İçi Piyasası işlem miktarını (MWh),
aİlgili avans dönemindeki uzlaştırma dönemi sayısını,
bİlgili fatura dönemindeki avans dönemi sayısını,
kGün içi piyasası katılımcısı sayısını,
GİSMp,t,g,r,u,y,z-1“p” piyasa katılımcısının t teklif bölgesi için “z-1” tarife yılında, “y” fatura döneminde, g avans dönemindeki r tekliften dolayı u uzlaştırma döneminde gerçekleştirdiği gün içi satış miktarını (MWh),
GİSMp,t,g,r,u,y,z-2“p” piyasa katılımcısının t teklif bölgesi için “z-2” tarife yılında, “y” fatura döneminde, g avans dönemindeki r tekliften dolayı u uzlaştırma döneminde gerçekleştirdiği gün içi satış miktarını (MWh),
xp“p” piyasa katılımcısının t teklif bölgesi için g avans dönemindeki u uzlaştırma dönemi için satış gerçekleştirdiği teklif sayısını,
mİlgili fatura dönemi için belirlenmiş olan teklif bölgesi sayısını,
GİAMp,t,g,r,u,y,z-1“p” piyasa katılımcısının t teklif bölgesi için “z-1” tarife yılında, “y” fatura döneminde, g avans dönemindeki r tekliften dolayı u uzlaştırma döneminde gerçekleştirdiği gün içi alış miktarını (MWh),
GİAMp,t,g,r,u,y,z-2“p” piyasa katılımcısının t teklif bölgesi için “z-2” tarife yılında, “y” fatura döneminde, g avans dönemindeki r tekliften dolayı u uzlaştırma döneminde gerçekleştirdiği gün içi alış miktarını (MWh),
yp“p” piyasa katılımcısının t teklif bölgesi için g avans dönemindeki u uzlaştırma dönemi için alış gerçekleştirdiği teklif sayısını,
nİlgili tarife yılında yer alan fatura dönemi sayısını
ifade eder.
(3) Tarife teklifinin EPİAŞ tarafından hazırlandığı dönemde “z-1” tarife yılı için verisi bulunmayan fatura dönemleri için aşağıda yer alan formül uyarınca tahmini Gün İçi Piyasası işlem miktarı hesaplanır. Hesaplanan değerler ilgili fatura dönemleri için “z” tarife yılı için Gün İçi Piyasası tahmini işlem miktarı hesabında kullanılır.
GİP_My,z-1=(p=1kt=1mg=1bu=1ar=1xpGİSMp,t,g,r,u,y,z-2+p=1kt=1mg=1bu=1ar=1ypGİAMp,t,g,r,u,y,z-2)2p=1kt=1mg=1bu=1ar=1xpGİSMp,t,g,r,u,y,z-3+p=1kt=1mg=1bu=1ar=1ypGİAMp,t,g,r,u,y,z-3
(4) QUOTE GİPİÜS=0,25×GİPİÜ QUOTE GİPİÜD=0,75×GİPİÜ-GİTİÜ Bu formülde geçen;
GİP_My,z-1“z-1” tarife yılında y fatura dönemi için tahmini Gün İçi Piyasası işlem miktarını (MWh),
aİlgili avans dönemindeki uzlaştırma dönemi sayısını,
bİlgili fatura dönemindeki avans dönemi sayısını,
kGün içi piyasası katılımcısı sayısını,
GİSMp,t,g,r,u,y,z-2“p” piyasa katılımcısının t teklif bölgesi için “z-2” tarife yılında, “y” fatura döneminde, g avans dönemindeki r tekliften dolayı u uzlaştırma döneminde gerçekleştirdiği gün içi satış miktarını (MWh),
GİSMp,t,g,r,u,y,z-3“p” piyasa katılımcısının t teklif bölgesi için “z-3” tarife yılında, “y” fatura döneminde, g avans dönemindeki r tekliften dolayı u uzlaştırma döneminde gerçekleştirdiği gün içi satış miktarını (MWh),
xp“p” piyasa katılımcısının t teklif bölgesi için g avans dönemindeki u uzlaştırma dönemi için satış gerçekleştirdiği teklif sayısını,
mİlgili fatura dönemi için belirlenmiş olan teklif bölgesi sayısını,
GİAMp,t,g,r,u,y,z-2“p” piyasa katılımcısının t teklif bölgesi için “z-2” tarife yılında, “y” fatura döneminde, g avans dönemindeki r tekliften dolayı u uzlaştırma döneminde gerçekleştirdiği gün içi alış miktarını (MWh),
GİAMp,t,g,r,u,y,z-3“p” piyasa katılımcısının t teklif bölgesi için “z-3” tarife yılında, “y” fatura döneminde, g avans dönemindeki r tekliften dolayı u uzlaştırma döneminde gerçekleştirdiği gün içi alış miktarını (MWh),
yp“p” piyasa katılımcısının t teklif bölgesi için g avans dönemindeki u uzlaştırma dönemi için alış gerçekleştirdiği teklif sayısını
ifade eder.
Tarife yılı için Dengeleme Güç Piyasası tahmini işlem miktarının hesaplanması
MADDE 14- (1) Dengeleme Güç Piyasası tahmini işlem miktarı, “z” tarife yılı için aşağıda yer alan formüle göre hesaplanır:
DGP_Mz=y=1np=1ld=1d1s=1bu=1ar=1t1KEYALMp,d,s,u,r,y,z-1+p=1kd=1d2s=1bu=1ar=1t2KEYATMt,p,s,u,r,y,z-12p=1ld=1d1s=1bu=1ar=1t1KEYALMp,d,s,u,r,y,z-2+p=1ld=1d2s=1bu=1ar=1t2KEYATMp,d,s,u,r,y,z-2
(2) Bu formülde geçen;
DGP_Mz“z” tarife yılı için tahmini Dengeleme Güç Piyasası işlem miktarını (MWh),
lDengeleme güç piyasasına katılan piyasa katılımcısı sayısını,
aİlgili avans döneminde yer alan uzlaştırma dönemi sayısını,
bİlgili fatura döneminde yer alan avans dönemi sayısını,
KEYALMp,d,s,u,r,y,z-1 “p” piyasa katılımcısına ilişkin, dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin, “z-1” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinin kabul edilen ve yerine getirilmiş yük alma teklifi miktarını (MWh),
KEYALMp,d,s,u,r,y,z-2 “p” piyasa katılımcısına ilişkin, dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin, “z-2” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinin kabul edilen ve yerine getirilmiş yük alma teklifi miktarını (MWh),
t1Dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme birimine ilişkin “u” uzlaştırma dönemi için kabul edilmiş olan yük alma tekliflerinin sayısını,
d1Dengeleme güç piyasası kapsamında, “p” piyasa katılımcısına ilişkin “u” uzlaştırma dönemi için kabul edilmiş olan yük alma teklifi olan dengeleme birimi sayısını,
KEYATMp,d,s,u,r,y,z-1 “p” piyasa katılımcısına ilişkin, dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin, “z-1” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinin kabul edilen ve yerine getirilmiş yük atma teklifi miktarını (MWh),
KEYATMp,d,s,u,r,y,z-2 “p” piyasa katılımcısına ilişkin, dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin, “z-2” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinin kabul edilen ve yerine getirilmiş yük atma teklifi miktarını (MWh),
t2Dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme birimine ilişkin “u” uzlaştırma dönemi için kabul edilmiş olan yük atma tekliflerinin sayısını,
d2Dengeleme güç piyasası kapsamında, “p” piyasa katılımcısına ilişkin “u” uzlaştırma dönemi için kabul edilmiş olan yük atma teklifi olan dengeleme birimi sayısını,
nİlgili tarife yılında yer alan fatura dönemi sayısını
ifade eder.
(3) Tarife teklifinin EPİAŞ tarafından hazırlandığı dönemde “z-1” tarife yılı için verisi bulunmayan fatura dönemleri için aşağıda yer alan formül uyarınca tahmini Dengeleme Güç Piyasası işlem miktarı hesaplanır. Hesaplanan değerler ilgili fatura dönemleri için “z” tarife yılı için Dengeleme Güç Piyasası tahmini işlem miktarı hesabında kullanılır.
DGP_My,z-1=(p=1ld=1d1s=1bu=1ar=1t1KEYALMp,d,s,u,r,y,z-2+p=1kd=1d2s=1bu=1ar=1t2KEYATMt,p,s,u,r,y,z-2)2p=1ld=1d1s=1bu=1ar=1t1KEYALMp,d,s,u,r,y,z-3+p=1kd=1d2s=1bu=1ar=1t2KEYATMt,p,s,u,r,y,z-3
(4) Bu formülde geçen;
DGP_My,z-1 “z-1” tarife yılında y fatura dönemi için tahmini Dengeleme Güç Piyasası işlem miktarını (MWh),
lDengeleme güç piyasasına katılan piyasa katılımcısı sayısını,
aİlgili avans döneminde yer alan uzlaştırma dönemi sayısını,
bİlgili fatura döneminde yer alan avans dönemi sayısını,
KEYALMp,d,s,u,r,y,z-2 “p” piyasa katılımcısına ilişkin, dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin, “z-2” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinin kabul edilen ve yerine getirilmiş yük alma teklifi miktarını (MWh),
KEYALMp,d,s,u,r,y,z-3 “p” piyasa katılımcısına ilişkin, dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin, “z-3” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinin kabul edilen ve yerine getirilmiş yük alma teklifi miktarını (MWh),
t1Dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme birimine ilişkin “u” uzlaştırma dönemi için kabul edilmiş olan yük alma tekliflerinin sayısını,
d1Dengeleme güç piyasası kapsamında, “p” piyasa katılımcısına ilişkin “u” uzlaştırma dönemi için kabul edilmiş olan yük alma teklifi olan dengeleme birimi sayısını,
KEYATMp,d,s,u,r,y,z-2 “p” piyasa katılımcısına ilişkin, dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin, “z-2” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinin kabul edilen ve yerine getirilmiş yük atma teklifi miktarını (MWh),
KEYATMp,d,s,u,r,y,z-3 “p” piyasa katılımcısına ilişkin, dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin, “z-3” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans ödeme dönemindeki “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifinin kabul edilen ve yerine getirilmiş yük atma teklifi miktarını (MWh),
t2Dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme birimine ilişkin “u” uzlaştırma dönemi için kabul edilmiş olan yük atma tekliflerinin sayısını,
d2Dengeleme güç piyasası kapsamında, “p” piyasa katılımcısına ilişkin “u” uzlaştırma dönemi için kabul edilmiş olan yük atma teklifi olan dengeleme birimi sayısını
ifade eder.
Tarife yılı için dengeden sorumlu taraflara ait tahmini dengesizlik miktarının hesaplanması
MADDE 15- (1) Dengeden sorumlu taraflara ait tahmini dengesizlik miktarı, “z” tarife yılı için aşağıda yer alan formüle göre hesaplanır:
EDM_Mz=y=1nf=1kt=1ms=1bu=1a|EDMf,t,s,u,y,z-1|2f=1kt=1ms=1bu=1a|EDMf,t,s,u,y,z-2|
(2) Bu formülde geçen;
EDM_Mz“z” tarife yılı için dengeden sorumlu taraflara ait tahmini dengesizlik miktarını (MWh),
EDMf,t,s,u,y,z-1 “f” dengeden sorumlu tarafın, “z-1” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans dönemi için belirlenmiş olan “t” teklif bölgesinde, “u” uzlaştırma dönemi için enerji dengesizlik miktarını (MWh),
EDMf,t,s,u,y,z-2 “f” dengeden sorumlu tarafın, “z-2” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans dönemi için belirlenmiş olan “t” teklif bölgesinde, “u” uzlaştırma dönemi için enerji dengesizlik miktarını (MWh),
mİlgili fatura dönemi için belirlenmiş olan teklif bölgesi sayısını,
bİlgili fatura döneminde yer alan avans dönemi sayısını,
aBir fatura döneminde yer alan uzlaştırma dönemi sayısını,
kDengeden sorumlu taraf sayısını,
nİlgili tarife yılında yer alan fatura dönemi sayısını
ifade eder.
(3) Tarife teklifinin EPİAŞ tarafından hazırlandığı dönemde “z-1” tarife yılı için verisi bulunmayan fatura dönemleri için aşağıda yer alan formül uyarınca dengeden sorumlu taraflara ait tahmini dengesizlik miktarı hesaplanır. Hesaplanan değerler ilgili fatura dönemleri için “z” tarife yılı için dengeden sorumlu taraflara ait tahmini dengesizlik miktarı hesabında kullanılır.
EDM_My,z-1=(f=1kt=1ms=1bu=1a|EDMf,t,s,u,y,z-2|)2f=1kt=1ms=1bu=1a|EDMf,t,s,u,y,z-3|
(4) Bu formülde geçen;
EDM_My,z-1 “z-1” tarife yılında y fatura dönemi için dengeden sorumlu taraflara ait tahmini dengesizlik miktarını (MWh),
EDMf,t,s,u,y,z-2 “f” dengeden sorumlu tarafın, “z-2” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans dönemi için belirlenmiş olan “t” teklif bölgesinde, “u” uzlaştırma dönemi için enerji dengesizlik miktarını (MWh),
EDMf,t,s,u,y,z-3 “f” dengeden sorumlu tarafın, “z-3” tarife yılında, “y” fatura döneminde, “s” avans dönemi için belirlenmiş olan “t” teklif bölgesinde, “u” uzlaştırma dönemi için enerji dengesizlik miktarını (MWh),
mİlgili fatura dönemi için belirlenmiş olan teklif bölgesi sayısını,
bİlgili fatura döneminde yer alan avans dönemi sayısını,
aBir fatura döneminde yer alan uzlaştırma dönemi sayısını,
kDengeden sorumlu taraf sayısını
ifade eder.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
GEÇİCİ MADDE 1- (1) 2019 yılının dördüncü, beşinci ve altıncı aylarında Dengeleme Güç Piyasası kapsamında kabul edilen ve yerine getirilmiş yük alma ve yük atma teklifi miktarlarının 2019 yılına özel koşullar neticesinde yüksek oranlarda artması sebebiyle, 2020 yılı tarife teklifi hazırlanırken 2020 yılının dördüncü, beşinci ve altıncı aylarına ilişkin Dengeleme Güç Piyasası tahmini işlem miktarı, 2019 yılında ilgili aylar hariç olmak üzere gerçekleşen aylık ortalama işlem miktarı kullanılarak hesaplanır.
(2) 1/2/2018 tarihinde yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Yan Hizmetler Yönetmeliği çerçevesinde sekonder frekans kontrol hizmeti tedarikinin Dengeleme Güç Piyasası kapsamındaki 2 kodlu talimatlar ile sağlanması uygulamasının sona ermesi sebebiyle, 2020 yılı tarife teklifi hazırlanırken 2019 yılının nihai uzlaştırma bildirimleri kapsamında verisi bulunmayan fatura dönemlerine ilişkin Dengeleme Güç Piyasası işlem miktarı, dördüncü, beşinci ve altıncı aylar hariç olmak üzere 2019 yılında gerçekleşen aylık ortalama işlem miktarı kullanılarak hesaplanır.
Yürürlük
MADDE 16- (1) Bu Bildirim yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 17- (1) Bu Bildirim hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür.
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan:
ORGANİZE TOPTAN DOĞAL GAZ SATIŞ PİYASASI İŞLETİM GELİR TAVANININ KARŞILANMASI İÇİN UYGULANACAK BEDELLER VE UYGULAMAYA İLİŞKİN YÖNTEM BİLDİRİMİ
Amaç
Madde 1 – (1) Bu Bildirimin amacı, Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasası piyasa işletim gelir tavanının karşılanması için uygulanacak bedeller ve uygulamaya ilişkin yöntemin belirlenmesidir.
Kapsam
Madde 2 – (1) Bu Bildirim, Enerji Piyasaları İşletme Anonim Şirketi’nin Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasası piyasa işletim faaliyeti gelirlerinin belirlenmesinde kullanılacak yöntem ile bu yönteme dair usul ve esasları kapsar.
Dayanak
Madde 3 – (1) Bu Bildirim, Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasası İşletim Usul ve Esaslarına (PUE) dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4 – (1) Bu Bildirimde geçen;
EPİAŞ: Enerji Piyasaları İşletme Anonim Şirketini,
Gaz Piyasası İşletim Gelir Tavanı (GPİGT): EPİAŞ’ın Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasası’nı işletmek için bir tarife yılında toplayacağı gelirin tavanını,
Kurul: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunu,
Kurum: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,
OTSP: Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasasını,
Piyasa İşletmecisi: Sürekli Ticaret Platformunu kuran ve merkezi karşı taraf olarak işleten, piyasa işletim lisansı sahibi EPİAŞ’ı,
Tarife Teklifi: EPİAŞ Yönetim Kurulu tarafından tespit edilerek Kurul onayına sunulan, GPİGT’in karşılanması için uygulanacak bedel ve komisyonlar ile uygulamaya ilişkin yöntem bildiriminden oluşan teklifi,
Sürekli Ticaret Platformu (STP): Piyasa İşletmecisi tarafından Yönetmelik çerçevesinde OTSP’ye yönelik olarak kurulan ve elektronik ortamda işletilen ticaret platformunu
ifade eder.
(2) Bu bildirimde geçmekle birlikte tanımlanmamış diğer kavramlar ilgili mevzuattaki anlam ve kapsama sahiptir.
Gaz Piyasası İşletim Gelir Tavanının Dağıtılması
Madde 5 – (1) Piyasa İşletmecisinin doğal gaz piyasası işletim faaliyetleri çerçevesinde tek sunucu statüsünde sağladığı hizmetler kapsamında ihtiyaç duyduğu gelir, piyasa katılımcılarından ve sistem kullanıcılarından piyasa işletim ücreti ve dengesizliklerin uzlaştırılması işletim ücreti olarak karşılanır. Piyasa İşletmecisi tarafından piyasa katılımcılarına ve sistem kullanıcılarına söz konusu ücretler dışında herhangi bir bedel yansıtılamaz.
OTSP’deki Ücretlere İlişkin Esaslar
Madde 6 – (1) Piyasa işletim gelir tavanı ve buna ilişkin parametreler, ilgili mevzuattaki hükümlere uygun olarak sabit ve değişken maliyetlerin karşılanması ve yatırımların sürdürülmesi için makul bir getiri elde edilmesine izin verilecek şekilde belirlenir. Piyasa işletim ücreti ve dengesizliklerin uzlaştırılması işletim ücreti, doğal gazın alım ve satımına ilişkin tutarlardan ayrı olarak tahakkuk ettirilir ve Piyasa İşletmecisi tarafından söz konusu ücretler STP aracılığıyla piyasa katılımcılarına ve sistem kullanıcılarına bildirilir.
OTSP’deki Ücretlere İlişkin Hesaplama Yöntemleri
Madde 7 – (1) İlgili piyasada gerçekleşmiş piyasa hacimleri ve dengesizlik miktarları dikkate alınarak gerçekleşecek piyasa hacimleri ve uzlaştırmaya konu olacak dengesizlik miktarları tahmin edilir. Tahmin edilen bu miktarlar, doğal gaz piyasası için her bir piyasa katılımcısı ve sistem kullanıcısından alınacak olan birim işlem ücreti ve birim dengesizlik uzlaştırma ücreti hesaplamasında kullanılır. Bu birim ücretlerin, Piyasa İşletmecisinin doğal gaz piyasasını işletmek için yapacağı harcamaları karşılayacak düzeyde olması esastır. Bununla birlikte ilgili hizmetler için yurtdışı birim fiyatlar da referans alınabileceği gibi farklı yöntemler de kullanılabilir.
Piyasa İşletim Ücreti
Madde 8- (1) Her bir piyasa katılımcısına tahakkuk ettirilecek piyasa işletim ücreti aşağıdaki kalemlerden meydana gelir;
Yıllık katılım ücreti,
İşlem ücreti,
Kabul edilmeyen itiraz ücreti.
Yıllık Katılım Ücreti
Madde 9- (1) Yıllık katılım ücreti, her yıl tarife Kurul kararı ile belirlenir ve Piyasa İşletmecisi tarafından her bir piyasa katılımcısından yıllık bazda tahsil edilir. Piyasa İşletmecisi, her tarife yılı için ihtiyaç duyduğu GPİGT’nin %10’luk kısmını yıllık katılım ücreti olarak piyasa katılımcılarından karşılar. Yıllık katılım ücreti Eşitlik (1)’e göre hesaplanır.
YKÜz = (GPİGTz*0,10)/n(1)
YKÜz: “z” tarife yılı için piyasa katılımcılarından tahsil edilecek yıllık katılım ücretini,
GPİGTz: “z” tarife yılı için Piyasa İşletmecisinin doğal gaz piyasası işletimi için toplayacağı gelir tavanını,
n: “z” tarife yılında Piyasa İşletmecisine kayıtlı piyasa katılımcı sayısını gösterir.
İşlem Ücreti
Madde 10- (1) Piyasa katılımcılarından alınacak birim işlem ücreti, tarife Kurul kararı ile belirlenir. Piyasa katılımcılarının aylık bazda ödeyeceği toplam işlem ücreti Eşitlik (2)’ye göre hesaplanır.
İUt,i=g=1n PİAt,g+PİSt,gxBİUz (2)
İUt,i: “i” fatura dönemi için “t” piyasa katılımcısının piyasa işlemleri dikkate alınarak hesaplanan toplam tutarı,
PİAt,g: “t” piyasa katılımcısının “g” gaz gününe ilişkin ticaret aralığında piyasada yaptığı toplam alış miktarını,
PİSt,g : “t” piyasa katılımcısının “g” gaz gününe ilişkin ticaret aralığında piyasada yaptığı toplam satış miktarını,
BİUz: “z” tarife yılı için belirlenen birim işlem ücretini,
n: Bir fatura dönemindeki gaz günü sayısını gösterir.
(2) Piyasa İşletmecisi, her tarife yılı için GPİGT’nin %30’luk kısmını piyasa işlemleri karşılığında işlem ücreti olarak piyasa katılımcılarından karşılar. Birim işlem ücreti, Eşitlik (3)’e göre hesaplanır.
BİUz=(GPİGTz*0,30)/(TPİAz+TPİSz)(3)
BİUz: “z” tarife yılı için belirlenen birim işlem ücretini,
GPİGTz: “z” tarife yılı için Piyasa İşletmecisinin doğal gaz piyasası işletimi için toplayacağı gelir tavanını,
TPİAz: “z” tarife yılında piyasada yapılacağı öngörülen toplam alış miktarını,
TPİSz: “z” tarife yılında piyasada yapılacağı öngörülen toplam satış miktarını gösterir.
Kabul Edilmeyen İtiraz Ücreti
Madde 11- (1) STP’de gerçekleşen eşleşmelere yapılan itirazların, Piyasa İşletmecisi tarafından haklı bulunmaması durumunda itiraz sonucu, ret gerekçesi ile birlikte ilgili piyasa katılımcısına bildirilir. Kabul edilmeyen itiraz ücreti, Eşitlik (4)’e göre hesaplanır.
KEİUt,i=KEİSt,i xBKEİUz(4)
KEİUt,i: “i” fatura dönemi için “t” piyasa katılımcısının kabul edilmeyen itiraz sayıları dikkate alınarak hesaplanan tutarı,
KEİSt,i: “i” fatura dönemi için “t” piyasa katılımcısının kabul edilmeyen itiraz sayısını,
BKEİUz: “z” tarife yılı için belirlenen birim kabul edilmeyen itiraz ücretini gösterir.
Piyasa İşletim Ücretinin Hesaplanması
Madde 12- (1) Piyasa katılımcılarının aylık bazda ödeyeceği piyasa işletim ücreti Eşitlik (5)’e göre hesaplanır.
PİUt,i=İUt,i+KEİUt,i (5)
PİUt,i : “i” fatura dönemi için “t” piyasa katılımcısının ödeyeceği toplam piyasa işletim ücretini gösterir.
Dengesizliklerin Uzlaştırılması İşletim Ücreti
Madde 13- (1) Sistem kullanıcılarından alınacak dengesizlik uzlaştırma işletim ücreti, tarife Kurul kararı ile belirlenir. Sistem kullanıcılarının aylık bazda ödeyeceği toplam dengesizliklerin uzlaştırılması işletim ücreti Eşitlik (6)’ya göre hesaplanır.
DİUy,i=g=1n NDMy,g+PDMy,g x BDİUz (6)
DİUy,i: “i” fatura dönemi için “y” sistem kullanıcısının dengesizlik hacimleri dikkate alınarak hesaplanan toplam tutarı,
NDMy,g: “y” sistem kullanıcısının “g” gaz gününde gerçekleşen negatif dengesizlik miktarını,
PDMy,g: “y” sistem kullanıcısının “g” gaz gününde gerçekleşen pozitif dengesizlik miktarını,
BDİUz: “z” tarife yılı için belirlenen birim dengesizlik uzlaştırma işletim ücretini gösterir.
(2) Piyasa İşletmecisi, her tarife yılı için GPİGT’nin %60’lık kısmını dengesizliklerin uzlaştırılması işlemleri karşılığında dengesizliklerin uzlaştırılması işletim ücreti olarak sistem kullanıcılarından karşılar. Birim dengesizlik uzlaştırılması işletim ücreti, Eşitlik (7)’ye göre hesaplanır.
BDİUz = GPİGTz*0,60/ (TNDMz+TPDMz)(7)
BDİUz: “z” tarife yılı için belirlenen birim dengesizlik uzlaştırma işletim ücretini,
GPİGTz: “z” tarife yılı için Piyasa İşletmecisinin doğal gaz piyasası işletimi için toplayacağı gelir tavanını,
TNDMz : “z” tarife yılında gerçekleşeceği öngörülen toplam negatif dengesizlik miktarını,
TPDMz: “z” tarife yılında gerçekleşeceği öngörülen toplam pozitif dengesizlik miktarını gösterir.
Gaz Piyasası İşletim Gelir Tavanı Farkı
Madde 14- (1) Piyasa İşletmecisi, t tarife yılı için GPİGT’yi hesaplarken, t-2 tarife yılı için belirlenen GPİGT ile ilgili yıl için gerçekleşen gelir arasındaki farkı dikkate alır.
Yürürlükten Kaldırılan Yöntem Bildirimi
Madde 15– (1) 24/01/2019 tarihli ve 8393 sayılı Kurul Kararı ile kabul edilen Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasası İşletim Gelir Tavanının Karşılanması İçin Uygulanacak Bedel ve Komisyonlar ile Uygulamaya İlişkin Yöntem Bildirimi yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
Madde 16– (1) Bu Bildirim 01/01/2020 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 17– (1) Bu Bildirim hükümlerini Kurum Başkanı yürütür.
Bu sayfadaki metin bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Bağlayıcı olan, Resmî Gazete’de yayımlanan metindir.