BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE İLETİŞİM KURULU
KARARI
Karar Tarihi : 28.03.2023
Karar Sayısı : 2023/DK-SRD/115
Gündem Konusu : Alternatif Teslimat Modellerinin Uygulanmasına Yönelik
Usul ve Esaslar
KARAR : Sektörel Rekabet Dairesi Başkanlığının hazırladığı
takrir ve ekleri incelenmiştir.
23.05.2013 tarihli ve 6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanunu’nun 4 üncü, 7 nci ve 12 nci
maddeleri, 03.06.2014 tarihli ve 29019 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Posta
Sektörüne İlişkin Yetkilendirme Yönetmeliğinin 16 ncı maddesi, 03.06.2014 tarihli ve 29019 sayılı
Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Posta Hizmetlerinin Sunulmasına İlişkin Yönetmeliğin
15, 16, 18 inci maddeleri başta olmak üzere ilgili posta sektörü mevzuatı çerçevesinde; posta
sektöründe etkin ve sürdürülebilir rekabet ortamının tesisi ile hizmetlerin tüketici memnuniyetini
arttıracak kaliteyle sunulmasının temini amacıyla;
a) Ek’te yer alan “Teslimat Hizmetlerinin Uygulanmasına Yönelik Usul ve Esaslar”ın
onaylanarak yürürlüğe girmesi ve Kurum internet sayfasında yayımlanması,
b) Posta Gönderilerine İlişkin Güvenlik Tedbirlerine Yönelik Usul ve Esaslar’ın 4 üncü
maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “(2) Hizmet sağlayıcılar tarafından, posta gönderilerinin alıcıya
teslimi aşamasında; asgari olarak; teslim alanın, adı-soyadı, TC kimlik numarası (yabancı uyruklular
için pasaport numarası, uluslararası geçerliliği olan muadili belgenin numarası veya TC yetkili
mercilerince verilmiş kimliği tespite yarayan belge numarası) kayıt altına alınır ve gerektiğinde ilgili
mercilere sunmak üzere gizliliği sağlanarak en az iki yıl süreyle saklanır. Alıcının kimlik bilgilerini
vermek istememesi durumunda gönderi teslim edilmez, göndericisine iade edilir.” ifadesinin “(2)
Hizmet sağlayıcılar tarafından, posta gönderilerinin alıcıya teslimi aşamasında; asgari olarak; teslim
alanın adı-soyadı kayıt altına alınır ve gerektiğinde ilgili mercilere sunmak üzere gizliliği sağlanarak
en az iki yıl süreyle saklanır. Alıcının kimlik bilgilerini vermek istememesi durumunda gönderi teslim
edilmez, göndericisine iade edilir.” şeklinde revize edilmesi,
hususlarına karar verilmiştir.
1/1
EK
TESLİMAT HİZMETLERİNİN UYGULANMASINA YÖNELİK
USUL VE ESASLAR
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar ve Genel İlkeler
Amaç ve kapsam
MADDE 1 - (1) Bu Usul ve Esasların amacı, posta hizmetlerinin kaliteli, sürekli, etkin
ve sürdürülebilir bir şekilde sunulmasını sağlamak üzere 23.05.2013 tarihli ve 28655 sayılı
Resmî Gazete’de yayımlanan 6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanunu çerçevesinde faaliyet
gösteren posta hizmet sağlayıcılarının uyguladıkları teslimat hizmetleri, gönderilerin teslim ve
iade kıstasları ile hizmet esaslarını belirlemeye yönelik usul ve esasları düzenlemektir.
(2) Bu Usul ve Esaslar, haberleşme gönderileri hariç olmak üzere tüm gönderileri kapsar.
(3) Posta hizmet sağlayıcıları tarafından sunulan teslimat hizmetinin gönderici veya alıcının
talimatıyla, gönderi üzerinde belirtilen yer ve adreste alıcının kendisine yapılması esastır.
Hukuki dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Usul ve Esaslar, 6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanununun 4, 7 ve 12
nci maddeleri, 03.06.2014 tarihli ve 29019 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren
Posta Sektörüne İlişkin Yetkilendirme Yönetmeliğinin 16 ncı maddesi ile 03.06.2014 tarihli ve
29019 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Posta Hizmetlerinin Sunulmasına
İlişkin Yönetmeliğin 5, 15, 16, 18, 20 nci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1) Bu Usul ve Esaslarda geçen;
a) Alternatif teslimat hizmeti: Posta hizmet sağlayıcılarının sözleşme ilişkisi kurduğu
esnaf işletmesi, ticari işletme, iş yeri, site/alışveriş merkezleri/plaza yönetimleri veya muhaberat
birimleri gibi üçüncü taraflar, kilitli teslimat dolapları veya yeni teknolojiler (drone, otonom araç,
robot vb.) marifetiyle sunulan posta hizmetlerini,
b) Kilitli teslimat dolabı: Gönderinin teslim alınması veya iade edilmesine olanak
sağlayan teslimat cihazlarını,
c) Temassız teslimat: Gönderilerin T.C. kimlik numarası ve imza alınmaksızın
teslimatını,
ç) Teslimat (Gel-al) noktası: Posta hizmet sağlayıcılarının esnaf işletmesi veya ticari
işletme gibi üçüncü taraflarla sözleşme yaparak gönderinin teslimatı ve iadesine yönelik
hizmetleri söz konusu üçüncü taraflar aracılığıyla sunduğu yeri,
d) Kurum: Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunu,
e) Kurul: Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurulunu,
f) Yetki belgesi: Posta hizmetlerinin tamamının veya bir kısmının sunulması veya
yürütülmesi için gerekli olan altyapının sağlanması ve işletilmesine yetki tanıyan, posta
hizmetlerine özel, belirli hak ve yükümlülükleri içeren ve Kurul tarafından belirlenen bedel
karşılığında verilen belgeyi,
ifade eder.
(2) Bu Usul ve Esaslarda geçen ancak birinci fıkrada tanımlanmayan kavramlar için ilgili
mevzuatta yer alan tanımlar geçerlidir.
1
EK
Genel ilkeler
MADDE 4 - (1) Bu Usul ve Esasların uygulanmasında aşağıda belirtilen temel ilkeler
gözetilir:
a) Kullanıcı haklarının korunması.
b) Hizmet kalitesinin yükseltilmesi.
c) Eşitlik, şeffaflık ve rekabetin sağlanması.
ç) Ulusal düzenlemeler ile ulusal ve/veya uluslararası standartların dikkate alınması.
d) Güvenlik, kullanılabilirlik ve sürdürülebilirlik arasında denge kurulması.
e) En yüksek oranda yerli ve milli kaynakların kullanılması.
İKİNCİ BÖLÜM
Alternatif Teslimat Yöntemi ve Posta Hizmet Sağlayıcılarının Yükümlülükleri
Alternatif teslimat yöntemi ile hizmet sunumu
MADDE 5 – (1) Posta hizmet sağlayıcısı, gönderi teslim ve iade hizmetinin sunumunda,
başta posta güvenliği ve kişisel verilerin korunması ile bilgi güvenliğinin sağlanması olmak
üzere hizmete ilişkin tüm sorumluluğun kendisinde olması kaydıyla;
a) Teslimat noktası olarak hizmet verecek esnaf işletmesi ve ticari işletmeler gibi üçüncü
taraflarla sözleşme yaparak teslimata ve iadeye yönelik hizmetleri söz konusu taraflar
aracılığıyla gerçekleştirebilir.
b) Teslimat noktası olarak site/alışveriş merkezleri/plaza yönetimleri veya muhaberat
birimleri ile sözleşme yaparak belirlenecek muhaberat ve güvenlik birimleri üzerinden teslimat
ve iade hizmeti sunabilir.
c) Kilitli teslimat dolapları veya yeni teknolojilerin kullanılması (drone, otonom araç,
robot vb.) marifetiyle teslimat ve iade hizmeti sunabilir.
(2) Birinci fıkrada bahsi geçen alternatif teslimat hizmetlerinin uygulanması sırasında
teslimat noktası olarak hizmet verecek üçüncü taraflarca, alıcıdan teslimat ve iade hizmetlerine
yönelik herhangi bir ilave ücret talep edilemez.
(3) Üçüncü taraflar ya da kilitli teslimat dolabı işletmecilerinin, teslimat veya iade
hizmetini yetkilendirilmiş posta hizmet sağlayıcıları haricinde tek başına sunmak istemesi
halinde ilgili mevzuat uyarınca yetki belgesi alması zorunludur.
(4) Teslimat hizmetleri kapsamında yapılacak olan teslimat işlemlerinde; gönderinin
posta hizmet sağlayıcısı tarafından teslimat noktasına hangi tarihte bırakıldığına bakılmaksızın,
alıcının gönderiyi teslimat noktasından teslim aldığı tarih gönderinin teslim tarihi olarak kabul
edilir.
(5) Teslimat hizmetleri kapsamında yapılacak olan iade işlemlerinde; iade edilecek
gönderinin posta hizmet sağlayıcısı tarafından teslimat noktasından hangi tarihte teslim
alındığına bakılmaksızın, alıcının gönderiyi teslimat noktasına bıraktığı tarih, gönderinin iade
tarihi olarak kabul edilir.
Fiziki ve teknik gereklilikler
MADDE 6 – (1) İşletmeciler tarafından işletilen kilitli teslimat dolaplarının;
a) Can ve mal güvenliği açısından tehlike arz etmeyecek; çevre, iklim koşullarından
etkilenmeyecek, çevreye ve trafik güvenliğine zarar vermeyecek şekilde tasarlanması, imal
edilmesi ve konumlandırılması,
2
EK
b) Yedi gün ve yirmi dört saat hizmet sunması esas olmakla birlikte erişim saatlerine
ilişkin kullanıcıların da bilgilendirilmiş olması kaydıyla belirtilen gün ve saatlerde erişilebilir
olması,
c) Enerji kesintisi durumunda güvenli kapamayı ve başlamış işlemler için kullanıcıya
teslim/iade hizmetinin tamamlanmasını sağlayacak imkan ve donanıma sahip olması,
ç) Posta hizmetinin sürekliliğine engel teşkil etmeyecek şekilde düzenli aralıklarla
bakıma alınması,
d) Gönderilerin yerleştirilmesi, teslim edilmesi ve teslim alınması için bilgi veya teslim
kodu girişine veya teknolojinin gereklerine göre alternatif teslim kanıtı seçeneklerine müsait ve
bu yöntemle yapılan uzaktan erişim ve müdahaleye imkân sağlayan sistem, yazılım ve
entegrasyon hizmetlerini içermesi,
e) Engelli bireylerin özel ihtiyaçlarının mümkün olduğunca dikkate alınması,
gereklidir.
(2) Posta hizmet sağlayıcıları ile sözleşme ilişkisi kuran üçüncü tarafların;
a) Posta hizmet sağlayıcıları ile anlık veri paylaşımının sağlanması amacıyla gerekli
sistem ve yazılımları kullanması,
b) Kullanılan sistem veya yazılım üzerinden alıcı ve göndericinin kişisel verilerinin
gizliliğini sağlaması (T.C. kimlik numarası, adres vb. bilgilerin maskeli olarak verilmesi, SMS
kodu, barkod ya da QR kod okutularak veri aktarımının sağlanması vb.),
c) Gönderilerin muhafazası için korunaklı ve yeterli bir alan tahsis etmesi
gereklidir.
Bilgi verme yükümlülüğü
MADDE 7 – (1) Teslimat hizmetleri kapsamında hizmet sunan posta hizmet sağlayıcıları,
teslimat hizmetlerinin şekli, yöntemi ve kapsamı (ilgili hizmetlerle gerçekleşen teslimat sayısı,
kilitli teslimat dolapları ve teslimat noktalarının sayı ve konum bilgileri ile en çok tercih edilen
teslimat noktaları, türleri vb.) hakkında her yılın Haziran ve Aralık aylarının son gününe kadar
Kuruma detaylı bilgi vermekle yükümlüdür.
(2) Teslimat hizmetlerinin sunumuna ilişkin olarak posta hizmet sağlayıcıları; gönderilere
ilişkin tutulan kayıtları, gönderinin kilitli teslimat dolabı ve teslimat noktasına bırakılmasından
itibaren 2 (iki) yıl süreyle saklamakla ve talep edilmesi halinde tüm bilgi ve belgeleri Kuruma
bildirmekle yükümlüdür.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Temassız Teslimat
Temassız teslimat yöntemi
MADDE 8 – (1) Posta hizmetlerinin kesintisiz ve etkin bir biçimde yürütülmesi amacıyla
posta hizmet sağlayıcısı tarafından;
a) Gönderinin alıcının teyidini müteakip kilitli teslimat dolabı, sözleşme ilişkisi kurulan
üçüncü taraflar, kapı önü veya posta kutusu vb. noktalara bırakılması,
b) Gönderinin teslimi esnasında SMS kodu, RFID, NFC, bluetooth ve wi-fi kablosuz
teknolojiler vb. alternatif doğrulama yöntemleri ile oluşturulacak doğrulama kodu veya
teknolojinin imkan verdiği başka bir yöntem ile teslim alan kişinin kimlik teyidinin
gerçekleştirilmesi,
3
EK
c) Kimlik kartları veya sürücü belgelerindeki çiplerin müşteri tarafından el terminallerine
okutulması gibi çeşitli teknolojilerin kullanılması suretiyle kimlik doğrulamasının yapılması,
ç) Çevrimiçi temassız teslimat izni uygulaması ile gönderici tarafından gönderilerin
bırakılacağı noktaların belirlenmesi
yöntemlerinden bir veya birkaçının uygulanması yoluyla gönderilerin teslimatı
gerçekleştirebilir.
(2) Posta hizmet sağlayıcısı, alıcıdan kaynaklı nedenlerle gönderiyi teslimat adresine teslim
edemediğini kanıtladığı takdirde alıcının teyidini müteakip en yakın kilitli teslimat dolabına ya da
uygun koşullarda alıcı tarafından belirlenecek kilitli teslimat dolabına teslimatı gerçekleştirebilir.
Posta hizmet sağlayıcısı alıcıya kilitli teslimat dolabının ayrıntılı adres/konum bilgisini vermekle
yükümlüdür.
(3) Posta hizmet sağlayıcısı tarafından alıcıdan alınacak olan bir defaya mahsus teyidin
adrese teslim edilemeyen diğer gönderiler için de geçerli olması için alıcıdan ayrıca onay alınması
gerekir. Bu onay alıcı tarafından her zaman geri alınabilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Diğer Hükümler
Cezai hükümler
MADDE 9 – (1) Bu Usul ve Esaslarda yer alan hükümlere uyulmaması halinde Bilgi
Teknolojileri ve İletişim Kurumu Posta Sektöründe İdari Yaptırımlar Yönetmeliği ve ilgili diğer
mevzuat hükümleri uyarınca işlem yapılır.
Yürürlük
MADDE 10 - (1) Bu Usul ve Esaslar yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 11 - (1) Bu Usul ve Esasların hükümlerini Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurulu
Başkanı yürütür.
4
Bu sayfadaki metin bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Bağlayıcı olan, Resmî Gazete’de yayımlanan metindir.